KİK Kararı: 2014/UH.I-846

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/012
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 10.02.2014
Karar No : 2014/UH.I-846
BAŞVURU SAHİBİ:
Fen Mühendislik İnş.Elek.Taah. Ve Tic.Ltd.Şti., SANAYİ CAD. KURUÇEŞME SOK. 6/23 ULUS ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Numune Hastanesi-Ankara Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu, Ankara Numune Eğitim Ve Araştırma Hastanesi, Ülkü Mah. No: 5 Talatpaşa Bulvarı, ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/177397 İhale Kayıt Numaralı "Trafo Ve Kompanzasyon Panolarının Periyodik Bakım Onarım Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara İli 1’inci Bölge Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 19.12.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Trafo ve Kompanzasyon Panolarının Periyodik Bakım Onarım Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Fen Mühendislik İnş. Elek. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.01.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.01.2014tarih ve 1290sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/248sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3 üncü fıkrasında, “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4’üncü maddesinde “İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir…” açıklaması,

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Trafo Ve Kompanzasyon Panolarının Periyodik Bakım Onarım Hizmeti

b) Miktarı ve türü: Trafo Ve Kompanzasyon Panolarının Periyodik Bakım Onarım Hizmeti kapsamında; 3 adet trafo ve 8 adet Kompanzasyon Panosu için bakım onarım hizmeti ihale edilecektir.

c) Yapılacağı yer: Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Satın Alma Birimi, Ülkü Mahallesi, Talatpaşa Bulvarı No:5 Samanpazarı-Altındağ/ANKARA” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. İlgili mevzuatı gereğince ödenecek vergi (KDV hariç), resim, harç, ulaşım, nakliye, montaj ve her türlü sigorta ile yükleniciye yapılacak ödemeler için kesilebilecek havale giderleri teklif fiyata dahil edilerek teklif verilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1. Periyodik bakım ve onarım esnasında kullanılan her türlü alet, ayar cihazı, araç-gereç ve avadanlık Yüklenici tarafından temin edilecek olup, bunun için ayrıca herhangi bir bedel ödenmeyecektir.

2. Yüklenici tarafından, İdare’nin belirleyeceği en az 2 (İki) teknik personele, trafo ve kompanzasyon panosu hakkında eğitim verilecek olup, bu eğitim için ayrıca bir ücret talep edilmeyecektir.…” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2014; işi bitirme tarihi 31.12.2015” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı incelendiğinde, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personele ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı görülmüş olup, başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olduğu açıktır. Kurum tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri belirlenmiş değildir. Yukarıya aktarılan Kanun ve Yönetmelik hükümlerinden anlaşılacağı üzere, idarece teklif edilen fiyatların yaklaşık maliyet veya diğer teklifler ile mukayese edilerek aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi gerekmektedir.

İhale konusu iş “Trafo ve Kompanzasyon Panolarının Periyodik Bakım ve Onarımı” olup, İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde periyodik bakım ve onarım esnasında kullanılacağı ve yüklenici tarafından temin edileceği belirtilen her türlü alet, ayar cihazı, araç-gereç ve avadanlığın adı, sayısı ve özelliklerine yer verilmemiştir. Diğer taraftan Teknik Şartname’de de bu hususlara ilişkin herhangi belirleme yapılmamış, sadece en az bir elektrik mühendisinin çalıştırılacağı ifade edilmiş, birim fiyat teklif cetvelinde de iş kalemi olarak her bir trafonun ve panonun bakımı ve onarımı için aylık olarak teklif alınmıştır. Bu çerçevede, ihale dokümanındaki düzenlemeler ve birim fiyat teklif cetveli dikkate alındığında şikâyete konu ihalenin niteliğinin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve açıklamaların objektif bir şekilde değerlendirilmesine imkan vermediği anlaşılmış olup, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlamasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği iddialarına” şeklinde belirtilen iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca, ihale dokümanındaki düzenlemeler ve birim fiyat teklif cetveli dikkate alındığında söz konusu ihalede aşırı düşük teklif sorgulamasına konu olabilecek nitelikte önemli teklif bileşeni bulunmadığı gerekçesiyle “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre;

Başvuruya konu ihale, kompanzasyon panolarının periyodik bakım onarım hizmeti alımı işi olup, İdari Şartnamenin 25’inci maddesinde teklif fiyata dahil giderler ve ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş, Sözleşme Tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde ise İşe başlama tarihinin 01.01.2014; işi bitirme tarihinin 31.12.2015 olduğu belirtilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3 üncü fıkrasında “ Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” Hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde, isteklilerin teklifleri ile yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanların tespit edileceği, bu teklifler reddedilmeden önce teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmış, a nılan Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde de bu hükme paralel düzenlemeler yapılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4’üncü maddesinde ise “ İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir… ” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Kanununun 38’inci maddesine göre idarelerin, geçerli teklifleri belirledikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklifleri tespit etme ve bu teklifler hakkında açıklama isteme yükümlülüğü bulunmaktadır. Söz konusu ihale konusunun personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı anlaşılmakla birlikte, istikrar kazanmış Kurul kararları doğrultusunda personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de, kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “…Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur… ” hükmü yer almaktadır.

İdarece hazırlanan “yaklaşık maliyet hesap cetveli” incelendiğinde, yaklaşık maliyetin 10 kalemden oluştuğu, bu maliyet kalemleri için piyasadan fiyat araştırması yapıldığı ve elde edilen fiyatların ortalamasının esas alınarak söz konusu 10 maliyet kalemi için toplamda 102.348,00 TL bedel öngörüldüğü ancak herhangi bir kar oranı belirtilmediği, bu kapsamda söz konusu 10 maliyet kaleminin karsız yaklaşık maliyetinin hesaplanması için Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesi uyarınca yüklenici kârının en fazla %20 olarak belirlenebileceğinden hareketle, toplam tutardan %20 oranında kârın düşülmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Buna göre ihalede karsız yaklaşık maliyetin 85.290,00 TL olduğu belirlenmiştir.

İhalede, ihale üzerinde bırakılan AFN Enerji Danışmanlık Mühendislik San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin 49.824,00 TL, ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi istekli olan Berkay Elektrik San. Tic. Ltd. Şti.nin 64.320,00 TL olduğu dikkate alındığında bu iki isteklinin de teklifinin karsız yaklaşık maliyetin altında olduğu görülmektedir.

Başvuru sahibinin iddiası, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiğine ilişkin olduğundan, yukarıda anılan mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar uyarında, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi, idarece teklifte önemli olan teklif bileşenlerinin belirlenerek, belirlenen bu kalemlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında açıklama istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda, teklifleri karsız yaklaşık maliyetin altında olan AFN Enerji Danışmanlık Mühendislik San. Tic. Ltd. Şti. ile Berkay Elektrik San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi, idarece teklifte önemli olan teklif bileşenlerinin belirlenerek, belirlenen bu kalemlere ilişkin olarak adı geçen isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiğinden Kurul çoğunluğunun “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Kazım ÖZKAN

II. Başkan