KİK Kararı: 2013/UY.II-3461 (4 Eylül 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/057
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 04.09.2013
Karar No : 2013/UY.II-3461
BAŞVURU SAHİBİ:
Tekin Dinç, KARAAĞAÇ MAH. FABRİKA CAD. NO:20 ERZİNCAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İl Müftülük Başbakanlık Diyanet İşleri Başkanlığı, Atatürk Mahallesi Fevzipaşa Caddesi 35 24030 ERZİNCAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/82372 İhale Kayıt Numaralı "Müftülük Hizmet Binası Onarım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Erzincan İl Müftülüğü tarafından 10.07.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Müftülük Hizmet Binası Onarım İşi” ihalesine ilişkin olarak Tekin Dinç’in 26.07.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.08.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.08.2013 tarih ve 25916 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.08.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/2875 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan an avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olarak yapılmadığı, bahsi geçen isteklilerin açıklama kapsamında sundukları analiz formatlarının ihale dokümanı kapsamında yer verilen birim fiyat tarifleri ile iş tanımlarına uygun olarak düzenlemediği, iş kalemleri miktarlarında oynama yapılmak suretiyle fiyat avantajı sağlamaya çalıştıkları iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Müftülük Hizmet Binası Onarım İşi” olarak belirtildiği,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, başvuruya konu ihaleye 8 teklif verildiği, tüm isteklilerin teklifinin geçerli kabul edilerek idarece hesaplanan 26.655,39 TL tutarındaki sınır değerin altında teklif verdiği anlaşılan Canpolatlar Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kürşat Gül- AR-GE Mühendislik Müşavirlik veNurettin Dabağoğlu- Emta İnşaat’ın teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek anılan isteklilerden 11.07.2013 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Canpolatlar Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, açıklamaları uygun görülen Kürşat Gül- AR-GE Mühendislik Müşavirlik’in ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Nurettin Dabağoğlu- Emta İnşaat’ın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır…” açıklamaları,

Aynı Tebliğ’in “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

İdarece teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere gönderilen 11.07.2013 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ve ekleri incelendiğinde, söz konusu yazı ekinde “açıklama istenilen iş kalemleri listesi” ve “açıklama istenilmeyen iş kalemleri listesi” şeklinde iki tablonun yer aldığı, söz konusu tablolarda “25.043/1A Eski plastik ve sentetik boyalı yüzeylere astar çekilerek iki kat su bazlı mat plastik boya yapılması” iş kaleminin “açıklama istenilen” iş kalemi olarak, “27.528/1A Alçı astar (perdah) yapılması (Tamirat işlerinde)” iş kaleminin ise “açıklama istenilmeyen” iş kalemi olarak belirtildiği görülmüştür.

İdareye gönderilen 21.08.2013 tarihli Kurum yazısı ile, yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında açıklama istenilecek iş kalemlerine ilişkin olarak “sıralı iş kalemleri listesi”nin oluşturularak “açıklama istenilen” ve “açıklama istenilmeyen” analiz girdilerinin belirlenip belirlenmediği ve aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilere gönderilen yazıda “açıklama istenilmeyen analiz girdileri”ne yer verilip verilmediğine ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiştir.

İdarece söz konusu yazıya cevaben gönderilen 22.08.2013 tarihli yazıda “…Yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak “sıralı analiz girdileri listesi”nin oluşturularak “açıklama istenen” ve “açıklama istenmeyen” analiz girdilerinin belirlenmediği, bu işlemin ihale sonrası aşırı düşük sorgulamada aşırı düşük tekliflerin var olmasından sonra Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünden istenmiş ve kurumumuza gönderilmiştir. Aşırı düşük sorgulaması yapılan 3 (üç) istekliye gönderilen yazı ekinde “açıklama istenilen iş kalemleri listesi” ve “açıklama istenilmeyen iş kalemleri listesi”ne yer verilmiştir.” ifadelerinin yer aldığı ve aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilere gönderilen sorgulama yazıları ile eklerinin gönderildiği görülmüştür.

İdare tarafından teklifi aşırı düşük olduğu belirlenen isteklilere gönderilen 11.07.2013 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde sadece yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri listesinin yer aldığı, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda yer verilen 38.1’inci maddesine göre oluşturulması gereken sıralı analiz girdileri listesinin yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında oluşturulmadığı, dolayısıyla sıralı analiz girdileri listesi kullanılarak tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmediği, “açıklama istenecek” ve “açıklama istenmeyecek” analiz girdilerinin de idarece hazırlanmayarak yaklaşık maliyet hesap cetveli ve eklerinde de yer almadığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ilişkin olarak idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda yer verilen 38.1’inci maddesine göre oluşturulması gereken “sıralı analiz girdileri listesi”nin oluşturulması, söz konusu sıralı analiz girdileri listesi kullanılarak kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, “açıklama istenilecek” ile “açıklama istenilmeyecek” analiz girdilerinin oluşturulması ve aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine ilişkin yazı ekinde “açıklama istenilecek iş kalemleri listesi” ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdileri”ne yer verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece mevzuata uygun bir şekilde aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yukarıda açıklanan gerekli belgelerin hazırlanıp teklifi sınır değerin altında olan Canpolatlar Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kürşat Gül- AR-GE Mühendislik Müşavirlik veNurettin Dabağoğlu- Emta İnşaat’tan tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başka****n

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi