KİK Kararı: 2013/UY.II-4490

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/075
Gündem No : 90
Karar Tarihi : 27.11.2013
Karar No : 2013/UY.II-4490
BAŞVURU SAHİBİ:
Merttaş İnş.Taah.Tic Ve San.Ltd.Şti., KIRCAALİ MAH. ÖZEN SOK. TUĞCU PLAZA 2 İŞ MERKEZİ K:3 NO:38 BURSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bursa Orman Bölge Müdürlüğü, Altinova Mahallesi Yeni Yalova Yolu 4 Km. 420/1 16250 BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/100556 İhale Kayıt Numaralı "Mustafakemalpaşa Orman İşletme Müdürlüğü Hizmet Evleri Onarımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bursa Orman Bölge Müdürlüğütarafından 05.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Mustafakemalpaşa Orman İşletme Müdürlüğü Hizmet Evleri Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Merttaş İnş. Taah. Tic ve San. Ltd. Şti.nin 19.08.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 06.09.2013tarih ve 28464sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.09.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3207sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin kat karşılığı sözleşme ile özel sektöre yapılan inşaat işi olduğu, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından düzenlenen belgenin tutarının, yapı kullanma izin belgesinde gösterilen metrekare(m²) üzerinden ilgili yapı sınıfının 2010 yılı yaklaşık maliyeti ile çarpılması sonucunda belirlendiği, iş deneyime esas işe ilişkin imzalanan sözleşmenin bedel içermediği ve tamamlanan işe ilişkin faturaların olmadığı, sözleşmenin noter onaylı olmadığı, sonuç olarak ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan İş deneyim belgesinin mevzuata aykırı şekilde düzenlendiği, bu belgenin geçerli olmadığı ve anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “ (1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) (Değişik: 27277 / 6 md.) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

… ” hükmü,

“İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar” başlıklı 43’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak, Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) gerçekleştirilen işler için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.

(2) Gerçek kişilere veya yukarıda belirtilenler dışındaki tüzel kişilere gerçekleştirilen işler için, belediye sınırları veya mücavir alan içinde ilgili belediye tarafından, belediye sınırları veya mücavir alan dışında ilgili bayındırlık ve iskân il müdürlüğü tarafından, ilgili mevzuatı uyarınca yapı denetimi veya kabulü bunların dışındaki kuruluşlar tarafından yapılan işlerde ise bu mevzuat uyarınca yetkilendirilmiş kurumlar tarafından düzenlenir. Belediyenin ilgili birimi tarafından düzenlenen iş deneyim belgeleri belediye başkanı veya yetkili birim amiri tarafından, bayındırlık ve iskân il müdürlüğünce düzenlenenler ise, valilik tarafından onaylanır …” hükmü,

“Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “ (1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;

a) (Değişik: 27277 / 10 md.) Devir öncesinde veya sonrasındaki dönemde işin ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranındaki kısmını gerçekleştiren yüklenicilere “yüklenici iş bitirme belgesi

b) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi halinde, “yüklenici iş durum belgesi”,

...

d) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi halinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme ve yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere “iş denetleme belgesi” veya “iş yönetme belgesi”,

olarak düzenlenir.

…

(5) Devam eden işlerde iş durum belgesi düzenlenebilmesi için; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, toplam sözleşme bedelinin en az % 80’lik kısmının gerçekleştirilmiş olması ve yapılan işlerin kusursuz olarak gerçekleştirilerek, bedelinin ödenmiş ya da tahakkuka bağlanmış olması, (Değişik: 27996 / 9 md.) iş durum belgesine esas teşkil edecek kontrollük tespitinde sözleşmeye, projeye, fen ve sanat kurallarına aykırılık teşkil eden açık kusur ve eksiklikler bulunmadığının belirlenmesi koşulları aranır.

…

(8) (Değişik: 27277 / 10 md.) İşin sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranı;

…

ç) Herhangi bir ödeme programı bulunmayan özel sektörde gerçekleştirilen işlerde, işin fiziki gerçekleşme oranı esas alınarak belge vermeye yetkili idare tarafından belirlenmek,

suretiyle bulunur.

(9) (Değişik: 27277 / 10 md.) İş durum belgeleri, düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabilir. Son kullanım tarihinden sonra kullanılmak üzere “iş durum belgesi” veya işin geçici kabulünün yapılması üzerine “iş bitirme belgesi” düzenlenebilmesi için, mevcut iş durum belgesinin aslının idareye teslim edilmesi zorunludur…” hükmü,

“Belge için başvuru” başlıklı 45’inci maddesinde “(1) İş deneyim belgesi talebinde bulunanlar, yaptıkları işi veya görevi tevsik amacıyla, dilekçelerine aşağıda sayılan belgeleri ekleyerek, belge vermeye yetkili kurum veya kuruluşa başvururlar:

…

b) Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesi, sözleşmeye ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri.

…

(2) İdareler tarafından başvuru sahiplerine belge verilirken, başvuruda verilen belgeler dışında işle ilgili olarak idarede bulunan belgeler de dikkate alınır.” hükmü,

“İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “(1) İş deneyim belgelerine, fiilen gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerin tutarı olarak, devam eden işlerde ara hakediş raporlarındaki, geçici kabulü yapılmış işlerde ise hakediş raporları ve varsa kesin hakediş raporundaki iş veya görevle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Yurt içinde keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil, ihale indirimi yapılmış, hakedişteki sözleşme yılı birim fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

b) Yurt içinde anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat ya da karma teklif alınmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlerde; fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

…

belirlenir.

…

(4) Özel sektöre gerçekleştirilen işlerde iş deneyim tutarının tespitinde; diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla, işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme bedelinin % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.” hükmü,

“İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “ 1) İş deneyim belgeleri, ilgilinin iş ve/veya mesleki tecrübesini tevsik amacıyla; yüklenicilere, yükleniciye karşı bir sözleşme ile taahhüt ettiği iş bölümünü bitiren alt yüklenicilere, mimar veya mühendis olmak şartıyla denetleme veya yönetme görevlerinde bulunanlara, talepleri halinde, aşağıdaki hükümlere göre talep tarihini izleyen 30 gün içinde belge düzenlemeye yetkili mercilerce düzenlenir ve verilir. Düzenleme koşullarını taşımayan taleplerde, aynı süre içinde başvuru sahibine bu husus gerekçeleriyle yazılı olarak bildirilir.

(2) Yüklenicilere;

…

b) Yurtiçinde özel sektöre, yapılacak iş karşılığı bedel içeren bir sözleşme ile taahhüt ettikleri işler için, işi bitirmeleri durumunda “iş bitirme belgesi”, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi”, belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından,

düzenlenir ve verilir.

…

(6) İş bitirme, iş durum, iş denetleme ve iş yönetme belgeleri, belge sahibi gerçek veya tüzel kişiler dışındaki aday ve istekli tarafından kullanılamaz, devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. Bu belge sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde; en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olmaları ve teminat süresince (kesin kabule kadar) bu oranın muhafaza edilmesi zorunludur.

(13) (Değişik: 27996 / 10 md.) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında hangi sıfatla olursa olsun görevli olanlara ait iş deneyim belgeleri ve mezuniyet belgeleri, bu kişilerin görevleri devam ettiği sürece kullanılamaz ve kullandırılamaz.

…” hükmü,

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “ 1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.

…

(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,

b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,

…

şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.

(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

…

dikkate alınır… ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş deneyim belgelerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 42’nci maddesinde “42.1. Yapılacak iş karşılığı bir bedel içermeyen kat karşılığı inşaat sözleşmelerine dayanılarak gerçekleştirilen yapım işleri ile sözleşmesinde yapım işine ait bir bedel yer almayan Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli ile gerçekleştirilen yapım işleri için düzenlenmiş iş deneyim belgeleri, 4734 sayılı Kanun kapsamındaki yapım işleri ihalelerinde, iş deneyimini tevsik eden belge olarak kullanılamayacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Mustafakemalpaşa Orman İşletme Müdürlüğü Hizmet Evleri Onarımı … ” düzenlemesi,

Aynı İdari Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “ İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80?ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20?sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğin B/III Grubu Bina İşleri

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği veya Mimarlık bölümü mezuniyet belgeleri/diplomaları iş deneyim belgesi olarak sayılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı incelendiğinde, ihale konusu işin “ Mustafakemalpaşa Orman İşletme Müdürlüğü Hizmet Evleri Onarımı” işi olduğu, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ'de yer alan “ B/III grubu işler ”in benzer iş olarak belirlendiği, “İnşaat Mühendisliği ve Mimarlık” diplomalarının ihale konusu işe veya benzer işlere denk sayılacağı, ihalede teklif sunacak isteklilerden, teklif edilen bedelin %70’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde kalan istekli Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif tutarının 76.652,44 TL, teklif bedeline göre karşılanması gereken toplam iş deneyim tutarının da 53.656,71 TL olduğu tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından iş deneyim belgesi kapsamında sunulan belgelerin incelenmesinden;

Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından düzenlenen 27.06.2013 tarihli ve 16915 sayılı bir “iş deneyim belgesi”nin sunulduğu, iş deneyimine konu işin özel sektöre taahhütte bulunulan bir iş olduğu, işverenin “Hasan Hüseyin ÖZKAN”; uygulanan yapı tekniğinin “Betonarme/Karkas” olduğu, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin “yüklenici” olduğunun belirtildiği, belge üzerinde sözleşme tarihinin 25.05.2012, geçici kabul tarihinin 26.06.2013 ve belge tutarının 1.272.380,00 TL olarak yer aldığı, diğer yandan sunulan belgede ilk sözleşme bedeli, toplam sözleşme bedeli ve belge tutarının aynı tutar olarak (1.272.380,00 TL) belirtilmesine rağmen, gerçekleştirilen iş tutarı satırının boş bırakıldığı, yine belge tutarının yan tarafında “%75” ifadesine daha sonra bu ifadenin de el yazısı ile üzeri çizilerek yine sağ tarafında “(% 80)” ifadesine yer verildiği görülmüştür.

Kurumumuzca söz konusu iş deneyim belgesini düzenleyen idare olan Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne yazılan 09.10.2013 tarihli ve 18060 sayılı yazı ile “…

1. Söz konusu işe ilişkin bedel içeren noter onaylı/onaysız sözleşme,
2. Fenni mesulün işin başında belediyeye vermiş olduğu noterden taahhütname,
3. Yapı denetim görevlisinin Bayındırlık ve İskân Bakanlığından aldığı görev belgesi
4. Yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi,
5. Sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgeler,
6. Söz konusu iş bitirme belgesinde yer alan sözleşme tarihinin doğru olup olmadığı, sehven ruhsat tarihinin yazılıp yazılmadığı,
7. Söz konusu iş bitirme belgesine konu işte her bir iskân raporu için ayrı ayrı iş deneyim belgesi düzenlenip düzenlenmediği,
8. Söz konusu iş bitirme belgesindeki tutarın, bedel içeren tek sözleşme kapsamında yapılan işin, adına belge düzenlenen firma tarafından bitirilen kısmına ait tutar olup olmadığı
9. Gerçekleştirilen iş tutarı, iş artışı ve eksilişi yapılıp yapılmadığı…” talep edilmiştir.

05.11.2013 tarihli ve 52656 sayılı cevabi yazı ekinde, SGK işyeri tescil belgesi, düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi, idarece verilen iş deneyim belgesi, Form-21 Seviye tespit tutanağı, yapı ruhsatı ve adına iş deneyim belgesi düzenlenen Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin yapı malzemesi alımlarına ilişkin muhtelif faturaların gönderildiği anlaşılmıştır. Gönderilen belgeler arasında yer alan “gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi” incelendiğinde, müteahhit firma Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin bağımsız bölümleri olan bir bina inşa etmeyi ve mal sahibi Hasan Hüseyin Özkan’dan binanın sözleşmede yer alan bağımsız bölümlerini satın almayı taahhüt ettiği, sözleşmenin diğer tarafı Hüseyin Özkan’ın da ilgili bağımsız bölümleri satmayı vaad ettiği, ancak bu satış işlemi karşılığında herhangi bir ödeme yapılmayacağı ve her bir bağımsız bölümün değeri 87.660,00 TL kabul edilmek şartıyla inşa edilen binanın ilgili bağımsız bölümlerinin bilabedel devredileceği hususlarına yer verilmiştir. Buna göre, söz konusu sözleşmenin yukarıda yer alan mevzuat çerçevesinde yapım işine ilişkin bedel içeren bir sözleşme niteliğinde olmadığı, bu sözleşmeye dayanarak idarece düzenlenen “iş deneyim belgesi” başlıklı belgenin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihalelerde iş deneyim belgesi olarak kullanılamayacağı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgenin iş deneyim belgesi olarak değerlendirilebileceği kabul edilebilse dahi, yukarıda yer alan Yönetmeliğin 44’üncü maddesinin 8’inci fıkrasının (ç) bendi uyarınca herhangi bir ödeme planı bulunmayan özel sektörde gerçekleştirilen işlerde, işin sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranının fiziki gerçekleşme oranı esas alınarak belirleneceği belirtilmiş, idarece gönderilen belgeler arasında yer alan Form-21 Seviye tespit tutanağı’nda işin fiziki gerçekleşme oranının yüzde 80 olduğu anlaşılmıştır. Ancak yukarıda yer verilen mevzuat gereği devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; iş deneyim belgesi düzenlenebileceği belirtilmiştir.

Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan “İş deneyim belgesi” başlıklı belgede ise, ilk sözleşme ve toplam sözleşme bedelinin aynı tutarda (1.272.380,00 TL) olduğu, düzenlenen belgenin niteliğinin belge adından anlaşılmamakla beraber, Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından gönderilen belge eklerinden, söz konusu belgenin devam eden bir işe ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin düzenlendiği tarih itibariyle işin tamamının bitirilmediği, diğer taraftan belgenin dayanağını teşkil eden faturaların, gerçekleştirilen yapım işine ait faturalar olmadığı, işi gerçekleştiren yüklenici firmanın, o işte kullanılan malzeme alımlarına ilişkin faturalar olduğu, bu çerçevede söz konusu faturalardan hareketle de iş deneyim belgesi tutarına ulaşılmasının da mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olarak düzenlenmediği, şikâyete konu ihaleye söz konusu belgeyi sunan bu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, ayrıca söz konusu iş deneyim belgesinin mevzuata uygun şekilde düzenlenmediği anlaşıldığından, anılan belge üzerine, bu belgenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan ihalelerde kullanılamayacağına ilişkin şerh düşülmesi gerektiği hususunun belgeyi düzenleyen Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne bildirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen söz konusu iş deneyim belgesinin mevzuata uygun şekilde düzenlenmediği anlaşıldığından, anılan belge üzerine, bu belgenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan ihalelerde kullanılamayacağına ilişkin şerh düşülmesi gerektiği hususunun belgeyi düzenleyen idareye bildirilmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

FARKLI GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin kat karşılığı sözleşme ile özel sektöre yapılan inşaat işi olduğu, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından düzenlenen belgenin tutarının, yapı kullanma izin belgesinde gösterilen metrekare (m²) üzerinden ilgili yapı sınıfının 2010 yılı yaklaşık maliyeti ile çarpılması sonucunda belirlendiği, iş deneyime esas işe ilişkin imzalanan sözleşmenin bedel içermediği ve tamamlanan işe ilişkin faturaların olmadığı, sözleşmenin noter onaylı olmadığı, sonuç olarak ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan İş deneyim belgesinin mevzuata aykırı şekilde düzenlendiği, bu belgenin geçerli olmadığı ve anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ” şeklinde belirttiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, ihale üzerinde bırakılan Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre;

İhale konusu iş kararda da belirtildiği üzere “ Mustafakemalpaşa Orman İşletme Müdürlüğü Hizmet Evleri Onarım Yapımı” işidir. İdari Şartname’de istekliler tarafından teklif edilen bedelin % 80’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenilmiştir. İdari Şartname’de benzer iş “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ’de yer alan B/III grubu işleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde düzenlenmiştir.

Kararda da açıklandığı üzere ihale üzerinde bırakılan Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti., iş deneyiminin tevsiki için Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından düzenlenen 27.06.2013 tarihli ve 16915 sayılı bir “ iş deneyim belgesi ” sunmuştur. Sunulan iş deneyim belgesi incelendiğinde, belgeye konu işin özel sektöre taahhütte bulunulan bir işe ilişkin olduğu, işverenin “ Hasan Hüseyin ÖZKAN ”; uygulanan yapı tekniğinin “ Betonarme/Karkas ” olduğu, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin “ yüklenici ” olduğunun belirtildiği, belge üzerinde sözleşme tarihinin 25.05.2012; geçici kabul tarihinin 26.06.2013 ve belge tutarının 1.272.380,00 TL olarak yer aldığı, diğer yandan sunulan belgede ilk sözleşme bedeli, toplam sözleşme bedeli ve belge tutarının aynı tutar olarak (1.272.380,00 TL) belirtilmesine rağmen, gerçekleştirilen iş tutarı satırının boş bırakıldığı, yine belge tutarının yan tarafında “%75 ” ifadesine daha sonra bu ifadenin de el yazısı ile üzeri çizilerek yine sağ tarafına “(% 80)” ifadesine yer verildiği görülmüştür.

Kurumumuzca söz konusu iş deneyim belgesini düzenleyen idare olan Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünden bilgi istenilmiş, anılan idarenin 05.11.2013 tarihli ve 52656 sayılı cevabi yazısından ve eki belgelerden işin gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaata ilişkin olduğu, buna ilişkin olarak düzenlenen “ Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ”nde, müteahhit firma Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağımsız bölümleri olan bir bina inşa etmeyi ve mal sahibi Hasan Hüseyin Özkan’dan binanın sözleşmede yer alan bağımsız bölümlerini satın almayı taahhüt ettiği, sözleşmenin diğer tarafı Hüseyin Özkan’ın da ilgili bağımsız bölümleri satmayı vaad ettiği, ancak bu satış işlemi karşılığında herhangi bir ödeme yapılmayacağı ve her bir bağımsız bölümün değeri 87.660,00 TL kabul edilmek şartıyla inşa edilen binanın ilgili bağımsız bölümlerinin bilabedel devredileceği hususlarına yer verilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde iş deneyim belgesinin “ Adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren; iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini ” ifade edeceği kurala bağlanmıştır. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere, iş deneyim belgesi, ilgilinin mesleki tecrübesini temsil etmek üzere düzenlenmekte ve ihalelerde, isteklinin ihale konusu yapım işindeki mesleki ve teknik yeterliğini ölçmekte kullanılan kriterlerden birini oluşturmaktadır.

İhale konusu işle aynı veya benzer olan işleri geçmişte yapan isteklinin, bu iş sebebiyle edindiği mesleki tecrübenin, işe ait sözleşmede bir karşılık bulunmasına rağmen bunun nakdî olmadığından bahisle göz ardı edilmesi, iş deneyim belgesinin yeterlik şartı olarak istenmesindeki amaçla da bağdaşmamaktadır. Bir bedeli olan, ancak bunun nakdi değil de aynî olarak belirtildiği kat karşılığı inşaat sözleşmelerine konu yapım işinin, ihale konusu iş veya benzer işin bütünüyle veya bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik göstermesine, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektirmesine, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri bakımından benzerlik göstermesine, bir diğer ifadeyle söz konusu Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde tanımlanan “ benzer iş ” kapsamında bulunmasına rağmen, iş deneyiminin tespitinde dikkate alınmaması, “ benzer iş ” tanımını da anlamsız hale getirmektedir.

İş deneyiminin tespitinde dikkate alınacak bir yapım işinin tutarı, aynı zamanda iş deneyim belgesi tutarını da oluşturduğundan, kat karşılığı inşaat sözleşmesi çerçevesinde yapılan bir yapının, değerinin gerçeği yansıtacak şekilde belirlenmesi gerektiği de açıktır. Bu değerin, arsa hariç inşaatın toplam maliyetini gösteren ve Çevre ve Şehircilik ve İskan Bakanlığının belirlediği ölçülere göre tespit edilip yapı ruhsatında yazılan resmi değere göre belirlenmesi de mümkündür.

Yukarıda da belirtildiği üzere uyuşmazlık konusu ihalede, Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin iş deneyimini tevsik amacıyla sunduğu iş deneyim belgesinin, adı geçen ile Hüseyin Özkan arasında 25.05.2012 tarihinde imzalanan “ Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ”ne dayandığı, sözleşme kapsamında müteahhit firma Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağımsız bölümleri olan bir bina inşa etmeyi ve mal sahibi Hasan Hüseyin Özkan’dan binanın sözleşmede yer alan bağımsız bölümlerini satın almayı taahhüt ettiği, işin geçici kabulünün 26.06.2013 tarihinde yapıldığı ve belge tutarının 1.272.380,00 TL olduğu, belgenin Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Bu duruma göre, sunulan iş deneyim belgesinin, kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak düzenlendiği, dolayısıyla 4734 sayılı Kanuna göre yapılan ihalelerde iş deneyiminin tevsikinde kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, iş deneyim belgesinin kat karşılığı inşaat sözleşmesi üzerine düzenlenmesi nedeniyle teklifi değerlendirme dışı bırakılan bir isteklinin, itirazen şikâyet başvurusunun Kamu İhale Kurulunca reddi üzerine açılan davada, Ankara 4. İdare Mahkemesi’nce 03.10.2007 tarih ve E:2006/2157, K:2007/1870 sayılı kararla, “ olayda, uyuşmazlığın davacı şirketin ihaleye katılırken sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin geçerli olup olmadığından kaynaklandığı, davacı şirket tarafından sunulan iş deneyim belgesinin 23.08.2004 tarihinde Ankara İl Özel İdare Müdürlüğü tarafından düzenlendiği, Ankara Valiliği İl Özel İdare Müdürlüğü ile davacı şirket arasında 05.06.2000 tarihinde imzalanan sözleşme nedeniyle düzenlenen kat karşılığı inşaat işine ilişkin olduğu, belge tutarı olarak belirtilen 484.005,22 TL’nin kat karşılığı inşaat yapılacak yer için Çankaya Belediye Başkanlığı tarafından verilen yapı ruhsatında gösterilen arsa hariç inşaatın toplam maliyeti olduğunun anlaşıldığı, sözleşme karşılığı kamudan iş alan ve idarece kusursuz kabul edilerek teslim alınan kat karşılığı inşaat işini yapmış olan yapım müteahhidinin iş deneyim belgesinin kabul edilmemesinin iş deneyimi ile ilgili düzenlemelere aykırı olduğu, bakılan davada, Ankara İl Özel İdare Müdürlüğü’ne kat karşılığı bina inşaatı yapan davacı şirketin iş deneyim belgesinin sözleşmede bedel bulunmaması ve işin kat karşılığı inşaat işine ilişkin olması nedeniyle kabul edilmemesi işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı, kaldı ki, iş deneyim belgesinde belge tutarı olarak gösterilen rakamın, yapı ruhsatındaki arsa hariç inşaatın toplam maliyeti olduğu, bu maliyetin Bayındırlık ve İskan Bakanlığı verilerine göre hazırlanmış resmi bir değer olduğunun anlaşıldığı” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, anılan karar Danıştay Onüçüncü Dairesince temyizen incelenerek 18.06.2010 tarih ve E:2007/15270, K:2010/5138 sayılı kararla onanmıştır.

Ancak; talebimiz üzerine belgeyi düzenleyen idare tarafından gönderilen belgelerden Form-21 Seviye tespit tutanağında işin fiziki gerçekleşme oranının yüzde 80 olduğu anlaşılmıştır. Mevzuat gereği devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; iş deneyim belgesi düzenlenebileceği belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan “ İş deneyim belgesi ” başlıklı belgede ise, ilk sözleşme ve toplam sözleşme bedelinin aynı tutarda (1.272.380,00 TL) olduğu, belgeyi düzenleyen Osmangazi Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından gönderilen belge eklerinden de söz konusu belgenin devam eden bir işe ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin düzenlendiği tarih itibariyle işin tamamının bitirilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle sunulan iş deneyim belgesinin bu gerekçeyle uygun bulunmaması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede Atom Çelik Beton İnş. Müh. Oto. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin yukarıda belirtilen gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemle Kurulun “ Düzeltici işlem belirlenmesine ” niteliğindeki kararına katılıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi