KİK Kararı: 2014/UH.II-2204

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/037
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 26.05.2014
Karar No : 2014/UH.II-2204
BAŞVURU SAHİBİ:
Bilge Can İnş. Nakl. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Ve Tic. Ltd. Şti., SEYRANTEPE MAH. ÇALIŞKAN SOK. NO : 11/5 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Bingöl Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği, Bingöl Muş Karayolu Yolu Gayt Küprüsü Mevkii Kadın Doğum Ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi 12000 BİNGÖL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/1847 İhale Kayıt Numaralı "2014-2015 Yılları İçin (22 Aylık) 105 Personel İle Veri Girişi Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bingöl İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 11.02.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014-2015 Yılları İçin (22 Aylık) 105 Personel ile Veri Girişi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti.nin 28.03.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.04.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.04.2014tarih ve 12901sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.04.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1462sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 3.570.682,94 TL olduğu ihalede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin 3.570.683,16 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin idareye sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında, asgari işçilik maliyeti dışındaki 1.050 parça giyim malzemesi maliyeti için toplam 0,22 TL bedel öngörüldüğü, başka bir ifade ile parça başı giyim için 0,0002095238 TL teklif edildiği, en küçük para biriminin 0,01 TL olduğu dikkate alındığında ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim malzemeleri için yapmış olduğu açıklamanın mevzuata uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İncelemeye konu ihaleye yedi istekli tarafından teklif sunulduğu, Akdağ Çağrı Hiz. Taah. Gıd. Tem. Oto Kir. Eğt. Bili. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin gelir tablosundaki değerlerin asgari oranları sağlamadığı gerekçesiyle, ME-SON İnş. Med. Tem. Güv. Gıd. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ise birim fiyat teklif cetvelinin uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren geçerli teklif sahibi dört istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, açıklama sunan ve açıklaması uygun bulunan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.03.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın ‘’İşin Süresi’’ başlıklı 9’uncu maddesinde işe başlama tarihinin 01.03.2014, işi bitirme tarihinin ise 31.12.2015 şeklinde belirtildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ … 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

a) 2 Kişi Brüt Asgari Ücret üzerinden ödeme yapılacaktır.

b) 96 Kişi Brüt Asgari Ücretin % 5 fazlası üzerinden ödeme yapılacaktır.

c) 7 Kişi Brüt Asgari Ücretin % 35 fazlası üzerinden ödeme yapılacaktır. (Ekip Sorumluları)

d) Resmi tatil günleri 2014 Yılı için 13,5 gündür. Toplam 13 kişi çalışacaktır. Günlük 13 Kişi x 13,5 =175,5 gün ve brüt asgari ücretin % 5 fazlası üzerinde hesaplanacaktır.

e) Resmi tatil günleri 2015 Yılı için 14,5 gündür. Toplam 13 Kişi çalışacaktır. Günlük 13 Kişi x 14,5 = 188,5 gün ve brüt asgari ücretin % 5 fazlası üzerinde hesaplanacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

1- Yemek

Birim fiyat teklif cetvelindeki 1 ve 2 sıra no'larında yer alan toplam 8 işçi için ayda 26 gün için ve günlük 3,74 TL üzerinden nakdi yemek ücreti teklife dahil edilecektir. Diğer 97 kişi için istekliler çalışanların yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyecektir, çalıştırıldıkları sağlık tesislerinde çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalandırılacaktır.

2-Giyecek

İhale dokümanında belirtilen sayı ve nitelikteki giyecek giderleri yüklenici firma tarafından ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahil edilecektir.

2014 yılı 10 Aylık için ( Her bir personele 1 adet)

-Fular veya kravat

-Yazlık her personel için 1’er adet pantolon ve gömlek (Bayanlara isterlerse Etek verilebilir)

-Kışlık her personel için 1’er adet pantolon ve gömlek (Bayanlara isterlerse Etek verilebilir.)

(Giyeceklerin şekli ve deseni idarece belirlenecektir.)

2015 yılı 12 Aylık için ( Her bir personele 1 adet)

-Fular veya Kravat

-Yazlık her personel için 1’er adet pantolon ve gömlek (Bayanlara isterlerse Etek verilebilir.)

-Kışlık her personel için 1’er adet pantolon ve gömlek (Bayanlara isterlerse Etek verilebilir.

3-Yol

Yol gideri teklif fiyata dahil olup tüm çalışanlar için ayda 26 gün ve gidiş-dönüş günlük 2,60 TL üzerinden hesaplanan yol gideri nakdi olarak ödenecektir. Yol gideri her ay çalışanların bordrosunda gösterilecektir.

…

25.5…Sigorta Risk Oranı : % 2’’ düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Çalışanların Kıyafetleri” başlıklı 9.3’üncü maddesinde “…2014 yılı için

- Her personel için 1 adet iş önlüğü

-Kravat veya fular (Bayan personel için 1 adet fular – erkek personel için 1 adet kravat)

-Yazlık her personel için 1 adet pantolon ve 1 adet gömlek (Bayanlara isterlerse pantolon yerine etek verilebilir)

-Kışlık her personel için 1 adet pantolon ve 1 adet gömlek (Bayanlara isterlerse pantolon yerine etek verilebilir.)

2015 yılı için

- Her personel için 1 adet iş önlüğü

-Kravat veya fular (bayan personel için 1 adet fular – erkek personel için 1 adet kravat)

-Yazlık her personel için 1 adet pantolon ve 1 adet gömlek (Bayanlara isterlerse pantolon yerine etek verilebilir.)

-Kışlık her personel için 1 adet pantolon ve 1 adet gömlek (Bayanlara isterlerse pantolon yerine etek verilebilir.)…” düzenlemesi yer almaktadır.

Aktarılan İdari ve Teknik Şartname maddeleri dikkate alındığında, ihale konusu iş kapsamında; 210 adet iş önlüğü, 210 adet fular veya kravat, 210 adet yazlık ve 210 adet kışlık gömlek, 210 adet yazlık ve 210 adet kışlık pantolon istendiği, idarece istenen toplam giyim malzemesi adedinin 1.260 adet olduğu ve aktarılan İdari Şartname maddesi uyarınca yapılan hesaplama neticesinde, giyim hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 3.570.682,94 TL olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

…

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir…” açıklaması yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde giyim hariç asgari işçilik maliyeti için 3.570.682,94 TL, öngörüldüğü, ihale dokümanında 210 adet fular veya kravat istenmiş iken (bayan için fular erkekler için kravat) ihale üzerinde bırakılan isteklice yapılan açıklamada toplam 210 adet fular ve 210 adet kravat için ayrı ayrı maliyet öngörülerek açıklama yapıldığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu proforma faturanın;

Sıra

Cinsi

Miktarı

Birim Fiyatı

Toplam Tutar

İş Önlüğü

210

Adet

0,0001

0,021

Fular

210

Adet

0,0001

0,021

Yazlık Pantolon

210

Adet

0,0001

0,021

Kışlık Pantolon

210

Adet

0,0001

0,021

Yazlık Gömlek

210

Adet

0,0001

0,021

Kışlık Gömlek

210

Adet

0,0001

0,021

Kravat

210

Adet

0,0001

0,021

Toplam KDV Hariç

0,15

Şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Proforma faturada yer verilen miktarlar ile birim fiyatların çarpımı sonucunda elde edilen tutarların toplamının 0,147 TL olduğu, söz konusu tutarın proforma faturada yukarıya doğru yuvarlanarak 0,15 TL şeklinde yazıldığı, ancak İdari ve Teknik Şartname’de istenen malzemeler dikkate alınarak ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin her bir parça giyim malzemesi için öngörmüş olduğu 0,0001 TL birim fiyat göz önünde bulundurularak yapılan hesaplamada toplam tutarın 0,126 TL olması gerektiği tespit edilmiştir.

Bir kuruşun altındaki birim fiyatlar ile, örneğin kuruşun onda biri, yüzde biri, binde biri veya bunların değişik versiyonlarından oluşan değerler kullanılarak işlem yapıldığında, somut örnek olan proforma faturada olduğu şekilde kuruş hanesinin (virgülden sonraki kısmın) üç rakamlı olması biçiminde bir sonuç ortaya çıkmaktadır. Bu durumda kuruş hanesindeki rakamların aşağı veya yukarı yuvarlanarak iki haneli kuruşa dönüştürülmesi gündeme gelmektedir. Yarım kuruşun altındaki değer yok kabul edilerek aşağıya yuvarlama yapıldığında ve birim fiyatın bir kuruşun altında olduğu da dikkate alındığında, ortaya çıkan tutar ile dokümanda belirtilen sayıda (miktarda) giyim eşyasının istekli tarafından karşılanamaması sonucu doğmakta, dolayısıyla da aşağıya yuvarlama yapılmaması gerekmektedir. Bu sebeple aşağıya yuvarlama yapılmayacağına göre, yukarıya da yuvarlama yapılmasının kabul edilmemesi gereği doğmakta, aksi takdirde yuvarlama yapma konusunda eşit durumda bulunanlar arasında ayrım yapılması söz konusu olmaktadır.

Bu itibarla, proforma faturada tek bir genel toplamın olacağı da göz önünde tutulduğunda yatay ve dikey sonuçların aşağı veya yukarı yuvarlanma yapılmadan olduğu şekilde yazılması gerekmektedir.

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun’un 2’nci maddesinde “ Türk Lirası değerler Yeni Türk Lirasına dönüştürülürken, bir milyon Türk Lirası (1.000.000 TL) eşittir bir Yeni Türk Lirası (1 YTL) değişim oranı esas alınır.

Türk Lirası değerlerin Yeni Türk Lirasına dönüşüm işlemlerinin ve Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerin sonuçlarında ve ödeme aşamalarında yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerler bir Yeni Kuruşa tamamlanır; yarım Yeni Kuruşun altındaki değerler dikkate alınmaz.

İlgili kanunları gereğince uygulanacak adlî ve idarî para cezalarının hesaplanmasında ve ödenmesinde, bir Yeni Türk Lirası’nın (1 YTL) altında kalan tutarlar dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır.

Bu Kanun hükmü ile yapılan tespitler birlikte değerlendirildiğinde, ödeme aşamasında proforma faturadaki toplam tutarın dikkate alınacağı, dolayısıyla proforma fatura içeriğinde her bir giyim malzemesi için teklif edilen birim fiyatların bir kuruşun altında olmasının, proforma faturanın mevzuata aykırılığı sonucunu doğurmayacağı sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte uyuşmazlıkta irdelenen proforma faturalardan ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu proforma faturada genel toplamın kuruş hanesi iki haneli olarak yazılmasına karşılık her bir giyim eşyası için öngörülen tutar toplamlarının kuruş hanesinin üç rakamlı olduğunun anlaşıldığı, söz konusu kalemlerin toplam tutarının ondalık kısmında bir kuruşun altında bedele ulaşıldığı, dolayısıyla işlem sonuçlarında ve ödeme aşamalarında geçerli olmayan bir tutar üzerinden proforma fatura düzenlenmesinin 5083 sayılı Kanun’a aykırı olduğu, bu itibarla giyim giderine ilişkin belgelendirmenin mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İhale konusu iş kapsamında temini gereken giyim malzemelerine İdari ve Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan maddelerinde ayrı ayrı yer verildiği, ancak İdari Şartname’de belirtilen giyim malzemelerine ek olarak Teknik Şartname’de 2014 ve 2015 yılları için ayrı ayrı olmak üzere her bir personel için birer adet iş önlüğünün de yüklenici tarafından temininin istendiği görülmüştür.

Başvuru sahibi Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti. ile aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunan Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. ve ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin yapmış oldukları açıklamalar ile sunmuş oldukları proforma faturalar incelendiğinde, iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli SİS - TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti., başvuru sahibi Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti., Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. ve ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıd. İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiası kapsamında Kurulca, ihale üzerinde bırakılan istekli SİS - TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti., başvuru sahibi Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti., Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. ve ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıd. İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin **“ Düzeltici işlem belirlenmesine” **karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiası kapsamında Kurulca verilen karar yerinde bulunmakla birlikte, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurulca alınan kararda “ her bir giyim malzemesi için proforma faturada yer alan 0,0001 TL şeklindeki birim fiyatların, tedavülde olmayan ve ödenebilir niteliği bulunmayan bir para birimine tekabül ettiği görüldüğünden, giyim giderine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu proforma faturanın mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından,

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif ve geçerli teklif olarak belirlenmeleri Kurulca alınan kararda “ iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti., Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. ve ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından,

Aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları bilgi ve belgelerin yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında incelenmesi sonucunda;

1- Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurulca alınan kararda “ her bir giyim malzemesi için proforma faturada yer alan 0,0001 TL şeklindeki birim fiyatların, tedavülde olmayan ve ödenebilir niteliği bulunmayan bir para birimine tekabül ettiği görüldüğünden, giyim giderine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu proforma faturanın mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerine ayrı ayrı 0,0001 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 0,15 TL fiyat öngören Mira Savunma Yönetimi ve Danş. Güv. Sis. ….….Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 10.02.2014 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanaklarında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

Ayrıca, aynı istekli tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; giyim giderinin tevsiki için sunulan proforma faturada 0,0001 TL olarak önerilen birim fiyatın5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Mira Savunma Yönetimi ve Danş. Güv. Sis. ….….Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’si olan Hazım TURGUT’un bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

2- Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi Kurulca alınan kararda “ iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 5,25 TL fiyat öngören Rönesans Tes. Ent. Sos. Hiz. Oto. Kir. İnş. Turz. Teks. Çev. Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 10.02.2014 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanaklarında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

3- Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin geçerli teklif olarak belirlenmesi Kurulca alınan kararda “ iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 5,25 TL fiyat öngören Rönesans Tes. Ent. Sos. Hiz. Oto. Kir. İnş. Turz. Teks. Çev. Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 10.02.2014 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanaklarında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

4- Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin geçerli teklif olarak belirlenmesi Kurulca alınan kararda “ iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 5,25 TL fiyat öngören Rönesans Tes. Ent. Sos. Hiz. Oto. Kir. İnş. Turz. Teks. Çev. Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 10.02.2014 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanaklarında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiası kapsamında Kurulca verilen karar yerinde bulunmakla birlikte, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyim giderine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri maliyet satış tutanağındaönerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen;

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif ve geçerli teklif olarak belirlenmeleri Kurulca alınan kararda “ iş önlüğü için herhangi bir bedel öngörülmediği ve bu gidere ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı tespit edilmiş, bu itibarla söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde yer alan gerekçe üzerinden yerinde bulunmayan Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti.’nin, Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti.’nin ve ER -MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin bu gerekçeler üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçelerin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

Ayrıca, SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; giyim giderinin tevsiki için sunulan proforma faturada 0,0001 TL olarak önerilen birim fiyatın5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

Yönündeki düşüncem ile**,** bu hususlar dışında Kurul çoğunluğunca alınan karara katılıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca ihale üzerinde bırakılan istekli SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti., başvuru sahibi Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. Tic. Ltd. Şti., Deneyim Müh. İnş. Gıda Tem. Güv. Orm. ve Orm. Ür. San. Tic. ve Ltd. Şti. ve ER-MA Sos. Hiz. Öz. Güv. Gıd. İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında; Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme konusu ihalede,

İhale üzerinde bırakılan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim gideri bedelini belgelendirmek üzere sunduğu proforma faturada, ihale konusu işte çalıştırılacak personele verilecek giyim malzemeleri için öngörülen birim fiyatlar liranın altında kuruş ile hatta kuruşun altında ifade edilen (0,0001 TL) tutarda olduğundan ve proforma faturalardaki bilgilerde mevzuata aykırılık görülmeyerek açıklamaları bu yönüyle kabul edildiğinden, sunulan proforma faturaların ve proforma faturaların dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, proforma faturaları düzenleyen firmaların bağlı olduğu Vergi Dairesine bildirimde bulunulması,

Anılan Tebliğ gereği olduğundan, bu hususun da anılan Kurul kararı gerekçeleri arasında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemizle karara katılıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

FARKLI GEREKÇE

İnceleme konusu ihalede çalışacak 105 personele 2014 ve 2015 yılı için verilecek 4 çeşit toplam 1260 adet giyim giderini belgelendirmek üzere İhale üzerinde bırakılan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu proforma faturada, her biri için birim fiyat olarak 0,0001 TL olmak üzere yuvarlama yapılarak toplam 0,15 TL öngörülmüştür.

Adı geçen tarafından proforma faturada öngörülen tutarlar kuruşun altında olduğundan yasal olarak geçerliliği bulunmamaktadır. Mevzuat gereği yarım kuruşun altı aşağı doğru yuvarlanması gerektiğinden adı geçen isteklinin giyim ve temizlik malzemesi için herhangi bir bedel öngörmediği değerlendirilmiştir. Kaldı ki toplamda öngörülen tutar ödenebilecek bir meblağ olmakla birlikte birim fiyat anlamında bir kuruşun altında bir bedelin ödenmesi mümkün değildir. Bu nedenle adı geçen isteklinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunduğu açıklamaları, Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmayan ihale üzerinde bırakılan SİS-TEM. Sos. Hiz. Gıda. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunun karar gerekçesine katılmıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2014/UH.II-2204

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin