KİK Kararı: 2014/UH.I-2435

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/042
Gündem No : 8
Karar Tarihi : 25.06.2014
Karar No : 2014/UH.I-2435 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Teyfik Yılmaz - Yılmaz Temizlik, CUMHURİYET MAH. ÇAĞALOĞLU CAD. NO : 134 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sinop Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Gelincik Mahallesi Fatih Caddesi No:129 80.Yıl Saha Yanı Merkez/Sinop SİNOP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/8636 İhale Kayıt Numaralı "Hasta Karşılama, Yönlendirme Ve Taşıma" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Sinop İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 19.02.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Hasta Karşılama, Yönlendirme ve Taşıma” ihalesine ilişkin olarak Teyfik Yılmaz/Yılmaz Temizlik’in 12.05.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.05.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.05.2014tarih ve 17063sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.05.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1787sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,başvuruya konu ihalede asgari işçilik maliyetinin 396.533,57 TL olduğu dikkate alındığında, giyim bedeli için 0,42 TL teklif ettiği anlaşılan ihale üzerinde bırakılan istekli Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşlem. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin her bir giyim eşyası için öngördüğü tutarların toplamlarının virgülden sonra dört haneli olduğu, bu durumun 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun'un 2’nci maddesine aykırılık teşkil ettiği, bu nedenle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye on isteklinin teklif verdiği, teklif fiyatları kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu tespit edilerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerden Oben Dan. Bilgi İşlem Eğt. İnş. Tem. Yem. ve Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılarak, başvuruya konu ihalenin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun görülen Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşlem. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, işin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücretinin 1 ekip sorumlusu için ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücretin %10 fazlası ve 11 personel için ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret olarak belirlendiğine; ulusal bayram ve genel tatil günlerinde toplam 28 gün çalışma yapılacağına; personelin yemek ihtiyacı hastanede çıkan yemekten karşılanacağından isteklilerin yemek bedeli öngörmelerine gerek bulunmadığına; yol bedelinin aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 6,28 TL nakdi olarak ödeneceğine; sayısı ve niteliği Teknik Şartname’de belirtilen iş kıyafetlerinin yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacağına; kısa vadeli sigorta kolları prim oranının %2 olarak tespit edildiğine ilişkin düzenlemeler yapıldığı belirlenmiştir. Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde, işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 21 ay olarak belirlendiği görülmüştür.

Teknik Şartname’nin “İşçilerin Kıyafetleri” başlıklı 8’inci maddesinde, 48 adet yazlık gömlek, 48 adet kışlık gömlek, 24 adet kışlık pantolon, 24 adet yazlık pantolon ve 24 adet kravat(bayanlara fular) olmak üzere personele verilecek toplam 168 parça giysinin yüklenici tarafından temin edileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’de yer verilen düzenlemeler dikkate alınarak yapılan hesaplama neticesinde, ihale konusu hizmet alımı için teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyet toplamının (yol bedeli dahil, giyim bedeli hariç) 396.533,57 TL olduğu tespit edilmiştir

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği, isteklilerin açıklamalarını, tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturaları; fiyat tekliflerini; kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat tekliflerini; kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatları; perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatları; ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanun’unun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeleri; yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeleri; isteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını kullanarak yapabilecekleri ve söz konusu belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacakları, tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarının, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamayacağı; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma faturanın üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesinin gerektiği, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanun’una göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesinin, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesinin gerektiği belirtilmiştir.

İdare tarafından teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi uyarınca yapılacak açıklamaların idareye sunulması gerektiği belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, personel ücreti için 396.533,57 TL, giyim giderleri için 0,40 TL ve kâr olarak 0,02 TL bedel öngörüldüğü tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, giyim bedelini tevsik etmek amacıyla Rönesans Tes. Entg. Sos. Hizç Oto Kir. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti.nden alınan proforma fatura ile birlikte proforma faturada yer alan fiyatların dayanağı olan maliyet tutarı tespit tutanağını sunduğu ve söz konusu proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliği’nde yapılan açıklamalar doğrultusunda, meslek mensubu tarafından “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak imzalandığı ve kaşelendiği tespit edilmiştir.

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun’un “Türk Lirası ile Yeni Türk Lirası arasında değişim oranı ve Yeni Kuruşa tamamlama” başlıklı 2’nci maddesinin ikinci fıkrasında “Türk Lirası değerlerin Yeni Türk Lirasına dönüşüm işlemlerinin ve Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerin sonuçlarında ve ödeme aşamalarında yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerler bir Yeni Kuruşa tamamlanır; yarım Yeni Kuruşun altındaki değerler dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır. Anılan Kanun maddesinin gerekçesinde, mal ve hizmet fiyatlarının bir Yeni Kuruşun (1/1/2009 tarihinden itibaren “Yeni” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.) altında olabileceği gibi, bir Yeni Kuruşun altındaki değerin küsuratlı olarak da belirlenebileceği, tamamlama işlemlerinin birim fiyatlarda değil, işlem sonuçlarında ve ödeme aşamasında gerçekleştirilmesi ve ödeme kayıtlarının virgülden sonra en çok iki hane ile yapılmasının amaçlandığı, bir Yeni Kuruşun altındaki tutarları ödemeye olanak verecek madeni para bulunmaması nedeniyle, yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerlerin bir üst Yeni Kuruşa tamamlanması, yarım Yeni Kuruşun altındaki değerlerin ise dikkate alınmaması yönünde düzenleme yapıldığı ifade edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin giyim bedelini tevsik etmek amacıyla sunduğu proforma fatura incelendiğinde, ihale dokümanında yüklenici tarafından ayni olarak karşılanması öngörülen yazlık ve kışlık gömlekler ile kravatların (bayanlar için fular) birim fiyatının 0,002 TL, yazlık ve kışlık pantolonların birim fiyatının 0,003 TL olduğu, yazlık ve kışlık gömlekler ait birim fiyat ile miktarın çarpımı sonucu ulaşılan tutar 0,096 TL olmakla birlikte söz konusu tutarın 0,1 TL’ye yuvarlanarak yazıldığı, yazlık ve kışlık pantolonlara ait birim fiyat ile miktarın çarpımı sonucu ulaşılan tutar 0,072 TL olmakla birlikte söz konusu tutarın 0,07 TL’ye yuvarlanarak yazıldığı, kravatlara (bayanlar için fular) ait birim fiyat ile miktarın çarpımı sonucu ulaşılan tutar 0,048 TL olmakla birlikte söz konusu tutarın 0,05 TL’ye yuvarlanarak yazıldığı ve 0,384 TL olan toplam proforma fatura tutarının ise 0,39 TL’ye yuvarlanarak yazıldığı tespit edilmiştir.

Bir kuruşun altındaki birim fiyatlar ile, örneğin kuruşun onda biri, yüzde biri, binde biri veya bunların değişik versiyonlarından oluşan değerler kullanılarak işlem yapıldığında, somut örnek olan proforma faturada olduğu şekilde kuruş hanesinin (virgülden sonraki kısmın) üç veya daha fazla rakamlı olması biçiminde bir sonuç ortaya çıkmaktadır. Bu durumda kuruş hanesindeki rakamların aşağı veya yukarı yuvarlanarak iki haneli kuruşa dönüştürülmesi gündeme gelmektedir. Yarım kuruşun altındaki değer yok kabul edilerek aşağıya yuvarlama yapıldığında, ortaya çıkan tutar ile dokümanda belirtilen sayıda (miktarda) giyim eşyasının istekli tarafından karşılanamaması sonucu doğmakta, dolayısıyla da aşağıya yuvarlama yapılmaması gerekmektedir. Bu sebeple aşağı yuvarlama yapılmayacağına göre, yukarıya yuvarlama yapılmasının da kabul edilmemesi gereği doğmakta, aksi takdirde yuvarlama yapma konusunda eşit durumda bulunanlar arasında ayrım yapılması söz konusu olmaktadır. Bu itibarla, proforma faturada tek bir genel toplamın olacağı da göz önünde tutulduğunda fatura toplamının aşağı veya yukarı yuvarlama yapılmadan olduğu şekilde yazılması gerekli bulunmaktadır.

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun’un yukarıda yer verilen hükmü ile yapılan tespitler birlikte değerlendirildiğinde, ödeme aşamasında proforma faturadaki toplam tutarların dikkate alınacağı, dolayısıyla proforma fatura içeriğinde her bir giyim malzemesi için teklif edilen birim fiyatların bir kuruşun altında olmasının, proforma faturanın mevzuata aykırılığı sonucunu doğurmayacağı, bununla birlikte ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturada her bir giyim eşyası için öngörülen tutar toplamları ile genel toplamın kuruş hanesi iki haneli olarak yazılmasına karşılık, yapılan hesaplama sonucunda proforma fatura içeriğinde yer alan kalemlerin toplamının, dolayısıyla genel toplamın kuruş hanesinin üç rakamlı olduğunun tespit edildiği, fatura genel toplamının ondalık kısmında bir kuruşun altında bedelin yer almasının, dolayısıyla işlem sonuçlarında ve ödeme aşamalarında geçerli olmayan bir tutar üzerinden proforma fatura düzenlenmesinin 5083 sayılı Kanun’a aykırı olduğu, bu itibarla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim giderine ilişkin belgelendirmenin mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu bakımdan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşlem. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

FARKLI GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca ihale üzerinde bırakılan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında; Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme konusu ihalede çalışacak personele verilecek giyim giderini belgelendirmek üzere ihale üzerinde bırakılan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu proforma faturada birim fiyat olarak 0,002 TL ile 0,003 TL arasında olmak üzere yuvarlama yapılarak toplam 0,39 TL öngörülmüştür.

Adı geçen tarafından proforma faturada öngörülen tutarlar kuruşun altında olduğundan yasal olarak geçerliliği bulunmamaktadır. Mevzuat gereği yarım kuruşun altı aşağı doğru yuvarlanması gerektiğinden adı geçen isteklilerin giyim malzemesi için herhangi bir bedel öngörmediği değerlendirilmiştir. Kaldı ki toplamda öngörülen tutar ödenebilecek bir meblağ olmakla birlikte birim fiyat anlamında bir kuruşun altında bir bedelin ödenmesi mümkün değildir. Bu nedenle adı geçen isteklinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunduğu açıklamaları, Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmayan ihale üzerinde bırakılan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun karar gerekçesine katılmıyorum.

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, ihale üzerinde bırakılan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca “ fatura genel toplamının ondalık kısmında bir kuruşun altında bedelin yer almasının, dolayısıyla işlem sonuçlarında ve ödeme aşamalarında geçerli olmayan bir tutar üzerinden proforma fatura düzenlenmesinin 5083 sayılı Kanun’a aykırı olduğu ” gerekçesi üzerinden yerinde bulunmayan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu bilgi ve belgelerin yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında incelenmesi sonucunda;

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerine ayrı ayrı 0,002 TL ile 0,003 TL arasında değişen birim fiyatlar üzerinden toplamda 0,39 TL fiyat öngören Rönesans Tes. Entg. Sos. Hizç Oto Kir. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 17.02.2014 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanaklarında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Ayrıca, aynı istekli tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerine ayrı ayrı 0,002 TL ile 0,003 TL arasında değişen birim fiyatların5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Rönesans Tes. Entg. Sos. Hizç Oto Kir. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’si olan Serhan Hazım TURGUR’un bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesinde belirtilen eşit muamele yönünden incelenmesine göre;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifi ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen başvuru sahibi Teyfik YILMAZ tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin ayrı ayrı olmak üzere 0,10 TL ile 0,40 TL arasında değişen birim fiyatlar öngören Zeki BAŞ tarafından istekli adına tanzim edilen 07.03.2014 tarihli proforma faturanın sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma faturada, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Diğer yandan, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifi geçerli teklif olarak kabul edilen Bilişim Elek. Kır. Gıda San. Tic. ve Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklifi kapsamında giyim bedelinin tevsikine yönelik sunulan bilgi ve belgeler üzerinde yukarıda yapılan incelemeye paralel yönde yapılacak inceleme sonucuna göre idarece tekrar karar verilmesi gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyim giderine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri maliyet satış tutanağındaönerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen;aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca “ fatura genel toplamının ondalık kısmında bir kuruşun altında bedelin yer almasının, dolayısıyla işlem sonuçlarında ve ödeme aşamalarında geçerli olmayan bir tutar üzerinden proforma fatura düzenlenmesinin 5083 sayılı Kanun’a aykırı olduğu ” gerekçesi üzerinden yerinde bulunmayan Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin bu gerekçe üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesinde belirtilen eşit muamele yönünden incelenmesine göre; aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifi ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen başvuru sahibi Teyfik YILMAZtarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yaptığı açıklamanın, bütün maliyet bileşenlerine yaptığı açıklamalar dikkate alınarak incelenmesi gerektiği ve bu değerlendirmelerden hareketle yapılan inceleme uyarınca da anılan isteklinin teklifinin de belirtilen gerekçe üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, diğer yandan, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak teklifi geçerli teklif olarak kabul edilen Bilişim Elek. Kır. Gıda San. Tic. ve Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklifi kapsamında giyim bedelinin tevsikine yönelik sunulan bilgi ve belgeler üzerinde yukarıda yapılan incelemeye paralel yönde yapılacak inceleme sonucuna göre idarece tekrar karar verilmesi gerektiği,

Ayrıca, Alkan Grup Tem. İnş. Taah. Eğt. Sağ. Bilgi İşl. Otom. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerine ayrı ayrı 0,002 TL ile 0,003 TL arasında değişen birim fiyatların5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Rönesans Tes. Entg. Sos. Hizç Oto Kir. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’si olan Serhan Hazım TURGUR’un bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

Yönündeki düşüncem ile**,** Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi