KİK Kararı: 2014/UH.I-657

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/010
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 03.02.2014
Karar No : 2014/UH.I-657
BAŞVURU SAHİBİ:
Baturalp Temizlik Sosyal Hizm.Gıda San.Tic.Ltd.Şti., H. HALİL MH. 1209 SK. NO : 9/3 KOCAELİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gebze Adliyesi Adalet Bakanlığı Müsteşarlık, Hacı Halil Mah Adliye Cad 37 41400 KOCAELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/186256 İhale Kayıt Numaralı "Gebze Adliyesi Hizmet Binası Temizlik" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adalet Bakanlığı Gebze Adliyesi tarafından 19.12.2013tarihinde pazarlık usulüile yapılan “Gebze Adliyesi Hizmet Binası Temizlik” ihalesine ilişkin olarak Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin 24.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.01.2014tarih ve 526sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/108sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Birinci oturumda ihalede eksik belge olmadığı hususu tutanak altına alınmışken, ikinci oturumda belge eksikliği nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda tesis edilen işlemin mevzuata aykırı olduğu,

2. 4734 sayılı Kanun'un 21/f maddesinde 147.633,00 TL'lik bir parasal limit olmasına rağmen ihalede 155.855,00 TL'lik teklif verilmesi ile idarenin anılan Kanun'a aykırı usulde ihale yaptığı,

3. İhaleye en az üç isteklinin teklif vermesi gerektiği, ancak iki istekli tarafından verilen teklifle ihaleye devam edildiği, söz konusu işlemin mevzuata aykırı olduğu,

4. İhale ilan süresinin Kanuna aykırı olduğu, pazarlık usulüne göre ihale yapılacağı ihale dokümanında belirtilmiş olmasına rağmen ihalenin pazarlık usulü ile yapılmadığı,

5. Kayacık Temizlik Sosyal Hizmetleri firmasının ilk teklifi ile son teklifi imzalayan kişilerin farklı kişiler olduğu, son teklifi imzalayan kişinin temsil ve ilzama yetkili olduğuna ilişkin belgelerin teklif dosyasında olmadığı, söz konusu belgenin fotokopi olarak ihale esnasında verildiği, idarece teklifi imzalayan kişinin azil olup olmadığı hususunda herhangi bir araştırmanın da yapılmadığı,

6. Kendilerinin en avantajlı teklifi vermiş olmalarına rağmen ihalenin bir başka istekli üzerinde bırakılması ile kamu zararına sebep olunduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

19.12.2013 tarihinde 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendine göre pazarlık usulü ile yapılan ihaleye 2 istekli tarafından teklif verilmiş olup ilk oturumda düzenlenen zarf açma ve belge kontrol tutanağı ile istekliler tarafından yeterlik kriteri olarak sunulan belgelerin “var” olduğu tespiti yapılmıştır.

İlk teklifler alındıktan sonra Kayacık Temizlik Sosyal Hizmetleri (Aysun Akova) adına ihaleye gözlemci olarak katılan Özgür Öner’in Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu geçici teminat mektubunun “aslının aynıdır” ibareli olduğu yönünde itirazı üzerine ihale komisyonunca oturuma ara verilerek evrakların ayrıntılı incelenmesine geçilmiş ve Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu geçici teminat mektubunun asıl belge olmadığı, idarece söz konusu belge üzerine “aslı gibidir” ibaresi konulan fotokopi belgenin verildiği tespiti yapılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Geçici teminat” başlıklı 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır…” hükmü, “Teminat olarak kabul edilecek değerler” başlıklı 34’üncü maddesinde “Teminat olarak kabul edilecek değerler aşağıda gösterilmiştir:

a) Tedavüldeki Türk Parası.

b) Bankalar ve özel finans kurumları tarafından verilen teminat mektupları.

c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler.

İlgili mevzuatına göre Türkiye’de faaliyette bulunmasına izin verilen yabancı bankaların düzenleyecekleri teminat mektupları ile Türkiye dışında faaliyette bulunan banka veya benzeri kredi kuruluşlarının kontrgarantisi üzerine Türkiye’de faaliyette bulunan bankaların veya özel finans kurumlarının düzenleyecekleri teminat mektupları da teminat olarak kabul edilir.

(c) bendinde belirtilen senetler ve bu senetler yerine düzenlenen belgelerden nominal değere faiz dahil edilerek ihraç edilenler, anaparaya tekabül eden satış değeri üzerinden teminat olarak kabul edilir.

Teminat mektupları dışındaki teminatlar ihale komisyonlarınca teslim alınamaz. Bunların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırılması zorunludur.

İhale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye ait teminat mektupları ihaleden sonra saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine teslim edilir. Diğer isteklilere ait teminatlar ise hemen iade edilir. İhale üzerinde kalan istekli ile sözleşme imzalanması halinde, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibine ait teminat sözleşme imzalandıktan hemen sonra iade edilir.

Teminatlar, teminat olarak kabul edilen diğer değerlerle değiştirilebilir.

Her ne suretle olursa olsun, idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.” hükmü,

“Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde ise “Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir…” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.

…

(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(4) İstekli veya yüklenici tarafından, teminat olarak banka teminat mektubu verilmesi halinde, bu teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez.

(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

…

(9) Gerek görüldüğünde teminat mektuplarının ilgili bankanın genel müdürlüğünden veya şubesinden teyidi idarelerce yapılabilir. Yapılan teyitlerde, bankanın en az iki yetkilisinin imzasının bulunması gerekir…” hükmü bulunmaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince ihaleye katılımda yeterlik kriteri olarak istenilen belgelerin asıl olarak sunulması gerektiği, her ne kadar istenilen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerin de teklifleri kapsamında sunulabilme imkan bulunmakta ise de geçici teminatın banka teminat mektubu şeklide verilmesi halinde ihale komisyonu tarafından ihale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye ait teminat mektupları ihaleden sonra saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine teslim edilmesi gerektiğine ilişkin hüküm de dikkate alındığında geçici teminat mektuplarının gelir kaydedilme koşullarının oluşması halinde “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen fotokopi belge üzerinden geçici teminat mektuplarının gelir kaydedilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca geçici teminatın banka teminat mektubu şeklinde verilmesi halinde ise Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanan standart forma uygun olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından fotokopi olarak verilen ve üzerinde “aslı gibidir” şerhi taşıyan geçici teminat mektubunun bu haliyle usulüne uygun olarak sunulmadığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “…İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde ise “…Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir…” hükmü yer almaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince başvuru sahibi Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifi geçici teminat mektubunun usulüne uygun olarak verilmediği gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması gerekirken ihale komisyonunca geçici teminat mektubu ile ilgili olarak eksik belge kapsamında değerlendirme yapılarak teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. İdarece tesis edilen işlemin sonucu itibariyle yerinde olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2, 3, 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’ücü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde, “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” şeklinde açıklama bulunmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 15’inci maddesinde; “(1) Kuruma yapılan başvurular, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde incelenir…” açıklaması, “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde ise; “(1) Başvurular öncelikle;

…

b) Başvuru ehliyeti,

…. yönlerinden sırasıyla incelenir.” açıklaması yapılmıştır.

Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar ise anılan Yönetmelik’in 17’nci maddesinde düzenlenmiş olup buna göre, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği ve Kurul tarafından gerekli görüldüğü takdirde, başvuru dilekçesi ve eklerinin bir örneğinin ilgisi nedeniyle idareye veya idarenin bağlı veya ilgili/ilişkili olduğu mercie yahut yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verileceği düzenlenmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin 1 ve 6’ncı iddialarının incelenmesi sonucunda teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle inceleme konusu ihalede, başvuru sahibinin diğer iddiaları bakımından herhangi bir hak kaybına veya zarara uğramasının söz konusu olmadığı anlaşıldığından başvurunun 2, 3, 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin kısmının ehliyet yönünden reddi gerekmektedir.

3. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasında da değerlendirildiği üzere 4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı ve “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde teklifler değerlendirildikten sonra ihale komisyonu kararının geçerli teklifler üzerinden ekonomik açıdan en avantajlı istekli üzerinde alınması gerekmektedir.

Başvuru sahibinin teklifi geçici teminat mektubunun fotokopi belge olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, geçerli tek teklif olan istekli üzerinde de ihale komisyonu kararının alındığı, idarece tesis edilen işlemlerin bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Kurul Başkanı

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “2) 4734 sayılı Kanun'un 21/f maddesinde 147.633,00 TL'lik bir parasal limit olmasına rağmen ihalede 155.855,00 TL'lik teklif verilmesi ile idarenin anılan Kanun'a aykırı usulde ihale yaptığı,

3) İhaleye en az üç isteklinin teklif vermesi gerektiği, ancak iki istekli tarafından verilen teklifle ihaleye devam edildiği, söz konusu işlemin mevzuata aykırı olduğu,

4) İhale ilan süresinin Kanuna aykırı olduğu, pazarlık usulüne göre ihale yapılacağı ihale dokümanında belirtilmiş olmasına rağmen ihalenin pazarlık usulü ile yapılmadığı,

5) Kayacık Temizlik Sosyal Hizmetleri firmasının ilk teklifi ile son teklifi imzalayan kişilerin farklı kişiler olduğu, son teklifi imzalayan kişinin temsil ve ilzama yetkili olduğuna ilişkin belgelerin teklif dosyasında olmadığı, söz konusu belgenin fotokopi olarak ihale esnasında verildiği, idarece teklifi imzalayan kişinin azil olup olmadığı hususunda herhangi bir araştırmanın da yapılmadığı,” şeklinde belirttiği iki, üç, dört ve beşinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibinin 1 ve 6’ncı iddialarının incelenmesi sonucunda teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olduğu anlaşıldığından inceleme konusu ihalede, başvuru sahibinin diğer iddiaları bakımından herhangi bir hak kaybına veya zarara uğramasının söz konusu olmadığı gerekçesiyle, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet yönünden “başvurunun reddine” karar verilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığından, ihalenin usulü ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin yeterliğine ilişkin iki, üç, dört ve beşinci iddiasının incelenmesinin önünde hukuki engel bulunmamaktadır.

Ayrıca, başvuru sahibi isteklinin iki, üç, dört ve beşinci iddiasının ihalenin usulü ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin yeterliğine ilişkin olduğu dikkate alındığında, iddia çerçevesinde yapılacak inceleme sonucunda ihalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle ihale iptal edilebileceğinden, başvuru sahibinin iddiasının bu kısmına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin iki, üç, dört ve beşinci iddiasına ilişkin dosyadaki bilgi ve belgeler ve esas inceleme raporu incelendiğinde;

1**) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak;**

4734 sayılı Kanun’un “Pazarlık usulü” başlıklı 21’inci maddesinde “Aşağıda belirtilen hallerde pazarlık usulü ile ihale yapılabilir.” hükmü yer aldıktan sonra (f) bendinde “İdarelerin yaklaşık maliyeti ellimilyar Türk Lirasına (yüzkırkyedibin altıyüzotuzüç Türk Lirasına)* kadar olan mamul mal, malzeme veya hizmet alımları.” hükmüne yer verilerek idarelerin 147.633,00 TL’sına kadar yapacakları ihalelerde Kanun’un anılan bendine göre ihale yapabilme imkanı verilmiştir.

İdarece hesaplanan ihale konusu işe ait yaklaşık maliyet 146.425,72 TL olup söz konusu maliyete göre 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendine göre ihaleye çıkılması hususunda mevzuata herhangi bir aykırılığın bulunmamaktadır.

Diğer taraftan 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinde yer alan “Bu madde kapsamında yapılacak ihalelerde, ilk fiyat tekliflerini aşmamak üzere isteklilerden ihale kararına esas olacak son yazılı fiyat teklifleri alınarak ihale sonuçlandırılır.” hükmü gereğince istekliler tarafından verilen ilk ve son teklife göre ihale komisyonu tarafından ihale komisyonu kararının alınması gerektiği, ihaleye ilk teklif olarak verilen 155.855,00 TL’nin son teklif ile 145.124,00 TL’ye indirildiği hususu da anlaşıldığından ihale komisyon kararının bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır

2) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak;

4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinde “(b), (c) ve (f) bentlerinde belirtilen hallerde ilan yapılması zorunlu değildir. İlan yapılmayan hallerde en az üç istekli davet edilerek, yeterlik belgelerini ve fiyat tekliflerini birlikte vermeleri istenir.” hükmü yer almaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükmü ile 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin(b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde ihaleye en az üç isteklinin davet edilme şartı getirilmiş, ancak ihaleye teklif verecek istekli sayısına yer verilmemiştir. Bu kapsamda ihaleye bir istekli tarafından dahi teklif verilebilir, ancak söz konusu durumda ihale komisyonunca 4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü çerçevesinde işlem yapılması gerekmektedir.

İnceleme konusu ihale için idarece 6 firmanın ihaleye davet edildiği, ancak iki istekli tarafından teklif verildiği, tek geçerli teklif olan istekli üzerinde ihale komisyonu kararının alındığı, idarece tesis edilen söz konusu işlemin mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

3) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak;

İdarenin 13.12.2013 tarihli yazısı ile başvuru sahibi Baturalp Temizlik Sosyal Hizm. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin 19.12.2013 tarihindeki ihaleye teklif vermeye davet edildiği, buna göre başvuru sahibinin söz konusu davet yazısı ile ihale ilan süresinin 4734 sayılı Kanun’a aykırı olduğu hususunda bilgi sahibi olduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’nci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir...” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde , “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” şeklinde, “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” şeklinde,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde ise “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi…” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince ihale sürecinde hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlerin ihale ilanında/ihaleye davette yer alan hususlarla ilgili olması halinde hukuka aykırı bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihin ihale ilan tarihi/ihaleye davet tarihi olan 13.12.2013 tarihi olduğu ve bu hususa ilişkin başvuruların da istekli olabilecekler tarafından yapılabileceği, ihaleye teklif verdikten sonra istekli sıfatına haiz olunduğu ve isteklilerin de tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına yönelik şikayet başvurularında bulunabileceği anlaşılmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 15 inci maddesinde; “(1) Kuruma yapılan başvurular, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde incelenir…” açıklaması, “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16 ncı maddesinde ise; “(1) Başvurular öncelikle;

…

b) Başvuru ehliyeti,

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…. yönlerinden sırasıyla incelenir.” açıklaması yapılmıştır.

Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar ise anılan Yönetmeliğin 17’nci maddesinde düzenlenmiş olup buna göre, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği ve Kurul tarafından gerekli görüldüğü takdirde, başvuru dilekçesi ve eklerinin bir örneğinin ilgisi nedeniyle idareye veya idarenin bağlı veya ilgili/ilişkili olduğu mercie yahut yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verileceği düzenlenmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin ihale ilan süresinin 4734 sayılı Kanun’a aykırı olduğu yönündeki iddiasının ihaleye davet tarihi olan 13.12.2013 tarihi itibariyle farkına varıldığı, söz konusu tarihten itibaren ve ihale tarihinden üç gün önce olmak kaydı ile idareye şikâyet başvurusunda bulunulmuş olması gerektiği, ancak idareye bu hususlarla ilgili olarak ihale tarihinden sonraki tarih olan 24.12.2013 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu ve ihaleye teklif vermesi nedeniyle istekli sıfatını da taşıdığı, bu haliyle de başvuru sahibinin hem şikayet ehliyetinin olmadığı hem de şikâyet süresini geçirdiği anlaşılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin bu konudaki iddiası ile ilgili olarak başvurunun reddi gerekmektedir.

Diğer taraftan başvuru sahibinin ihalenin pazarlık usulü ile yapılmadığı yönündeki iddiası ile ilgili olarak, gerek hazırlanan ihale dokümanı gerekse uygulanan ihale prosedürleri yönünden tesis edilen işlemlerin 4734 sayılı Kanun’un pazarlık usulünün düzenlendiği 21’nci maddesine uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

4) Başvuru sahibinin 5’ inci iddiasına ilişkin olarak;

İhaleye teklif veren Kayacık Temizlik Sosyal Hizmetleri (Aysun Akova)’nın ilk ve son tekliflerine ilişkin teklif mektuplarının Aysun Akova tarafından imzalandığı, anılan kişiye ait imza beyannamesi verildiği anlaşılmıştır.

Diğer taraftan idarenin şikayete vermiş olduğu “ Kayacık Temizlik Sosyal Hizmetleri (Aysun Akova) adına ihaleye gözlemci olarak katılan Özgür Öner’in istenildiği takdirde vekaletnameyi ibraz edebileceği söylemi üzerine son teklif alınmadan önce vekaletname kendisinden istenmiştir. Sunulan vekaletnamenin incelenmesinde Kocaeli 6. Noterliğince düzenlenen 26.06.2013 tarihli 18368 yevmiye nolu Özgür Öner adına düzenlenen vekaletnamenin aslı olduğu tespit edilmiştir. Bu tespitten sonra son teklif istenmiştir.” şeklindeki cevaptan Özgür Öner’e verilen vekaletname ile Aysun Akova tarafından imzalanan son teklife ait teklif mektubunun idareye sunulduğu, söz konusu vekaletnamenin de idarenin talebi üzerine verildiği, buna göre idarece tesis edilen işlemin mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda belirttiği iki, üç, dört ve beşinci iddiasının esasının incelenmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan incelemeye göre, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda başvuru sahibinin iddiaları yerinde bulunmadığından “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle bu iddialara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “Başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi