KİK Kararı: 2013/UY.III-3024 (24 Temmuz 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/049
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 24.07.2013
Karar No : 2013/UY.III-3024
BAŞVURU SAHİBİ:
Özkentaş İnşaat Elektronik Makina Tarım Hayvancılık San. Ve Tic. Ltd. Şti., KURTİSMAİLPAŞA 7.SOK. SEMA 2 APT. NO:4 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Diyarbakır İl Özel İdaresi İmar Ve Kentsel İyileştirme Daire Başkanlığı/Plan Proje Yatırım İnşaat Müdürlüğü, Elazığ Cad. 2. Sanayi Sitesi Karşısı 21100 DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/30552 İhale Kayıt Numaralı "Diyarbakır İli Kayapınar İlçesi 1866 Parselde 24 Derslikli İ.Ö.O Ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Daire Başkanlığı Plan Proje Yatırım İnşaat Müdürlüğütarafından 11.04.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Diyarbakır İli Kayapınar İlçesi 1866 Parselde 24 Derslikli İ.Ö.O Ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Özkentaş İnşaat Elektronik Makina Tarım Hayvancılık San. Ve Tic. Ltd. Şti. nin 12.06.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.06.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.06.2013 tarih ve 21254 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.06.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/2336 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, istekli tarafından öngörülen miktarlar ile idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında esas alınan miktarlar arasında önemli ölçüde farklılıklar olduğu, istekli tarafından açıklama istenmeyen iş kalemlerinin fiyatlarının reel olmayan bir şekilde düşük gösterildiği, analizlerde kullanılan işçilik ücretlerinin olması gerekenden düşük tutulduğu, özel pozlar için nakliye ve işçilik giderlerinin ayrı ayrı gösterilmediği, proforma faturalara ilişkin belgelerin eksik olduğu ve proforma faturaların mevzuata uygun olarak hazırlanmadığı, birim fiyatlar kullanılarak yapılan açıklamalarda 2013 yılı birim fiyatları yayınlanmış olduğu halde 2012 yılı birim fiyatları kullanıldığı, söz konusu aykırılıklar nedeniyle isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Diyarbakır İl Özel İdaresi tarafından 11.04.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan Diyarbakır İli Kayapınar İlçesi 1866 Parselde 24 Derslikli İ.Ö.O. ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşine ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:Diyarbakır İli Kayapınar İlçesi 1866 Parselde 24 Derslikli İ.Ö.O ve Çevre Düzenlemesi Yapım işi

b) Yatırım proje no'su/kodu:-

c) Miktarı ve türü: 1 Ad 24 Derslikli Okul Binası yapımı

ç) Yapılacağı yer:Diyarbakır İli Kayapınar İlçesi” düzenlemesi,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihaleye 16 istekli katıldığı, bir isteklinin teklifi teklif mektubunun mevzuata uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, kalan 15 geçerli teklif üzerinden sınır değer 3.827.567,54 TL olarak hesaplandığı ve söz konusu hesaplamanın doğru olduğu, anılan değerin altında teklif veren Megeron İnşaat Nak. Sos. Hiz. Müh. Mim. Tar. Hay. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Mehmet Şahbulut Ortak Girişiminden ve Güntoğar Kardeşler İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, açıklama sunan tek istekli olan Güntoğar Kardeşler İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti.nin açıklaması uygun görülerek 31.05.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin anılan firma üzerinde bırakılmasına karar verildiği görülmüştür.

İdare tarafından yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemlerinin hesaplandığı, isteklilere tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazılarının ekinde açıklama istenilecek 39 iş kalemine ve açıklama istenilmeyecek analiz girdilerine yer verildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

…

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. (Değişik: 20/8/2011-28031 R.G./ 16 md.) İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

…

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.10. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(45.1.13.6) maddesine ve (45.1.13.7) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

…

45.1.15. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

…

45.1.17. İhale süreci devam ederken çeşitli nedenlerle teklif geçerlik süresinin bitmesi ve 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesi uyarınca teklif geçerlik sürelerinin uzatılması yönündeki idare talebini kabul etmeyen isteklilerin bulunması durumunda; yeniden bir sınır değer tespit edilmeyecek ve idarece aşırı düşük teklif sorgulaması, tespit edilen ilk sınır değer dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Ancak; gerek idarece gerek Kurum veya mahkemeler tarafından alınan kararlar çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik olması halinde aşırı düşük teklif sınır değerinin geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi gerekmektedir.

…” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları ışığında istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde aşağıda yer alan tespitler yapılmıştır.

İstekli tarafından, açıklama istenilen 39 iş kaleminin 33 adedi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca 1 adedi için Milli Savunma Bakanlığınca yayınlanan 2012 yılı birim fiyatları kullanılmış, diğer kalemler için analizler, alt analizler ve proforma faturalar sunulmuştur. Bununla birlikte, anahtar teslimi götürü bedel teklife ilişkin olarak toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin de açıklamaya eklendiği görülmüştür.

İstekli tarafından açıklama kapsamında kullanılan birim fiyatların kamu kurum ve kuruluşlarınca yayınlanan 2012 yılına ait birim fiyatlar olduğu ve istekli tarafından bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların kâr hariç resmi birim fiyatların üzerinde olduğu görülmüştür.

Başvuru konusu ihaleye anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle çıkılmış olup, bu tür ihalelerde idarece iş kapsamında yer alan imalat miktarları bildirilmemekte, katılımcılar ihale dokümanı kapsamında edindikleri projeler ve mahal listelerini kullanarak metrajlarını hesaplamaktadırlar. Bu nedenle istekliler ile idarenin metraj hesaplamaları ölçümlerden kaynaklı olarak çoğu zaman örtüşmemektedir. Bununla birlikte, metraj hesaplamalarındaki farklılıkların makul ve kabul edilebilir mertebede olması ve işin yapılabilirliğini menfi yönde etkilememesi bir gerekliliktir.

İsteklinin açıklamaları kapsamında sunmuş olduğu hesap cetvelinde yer alan metraj miktarları ile idarece teklifin önemli bileşeni olarak belirlenen ve açıklama istenilen kalemler olarak isteklilere tebliğ edilen iş kalemleri için yaklaşık maliyet hesabında öngörülen metraj miktarları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir.

Yapılan karşılaştırma sonucu, istekli tarafından yapılan metraj hesaplamalarının idarenin metrajından en fazla % 6,1 oranında farklılık gösterdiği, dolayısıyla açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin metraj farklılıklarının kabul edilebilir mertebelerde olduğu belirlenmiştir. Dolayısıyla başvuru sahibinin isteklinin öngördüğü metrajlar ile idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında esas alınan metrajlar arasında önemli ölçüde fark bulunduğu şeklindeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibince iddia edilen bir diğer husus olan açıklama istenilmeyen iş kalemlerine ait fiyatların reel olmayan bir şekilde düşük gösterildiğine dair yapılan inceleme neticesinde ise; istekli tarafından açıklama istenilen ve yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan 39 iş kalemine dair yaptığı açıklamaların toplam tutarının 3.633.588,00 TL olduğu, bu tutarın da isteklinin teklifinin (3.821.000,00 TL) % 95,1’ini oluşturduğu tespit edilmiştir. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri gereği olduğu üzere, idare tarafından yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemlerine ilişkin açıklama istenilmiş olup, değerlendirmeler yapılan açıklama kapsamında gerçekleştirilmiştir. İdare tarafından, sıralı iş kalemleri tablosunda yaklaşık maliyetin açıklama istenilmeyecek iş kalemleri arasında kalan ve 379 iş kaleminden oluşan % 20’lik kısma dair inceleme yapılması imkanı bulunmadığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

İstekli tarafından 23.202 poz numaralı “İşl. Dekore Edilmiş Demirden Parmaklık vb Dekoratif İmalat Yapılması”, 27.531/MK/A poz numaralı “Kaba Sıva Yapılması”, 25.048/1A/A poz numaralı “Yeni Sıva Yüzlerine Astar Çekilerek İki Kat Su Bazlı Mat Plastik Boya Yapılması” ve 27.501/MK/A poz numaralı “Çimento Esaslı Harç İle Kaba Sıva Yapılması” iş kalemlerine ilişkin olarak analizlerin sunulduğu, söz konusu analizler üzerinden yapılan incelemeler sonucunda; işçilik giderlerine ilişkin olarak en düşük işçilik kalemine 4,40 TL saatlik ücret öngörüldüğü ve söz konusu tutarın 2013 yılının ilk yarısında geçerli olan saatlik asgari ücret tutarının üzerinde olduğu, söz konusu analiz formatlarının idarenin analizleri ile uyumlu olduğu, analizlerde yer alan alt analiz girdilerine ilişkin olarak öngörülen fiyatların resmi rayiçlerin üzerinde olduğu, dolayısıyla anılan iş kalemlerine ilişkin olarak sunulan analizlerin mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

İstekli tarafından “Sprey Poliüretan Köpük İle 5 Cm Kalınlığında Isı Yalıtım Yapılması” iş kalemine ilişkin olarak sunulan analiz incelendiğinde, işçilik giderlerine ilişkin olarak en düşük işçilik kalemine 4,40 TL saatlik ücret öngörüldüğü ve söz konusu tutarın 2013 yılının ilk yarısında geçerli olan saatlik asgari ücret tutarının üzerinde olduğu, “5 cm Kalınlığında Sprey Poliüretan Köpük” isimli analiz girdisini tevsik etmek üzere, Balyan Mühendislik ve Yapı Kimyasalları – İlyas Balyan’dan 23.04.2013 tarihinde alınan 13,00 TL/m2 tutarında proforma faturanın sunulduğu, söz konusu faturanın meslek mensubunun imzası ve kaşesi ile Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları gereği taşıması gereken ibareyi taşıdığı, sonuç olarak proforma faturanın ve konu olduğu iş kalemine ilişkin analizin mevzuata uygun olarak sunulmuş olduğu anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, başvuru sahibinin dilekçesinde yer verdiği isteklinin bazı maliyet bileşenlerine açıklaması kapsamında yer vermediği iddiasına ilişkin olarak, yapım işlerinde muhtelif ve öngörülemeyen birçok maliyet bileşeni bulunması sebebiyle her türlü giderin öngörülmesinin ve açıklama kapsamında gösterilmesinin mümkün olmadığı, kaldı ki istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin öngörülen birim fiyatlara kâr eklendiği, mevzuat gereği yalnızca yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri / grupları için açıklama istenildiği ve idarece değerlendirmenin bu çerçevede yapılmasının mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Diğer yandan, başvuru sahibi tarafından isteklinin açıklamasını 2013 yılı değil, 2012 yılı birim fiyatları üzerinden yapmasının mevzuata aykırı olduğuna ilişkin iddiası kapsamında yapılan incelemede, mevzuat gereği istekli tarafından, ilan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatların yayımlanmamış olması durumunda, önceki yılın yayımlanmış birim fiyatlarının kullanılabileceğinin açık olduğu, inceleme konusu ihalenin ilan tarihinin 12.03.2013 tarihi olduğu, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı internet sitesi üzerinde 2013 yılına ilişkin birim fiyatların yayınlandığına dair duyurunun 26.03.2013 tarihinde yapıldığı, dolayısıyla istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında 2012 yılı birim fiyatlarının kullanılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi