KİK Kararı: 2014/UH.I-1044

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/015
Gündem No : 68
Karar Tarihi : 19.02.2014
Karar No : 2014/UH.I-1044
BAŞVURU SAHİBİ:
Emiroğulları Yemek Fab.Gıda İnş.San.Tic.Ltd.Şti., ALACAKAPI MAH. EMNİYET AMİRLİĞİ KARŞISI NO:2 MALATYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Huzurevi Müdürlüğü Aile Ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Müsteşarlık, Turgut Özal Mahallesi Şehit Mürsel Karataş Caddesi No:4 MALATYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/191901 İhale Kayıt Numaralı "Huzurevi Müdürlüğü Ve Kadın Konukevi Müdürlüğünün Kuruluşun Mutfağında Yemek Pişirme Yoluyla Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı Ve Servis Hizmetleri İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Malatya Huzurevi Müdürlüğü tarafından 24.12.2013tarihinde pazarlık usulüile yapılan “Huzurevi Müdürlüğü ve Kadın Konukevi Müdürlüğünün Mutfağında Yemek Pişirme Yoluyla Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Servis Hizmetleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Emiroğulları Yemek Fab. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin 02.01.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.01.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.01.2014tarih ve 863sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/173sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından proforma fatura sunulan sebze ve meyvelerin ikinci kalite ürünlere ilişkin olduğunun düşünüldüğü, ancak Teknik Şartname’ye göre tüm ürünlerin birinci kalite olması gerektiği,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen beyan imza ve kaşeleri taşımadığı, ayrıca söz konusu proforma faturalarda yer alan fiyatların piyasa şartlarına ve hayatın olağan akışına uygun olmadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından ilaçlama maliyeti için öngörülen fiyatın fiyat teklifi yerine proforma fatura sunularak tevsik edildiği, söz konusu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nde yapılan açıklamalara aykırı olduğu,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından Teknik Şartname’de belirtilen, yüklenici firma tarafından temin edilecek ve hizmetin bitiminde iade edilecek demirbaşlara ilişkin sunulan tevsik edici belgelerin mevzuata aykırı olduğu, kendisine ait olmayan demirbaşlara ilişkin amortisman bedeli hesaplayarak açıklama yaptığı,

5. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında, işçilik giderlerinin tam ve doğru olarak maliyete yansıtılıp yansıtılmadığı hususunun detaylı olarak incelenmesi gerektiği, ihale dokümanında fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme yapıldığından ihale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik maliyetini 2014 yılının birinci dönemindeki asgari ücret artışını dikkate alarak belirlemesi gerektiği, aksi takdirde yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olacağı,

6. İşçi kıyafetlerine ilişkin giderlerin maliyet hesaplarına dahil edilip edilmediğinin detaylı olarak incelenmesi gerektiği,

7. İhale konusu hizmetin ifası sırasında kullanılacak temizlik ve sarf malzemelerine, ilaçlama giderlerine ve yazlık ve kışlık iş elbiselerine ilişkin olarak sunulan faturalarda yer alan fiyatların hayatın olağan akışına aykırı olduğunun düşünüldüğü, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan tüm proforma faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığının araştırılması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalara konu sebze ve meyvelerin kalitelerine ilişkin değerlendirmelerin aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında proforma faturalar üzerinden ihale komisyonu tarafından yapılmasının mümkün olmadığı, bu hususa ilişkin değerlendirmelerin sözleşmenin uygulanması aşamasında muayene ve kabul komisyonu tarafından yapılması gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği, isteklilerin açıklamalarını, tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturaları; fiyat tekliflerini; kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat tekliflerini; kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatları; perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatları; ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanun’unun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeleri; yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeleri; isteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını kullanarak yapabilecekleri ve söz konusu belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacakları, tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarının, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olamayacağı, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesinin gerektiği; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; ihale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, proforma fatura ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları arasında uyumsuzluk bulunduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifinin reddedilmeyeceği, ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalar incelendiğinde, söz konusu proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde yapılan açıklamalar doğrultusunda, meslek mensubu tarafından “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve kaşelendiği tespit edilmiştir. Bu bakımdan söz konusu proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer verilen şekil unsurlarına uygun olarak sunulduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere, meslek mensubundan istenen tutanaklar ile istekliler tarafından açıklama kapsamında sunulan tutanaklar üzerinde yapılan inceleme sonucunda sunulan proforma fatura/fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit edilmesi haricinde, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifinin reddedilemeyeceği açıktır. Bu nedenle, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu proforma faturalardaki birim fiyatların hayatın olağan durumuna aykırı olduğu ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği, isteklilerin açıklamalarını fiyat tekliflerini de kullanarak yapabilecekleri; isteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyatın, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin ilaçlama giderlerini tevsik etmek amacıyla Rehber Peyzaj Hayv. Tar. Gıda Dan. San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifini sunduğu ve söz konusu fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nde yapılan açıklamalar doğrultusunda, meslek mensubu tarafından “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve kaşelendiği tespit edilmiştir. Bu bakımdan, ihale üzerinde bırakılan isteklinin ilaçlama giderini bu alanda faaliyet gösteren bir firmadan aldığı fiyat teklifi ile Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesinde yer verilen şekil unsurlarına uygun olarak tevsik ettiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’de yüklenici firmanın temin edeceği makine ve teçhizat; 1 adet döner ocağı camlı 4 radyanlı, 2 adet elektrikli 250 bardaklı çay makinesi, 2 adet hassas terazi, 6 adet polietilen doğrama tezgahı, 2 adet kazan taşıma aracı, 2 adet helvane tencere, 1 adet 200 kişilik yemek kazanı, 1 adet silindirik tencere, 1 adet büyük boy kızartma tavası, 1 adet tost makinesi, 2 adet meyve sıkacağı, idareye bağlı kuruluşların ön gördüğü kadar porselen tabak, kaşık, çatal ile diğer araç ve gereçler, 1 adet seyyar benmari, taşıma arabası, 1 adet sanayi tipi bulaşık makinesi, soyacaklar, 4 adet ısı ve nemölçer, 1 adet kıyma makinesi, 2 adet yemek taşıma arabası, 2 adet paslanmaz çelik ekmek muhafaza dolabı ve 2 adet paslanmaz çelik çöp arabası olarak belirlenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından, yüklenici tarafından temin edilecek makine ve teçhizatı tevsik etmek amacıyla, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından düzenlenen demirbaş listesini sunduğu, söz konusu listede istekliye ait makine ve ekipmanların fiyatlarına yer verildiği, makine ve ekipmanların maliyetleri üzerinden yıllık %20 oranı esas alınarak yıllık amortisman gideri hesaplandığı, mutfak malzemeleri genel adıyla değişik tarihlerde demirbaş listesine kaydedilen malzemelerin yer aldığı, ancak Teknik Şartnamede yapılan düzenleme ile yüklenici tarafından temin edilmeleri öngörülen makine ve teçhizatın sunulan demirbaş listesinde yer almadığı tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan maliyet analizinde, yüklenici tarafından temin edilecek makine ve teçhizat için amortisman bedeli öngörülerek açıklama yapıldığı görülmüştür. Bu bakımdan, yüklenici tarafından temin edilecek makine ve teçhizatın yer almadığı demirbaş listesi üzerinden amortisman bedeli öngörerek açıklama yaptığı tespit edilen ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci 6’ncı ve 7’nci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillere yer verilmesi gerektiği hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde, dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillere yer verilmesi gerektiği; “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde, başvuruların öncelikle başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği yönlerinden inceleneceği; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda ise esasın incelenmesine geçileceği hüküm altına alınmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesinin gerektiği, işlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmelik’in 8’inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerektiği açıklamasına yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan Kanun ve Yönetmelik hükümleri ile Tebliğ açıklamasına göre iddia konusu hususların mevzuata aykırı bulunma sebeplerinin somut bir biçimde itirazen şikâyet başvurularında belirtilmesi gerekmekte iken, itirazen şikâyet dilekçesinde ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının iddia konusu yapılan unsurlarının hangi yönüyle/yönleriyle mevzuata aykırı olduğunun belirtilmediği, bu bakımdan söz konusu iddiaların ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının yeniden incelenmesi talebini içerdiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin 5’inci 6’ncı ve 7’nci iddialarının anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden reddi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan AGV Gıda Yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından Teknik şartnamede belirtilen, yüklenici firma tarafından temin edilecek ve hizmetin bitiminde iade edilecek demirbaşlara ilişkin sunulan tevsik edici belgelerin mevzuata aykırı olduğu, kendisine ait olmayan demirbaşlara ilişkin amortisman bedeli hesaplayarak açıklama yaptığı, ” şeklinde belirtilen dördüncü iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca ihale üzerinde bırakılan AGV Gıda yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin “** Düzeltici işlem belirlenmesine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin dördüncü iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Malatya Huzurevi Müdürlüğü tarafından pazarlık usulüile gerçekleştirilen “ Huzurevi Müdürlüğü ve Kadın Konukevi Müdürlüğünün Kuruluşun Mutfağında Yemek Pişirme Yoluyla Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Servis Hizmetleri Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin yapılan fiyat araştırması esas alınarak toplam 187.444,52 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede (3) adet ihale dokümanı satın alındığı, 24.12.2013tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, üç teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin son teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Alihan Gıda Tem. Dan. Tur. İnş. Taah. Tarım Hayv. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.

121.092,85

AGV Gıda yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.

124.010,75

Emiroğulları Yemek Fab. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

156.604,25

Şeklinde verildiği, kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren Alihan Gıda Tem. Dan. Tur. İnş. Taah. Tarım Hayv. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile AGV Gıda yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Alihan Gıda Tem. Dan. Tur. İnş. Taah. Tarım Hayv. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin sorgulamaya cevap verilmediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, AGV Gıda yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan açıklamanın uygun kabul edilerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihaleye verilen son teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin dördüncü iddiası kapsamında, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği altıncı ve yedinci****iddiası kapsamındaKurul çoğunluğunca, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden “ başvurunun reddine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği altıncı ve yedinci iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre;

4734 sayılı Kanun’un 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15 nci maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceğihükmü yer almaktadır.

Anılan Kanunun “ Temel İlkeler ” başlıklı 5 inci maddesinde, idarelerin anılan Kanun kapsamında yapılacak olan ihalelerde gizliliği sağlanmakla sorumlu olduğu belirtilmiş, Kanunun 61 inci maddesinde de, bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanların ihale süreci ile bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve mali yönlerine ilişkin gizli kalması gereken bilgi ve belgeler ile işin yaklaşık maliyetini ifşa edemeyecekleri, aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58 inci ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyidelerin uygulanacağı kurala bağlanarak ihalelerde gizliliğin sağlanması amacıyla temel hukuki düzenlemeler öngörülmüştür.

Bu itibarla, gizlilik ilkesinin uygulanmasının zorunlu olduğu ihale süreçlerinde isteklilerin, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sundukları bilgi ve belgeler hakkında detaylı bilgiye sahip olmaları mümkün olmadığından ve daha detaylı verilerle itiraz etmesine zaten normal koşullarda olanak bulunmadığından itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen altıncı ve yedinci iddiasının esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda belirttiği altıncı ve yedinci iddiasının somut olarak ele alınarak işin esasının incelenmesi gerektiği yönündeki düşüncemleKurul çoğunluğunca alınan “başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi