KİK Kararı: 2013/UY.III-1435

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/023
Gündem No : 62
Karar Tarihi : 18.03.2013
Karar No : 2013/UY.III-1435
BAŞVURU SAHİBİ:
Yıldız İnş. Yaz. Müh. Tem. Güv. Ve Yemekhane Hizm. Tic. Ltd. Şti., ÇARŞI MAH. MARAŞ CAD. MISIRLIOĞLU SOK. KAMİL ALEMDAĞ İŞHANI NO : 18 KAT : 3 TRABZON

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü Bölge Müdürlüğü-10.Bölge Trabzon, Karayolları 10.Bölge Müdürlügü Yıldızlı Mevkıı 61310 TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/193670 İhale Kayıt Numaralı "Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Ulaşım Etütleri Yapılması İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğütarafından 10.01.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Ulaşım Etütleri Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Yıldız İnş. Yaz. Müh. Tem. Güv. ve Yemekhane Hizm. Tic. Ltd. Şti.nin 06.02.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.02.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.02.2013tarih ve 6073sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.02.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/772sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatına uygun olamayacağı, zira ihale konusu işin her işçinin yapabileceği bir iş olmadığı, dolayısıyla asgari ücret öngörülemeyeceği, 300 gün olan işin süresinin 200 gününün bölge merkezinde yapılacağı, 100 günde konaklama yapılacağı, bu günlerdeki tüm masrafların yüklenici tarafından karşılanması gerektiği, aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalara ait maliyet tespit raporlarının sorgulanarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü tarafından 10.01.2013 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle yapılan “Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Ulaşım Etütleri Yapılması İşi” ihalesine iki teklif verildiği, ihalede idarece tespit edilen sınır değerin altında teklif veren Emfa Genç Mühendislik İnşaat İş Makinaları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nden 11.01.2013 tarihli yazı ile yazı ekinde yer alan iş kalemlerinden açıklama sunulması gereken girdilerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan esaslara göre açıklanmasının istendiği, yazı ekinde, açıklama istenen 4 adet iş kalemine ilişkin düzenlenen analiz formatlarının yer aldığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü, 08.01.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibinin belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. (Değişik: 20/8/2011-28031 R.G./ 16 md.) İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı, bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. ” açıklamaları yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Emfa Genç Mühendislik İnşaat İş Makinaları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, maliyet icmali, açıklama istenen ve istenmeyen iş kalemleri listesi, açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin düzenlenen analizler, alt analizler, 2012 model 9+1 yolcu kapasiteli klimalı minibüs çalıştırılmasına ilişkin amortisman hesabının sunulduğu tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede istekli tarafından sunulan analizlerin idarece hazırlanan analiz formatına uygun olduğu görülmüştür. Ayrıca analizlerde ulaşım etütleri ekibi kalemi için 13,05 TL öngörüldüğü, bu iş kalemine ilişkin düzenlenen alt analizde tekniker, elektrik/elektronik teknisyeni ve erbab işçinin bir saatlik çalışma ücretinin 4,35 TL olarak öngörüldüğü tespit edilmiştir. Söz konusu istekli tarafından 4,35 TL olarak hesaplanan saatlik işçilik ücretinin, saatlik asgari ücretten hesaplandığı anlaşılmakta olup, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan söz konusu yapım işinde çalışacak işçilere brüt asgari ücretin fazlası verileceğine dair bir zorunluluk bulunmadığı, dolayısıyla yasal olarak ödenmesi gereken asgari ücret üzerinden hesaplama yapılarak saatlik işçilik ücretinin belirlenmesinde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından konaklama yapılacak günlerdeki tüm masrafların yüklenici tarafından karşılanması gerektiği iddia edilmiş olmasına karşın açıklama isteme yazısı ekinde gönderilen analiz formatlarında konaklama, yemek gibi kalemlerin yer almadığı, dolayısıyla bu kalemlerin açıklanmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalara ait maliyet tespit raporlarının sorgulanarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği yönündeki iddiasının ise somut hukuka aykırılık gerekçelerine veya delillere dayanmadığı, nitekim yapılan incelemede de ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında proforma fatura sunulmadığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinde, Kurumun görev ve yetkileri arasında, ihalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikâyetleri inceleyerek sonuçlandırmak görevi sayılmış, anılan Kanun’un 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri hükme bağlanmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde, dilekçelerde “Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller” e yer verilmesi gerektiği hükme bağlanmış; İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında da “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, Kurumun ihale sürecindeki kamu ihale mevzuatına aykırı işlemleri inceleme ve sonuçlandırma görevinin bulunduğu, idarenin işleminin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, başvurunun reddine ilişkin sorumluluğun başvurana ait olacağı anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede söz konusu iddianın somut bir hukuka aykırılık gerekçesine veya delillere dayanmadığı, soyut nitelikte olduğu anlaşıldığından, bu yöndeki iddianın şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde; “ ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatına uygun olamayacağı, zira ihale konusu işin her işçinin yapabileceği bir iş olmadığı, dolayısıyla asgari ücret öngörülemeyeceği, 300 gün olan işin süresinin 200 gününün bölge merkezinde yapılacağı, 100 günde konaklama yapılacağı, bu günlerdeki tüm masrafların yüklenici tarafından karşılanması gerektiği, aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalara ait maliyet tespit raporlarının sorgulanarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği” şeklinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 10 uncu Bölge Müdürlüğü tarafından birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen “ Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Ulaşım Etütleri Yapılması Yapım İşi ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesi hükmü esas alınarak toplam **586.022,08 **TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede (2) adet ihale dokümanı satın alındığı, 10.01.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 2 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece, ihalede idarece tespit edilen sınır değerin altında teklif veren Emfa Genç Müh. İnş. İş Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den açıklama istenilen iş kalemlerinden açıklama sunulması gereken girdilerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan esaslara göre açıklanmasının istendiği, yazı ekinde açıklama istenen 4 adet iş kalemine ilişkin düzenlenen analiz formatlarının yer aldığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü, 08.01.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibinin belirlendiği,

Anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Emfa Genç Müh. İnş. İş Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında maliyet icmali, açıklama istenen ve istenmeyen iş kalemleri listesi, açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin düzenlenen analizler, alt analizler, 2012 model 9+1 yolcu kapasiteli klimalı minibüs çalıştırılmasına ilişkin amortisman hesabının sunulduğu tespit edilmiştir.

Diğer taraftan anılan istekli tarafından yapılan amortisman hesabı ile minibüs çalıştırılmasına ilişkin analiz incelendiğinde, aracın 240 km’deki tutarının (yedek parça+bakım onarım+akaryakıt gideri) 123,00 TL (240x0,50 TL), 9+1 minibüsün 1 günlük (9 saat) sabit yevmiye giderinin (sürücü yevmiyesi+amortisman gideri+sigorta, depolama ve diğer gider) 79,66 TL olarak öngörüldüğü, buna göre, minibüs çalıştırılması toplam maliyetinin 202,66 TL olarak hesaplandığı görülmüştür. Ancak, açıklama istenen iş kalemlerine ait analizlerde minibüs çalıştırılması kalemine ait birim fiyatların, toplam olarak hesaplanan minibüs çalıştırılması maliyetinin analizlerde öngörülen miktarlara bölünmek suretiyle belirlendiği, örnek vermek gerekirse, özel 1 poz numaralı iş kalemine ait analizde minibüs çalıştırılması kaleminin miktarının 9 saat, birim fiyatın 22,52 TL, toplam tutarın 202,68 TL, özel 4 poz numaralı iş kalemine ait analizde minibüs çalıştırılması kaleminin miktarının 11 saat, birim fiyatın 18,42 TL, toplam tutarın 202,62 TL ve özel 8 poz numaralı iş kalemine ait analizde minibüs çalıştırılması kaleminin miktarının 15 saat, birim fiyatın 13,51 TL, toplam tutarın 202,65 TL olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu istekli tarafından 1 günlük sabit yevmiye giderinin 9 saat üzerinden hesaplandığı göz önünde bulundurulduğunda, minibüs çalıştırılması kaleminin 1 saatlik birim fiyatının 22,52 TL (202,65 TL/9 saat) olması gerekirken, daha düşük fiyat öngörülmek suretiyle yapılan açıklamanın kabul edilmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, amortisman hesabı yapılırken araç fiyatının 59.000,00 TL olarak öngörüldüğü, ancak bu bedelin tevsik edilmesine yönelik herhangi bir belge sunulmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, Emfa Genç Müh. İnş. İş Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin “ aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmadığı gerekçesiyle ” değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususunda “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncemizle, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. BAŞKAN

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi