KİK Kararı: 2013/UY.III-3987 (11 Ekim 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/066
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 11.10.2013
Karar No : 2013/UY.III-3987
BAŞVURU SAHİBİ:
Vestan Müteahitlik Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, AHMET RASİM SOKAK NO:22/5 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bölge Müdürlüğü-24.Bölge Kars Diğer Özel Bütçeli Kuruluşlar Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Örnek Mahallesi A. Gaffar Okkan Bulvarı 36200 KARS

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/79855 İhale Kayıt Numaralı "Doğu Iğdır İletim Kanalı Yenileme İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 24. Bölge Müdürlüğü tarafından 01.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Doğu Iğdır İletim Kanalı Yenileme İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Vestan Müteahitlik San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 06.09.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.09.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.09.2013tarih ve 29622sayı ile Kurum kayıtlarına alınan tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3372sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı,

2. Ekonomik açıdan en avantajlı 2. teklif olarak belirlenen istekli Durmaz İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin imza sirkülerinin noter tasdikli örneği yerine fotokopisini sunduğu bunun mevzuata aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ait İdari Şartnamenin “ihale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ _2.1._İhale konusu işin

_a) Adı:_Doğu Iğdır İletim Kanalı Yenileme İnşaatı” düzenlemesi yer almaktadır.

Şikâyet konusu ihalede, idarece yapılan değerlendirme sonucunda; sınır değer 27.716.378,43 TL olarak tespit edilmiştir. Bu tutarın altında teklif veren Best Tasarım Peyzaj İnş. Sulama İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden ve Tinaş Taah. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.’nden 02.08.2013 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklamalarını yazının tebliğ edildiği tarihten itibaren 5 iş günü içinde idareye vermeleri istenmiştir. Söz konusu isteklilerden Best Tasarım Peyzaj İnş. Sulama İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasını idarenin istediği sürede vermediği, Tinaş Taah. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin ise açıklamasını idarenin istediği süreye uygun olarak sunduğu görülmüştür.

İdarenin sorgulama yazısı incelendiğinde aşağıda yer alan 2 adet iş kaleminin sorgulamaya tabi tutulduğu ve yazı ekinde söz konusu iş kalemlerine ait analiz formatlarına yer verildiği belirlenmiştir.

Sıra No

Poz No

İş Kalemi Adı

1

A.001

Beton finisher ile ana kanal kaplama betonu yapılması ( işçilikler, kum-çakıl bedeli ve nakli, kazı nakli, C20/25 beton harcı, kaplama betonu altı hazırlanması, jeotekstil, jeokompozit ve jeomebran örtü bedelleri)

2

A.002

Finisher ile takviye yapılması ( işçilikler, kum-çakıl bedeli ve nakli, kazı nakli, C20/25 beton harcı, kaplama betonu altı hazırlanması, jeotekstil, jeokompozit ve jeomebran örtü bedelleri)

İdari Şartname’nin 19’uncu maddesinden teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağı görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

Anılan Yönetmelik’in zikredilen maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı; bu kapsamda teklif birim fiyatlı işlerde açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizlerin, ayrıca analiz girdi maliyetlerini tevsik eden belgelerin istenileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanan düzenlemelerin esas alınacağı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinin 45.1.1’inci alt maddesinde yapım işi ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin, yine madde metninde belirtilen hesaplamalar neticesinde bulunacak sınır değere göre tespit edileceği belirtilmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesinde; “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Tebliğ açıklamaları doğrultusunda yapılan incelemede, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemlerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesine uygun bir şekilde belirlendiği anlaşılmıştır. Bununla birlikte, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında, anılan Tebliğ’in 45.1.2.2’nci maddesine aykırı bir biçimde, söz konusu iş kalemlerinde bulunan ve açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtilmediği tespit edilmiştir.

Bu itibarla, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında sorgulamaya tabi tutulmuş olan 2 iş kalemi için anılan Tebliğ açıklamalarına uygun bir şekilde, (idarece sorgulama yazısı ekinde 2 iş kalemi için ayrı ayrı verilmiş analiz formatlarında yer alan girdiler üzerinden) açıklama istenilmeyecek girdiler belirlenerek, aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif vermiş olan isteklilere tekrar aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde;

“…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.” düzenlemesi yer almaktadır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Durmaz İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin teklif mektubu ekinde Ankara 34. Noteri tarafından düzenlenen 07.10.2010 tarih ve 28935 yevmiye numaralı İmza Sirküleri’ni sunduğu, sunulan imza sirkülerine göre şirket ortağı ve müdürü Mahmut Durmaz ve Ahmet Durmaz’a imza yetkisi verilmesi, dilediği kişi veya kişilere vekalet verip vekil tayin edebilmesi ve şirkete ait her türlü iş ve işlemde şirketi birlikte veya ayrı ayrı temsil ve ilzama yetkili kılınması bilgisinin yer aldığı görülmektedir.

Söz konusu imza sirkülerinin müstenidatı olan 06.12.2010 tarih ve 7701 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinin 37’nci sayfasında; “… her türlü şirket işi ve muamelelerinin yürütülmesi hususunda üçüncü şahıslara tevkil vekalet verme ve azle…” şeklinde yer aldığı görülmüştür.

Ankara 34. Noteri tarafından düzenlenen 07.01.2013 tarih ve 00741 yevmiye numaralı vekaletnamenin sunulduğu, sunulan vekaletnameye göre şirket ortağı ve müdürü Mahmut Durmaz tarafından Gencer Görceğiz, Zülfikar Erol, Alpay Özhan, Birol Dabak ve Ahmet Demirci’nin birlikte veya ayrı ayrı hareketle vekil tayin edildiği bilgisinin yer aldığı görülmektedir.

Anılan isteklinin teklif mektubunun vekaletname verilen ve Ankara 34. Noteri tarafından düzenlenen 07.01.2013 tarih ve 0074 yevmiye numaralı imza beyannamesi sunulan Gencer Görceğiz tarafından imzalandığı anlaşılmıştır.

İmza sirkülerinin noter tarafından onaylandığı ve teklif mektubunu imzalayan kişiye ait imza beyannamesi üzerinde “ iş bu suret aslına uygundur” ibaresinin yer aldığı görülmüştür.

Bu çerçeveden sunulan vekaletnameler, imza sirküleri ve imza beyannamesinin mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmını oluşturan 2 iş kalemi için (idarece sorgulama yazısı ekinde 2 iş kalemi için ayrı ayrı verilmiş analiz formatlarında yer alan girdiler üzerinden) açıklama istenilmeyecek girdiler belirlenerek, ihalede aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif vermiş Best Tasarım Peyzaj İnş. Sulama İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ve Tinaş Taah. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin tekrar aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi