KİK Kararı: 2013/UY.III-3802 (2 Ekim 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/063
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 02.10.2013
Karar No : 2013/UY.III-3802
BAŞVURU SAHİBİ:
Koza Telekom. İnşaat Tur. Proje Müş. İmal. İthl. İhrc. Tic. ve San. A.Ş., HÜKMET IŞIK CAD. ŞENYURT SİTESİ KAT:5 NO:506 SİVAS

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Cumhuriyet Üniversitesi Rektörlüğü (Yapı İşleri Ve Teknik Daire Başkanlığı), Cumhuriyet Üniversitesi Kampüsü 58140 SİVAS

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/81179 İhale Kayıt Numaralı "C.Ü. Sağlık Hizmetleri Uygulama Ve Araştırma Hastanesi Büyük Onarım İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Cumhuriyet Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 16.07.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi Büyük Onarım İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Koza Telekom. İnş. Tur. Pro. Müş. İml. İth. İhr. Tic. ve San. A.Ş.nin 26.08.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.08.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.09.2013 tarih ve 28587 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.09.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3225 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve söz konusu açıklamalar uygun görülmeyerek 25.07.2013 tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin Levent Polat üzerinde bırakıldığı, sonrasında ihale komisyonu tarafından alınan ikinci bir kararla, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olduğundan Levent Polat’ın teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve bu kapsamda aşırı düşük teklif sınır değerinin yeniden hesaplandığı, yeni sınır değere göre de Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük olduğunun tespit edilerek, anılan istekliden ikinci defa açıklama istenildiği ve sunulan ikinci açıklama uygun görülerek ihalenin sonuçlandırıldığı, bu yolla önceden teklifi reddedilmiş olan bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarındaki eksiklikler tamamlatılarak mevzuata aykırı işlem tesis edilmiş olduğu, kaldı ki bahse konu isteklinin ikinci açıklamalarının da uygun olmadığı, şöyle ki; makine ve elektrik tesisatı iş gruplarına ilişkin olarak malzeme ve montaj bedellerini ayrı ayrı gösterir şekilde açıklama yapılmadığı, inşaat iş grubundaki, “F.Z.1 eviyeli mermerit tezgâh yapımı” ve “F.Z.4 radarlı fotoselli kapı (şifreli)” iş kalemleri için sunulan proforma faturaların gerçeği yansıtmadığı, “F.Z.7 compact laminat ahşap kaplama ve çelik kap. kolon giydirme” ile “F.Z.9 mermerit parapet denizlik yapımı” iş kalemleri için sunulan proforma faturalardaki imalatların bu kalemlere ait birim fiyat tariflerine uygun olmadığı, ayrıca ilgili meslek mensubu tarafından düzenlenen belgelerin gerçek olmadığı ve bu belgelerin teyit edilmesinin gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İncelenen ihalede, teklif dosyasında nakliye iş grubuna ait birim fiyat teklif cetveli bulunmadığından istekli Özkan Gündüzlü’nün teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bu aşamada diğer dört isteklinin teklifinin geçerli bulunarak bu doğrultuda aşırı düşük teklif sınır değerinin 851.449,24 TL olarak hesaplandığı, söz konusu sınır değerin altında teklif vermiş olan Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nden 17.07.2013 tarihinde aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, adı geçen isteklinin 22.07.2013 tarihinde açıklamalarını sunduğu ve ihale komisyonu tarafından bahse konu açıklamalar uygun görülmeyerek 25.07.2013 tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin sonuçlandırıldığı, bu kapsamda 25.07.2013 tarihinde kesinleşen ihale kararının başvuru sahibine gönderildiği tespit edilmiştir.

Bahse konu kesinleşen ihale kararının gönderilmesinden sonra ilgili karar ve işlemlerin ön mali kontrolünün yapıldığı ve 31.07.2013 tarihinde ihale makamına yazılan yazıyla, ihale üzerinde bırakılan istekli Levent Polat’ın birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesiyle söz konusu karar ve işlemlerin uygun görülmediğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Bunun üzerine, ihale komisyonu tarafından birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen Levent Polat’ın teklifinin de değerlendirme dışı bırakıldığı ve bu doğrultuda aşırı düşük teklif sınır değerinin yeniden hesaplandığı, 872.159,66 TL tutarındaki yeni sınır değerin altında teklif vermiş olan Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nden 02.08.2013 tarihinde tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, adı geçen isteklinin 06.08.2013 tarihinde bir kez daha açıklama sunduğu ve ihale komisyonu tarafından bahse konu açıklamalar yeterli bulunarak 20.08.2013 tarihli kararla ihalenin sonuçlandırıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.17. İhale süreci devam ederken çeşitli nedenlerle teklif geçerlik süresinin bitmesi ve 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesi uyarınca teklif geçerlik sürelerinin uzatılması yönündeki idare talebini kabul etmeyen isteklilerin bulunması durumunda; yeniden bir sınır değer tespit edilmeyecek ve idarece aşırı düşük teklif sorgulaması, tespit edilen ilk sınır değer dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Ancak; gerek idarece gerek Kurum veya mahkemeler tarafından alınan kararlar çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik olması halinde aşırı düşük teklif sınır değerinin geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat çerçevesinde, ihale komisyonu tarafından 4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesine göre teklifler değerlendirildikten sonra aşırı düşük teklif sınır değeri tespit edilecek, bununla birlikte sonraki süreçte gerek idarece gerekse Kamu İhale Kurumu veya mahkemeler tarafından alınan kararlar çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik olması halinde sınır değer geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenecektir. Dolayısıyla başvuruya konu ihalede 25.07.2013 tarihli ilk ihale komisyonu kararının ardından, idarece tekliflerin değerlendirilmesi aşamasına dönülerek, söz konusu ilk kararda yapılmamış bir tespite istinaden istekli Levent Polat’ın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, bu kapsamda anılan Tebliğ’in 45.1.17’nci maddesi çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik ortaya çıktığından aşırı düşük teklif sınır değerinin yeniden hesaplanması işlemlerinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Öte yandan yeni hesaplanan sınır değer çerçevesinde, teklifi sorgulanması gereken isteklilerde herhangi bir değişiklik olmamış, ilk yapılan değerlendirmeyle aynı şekilde, Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin sınır değerin altında olduğu tespiti yapılmıştır. Bu itibarla, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin ihale komisyonunca yapılan işlemlerin geçerliliğinin devam ettiği, usulüne uygun şekilde önceden kendisinden açıklama istenilmiş ve sunmuş olduğu açıklamaları değerlendirilmiş olan Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nden yeniden açıklama istenilmesi imkânı bulunmadığı anlaşılmıştır.

Kaldı ki, ihale komisyonu tarafından adı geçen isteklinin ilk sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirildiği ve uygun görülmediği, bu değerlendirme ve neticesinde tespit edilen eksikliklerin ikinci defa açıklama istenilmeden önce ilgiliye bildirildiği hususları da göz önüne alındığında, aynı istekliden tekrar açıklama istenilmesinin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde sayılan temel ilkelerden eşit muamelenin ve güvenirliğin sağlanması ilkelerine de uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan değerlendirmeler çerçevesinde, Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.den ikinci defa aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddiası yerinde görülerek, adı geçen isteklinin sunduğu ve idarece yeterli görülmeyen ilk açıklamaların dikkate alınması, bu itibarla söz konusu isteklinin teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Öz Arel Elek. İnş. Dan. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi