KİK Kararı: 2014/UH.II-1851

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/026
Gündem No : 75
Karar Tarihi : 16.04.2014
Karar No : 2014/UH.II-1851
BAŞVURU SAHİBİ:
Gök-Er Taş San Tic İth İhr San Ve Tic Ltd Şti, MUHSİN YAZICIOĞLU CAD. ASMALI BAHÇE SİTESİ NO: 36/2 ÇUKURAMBAR ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Erzurum İl Müdürlüğü (Tek.Zir.Müd.) Döner Sermaye İşletmesi, Cemal Gürsel Cad. nO:7 25100 ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/10494 İhale Kayıt Numaralı "Hizmet Alımı Araç Kiralama İhalesi 20 Adet Çift Kabinli 4X4 Veya 4X2 Şöförlü Yakıtı İl Müdürlüğümüze Ait 2011 Model Ve Üzeri Motor Hacmi 2500-3200 Cc Arası 4+1 Yolcu Taşıma Kapasiteli Servis Bakım Raporlu Kaskolu,K1 Veya K1 * Belgeli Olacaktır" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Erzurum İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından 28.02.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Hizmet Alımı Araç Kiralama İhalesi 20 Adet Çift Kabinli 4X4 Veya 4X2 Şöförlü Yakıtı İl Müdürlüğümüze Ait 2011 Model ve Üzeri Motor Hacmi 2500-3200 Cc Arası 4+1 Yolcu Taşıma Kapasiteli Servis Bakım Raporlu Kaskolu,K1 Veya K1 * Belgeli Olacaktır” ihalesine ilişkin olarak Gök-Er Taş. San. Tic. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 13.03.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.03.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.03.2014tarih ve 10894sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.03.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1301sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede teklif fiyatı kârsız yaklaşık maliyetin altında olan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “: Hizmet Alımı Araç Kiralama İhalesi” olarak belirtildiği, 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, 25’inci maddesinde “ 25.1. Ulaşım sigorta vergi resim ve harç yüklenici firmaya aittir

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Kdv Hariç Her Türlü Vergi Resim Harç Sigorta Vb Bütün Giderler Yüklenici Firmaya Aittir

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

01.09.2013 tarihinden geçerli olmak üzere bütün işyerleri için tehlike sınıfı derecesi dikkate alınmaksızın Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Oranı % 2 olarak uygulanacaktır..” düzenlemesinin bulunduğu,Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde, işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 7 ay olarak belirtildiği görülmüştür.

Söz konusu ihalede yaklaşık maliyetin 445.194,40 TL olarak belirlendiği, yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren firmaların vermiş olduğu tutarların aritmetik ortalaması alınarak bulunduğu, piyasa araştırması maksadıyla piyasada faaliyet gösteren firmalardan alınan matbu yazıda herhangi bir şekilde “kârsız” ifadesinin yer almadığı, dolayısıyla söz konusu firmaların yaklaşık maliyet çalışması için teklif etmiş oldukları rakamların kârlı rakamlar olduğu, ancak kâr oranlarının belirtilmediği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “ Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “ Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde ise“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

…

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir ” açıklaması yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde tekliflerin Kanun’un 37’inci maddesine göre değerlendirilmesinin ardından, tespit edilen yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğu belirlenen teklifler reddedilmeden önce, idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği ve istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanun hükmü gereğince, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye Kurum yetkili kılınmıştır. Bu çerçevede ihale komisyonu varsa Kurum tarafından belirlenmiş kriterlere yoksa diğer tekliflere veya belirlenen yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olan teklifleri tespit edecektir. Başvuruya konu ihale dokümanı incelendiğinde her ne kadar ihale konusu işin araç kiralama hizmet alımı olduğu ve personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı niteliğinde olmadığı anlaşılmakla birlikte, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de diğer hizmet alımlarında olduğu gibi kârsız yaklaşık maliyetin altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi gerekmektedir.

İhale konusu işin kârsız yaklaşık maliyetinin bulunması için, piyasa araştırması yapılarak bulunan tutardan, istikrar kazanmış Kurul kararları göz önüne alındığında Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen yüklenici kâr marjının üst sınırı olan %20 oranının çıkarılması gerekmektedir.

İhale konusu işin yaklaşık maliyetinden yüklenici kâr marjının üst sınırı olan %20 oranının çıkarılması sonucu ihale konusu işin kârsız yaklaşık maliyetinin 370.995,33 TL olduğu, Işık Zengin, Sadrettin Yıldız, Önal Yıldız Oto. Tur. Pet. Ürün. Nak. İnş. Taah. Tic. San. ve Paz. Ltd. Şti. ve Taner Yıldırım’ın tekliflerinin bu tutarın altına olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, , Işık Zengin, Sadrettin Yıldız, Önal Yıldız Oto. Tur. Pet. Ürün. Nak. İnş. Taah. Tic. San. ve Paz. Ltd. Şti. ve Taner Yıldırım’dan aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi