KİK Kararı: 2013/UY.III-1933

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/033
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 29.04.2013
Karar No : 2013/UY.III-1933
BAŞVURU SAHİBİ:
Şahin Yıılmaz Enerji İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. - Emre Ray Enerji İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. , CEYHUN ATIF KANSU CAD. BEYCANOĞLU İŞ MERKEZİ B2 BLOK NO:102/5 BALGAT/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü, 06280 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/191173 İhale Kayıt Numaralı "Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğütarafından 01.02.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması” ihalesine ilişkin olarak Şahin Yılmaz Enerji İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Emre Ray Enerji İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 18.02.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.03.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.03.2013 tarih ve 9615 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.03.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1102 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin V. kısmında ihale üzerinde bırakılan istekli olan Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan proforma faturaların teknik şartnamede tanımlanan malzeme tanımlarını karşılamadığı, örneğin C16 cins betonun proforma faturalarda belirtilmediği, proforma faturaların nakliye ve benzeri maliyetleri içermediği, ayrıca Türkiye’de portör teli üreticisi veya tedarikçisi bulunmadığı, seyir telinin yerli üreticisinin sadece Sarkuysan firması olduğu, istekli tarafından bu malzemeler için gerçek üretici veya satıcısından proforma fatura alınmadığı, proforma faturalara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının istenerek gerçekliklerinin sorgulanması gerektiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Malzeme Dairesi Başkanlığı tarafından 01.02.2012 tarihinde kısmi teklife açık olarak birim fiyat teklif alınmak suretiyle açık ihale usulü ile yapılan “Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması” ihalesinde, Şahin Yılmaz Enerji İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. - Emre Ray Enerji İnş. San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 24.05.2012 tarih ve 19383 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.05.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunması üzerine Kamu İhale Kurulu’nun 01.08.2012 tarih ve 2012/UY.III-3142 sayılı kararı ile aşırı düşük teklif sahibi olarak belirlenen istekliden ihalenin II, III ve V. kısımlarında Kamu İhale Genel Tebliğinin 38, 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 üncü maddeleri çerçevesinde yeniden açıklama istenilmesi hususunda düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği, anılan Kurul kararı üzerine idarece ihalenin II, III ve V. kısımlarında sınır değerin altında teklif veren Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.den 11.09.2012 tarihli yazı ile yazının tebliğ edildiği tarihten itibaren 5 iş günü içinde aşırı düşük teklif açıklamasının sunulmasının istendiği, yazı ekinde sıralı analiz girdileri listelerinin yer aldığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde ihalenin şikâyete konu edilen V. kısmında Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü, 29.01.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin V. kısmının anılan istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı, bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.) (Ek: 20/8/2011-28031 R.G./ 17 md.) Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.”

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

…

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ihalenin V. kısmına ilişkin olarak sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, analizlerde yer alan girdiler için öngörülen fiyatların tevsiki amacıyla proforma fatura ve fiyat teklifleri sunulduğu, bu belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci ve 45.1.13.2’nci maddesinde yer alan açıklamalara uygun olduğu, ayrıca proforma fatura ve fiyat tekliflerinde bu belgelere konu malların fiyatlarına nakliyenin dahil olduğunun belirtildiği görülmüştür. Ayrıca proforma fatura ve fiyat tekliflerinde teknik şartnamelere uygun özelliklerdeki malzemeler ve imalatlar için fiyat teklifi verildiğinin belirtildiği, aksi bir kabul olmadığı sürece alınan fiyat tekliflerinin teknik şartnamelerde yer alan özellikler doğrultusunda olduğunun değerlendirilmesi gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturaların teknik şartnamede tanımlanan malzeme tanımlarını karşılamadığı yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin Türkiye’de portör teli üreticisi veya tedarikçisi bulunmadığı, seyir telinin yerli üreticisinin sadece Sarkuysan firması olduğu, istekli tarafından bu malzemeler için gerçek üretici veya satıcısından proforma fatura alınmadığı, proforma faturalara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının istenerek belgelerin gerçekliklerinin sorgulanması gerektiği yönündeki iddiasına ilişkin incelemede seyir teli, portör teli ve pandül teli için Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 20.09.2012 tarihli proforma fatura sunulduğu, proforma fatura üzerinde SMMM kaşesi ve imzası ile “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının karşılanmasını teminen 20.09.2012 tarihli proforma fatura üzerinde onayı bulunan meslek mensubundan 29.03.2013 tarih ve 627 sayılı yazımız ile söz konusu proforma faturaya ilişkin “Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı” ile bu belgelerin düzenlenmesine dayanak teşkil eden alış, satış faturaları ve varsa diğer belgelerin gönderilmesi talep edilmiş, meslek mensubunun 08.04.2013 tarihli cevabi yazısında, “Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti., müşterisi olan Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.’nin proforma faturaya konu malzemeler için istemiş olduğu fiyat teklifi isteğine cevap vermiş ve bunu bir proforma fatura biçiminde düzenlemiştir. Proforma faturadaki malzemelerin satış fiyatlarına, Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti.’nin Nisan-Haziran 2012 dönemi bakır ve diğer hammadde alım maliyetleri dayanak oluşturmuştur.

Proforma faturada bulunan mamuller imalatçı firma tarafından ilgili dönemde üretilmemiş, fakat bakır ve diğer hammadde alım fiyatları göz önünde bulundurularak söz konusu mamullerin üretilmesi durumunda oluşacak maliyet rakamına bağlı olarak fiyat teklifinde bulunulmuştur.” bilgisi verilmiş, yazı ekinde maliyet tablosu ile alış faturaları gönderilmiştir.

Ayrıca proforma faturayı düzenleyen Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti.nin bağlı olduğu Çorlu Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığından 03.04.2013 tarih ve 663 sayılı yazımız ile “Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti. firmasının faaliyet alanı içerisinde seyir teli, portör teli ve pandül teli alım ve satımının veya imalatının bulunup bulunmadığı bilgisi” talep edilmiş, anılan Kurum tarafından gönderilen 03.04.2013 tarih ve 3883 sayılı cevabi yazı ile “Bahsi geçen malzemelerin imalatı ile ilgili firma adına düzenlenmiş, 20.12.2011 tarih ve 021627 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nce onaylı kapasite raporunda bilgi mevcut olmayıp, kapasite raporunun yıllık üretim kapasitesinde “Muhtelif kablo (enerji, tesisat, kumanda vb.) (plastik ve bakır tel ağırlığı üzerinden) şeklinde geçmektedir.” bilgisi verilmiş ve yazı ekinde 20.12.2011 tarih ve 021627 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğince onaylı kapasite raporu gönderilmiştir.

Seyir teli, portör teli ve pandül teli için Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 20.09.2012 tarihli proforma faturaya ilişkin olarak proforma fatura üzerinde onayı bulunan meslek mensubu ve Çorlu Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığı tarafından gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde, Kablo İmalat San. Dış Tic. ve Paz. Ltd. Şti. tarafından seyir teli, portör teli ve pandül teli imal edilmediği ve tedarikinin de sağlanmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca söz konusu proforma faturanın, standardı Kamu İhale Genel Tebliği’nde düzenlenen Ek-O.5 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağına istinaden düzenlenmediği tespit edilmiştir.

Bu çerçevede anılan istekli tarafından seyir teli, portör teli ve pandül teli için öngörülen fiyatların kamu ihale mevzuatına uygun olarak tevsik edilmediği anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin V. kısmında Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi