KİK Kararı: 2014/UH.I-2235

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/038
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 04.06.2014
Karar No : 2014/UH.I-2235
BAŞVURU SAHİBİ:
Merbel İzmir Konak Belediyesi Turizm San. Ve Tic. A.Ş., MİMAR SİNAN CAD. NO:6 D:11 ALSANCAK/ İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Konak Belediyesi İnsan Kaynakları Ve Eğitim Müdürlüğü, 9 Eylül Meydanı 6 35230 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/92345 İhale Kayıt Numaralı "Muhtelif Yardımcı Hizmetler Ve Bina Temizliği Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Konak Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğütarafından 16.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Muhtelif Yardımcı Hizmetler ve Bina Temizliği Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Merbel İzmir Konak Belediyesi Turizm San. ve Tic. A.Ş.nin 24.04.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.05.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.05.2014tarih ve 15759sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.05.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1680sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,ihale dokümanları arasında bulunan tip sözleşmenin 9. Maddesinde belirtilen ve 12 ay olarak kabul edilen işin başlama ve bitiş sürelerinin çeşitli şikayet ve itirazen şikayet başvuruları nedeniyle ihalenin sonuçlanmamış olduğundan kısaldığı ve çalışma süresinin 6 ay kaldığı; tüm istekliler gibi firmanın da işin süresini 12 ay kabul ederek teklif verdiği ve gerçekleşen iş miktarı teklif bedelinin takribi yarısı kadar olacağından, sözleşme aşamasında ödenecek damga vergisi ve karar pulu bedelleri de sözleşme bedeli üzerinden ödeneceğinden fazla bedel ödemek zorunda kalınacağı ve daha işin başında ihale konusu işin sözleşme bedelinin %80’inden daha düşük bir bedelle tamamlanacağı anlaşıldığından iş eksilişi gerçekleşeceği ve dolayısıyla yüklenici ve idare arasında tazminat ve damga vergisi ve karar pulu konusunda ihtilaf çıkacağı, ayrıca daha önce idare tarafından uzatılan teklif geçerlilik süresinin, bu uzatılmış sürede de ihale sürecinin tamamlanmamış olması nedeniyle yeniden uzatılmasının mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

...

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

b) Adaylar; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ön yeterlik başvurularının sunulması, değerlendirmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem ve eylemler; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ise kısa listeye alınmış olmaları kaydıyla ayrıca ihale daveti ve/veya ihale dokümanının gönderilmesi, ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında da “16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan mevzuat hükmü çerçevesinde, idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;

1. Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,

2. Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

İhaleye katılan Aras Hiz. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Efsane Hizmet Otomasyon San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın daha önce Kuruma yapmış olduğu itirazen şikayet dilekçesinde, ihalede tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata hükümlerine aykırı olduğu ve ihalenin iptal edilmesi kararının uygun olmadığı iddialarına yer verilmiş olup, Kurulun 13.02.2014 tarihli ve 2014/UH.I-913 sayılı kararı ile “..Yukarıda belirtilen mevzuat maddeleri doğrultusunda ihale sürecinin uzaması ve isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin dolması halinde karşılıklı anlaşma ile bu sürenin uzatılabileceği hükmünün var olduğu ve bu hükmün her ihale süreci için geçerli olacağı ayrıca ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerektiği dikkate alındığında, ihale yetkilisinin teklif geçerlilik süresine ilişkin gerekçesinin incelenen ihaleye özgü bir durum gibi kabul edilerek iptale sebep görülmesinin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibi Aras Hiz. Org. İnş.San.ve Tic. Ltd. Şti. - Efsane Hizmet Otomasyon San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirmeye alınması ve ihalenin iptal kararının iptali gerekmektedir.” kararı alınmıştır.

Söz konusu karar üzerine idarece alınan 09.04.2014 tarihli ihale komisyonu kararında Kamu İhale Kurulu kararının uygulanmasını teminen teklif değerlendirmeye alınması gereken isteklilerden ilk teklif geçerlilik süreleri kadar teklif geçerlilik sürelerini uzatmaları talebinde bulunulduğu, bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunmadığından, iki isteklinin teklif geçerlilik süresini uzatmasına rağmen geçici teminat mektubunun geri aldığından ancak tekrar yatırmadığından, bir isteklinin ise teklif geçerlilik süresini uzatmayı kabul etmediğinden teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak, kalan üç istekliden teklif geçerlilik sürelerini 60 gün daha uzatıp uzatmayacaklarının yazılı olarak sorulması üzerine üç isteklinin de yazılı tebligatlara süresi içinde cevap vermesi, teklif geçerlilik sürelerini 60 gün daha uzatması ve buna bağlı olarak da geçici teminatlarının sürelerini uzatması üzerine yapılan değerlendirmede ihalenin en avantajlı teklif veren Aras Hiz. Org. İnş.San.ve Tic. Ltd. Şti. - Efsane Hizmet Otomasyon San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın üzerinde bırakıldığı ve ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin başvuru sahibi olarak Mer-Bel İzmir Konak Bel. Turz. San. Tic. A.Ş olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İşe ait sözleşme tasarısının “İşin süresi’’ başlıklı 9’uncu maddesinde; “ 9.1.1İşe başlama tarihi 01.11.2013; işi bitirme tarihi 31.10.2014; 9.2.Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır. ’’ açıklamasına yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında işin süresi, işe başlama ve iş bitirme tarihi’’ başlıklı 80’inci maddesinde“ _80.1._Hizmet Alımı İhalelerinde Uygulanacak Tip İdari Şartnamelerin “Sözleşmenin Uygulanması ve Diğer Hususlar” başlıklı bölümünde işe başlama ve iş bitirme tarihinin sözleşme tasarısında düzenlendiği belirtilmiştir. Bu çerçevede, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin konuya ilişkin “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesi uyarınca, idarenin işe başlama ve iş bitirme tarihlerini kesin olarak öngördüğü hallerde bu tarihler 9.1. maddesine yazılacak, aksi takdirde bu maddede işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren kaç gün ya da ay olduğu belirtilecektir. Tip Sözleşmenin 10.2. maddesi ise işyerinin teslimi ve işe başlama tarihine ilişkin olup, söz konusu madde, 9.1. maddesinde işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilip belirtilmediği ve işyeri teslimi yapılıp yapılmayacağı hususları dikkate alınarak idare tarafından düzenlenecektir.

_80.2._Sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtildiği hallerde, yeterlik değerlendirmesi, tekliflerden aşırı düşük olanların sorgulanması ve açıklama istenmesi, tekliflerin değerlendirilmesi, isteklilerin 10 gün içerisinde şikayette bulunma hakkı ve idarenin bu şikayete 10 gün içinde cevap verme zorunluluğu ile 10 günlük itirazen şikayet ve Kurumun 20 günlük inceleme süresi ihale sürecinin uzamasına sebep olabilmekte ve bu süreler önceden tam olarak öngörülemediği için de sözleşmenin imzalanması ve dolayısıyla işin başlaması planlanan tarihten daha ileri bir tarihte gerçekleşebilmektedir. Bu çerçevede, süreklilik arz eden hizmet alımı ihalesine ait sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilmesine rağmen ihale sürecinin uzaması nedeniyle dokümanda öngörülen tarihte işe başlanmasını sağlayacak şekilde sözleşmenin imzalanamaması halinde, iş bitirme tarihinin ötelenmesi mümkün bulunmadığından sürenin fiilen kısaldığı dikkate alınarak buna göre işlem yapılması gerekmektedir.’’ açıklaması yer almaktadır.

Anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, idarece Sözleşme Tasarısında işe başlama ve bitiş tarihlerinin açıkça belirtilmesine karşılık şikayet ve itirazen şikayet başvuruları nedeniyle ihale sürecinin uzadığı ve bu durumun işin daha ileri bir tarihte gerçekleşmesine sebep olduğu ve dolayısıyla sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda sürenin fiilen kısaldığı dikkate alınarak işlem yapılması gerektiği açıkça ortaya konulduğundan bu durumun gerek idare ve gerekse ihaleye katılan istekliler tarafından önceden öngörülmesi ve buna göre hareket edilmesi gerektiği, ayrıca söz konusu sürecin uzamasının her ihale için geçerli olabileceği anlaşılmıştır.

Kaldı ki başvuru sahibinin iddia konusu olan işin, sözleşme bedelinin %80’inden daha düşük bedelle tamamlanması ihtimalinden kaynaklı olarak yüklenici ile idare arasında sıkıntı yaşanması ve fazla ödenen damga vergisi ve karar pulu hususunda hukuki ihtilaf çıkması ihtimali ile fazla ödenen damga vergisi ve karar pulu ile %5 tazminatın ödenmesi halinde görevli memurlar açısından Sayıştay denetimlerinde kamu zararı gerekçesi ile kişi borcuna alınma riskinin bulunduğu hususları ile ilgili olarak ise ihalenin de üzerinde kalmadığı dikkate alındığında herhangi bir hak kaybına veya zarara uğramasının söz konusu olmaması nedeniyle şikâyet ehliyetinin bulunmadığı ve söz konusu iddialar yönüyle 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Yine başvuru dilekçesinde teklif geçerlilik süresinin ikinci defa uzatılmasının mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin Geçerlilik Süresi” başlıklı 32 nci maddesinde “ Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 54’üncü maddesinde de “ (1) Tekliflerin geçerlilik süresi; tekliflerin tahmini değerlendirme süresi, şikayete ilişkin süreler, ihale kararının onaylanması ile sözleşme imzalanmasına kadar geçecek süre ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir ve bu süre ihale dokümanında belirtilir.(2) İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması ” başlıklı 16.7 nci maddesinde “Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir. Ancak tekliflerin geçerlilik süresinin dolmuş olması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeyi imzalama zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeyi imzalamayan istekliler hakkında geçici teminatın irat kaydedilmesine ve yasaklamaya ilişkin hükümler uygulanmayacaktır. ” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesinde Kurulun 13.02.2014 tarihli ve 2014/UH.I-913 sayılı kararı üzerine idarece isteklilere tekliflerinin geçerlilik sürelerini uzatmaları talebinde bulunulduğu ve üç isteklin de idareye süresinde kabul yazılarını verdiği anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen mevzuat maddeleri doğrultusunda ihale sürecinin uzaması ve isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin dolması halinde karşılıklı anlaşma ile bu sürenin uzatılabileceği hükmünün var olduğu ve bu hükmün her ihale süreci için geçerli olacağı, ayrıca Tebliğin 16.7 nci maddesine göre şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda, İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabileceği, kaldı ki ihale üzerinde bırakılan istekli ile başvuru sahibi dahil üç isteklinin de bu durumu kabul ettiklerine dair kabul yazılarının ihale dosyasında var olduğu dikkate alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi