KİK Kararı: 2014/UH.II-2255

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/038
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 04.06.2014
Karar No : 2014/UH.II-2255
BAŞVURU SAHİBİ:
Edessa Yemekhanecilik San.Ve Tic.A.Ş., ATATÜRK BULVARI ŞEKERBANK ÜSTÜ ABDULLATİF YETKİN İŞ HANI NO:68 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, Incilipinar Mah. 3 Nolu Cad. 4 27090 GAZİANTEP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/24233 İhale Kayıt Numaralı "Belediyemize Ait Otobüsler İçin Personel" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gaziantep Büyükşehir BelediyeBaşkanlığı tarafından 07.04.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Belediyemize Ait Otobüsler İçin Personel” ihalesine ilişkin olarak Edessa Yemekhanecilik San. ve Tic. A.Ş.nin 28.04.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.04.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.05.2014tarih ve 15528sayı ile Kurum kayıtlarına alınan bila tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1661sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, teklif dosyasında sundukları iş bitirme belgesinin ihale ilanının 4.4.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde belirtilen benzer iş tanımına uygun olmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, benzer işin birebir ihale konusu iş olarak belirlenmesinin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu, rekabet ortamının tam olarak sağlanabilmesi ile personel çalıştırılmasına dayalı bir işe ilişkin olarak alınmış iş bitirme belgesinin yeterli kabul edilmesi gerektiği, bu bağlamda tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

07.04.2014 tarihinde yapılan ihaleye 3 isteklinin katıldığı, bu isteklilerden Birbey İnsan Kaynakları Prodüksiyon Reklamcılık Turizm Taşımacılık Temizlik Ticaret ve Pazarlama Ltd. Şti. - 5M Sosyal Hizmetler İnşaat Gıda Elektronik Tekstil Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile başvuru sahibinin tekliflerinin, teklif dosyalarında sundukları iş deneyim belgelerine konu işlerin benzer işe uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin tek geçerli teklif sahibi Gazibel Hizmet Müşavirlik İnşaat San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin “Belediyemize Ait Otobüsler İçin Personel Alımı” olarak belirlendiği,

7.5.1’inci maddesinde istekliler tarafından teklif edilen bedelin %40'ından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği, 7.6’ncı maddesine benzer işin “Şehiriçi Toplu Taşıma İçin Personel Hizmeti Alım İşleri” olarak belirlendiği görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yapımla ilgili hizmet işleri dahil hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmetlerinde, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 38 inci maddesinde düzenlenen iş deneyimini gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.

…(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,

..ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin, idare tarafından benzer işin birebir ihale konusu iş olarak belirlenmesinin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu iddialarının ihale dokümanına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı beşinci maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir…” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibinin 27.03.2014 tarihinde ihale dokümanını satın aldığı, 07.04.2014 tarihinde de ihaleye teklif sunduğu görülmüş olup, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 5’inci maddesi uyarınca, istekli sıfatını haiz kişilerin ihale dokümanına yönelik olarak başvuruda bulunamayacakları hususu dikkate alındığında, istekli sıfatına haiz başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik iddiasının ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, anılan Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde; ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetlerin şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ve başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği hüküm altına alınmıştır.

Bu itibarla, şikâyete konu ihalede, ihale dokümanına yönelik iddialarla ilgili olarak 01.04.2014 tarihine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik yukarıda yer alan iddialarıyla idareye 28.04.2014 tarihinde başvuruda bulunduğu, dolayısıyla belirtilen süreyi geçirdikten sonra başvuruda bulunduğu görüldüğünden, ihale dokümanına yönelik iddiaların süre yönüyle de reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer yandan, benzer iş tanımına ilişkin olarak ihale dokümanına yönelik süresi içerisinde yapılmış şikâyet başvurusu bulunmadığından istekliler tarafından ihale dokümanında mevcut düzenlemelere göre tekliflerini hazırlamaları gerektiği anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde ihale konusu işin, Gaziantep Büyükşehir Belediyesine ait otobüslerde idare tarafından verilen talimatlara uygun şekilde şoför, vardiya amiri ve yardımcı personel çalıştırılması, ayrıca; otobüsler ile idareye (Makine İkmal Bakım ve Onarım Daire Başkanlığı) ait binaların iç-dış temizliğinin yapılması hizmeti olarak belirtildiği, 2’nci maddesinde, yüklenicinin söz konusu hizmeti 295 şoför, 3 vardiya amiri, 11 yardımcı personel ve 5 temizlik hizmet personeli olmak üzere toplam 314 personel ile yürüteceğinin belirtildiği görülmüştür.

İhale konusu iş kapsamında 5 temizlik personelinin çalıştırılacağı görülmekle birlikte asıl ihale konusu işin otobüslerde çalıştırılacak şoför personeli alımı olduğu, idarece benzer işin de ihale konusu işle aynı şekilde şehir içi toplu taşıma için personel hizmeti olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından ise iş deneyimini tevsik amacıyla, Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından “350 Kişi ile Personel Çalıştırılmasına Dayalı Malzemeleri Temizlik Hizmeti” işine ilişkin olarak düzenlenmiş, belge tutarı 9.429.049,60 TL olan iş bitirme belgesinin sunulduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer işe uygun olmadığı görülmüş, bu bağlamda idarece tesis edilen işlemin ihale dokümanına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle “ teklif dosyasında sundukları iş bitirme belgesinin ihale ilanının 4.4.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde belirtilen benzer iş tanımına uygun olmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, benzer işin birebir ihale konusu iş olarak belirlenmesinin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu, rekabet ortamının tam olarak sağlanabilmesi ile personel çalıştırılmasına dayalı bir işe ilişkin olarak alınmış iş bitirme belgesinin yeterli kabul edilmesi gerektiği, bu bağlamda tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği ” şeklinde belirtileniddiasına ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan kararda “ ihale konusu iş kapsamında 5 temizlik personelinin çalıştırılacağı görülmekle birlikteasıl ihale konusu işin otobüslerde çalıştırılacak şoför personeli alımı olduğu , idarece benzer işin de ihale konusu işle aynı şekilde şehir içi toplu taşıma için personel hizmeti olarak belirlendiği, başvuru sahibi tarafından iş deneyimini tevsik amacıyla, Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından gerçekleştirilen “350 Kişi ile Personel Çalıştırılmasına dayalı Malzemeleri Temizlik Hizmeti” işine ilişkin olarak düzenlenmiş, belge tutarı 9.429.049,60 TL olan iş bitirme belgesinin sunulduğu, sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer işe uygun olmadığı” şeklindeki gerekçeye dayanılarak bu hususta idarece tesis edilen işlemin ihale dokümanına uygun olduğuna ilişkin “** İtirazen şikayet başvurusunun reddine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca verilen karar gerekçesine katılmakla birlikte, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Bazı yerel hizmetlerin yürütülme­si amacıyla, belediyeler tarafından kurulan ya da ortak olunan, bağımsız bütçeli özel hukuk tüzel kişileri şek­linde tanımlanan Belediye şirketleri, 1982 Anayasasının 127 nci maddesine göre belediyeler, “ mahalli müşterek ihtiyaçları karşıla­mak üzere ” kurulan kamu tüzel kişileridir. Anayasa'nın belirlediği sınır çerçevesinde, belediyelerin hizmet alanı, belediye mücavir alan sınırlarında olmak üzere ve mahalli müşterek hizmetlerin gerçekleştirilmesiyle sınırlanmıştır. Belediyeler bu hizmetleri yerine getirir­ken, yasalarla verilen yetki ve sorumluluk sınırlarına uymak durumundadırlar. Türkiye'de birçok belediye, bu hizmetleri kurdukları Belediye İktisadi Teşebbüsleri vasıtasıyla, daha çok şirketler kanalıyla gerçekleştirme çabasındadır.

Merkezi idarede Kamu İktisadi Teşebbüsleri süratle özelleşirken Belediyelerce her geçen gün sayıları artan bir şekilde şirket kurulması kamu kaynaklarının verimli ve etkin kullanımı açısından uygun düşmemektedir.

Günümüzde belediye şirketlerini neredeyse tüm ticari faaliyetlerin içinde görmek müm­kündür. Mahalli ve müşterek ihtiyaçları karşılamak te­mel amaç ve görevine sahip olan belediyelerin, sahibi oldukları şirketlerin faaliyet alanlarına bakıldığında, bu faaliyetlerin ne kadarının mahalli müşterek hizmet ile sınırlı olduğu kuşkuludur. Bir yandan devleti küçültme politikala­rı uygulanırken, diğer yandan, ticari hayatın neredeyse tüm alanlarında faaliyet gösteren belediye şirketleri mevcuttur. Bu alanların mahalli müşterek ihtiyaçlara yönelik alanlar olduğu söylenebilir ise de, özel teşeb­büsün iş imkânlarının, kamu kaynağı kullanan şirketler nedeniyle azaldığı da bir gerçektir.

Ayrıca, Belediyeler kamu hizmetini yerine getirmek için hizmet alımı yoluna giderken, bu amaçla ayrı şirket kurmalarının mantıki bir gerekçesi de bulunmamaktadır.

Somut olayda olduğu gibi, konusu “ Şöför Hizmet alımı ” niteliğinde olan ihalenin ihaleyi gerçekleştiren Gaziantep Büyükşehir Belediyesininkendi kurduğu şirketine verilmesinin, fiili olarak, ihaleyi yapan idare ile ihaleyi alan şir­ketin sahibinin aynı olduğu gerçeği yönünden ve 5 adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen ihaleye toplam 3 istekli tarafından teklif verilmesi ile ihaleye katılımın az olması hususları açısından ihale sonucunun Kanunun 5 inci maddesinde anlamını bulan değerlere de aykırılık taşıdığı kuşkusuzdur.

Bu sebeple, yukarıda belirtilen hususların yapılacak Kanuni düzenlemelerde dikkate alınması konusunda Maliye Bakanlığı ve Başbakanlığa bildirimde bulunulmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir.

Diğer yandan, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından gerçekleştirilen “ Belediyemize Ait Otobüsler İçin Personel Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin KİK İşçilik Hesaplama Modülü ve piyasa rayiçleri esas alınarak toplam 10.225.699,13 TL olarak hesaplandığı, bahse konu ihalede (5) adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen, 07.04.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye üç istekli tarafından teklif verildiği,

Söz konusu ihalede ihale komisyonunca tekliflerin denetimine ilişkin yapılan incelemeye göre,teklif veren 3 istekliden Birbey İnsan Kaynakları Prodüksiyon Reklamcılık Turizm Taşımacılık Temizlik Ticaret Ve Pazarlama Ltd. Şti.-5M Sosyal Hizmetler İnşaat Gıda Elektronik Tekstil Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile başvuru sahibinin tekliflerinin “ teklif dosyalarında sundukları iş deneyim belgelerine konu işlerin benzer işe uygun olmadığı ” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede tek geçerli teklif sahibi olarak Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin kendi şirketi olan Gazibel Hizmet Müşavirlik İnşaat San. ve Tic. A.Ş.’nin 10.095.515,00 TL bedelli teklifinin kaldığı ve ihalenin de bu istekli üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığıanlaşılmıştır.

İhalede (5) adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen ihaleye üç istekli tarafından teklif verildiği ve iki teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede tek geçerli teklif bedelinin 10.095.515,00 TL olduğu ve bu teklifin de ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği bu durum ile,

Verilen tek teklif bedelinin de yaklaşık maliyetin % 1,27 oranında altında kaldığı durumu,

4734 sayılı Kanunun 5 nci maddesinin 1 nci fıkrasındaki; “İdarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla” sorumlu olduğu hükmü ile birlikte ele alındığında,

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin 1 inci fıkrasındaki; rekabet ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkesinin sağlanamayacağı da değerlendirildiğinden ihalenin bu gerekçe üzerinden iptaline karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca verilen karar gerekçesine katılmakla birlikte, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; konusu “ Şöför Hizmet alımı ” niteliğinde olan ihalenin ihaleyi gerçekleştiren Gaziantep Büyükşehir Belediyesininkendi kurduğu şirketine verilmesinin, fiili olarak, ihaleyi yapan idare ile ihaleyi alan şir­ketin sahibinin aynı olduğu gerçeği yönünden ve 5 adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen ihaleye toplam 3 istekli tarafından teklif verilmesi ile ihaleye katılımın az olması hususları açısından ihale sonucunun Kanunun 5 inci maddesinde anlamını bulan değerlere de aykırılık taşıdığı değerlendirildiğinden, yukarıda belirtilen hususların yapılacak Kanuni düzenlemelerde dikkate alınması konusunda Maliye Bakanlığı ve Başbakanlığa bildirimde bulunulmasının uygun olacağı, diğer yandan söz konusu ihalede 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca ihalede yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı, bu nedenle “ İhalenin iptaline ” karar verilmesinin uygun olacağı yönündeki düşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi