KİK Kararı: 2014/UH.II-190

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/003
Gündem No : 59
Karar Tarihi : 09.01.2014
Karar No : 2014/UH.II-190
BAŞVURU SAHİBİ:
Karahan Group İnşaat Nak. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti., HİLAL MAH. 674. SOK. 8/9 YILDIZ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul İli Beyoğlu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Bereketzade Mah. Cami Sok. No: 2 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/144117 İhale Kayıt Numaralı "2014-2015 Yılı Malzemeli Temizlik Ve İlaçlama Hizmeti Alımı(24 Aylık)" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul İli Beyoğlu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 12.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014-2015 Yılı Malzemeli Temizlik ve İlaçlama Hizmeti Alımı (24 Aylık)” ihalesine ilişkin olarak Karahan Group İnşaat Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 06.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.12.2013tarih ve 38756sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4519sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında, ekip sorumlusu için teklif etmiş olduğu bedelin, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında olduğu, bedelin bu haliyle giyim giderini karşılamasının mümkün olmadığı ve bir defaya mahsus olarak ödemesi gereken akbil kart ücretini maliyetine dahil etmediğiiddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İncelenen ihalenin, İstanbul İli Beyoğlu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından gerçekleştirilen “ 2014-2015 Yılı Malzemeli Temizlik ve İlaçlama Hizmeti Alımı ” ihalesi olduğu ve işin 24 ay süreli olduğu anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “ 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1-1 kişi ekip sorumlusu ,(En az Ev Ekonomisi, Otelcilik, Turizm, Sağlık İdaresi, İşletme vb. lisans ve Önlisans mezunları ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık hizmetleri sınıfında yer alan ünvanlara ilişkin alanlarda Lise, Ön Lisans ve Lisans mezunları olacaktır.) En az brüt asgari ücret üzerinden % 31 fazlası (%15+SGP)
2- 64 kişi temizlik elemanı en az brüt asgari ücret üzerinden % 14 SGP (Temizlik elemanlarından her 10 kişiden 2’si en az lise mezunu olacaktır Geri kalan personel en az ilkokul veya ilköğretim mezunu olacaktır.
3- Öngörülen Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Günleri:
01.01.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (yılbaşı)
23.04.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (u.e ve çocuk bayramı)
01.05.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (emek ve dayanışma günü)
19.05.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (gençlik ve spor bayramı)
27.07.2014 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (r. bayramı arifesi)
28.07.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (r.bayramı 1.gün)
29.07.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (ramazan bayramı 2.gün)
30.07.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (ramazan bayramı 3.gün)
30.08.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai ( zafer bayramı)
03.10.2014 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (k.bayramı arifesi)
04.10.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (k.bayramı 1.günü)
05.10.2014 için 3 kişi x 3= 9 mesai (kurban bayramı 2.günü)
06.10.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (kurban bayramı 3.günü)
07.10.2014 için 3 kişi x 3= 9 mesai (kurban bayramı 4.günü)
28.10.2014 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (cumhuriyet bayramı arifesi)
29.10.2014 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (cumhuriyet bayramı)

Toplam 130,5 mesai. Asgari ücret üzerinden % 14 SGP uygulanacaktır. Ulusal bayram ve resmi tatil günleri için ekip sorumlusunun çalıştırılması öngörülmemiştir.

01.01.2015 için 3 Kişi x 3 = 9 mesai (yılbaşı)
23.04.2015 için 3 Kişi x 3 = 9 mesai (u.e ve çocuk bayramı)
01.05.2015 için 3 Kişi x 3 = 9 mesai (emek ve dayanışma günü)
19.05.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (gençlik ve spor bayramı)
16.07.2015 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (r. bayramı arifesi)
17.07.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (r.bayramı 1.gün)
18.07.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (ramazan bayramı 2.gün)
19.07.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (ramazan bayramı 3.gün)
30.08.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai ( zafer bayramı)
22.09.2015 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (k.bayramı arifesi)
23.09.2015 için 3 kişi x 3 = 9 kişi mesai (k.bayramı 1.günü)
24.09.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (kurban bayramı 2.günü)
25.09.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (kurban bayramı 3.günü)
26.09.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (kurban bayramı 4.günü)
28.10.2015 için 3 kişi x 1,5 = 4,5 mesai (cumhuriyet bayramı arifesi)
29.10.2015 için 3 kişi x 3 = 9 mesai (cumhuriyet bayramı)
Toplam 130,5 mesai. Asgari ücret üzerinden % 14 SGP uygulanacaktır. Ulusal bayram ve resmi tatil günleri için ekip sorumlusunun çalıştırılması öngörülmemiştir. 2 yıllık Toplam 261 mesai

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek, Yol ve Giyecek giderleri:
Yol bedeli teklif fiyata dahildir. Yol bedeli ayni olarak 26 iş günü üzerinden bir kişi için günlük 2 tam otobüs bileti (Akbil) olarak karşılanacaktır.
Yol bedeli ayni olarak bir kişi için günlük 2 tam bilet ( Akbil) olarak karşılanacaktır.
1-Yemek, işçilerin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak yüklenici yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödemeyecek olup ,bu bedelin karşılığı olan hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyacının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İstekliler tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

3- Teknik şartnamede özellik ve nitelikleri tarif edilen iş kıyafeti (2 Yıllık)
1 Kişi Ekip Sorumlusu için (2 Yıllık):
Takım elbise 2 Takım
Gömlek 2 Adet
Kravat veya Fular 2 Adet
Ayakkabı 2 Çift
64 Kişi Temizlik elemanı için (2 Yıllık)
1-Alt üst takım forma (her takim için kendi kumaşından bir bone dahil) 256 Takım
2-Terlik 128 Çift
3-Çizme 20 çift
4-Tıbbi atık elbisesi (kıyafeti) 12 Adet
5-Tıbbi atık eldiveni 12 Çift
6-Tıbbi atık gözlüğü 12 Adet
7-Tıbbi atık maskesi 18 Adet
8-Tıbbi atık Çizmesi 12 Çift

25.3.3. Malzeme giderleri:

TEMİZLİK SARF MALZEME LİSTESİ.(2 YILLIK
1- Arap Sabunu 4992 KG
2- -Askılı Koruyucu Mutfak Önlüğü 24 ADET
3- Atık Poşeti Kırmızı 100 Micron (Büyük) 65 en 85 boy 2160 KG
4- Atık Poşeti Mavi (Büyük 90x50) 840 KG
5- Atık Poşeti Siyah(Büyük 80x110) 480 KG
6- Atık Poşeti Siyah(Küçük 63x35) 360 KG
7- Cam İçin Uzatma,Cam Jileti,Cam Silme Bıçağı,Cam Silme Lastiği(Takım) 6 ADET
8- Cam silme sıvısı 240 KG
9- Cila Koruyucu 1680 KG
10- Cila-Kir Sökücü 1440 KG
11- Çamaşır Suyu 5760 KG
12- Duvar Bezi 576 ADET
13- Eldiven Kalın(7-7,5-8-9)Sarı-Kırm. 864 ÇİFT
14- Fırçalı Faraş Saplı (Takım) 24 ADET
15- Genel Temizlik için Sıvı Yer Silme Deterjan 4320 KG
16- Havlu Kağıdı Z Katlamalı Kağıdı 200'lük (Suda Eriyebilen) 21600 PAKET
17- Kireç Çözücü 1440 KG
18- Lavabo Açıcı Jel (en az 1000ml ambalajlarda) 576 ADET
19- Lavabo Fırçası 48 ADET
20- Lavabo Pompası(saplı) 48 ADET
21- Mop Püskülü 480 ADET
22- Mop sapı ve aparatı 24 ADET
23- Nonsteril eldiven 100'lük paket (koruyucu amaçlı)(small,medium ,large) 1200 PAKET
24- Oda Parfümü (Sprey)(en az 150ml) 48 ADET
25- Oto Fırçası Saplı (Takım) 24 ADET
26- Paspas Püskülü (Kalın İpli Pamuklu) 1440 ADET
27- Polimer Bazlı Cila 720 KG
28- Sıvı El Sabunu 4320 KG
29- Sıvı Ovma Deterjanı 2880 KG
30- Süpürge (Battal) 48 ADET
31- Temizlik Süngeri 1440 ADET
32- Tıbbi atık İpi 720 METRE
33- Toz alma için sıvı deterjan 3600 KG
34- Toz Alma Kovası(Mavi-Beyaz-kırmızı-Turuncu) 24 ADET
35- Toz Bezi tüy bırakmayan ve suyu emen (Mavi-Beyaz,Bordo-Sarı) 1152 ADET
36- Tuvalet Deterjanı 1440 KG
37- Tuvalet Fırçası (Takım) 144 ADET
38- Tuvalet için Askılı koku giderici tablet 1440 ADET
39- Tuvalet için Maşrapa 48 ADET
40- Tuvalet Kağıdı Rulo Jumbo Tip(Suda Eriyebilen) 1920 KG
41- Tuvalet Lavaboları için misket tipi koku giderici 48 KG
42- Tuvalet Önlerine Paspas 48 ADET
43- Yaylı Paspas Sapı 96 ADET
44- Yer Çek Çek Saplı 30 Cm.(Takım) 48 ADET
Tüm temizlik malzemeleri 24xay üzerinden teklif verilecektir.

İlaçlama hizmetinde kullanılacak olan tüm malzeme, ekipman, ilaç, ilaçlama ve ilave ilaçlama tekrarı firma tarafından karşılanacak olup tüm teklif bedeli 24XAY üzerinden verilecektir. 25.3.4. Diğer giderler: Kullanılacak ekipman, alet ve edavat teknik şartnamede belirtilmiştir. (% 3 sözleşme giderine dahildir.)

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecek %2 ” düzenlemesi bulunmaktadır.

Söz konusu ihalede, İdari Şartname düzenlemesi uyarınca teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti 2.448.259,83 TL’dir.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname düzenlemesi uyarınca, ekip sorumlusu için teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti, (gerek elle hesaplama sonucunda gerek KİK işçilik hesaplama modülü ile yapılan hesaplama sonucunda 42.646,56 TL olup, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında aynı tutarı öngördüğü ve nasıl ulaştığına dair hesaplamaya yer verdiği, daha açık bir ifadeyle isteklinin ekip sorumlusu için teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini sağladığı, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4’üncü maddesinde “ Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in 79.4.2.15’inci maddesinde “ Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

…..” açıklaması,

79.4.2.16’ncı maddesinde “….Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur. ” açıklaması bulunmaktadır.

Teknik Şartname’de, ekip sorumlusu için öngörülen giyim kalemleri aşağıdaki gibidir:

1 Kişi Ekip Sorumlusu için;

2 YILLIK

Sıra No

Cinsi

Miktarı

Birimi

1

TAKIM ELBİSE (İki Parça Pantolon - Ceket veya Etek - Ceket)

%50 polyester,%50 pamuk olmalıdır.

2

Adet

2

GÖMLEKGömlekuzun kollu, %20 polyester, %80 pamuk kumaştan olmalıdır

2

Adet

3

KRAVAT veya FULAR

2

Adet

4

AYAKKABIAyakkabı deri malzemeden ve kapalı olmalıdır

2

Çift

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, yukarıda bahsi geçen giyim kalemlerini içeren bir proforma fatura sunduğu ve proforma fatura ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağına yer verdiği, (proforma faturada giyim ekip sorumlusunun giyim gideri için 30 TL öngörüldüğü) görülmüştür. Anılan belgelerin yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği’nin açıklamalarına uygun olduğu belirlenmiştir. Bu çerçevede, başvuru sahibinin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim için öngördüğü gider ile giyim giderini karşılamasının mümkün olmadığı iddiasının da yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

İdarece ihale üzerinde bırakılan Dolunay Kur. Bilg. İşl. Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, isteklinin yol giderini tevsik etmek için İETT Genel Müdürlüğü internet sitesinden alınan “Toplu Taşıma Ücret Tarifesi” çıktısını sunduğu, tarifeye göre 1 adet biletin KDV dâhil 1,95 TL olduğu, her bir personel için 26 gün üzerinden aylık toplam 52 biletin KDV dâhil aylık toplamın (1,95 TL x 52) 101,40 TL olduğu, isteklinin teklifini KDV hâriç olarak vermesi gerektiğinden anılan bedelden %18 KDV bedelinin düşülmesi sonucunda (101,40/1,18) 85,9322 TL’nin elde edildiği, yapılan yuvarlama sonrasında aylık KDV’siz yol giderinin 85,93 TL olarak esas alındığı, % 3 sözleşme gideri ilavesiyle yol giderine işçilik maliyeti hesaplaması içinde yer verdiği tespit edilmiştir.

Öte yandan anılan isteklinin, açıklaması kapsamında, teklif fiyatına, bir defaya mahsus olmak üzere 1 kişi için 6,00 TL (6,00 TL x 65 kişi=390 TL) olmak üzere toplam 390 TL kart ücretini de ilave ettiği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında, ekip sorumlusu için teklif etmiş olduğu bedelin, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında olduğu, bedelin bu haliyle giyim giderini karşılamasının mümkün olmadığı ve bir defaya mahsus olarak ödemesi gereken Akbil kart ücretini maliyetine dahil etmediği ” şeklinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca iddia kapsamında yol gideri, temizlik sarf ilaçlamaya ilişkin giderler ile ilgili hususlara yer verilmediğinden açıklamalar bu açıdan incelenmemiş ve bunların dışındaki diğer hususların incelenmesi sonucunda da “** İtirazen şikayet başvurusunun reddine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

İtirazen şikayet başvurularının, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından incelenmekte olduğu, iddialar ile sınırlı olarak inceleme hususu teklif mektubu ile verilen ve bütünü itibariyle ihale dosyasını oluşturan yeterlik kriterlerinden biri veya birkaçına itiraz olması halinde sadece bu itiraz konuları açısından sınırlı ve eşit muamele yönünden diğer istekliler nezdinde de Kanunun belirtilen amir hükmü uyarınca inceleme yapıldığı, sınır değerin altındaki aşırı düşük teklif açıklamaya yönelik iddialara ilişkin itiraz olması halinde, imalat sürecine ilişkin girdilerden oluşan iş kalemleri niteliği itibariyle hesap cetvelinde Tebliğ açıklaması yönünden bir bütünlük arzettiğinden, sorgulamaya konu edilen bu işlemin bir parçasına yapılacak nokta itirazın, hukuki anlamda tespiti mümkün olmamakla beraber bir poz veya kalemin iddia konusu olarak ele alınması bu açıdan sağlıklı bir inceleme ve değerlendirme yöntemi olmayacaktır.

Kurumda aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik iddialar, iş kalemi bazında sınırlı olarak değil de, açıklamanın Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen temel ilkelerden eşit muamele, güvenirlik ve kamuoyu denetimini ilkelerinin bir arada ön planda çalıştırılmasının temini açısından sorgulamaya konu iş kalemlerinin bir bütünlük içinde incelenerek karar verilmesi gerektiği, şayet itirazen şikayete konu iddiaların tamamına yönelik inceleme yapılmadığında, örneğin, isteklinin aşırı düşük açıklamalarında belirttiği sadece özel pozlara ilişkin iş kalemleri bazında inceleme yapılarak teklifin bu açıdan uygun kabulü durumunda, mevzuat uyarınca aşırı düşük açıklanması gereken diğer iş kalemlerinin de incelenmemiş olacağı, mevzuat anlamında eksik inceleme olarak tanımlanabilecek bu durumun da, aşırı düşük açıklama sunan veya aşırı düşük açıklamanın zor olduğu mantığı ile açıklama sunmayan istekliler nezdinde 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen temel ilkelerden “ eşitlik ” ilkesinin büyük ölçüde zedelenmesine sebep olacağı ve ihale mantığı açısından “ kamu düzeninin ” bu açıdan bozulmasına neden olunacağı durumun oluşturulmasına sebep olunacağı düşünülmektedir. Bu yönde yapılan incelemeye dayanak tesis edilen işlemlerin, her zaman idari açıdan sağlıklı bir denetimden yoksun bir şekilde bünyesinde büyük oranda “ eşitsizlik ” içereceği ve içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesindeki kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetiminin tam olarak gerçekleşmemesine sebep olacağından, konunun bu yönde ele alınarak çözüme kavuşturulmasıhukuki bir yaklaşım olamayacağı gibi, kamu düzeni ve sağlığı açısından da son derece kifayetsiz ve sakıncalı bir durum meydana gelmesine sebep olunacağı değerlendirilmiştir.

Bu bağlamda, başvurunun aşırı düşük açıklamasının uygun bulunmamasına ilişkin olduğu dikkate alındığında, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yaptığı açıklamanın, açıklama yapılması istenilen ve teklif fiyata dahil olacak bütün girdilere yönelik yapılan açıklamalar dikkate alınarak incelenmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda yapılan başvuru sahibinin iddiası kapsamında yapılan inceleme uyarınca,

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim ve temizlik malzemesi bedellerine ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim ve temizlik bedellerine ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim ve temizlik bedelleri açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyim ve temizlik malzemelerine ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Dolunay Kurumsal Bilgi İşlem Hizmetleri Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ile Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Sim Çağrı Hizm. Oto Kir. Özel İstihdam Temz. Dan. ve Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları bilgi ve belgelerin yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında değerlendirilmesi sonucunda;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Dolunay Kurumsal Bilgi İşlem Hizmetleri Sanayi Ticaret Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte kullanılacak temizlik malzemesi giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli temizlik malzemelerine kuruşlu birim fiyatların önerildiği Sümerler Kurumsal Temz. ve Sağ. Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 12.11.2013 tarihli proforma ileekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen temizlik maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Diğer yandan, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Sim Çağrı Hizm. Oto Kir. Özel İstihdam Temz. Dan. ve Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte kullanılacak temizlik malzemesi giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli temizlik malzemelerine kuruşlu birim fiyatların önerildiği Hasat Giyim Tekz. Sarf Malz.-Veli GÜRHAN tarafından istekli adına tanzim edilen 08.11.2013 tarihli proforma ileekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen temizlik maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;başvuru sahibinin iddiası kapsamında aşırı düşük teklif açıklama incelemesinin, 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen temel ilkelerden eşit muamele, güvenirlik ve kamuoyu denetimini ilkelerinin bir arada ön planda çalıştırılmasının temini açısından bütünlük içinde incelenerek karar verilmesi gerektiği ve bu yönde yapılan incelemeye göre; ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede temizlik malzemelerine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma faturada önerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen; aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Dolunay Kurumsal Bilgi İşlem Hizmetleri Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ile Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Sim Çağrı Hizm. Oto Kir. Özel İstihdam Temz. Dan. ve Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının tekliflerinin bu gerekçeler üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan karar gerekçesine katılıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi