KİK Kararı: 2014/UH.I-1490

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/023
Gündem No : 2
Karar Tarihi : 25.03.2014
Karar No : 2014/UH.I-1490
BAŞVURU SAHİBİ:
Albayraklar Turizm Tem. İnş. Taah. Gıda Otom. Tic. San. Ltd. Şti., MUHSİN YAZICIOĞLU CAD. ASMALI BAHÇE SİTESİ NO:7/2 ÇUKURAMBAR/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gençlik Hizmetleri Ve Spor İl Müdürlükleri -Erzurum Diğer Özel Bütçeli Kuruluşlar Spor Genel Müdürlüğü, Yakutiye Spor Kampüsü Aziziye Yolu Üzeri Kazım Karabekir Stadyumu Yanı 25100 ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/196622 İhale Kayıt Numaralı "Araç Kiralama Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Erzurum Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğütarafından 30.01.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Albayraklar Turizm Tem. İnş. Taah. Gıda Otom. Tic. San. Ltd. Şti.nin 07.02.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.02.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.02.2014tarih ve 7461sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.02.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/928sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale günü açıklanan yaklaşık maliyetin İdari Şartname düzenlemelerine göre hesaplama yapıldığında hatalı olduğu, bununla ilgili olarak ihale tarihinden itibaren on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 9'uncu maddesi uyarınca %20 oranını geçmemek üzere kâr ilave edileceği düzenlemesi dikkate alınırsa yaklaşık maliyetin daha yüksek olması gerektiği, toplam miktarın düşüklüğünden bazı maliyet unsurlarının hesaba katılmadığının anlaşıldığı, örneğin, idare tarafından ihale masraflarının, amortismanların, zorunlu trafik sigortasının, zorunlu koltuk sigortasının, motorlu taşıtlar vergisinin, yüklenici kârının doğru hesaplanması durumunda yaklaşık maliyetin gerçek miktara ulaşacağı, yaklaşık maliyete ilişkin iddialar saklı kalmak kaydıyla idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyet ve teklifler birlikte değerlendirildiğinde idarenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ekonomik açıdan en avantajlı teklifi belirlemesinin mevzuata aykırı olduğu, özellikle binek araçlara dair kısımda en düşük teklifin yaklaşık maliyetinin kârsız miktarının altında olduğu, diğer tekliflerden çok net olarak koptuğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının kârsız yaklaşık maliyetin altında olduğu, ihalenin yaklaşık maliyetinin 2013 yılı fiyatları ile hazırlandığı ve 2014 yılı fiyat güncellemesinin yapılmadığının anlaşıldığı, yüklenici kâr marjının üst sınırı olan %20 oranının altında kalan tekliflere sorgulama yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu iş, “Araç Kiralama Hizmet Alımı” olup birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale gerçekleştirilmiştir.

03.01.2014 tarihli ihale onay belgesi ve ekindeki belgelerden ihalenin yaklaşık maliyetinin 4 firmadan alınan fiyat tekliflerinin ve idare tarafından 2013 yılı Temmuz ayında ihalesi yapılan binek araç kiralama işine ait günlük fiyatın ortalamasının alınmak suretiyle 303.702,97TL olarak hesaplandığı, idarece öngörülmüş bir kâr tutarının bulunmadığı anlaşılmış olup yaklaşık maliyet hesap cetveli aşağıdaki gibidir:

Yaklaşık Maliyet Bileşenleri

TL

19+1 minibüs 120 km günlük (3 adet) 325 gün

176.799,35

17+1 minibüs (3 adet) okul servisi güzergâh dâhilinde 164 gün

81.999,67

Binek otomobil şoförlü (1 adet) 325 gün

Mazot kuruma aittir.

44.903,95

Toplam

303.702,97

17.01.2014 tarihli Zeyilname ile ihale dokümanında aşağıdaki şekilde değişiklik yapılmıştır: “Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü tarafından 4734 Sayılı KİK’ in 19/a Açık İhale ile 30/01/2014 tarihinde ihalesi yapılacak olan 2013/166622 ihale kayıt numaralı Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi için Sporcu öğrencilerin giriş çıkış saatlerinde değişiklik yapılmıştır. 3 adet 17+1 minibüs 16+1 minibüs olarak, 3 adet 19+1 minibüs de 19+1 otobüs olarak değiştirilmiştir. 3 adet 16+1 minibüs için S plakalı olacak ibaresi eklenmiştir.”.

Birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibidir:

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

19+1 Otobüs 120 Km Günlük (3 Adet)

GünXAdet

325

2

S Plakalı 16+1 Minibüs (3 Adet) Öğrenci Servisi, Güzergah Dahilinde

GünXAdet

164

3

Binek Otomobil Makam Aracı Şoförlü, Yakıt Kuruma Ait (1 Adet)

GünXAdet

325

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde _“2.1._İhale konusu hizmetin;

a) Adı: ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI

b) Miktarı ve türü:

Teknik Şartnamede belirtilmiştir.

Otobüs (19+1) 3 Adet /325 Gün 2009 model ve yukarısı olacaktır.

S Plakalı Minibüs (16+1) 3 Adet / 164 Gün 2009 model ve yukarısı olacaktır.
Binek Otomobil 1 Adet /325 Gün 2011 model ve yukarısı olacaktır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, _“25.1._Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç ile sözleşme giderleri ve genel giderler isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’de “MADDE: 2

KİRALANACAK ARAÇLARLA İLGİLİ HUSUSLAR:

Otobüs (19+1) 3 Adet /325 Gün 2009 model ve yukarısı olacaktır.

S Plakalı Minibüs (16+1) 3 Adet / 164 Gün 2009 model ve yukarısı olacaktır.

Binek Otomobil 1 Adet /325 Gün 2011 model ve yukarısı olacaktır.

MADDE: 3

KİRALIK ARAÇLARDA ARANACAK ŞARTLAR:

1. Minibüslerin; şoför ve yakıt dahil bütün giderleri yükleniciye ait olacaktır. Binek otomobilin yakıtı İdareye aittir. Diğer giderleri yükleniciye ait olacaktır.
2. Makam Aracın Özellikleri;
3. 1 adet binek otomobil (makam aracı) dizel olacaktır.
4. Makam aracın, yakıt giderleri ile sürücü hatasından kaynaklanan trafik cezaları yükleniciye ait olacaktır. Şoför, araç tamir, bakım ücretleri dahil, diğer tüm giderler yükleniciye aittir. İdarenin belirleyeceği bu araç mesai saatleri dışında ve tatil günlerinde nöbetçi kalacaktır.
5. Araçların altışar aylık (kışlık ve yazlık) periyodik bakımları ve mevsimsel koşullara bağlı değişiklikler yüklenici tarafından yaptırılması sağlanacak, bakımın yapıldığına dair belgelerin birer örneği İdareye verilecektir.
6. Araçların kullanımı sırasında meydana gelebilecek tüm zararlardan (3 üncü şahıslara verilen zararlar dahil) yüklenici sorumlu olacaktır. Yasal her türlü maddi, manevi tazminat yüklenici tarafından karşılanacaktır.

20. Sporcu Eğitim Merkezi öğrencilerini taşıyacak olan minibüsler; S Plakalı olup, ekte belirtilen okullarla sporcu kamp eğitim merkezi arasında taşıma işi yapacaktır. İlk dersten 15 dk önce okullarında olmak şartıyla sabahları okullarına taşınması, öğle yemeğine Sporcu Kamp Eğitim Merkezi yemekhanesine getiriş, tekrar okullarına dönüş ve akşam okullarından Sporcu Kamp Eğitime Merkezi’ne dönüş şeklinde servis hizmeti verecektir.

T.O.H.M. merkezinde ve sportif faaliyetlerde kullanılmak üzere kiralanacak 3 adet minibüs için= Araçların her biri bir çalışma gününde azami 120 km hizmet verecektir. İstekliye günlük araç kira bedeli için teklif ettiği birim fiyat üzerinden ödeme yapılacaktır. Her çalışma gününde 120 km ’den fazla verilen hizmet için ayrıca fazla kilometre bedeli ödenir. Fazla kilometre bedelinin ödenmesinde; o ay içinde çalışılan gün sayısı ile günlük 120 km ’nin çarpımı sonucunda bulunacak kilometreden fazlası dikkate alınacak, bu kilometre fazlası için ayrıca ödeme yapılacaktır.

MADDE: 5

İŞLETME VE BAKIM GİDERLERİ:

• Trafik cezası, aracın yakıt, tamir, bakım-onarım, yedek parça, trafik cezası, oto lastiği, şoför yevmiyesi, sigortası, akü vb. tüm giderler ile sözleşmenin uygulanmasına ait vergi, resim, harç, sigorta, ulaşım gibi her türlü giderler yükleniciye aittir.
• Taşımacılar, personel servis hizmetinde kullanacakları taşıtlara, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunuyla getirilen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını yaptırmak zorundadırlar. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası bulunmayan servis araçları ile personel taşımacılığı yapılamaz.
• Bu madde hükmüne aykırı olarak faaliyet gösteren araçlar hakkında 2918 sayılı

Karayolları Trafik Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

MADDE: 8

ÇALIŞMA YERİ, SÜRESİ VE ÜCRETLENDİRME:

5. Şayet yüklenici isterse, İdarenin personeline verdiği öğlen yemeği hizmetinden yüklenici personelini de yararlandıracaktır. Yemek bedeli yüklenici veya yüklenici personeli tarafından karşılanacaktır. Hafta tatili, resmi tatil, bayram tatilleri vb. ve gece çalışan yüklenici personelinin yemek giderleri Yüklenici tarafından karşılanacaktır.

_8._Fiyat farkı verilmeyecektir.

MADDE: 9

TEKNİK YETERLİK VE İŞE BAŞLAMA:

5. Araçların Motorlu Taşıtlar vergisi, muayene, trafik cezası, Trafik Sigortası, tam Kasko ile koltuk sigortaları v.b. tüm yasal yükümlülükleri yüklenici tarafından yerine getirilmiş olacaktır. Yüklenici her araca ait söz konusu yükümlülükleri yerine getirdiğine dair belgelerin birer örneğini işe başlar iken idareye vermek zorundadır.

MADDE: 10

SÖZLEŞMENİN UYGULANMASI VE ÇALIŞMA ESASLARI:

6.Kira sözleşmesinin devamı müddetince araçların şoför temini, bakım, onarım, akaryakıt, yağ, yağlama, yedek parça ve diğer masrafları yükleniciye aittir. Araç lastiklerinin, deformasyona uğrayan veya diş derinliği yasal sınırın altına düşen lastikler yüklenici tarafından değiştirilecektir.”.

Başvuru sahibi istekli tarafından öncelikle yaklaşık maliyetin kâr ve diğer bazı maliyet kalemleri dikkate alınmadan hesaplandığı, bu nedenle düşük ve hatalı olduğu iddia edilmektedir. İdarenin cevabında bu iddiaya ilişkin herhangi bir açıklama bulunmamaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1)İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” ,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.”,

“ Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, Türkiye İstatistik Kurumu aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki endeks) üzerinden güncellenir.

(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.”,

“ Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.

(2) İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek, yol ve giyecek gibi maliyetlerin teklif fiyatına dahil edilmesinin öngörüldüğü hallerde, yukarıda yapılan hesaplamalara; yol, yemek ve giyecek gibi maliyetlerin brüt tutarları da eklenerek işçilik maliyeti bulunur. Ayrıca personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ile söz konusu yemek ve yol bedellerinin bir ayda kaç gün üzerinden verileceği idari şartnamede gösterilir.

(3) Yaklaşık maliyetin hesabında ilgili mevzuatı uyarınca belirlenmiş kısa vadeli sigorta kolları prim oranı dikkate alınır ve bu oran idari şartnamede belirtilir.

(4) Personele asgari ücretin üzerinde ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.

(5) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” hükümleri ile

“İhale onayının alınması” başlıklı 18’inci maddesinde “(1) İhale konusu işe ilişkin yaklaşık maliyet hesap cetveli, şartnameler, sözleşme tasarısı ve diğer doküman ihale onay belgesine eklenir ve bu belge ihale yetkilisinin onayına sunulur.

(2) Ön ilan yapılması durumunda, bu ilandan önce ihale onay belgesi ihale yetkilisinin onayına sunulur. Bu belgeye sadece yaklaşık maliyet hesap cetvelinin eklenmesi yeterlidir. İhale veya ön yeterlik ilanı yayımlanmadan önce, yeniden ihale onay belgesi hazırlanarak ihale yetkilisinin onayına sunulur.” hükmü yer almaktadır.

İdarenin yaklaşık maliyet hesabını yaparken ihale konusuna benzer nitelikteki 2013 yılı araç kiralama hizmet alımında oluşan fiyatı ve ihale konusu iş için piyasadan alınan fiyat tekliflerinin ortalamasını almak suretiyle hesaplama yaptığı anlaşılmıştır. İhalenin yaklaşık maliyet hesap cetvelinde yüklenici kârına ilişkin bir tutar görülmemektedir. Ayrıca ihalede verilen tüm tekliflerin idarece belirlenen yaklaşık maliyetin altında olduğu görülmüştür. Bu nedenlerle yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı iddiası yerinde görülmemiştir.

Diğer taraftan ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

İdarenin yaklaşık maliyet hesabında yüklenici kârına ilişkin belirleme yapmadığı tespit edilmiştir. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’ncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca yüklenici kârı %20 oranını geçemeyeceğinden idarece kâr oranı belirlenmemiş ihale konusu iş için en fazla %20 oranında kârın öngörülebileceği anlaşılmış olup bu tutarın yaklaşık maliyetten düşülmesi suretiyle bulunacak kârsız yaklaşık maliyet tutarı (303.702,97/ 1,20 =) 253.085,81 TL’dir. İhalede sunulmuş olan 4 geçerli teklifin de kârsız yaklaşık maliyetin altında olduğu tespit edilmiştir.

Ersin Aycil

171.030,00

İhale üzerinde bırakılan

Çağlayan Tur Serviscilik San. ve Tic. Ltd. Şti.

195.234,00

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif

Pal-Kar Palandöken Kar. Tur. İnş. Tar. Ürün. Oto. Tic. Yat. ve San. Ltd. Şti.

204.500,00

Geçerli teklif

Albayraklar Tur. Tem. İnş. Taah. Gıda Oto. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Başvuru sahibi)

233.610,00

Geçerli teklif

% 20 kârsız yaklaşık maliyet

253.085,81

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. (Ek fıkra: 20/11/2008-5812/12 md.) İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne ve

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmüne yer verilmiş,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ise

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.” şeklinde açıklamalar yapılmıştır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesi olmamakla birlikte, incelenen hizmet alımı ihalesinde de yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemeleri ve istikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararları uyarınca, kârsız yaklaşık maliyetin altındaki tekliflere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

Buna göre idarece, kârsız yaklaşık maliyetin altındaki geçerli teklif sahipleri, Ersin Aycil, Çağlayan Tur Serviscilik San. ve Tic. Ltd. Şti., Pal-Kar Palandöken Kar. Tur. İnş. Tar. Ürün. Oto. Tic. Yat. ve San. Ltd. Şti. ve başvuru sahibi Albayraklar Tur. Tem. İnş. Taah. Gıda Oto. Tic. ve San. Ltd. Şti.nden önemli teklif bileşenleri belirlenmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Ersin Aycil, Çağlayan Tur Serviscilik San. ve Tic. Ltd. Şti., Pal-Kar Palandöken Kar. Tur. İnş. Tar. Ürün. Oto. Tic. Yat. ve San. Ltd. Şti. ve başvuru sahibi Albayraklar Tur. Tem. İnş. Taah. Gıda Oto. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nden önemli teklif bileşenleri belirlenmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi