KİK Kararı: 2013/UY.I-4959

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/083
Gündem No : 28
Karar Tarihi : 26.12.2013
Karar No : 2013/UY.I-4959
BAŞVURU SAHİBİ:
Başak Tur.İnş.Oto.San.Ve Tic.Ltd.Şti., SİMON BOLİVAR BULVARI KİŞİNEV CAD. NO:20/4 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ankara Su Kanal İdaresi Su İnşaat Dairesi Başkanlığı, Kazım Karabekır Cad. 70 06030 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/89372 İhale Kayıt Numaralı "Aski Akyurt Bölge Müdürlüğü Hizmet Binası Ve Müştemilatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Su ve Kanalizasyon İdaresi Su İnşaat Dairesi Başkanlığıtarafından 01.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Aski Akyurt Bölge Müdürlüğü Hizmet Binası ve Müştemilatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Başak Tur. İnş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.10.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.10.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.10.2013tarih ve 31929sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.10.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3668sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan Özyıldız İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında yapım yönteminin ekonomik olması konusunda hiçbir açıklamada bulunulmadığı, kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajlarının belgelere dayalı olarak açıklanmadığı, seçilen teknik çözümler, yapım yönteminin özgünlüğüne yönelik belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmadığı, söz konusu isteklinin açıklamalarının ve açıklamalara ilişkin sunmuş olduğu bilgi ve belgelerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi, Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60’ıncı maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin konuya ilişkin açıklamalarına uygun olmadığı,

Hesap cetvelinde, açıklama istenilen iş grupları ve /veya iş kalemlerine ait analizler ve alt analizlerde aritmetik hatalar yapıldığı,

Aşırı düşük açıklama kapsamında sunduğu proforma fatura ve fiyat teklifleri ile diğer belgelerin mevzuata uygun olmadığı,

Teklifinin asgari maliyeti karşılamadığı,

Açıklaması ekinde vermiş olduğu hesap cetvelinde yer alan imalat miktarlarının, ihale dokümanı arasında yer alan uygulama projesi ve mahal listesi üzerinden hesaplanan imalat miktarlarına göre önemli ölçüde düşürüldüğü,

Teklif fiyatını oluşturan bileşenlerin belgelendirilmek suretiyle ortaya konulmadığı,

Açıklama istenilen iş grupları ve/veya iş kalemlerinin analizlerinde yer alan işçilik miktarlarının düşük gösterilmek suretiyle, iş kalemi ve/veya iş kaleminin toplam tutarlarını kendilerine avantaj sağlayacak şekilde belirleme yoluna gittikleri, ancak bu konuya ilişkin açıklamada bulunulmadığı, analiz girdi miktarlarının azaltılması durumunda bu duruma ilişkin avantajlı koşullara ve teknik çözümlere dair somut bilgi ve belgelerin açıklama kapsamında sunulmadığı,

Hesap cetvelinde yer alan açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanı ekinde verilen analiz formatına uygun analizlerin sunulmadığı, analizi oluşturan tüm girdilere yer verilmesi gerekirken (malzeme, makina ve teçhizat ve işçilik) tüm girdilere eksiksiz olarak yer verilmediği,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının analizlerin alt analizlerinin bulunmadığı,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının analizlerin ihale dokümanları arasında yer alan uygulama projesine, mahal listesine, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun oluşturulmadığı, söz konusu analizlerde ve/veya alt analizlerde yer alan (malzeme, işçilik, makine ve teçhizat) girdi miktarlarının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı veya diğer kamu kurumlarının analizlerinde veya idarenin yaklaşık maliyetin hazırlanmasında esas aldığı analizlerde yer alan girdi miktarlarından düşük alındığı ve bu duruma ilişkin açıklama yapılmadığı,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait analizler, yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenen rayiçlerin kullanılmadığı, işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte bulunan 2013 yılının ikinci altı aylık dilimi için belirlenen saatlik asgari ücret tutarı olan 4,54 TL’nin altında olduğu,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7’nci maddesine aykırı olarak inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan mekanik ve elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılmadığı, bu iş kalemi ve /veya gruplarına ilişkin alınmış proforma fatura veya fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedeli ayrı ayrı gösterilmediği,

Aşırı düşük açıklaması ekinde sunulması zorunlu olan hesap cetvelinde yer alan iş kalemleri/ iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandığını birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmadığı, ayrıca kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmuş olması durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandığını ve kendi belirlediği “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmadığı,

Söz konusu isteklinin açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait analizlere ilişkin tedarikçi ve/veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura ve teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat teklifinde mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması gerekmekle birlikte söz konusu ibarenin yazılmamış olduğu ve/veya eksik yazılmış olduğu, meslek mensubunun iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenerek mühürlenmemiş olduğu,

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması gerekmekle birlikte söz konusu ibarenin yazılmamış olduğu ve/veya eksik yazılmış olduğu, meslek mensubunun iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenerek mühürlenmemiş olduğu,

Yukarıda belirtilen hususlara ilişkin incelemenin proforma faturalara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları (EK-O.5) ile fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının (EK-0.6)’nın söz konusu tutanakları muhafaza eden meslek mensubundan istenilerek yapılması gerektiği halde bu incelemenin yapılmadığı,

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak imalat miktarlarının işin yapımını etkileyecek ve istekliye haksız avantaj sağlayacak nitelikte yaklaşık maliyette belirlenen miktarlara göre çok düşük oranda belirlendiği, bu farkın kabul edilebilir ve makul düzeyde olmadığı, bu durumun ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği,

2. İhale üzerinde bırakılan Özyıldız İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklama istenilen iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ilişkin olarak analizlerinde çarpım ve toplamlarda hesaplama hatasının yapılıp yapılmadığı, hesaplama hatasının yapılması durumunda analiz girdilerine ilişkin fiyatlar esas alınarak hesaplama hatasının re’sen düzeltilmiş analiz fiyatının hesap cetvellerinde yer alan fiyatın üzerinde olup olmadığının,

Alt analizlerde yer alan değerlerin analizlere, analizlerdeki fiyatların ise hesap cetvelinde doğru olarak yansıtılıp yansıtılmadığı,

Hesap cetvelinde yer alan fiyatlarla miktarların çarpılması sonucunda bulunan tutarların, virgülden sonra iki haneli olacak şekilde yuvarlanarak yazılıp yazılmadığı,

Hesap cetvelinde yer alan fiyatların ve analizlerdeki rayiç fiyatların iki ondalık basamak olacak şekilde yuvarlanarak yazılıp yazılmadığı,

Hesap cetvelinde her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemi için verilen fiyatın çarpımı sonucu bulunan tutarın, analizlerde de her bir girdi miktarı ile rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutarın en yakın iki ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanmak suretiyle yazılıp yazılmadığının,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve iş gruplarına ilişkin alınmış olan fiyat tekliflerinde veya proforma faturalarda yer alan bedellerin analizlere tam ve doğru olarak yansıtılıp yansıtılmadığının,

İmalatları oluşturan malzemelerin nakliye bedellerinin teklif fiyatına yansıtılıp yansıtılmadığının,

Açıklama ekinde sunulan belgelerin fotokopi veya faks olup olmadıklarının ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği,

Tekliflerine konu çimento ve demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifleri kullanılmış ise, ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatlar kullanılmış ise ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat teklifleri kullanılmış ise ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılıp yapılmadığının,

Açıklamasının kendi ürettiği, aldığı ve sattığı mallara dayandırması halinde ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağının” sunulup sunulmadığı, teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatların,

1. Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olup olmadığının,

Satışlar üzerinden açıklama yapmaları halinde, malın ticareti ile iştigal edip etmediklerinin,

Maliyete ilişkin açıklama yapmaları durumunda, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördükleri mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olup olmadıklarının,

Yapılan açıklamalarda, malın ihale tarihi itibarıyla stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin olarak “stok tespit tutanağının” sunulup sunulmadığının, stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyetinin gösterilip gösterilmediğinin, teklif edilen tutarlara ilişkin birim fiyatların, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olup olmadığının,

Stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için Kamu İhale Genel tebliğinin diğer açıklama yöntemlerine uyun olarak açıklama yapılıp yapılmadığının,

Ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlendirilip değerlendirilmediğinin, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannameleri imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilip verilmediğinin,

Aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulup bulunulmadığının,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve iş gruplarına ilişkin olarak açıklama ekinde sunulmuş ise proforma fatura ve fiyat tekliflerinin o alanda faaliyette bulunanlardan alınıp alınmadığının,

Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının (EK-O.5, EK-O.6, EK-O.7) ve stok tespit tutanaklarının (EK.O.8) 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenip düzenlenmediğinin, belge ve tutanakların her sayfasının taraflarca imzalanıp kaşelenip kaşelenmediğinin,

Söz konusu tutanakların son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenip düzenlenmediğinin,

İş kalemleri için alınan proforma faturaları ve /veya fiyat tekliflerini onaylayan meslek mensubu tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağının düzenlenmeyip, proforma fatura ve fiyat teklifi düzenlendikten sonraki tarihte başka bir meslek mensubu tarafından bu tutanakların düzenlenip düzenlenmediğinin,

Proforma fatura veya fiyat teklifinde bulunan beyanlarda maliyet/satış tutarı tespit tutanağına atıfta bulunulduğundan, bu tutanakların proforma fatura veya fiyat teklifinin düzenlendiği tarihte ya da daha önceki bir tarihte düzenlenmiş olması, Proforma fatura veya fiyat teklifinin verilmesinde esas alınan tutanakların meslek mensubunda muhafaza edildiği şekliyle idareye gönderilmesi gerekirken, proforma fatura veya fiyat teklifinin düzenlendiği tarihten sonra düzenlenen tutanakların gönderilip gönderilmediğinin,

Proforma fatura ve/veya fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet/satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olup olmadığının veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olup olmadığı veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olup olmadığının,

Maliyet/satış tutarı tutanaklarının tüm sayfasının her iki tarafça imzalanıp imzalanmadığının, her sayfasında meslek mensubunun imza ve kaşesinin bulunup bulunmadığının,

Ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının; “ASKİ Akyurt Bölge Müdürlüğü Hizmet Binası ve Müştemilatı Yapım İşi” olarak belirlendiği,

Anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde ise isteklilerin tekliflerini anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceği ve ihale sonucunda anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacağının belirtildiği görülmüştür.

Söz konusu ihaleye 10 teklif verilmiş, ihale komisyonunca geçerli olduğu tespit edilen 8 teklifin değerlendirmeye alınmasıyla 2.872.772,26 TL’lik bir sınır değer hesaplanmış ve sınır değerin altında teklif verdiği belirlenen Özyıldız İnş. Tic.ve San. Ltd. Şti.’ne gönderilen 28.08.2013 tarihli yazı ile teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenilerek yazı ekinde açıklama istenilen iş kalemleri listesi ile açıklama istenilen ve istenilmeyen girdilerin belirtildiği sıralı analiz girdileri listesinin verildiği, anılan isteklinin idarece belirlenen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu ve açıklamasının yeterli görülerek, ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları için Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenen işçilik rayiçlerinin kullanılmaması durumunda, teklif edilen işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı, bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(45.1.13.6) maddesine ve (45.1.13.7) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

45.1.13.12. Maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.” açıklaması bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Özyıldız İnş. Tic.ve San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, hesap icmal tablosu, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli, analizler, proforma fatura/fiyat tekliflerinin sunulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu hesap cetvelinde yer alan açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin miktarların idarece belirlenen miktarlarla karşılaştırılması sonucunda, iş kalemlerine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli ile idarece belirlenen imalat miktarları arasındaki farklılığın %10’un altında olduğu, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde, imalat miktarlarının ihale dokümanı içerisinde isteklilere verilmemesi sebebiyle istekliler tarafından hesaplanan miktarların idare tarafından hesaplanan miktarlarla birebir örtüşmemesinin ve/veya isteklilerin birbirlerinden farklı miktarlar önermesinin mümkün olduğu ve söz konusu farklılığın istikrar kazanmış Kurul kararları göz önüne alındığında, makul oranda olduğu anlaşıldığından, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Açıklama istenilen iş kalemlerinden 63 tanesi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın ve Milli Savunma Bakanlığı’nın 2013 yılı kâr ve genel gider hariç birim fiyatının kullanıldığı ve hesap cetvelinde gösterildiği, bu iş kalemlerine ilişkin olarak yapılan açıklamaların anılan Tebliğ hükümlerine uygun olduğu, ancak açıklama istenilen iş kalemleri arasında yer alan “MSB 683” poz numaralı “Andezit Merdiven Basamağı Kaplaması (B:6 cm, R:4 cm)” için hesap cetvelinde Milli Savunma Bakanlığı’nın kârsız birim fiyatının 35,71 TL olduğunun belirtildiği, ancak Milli Savunma Bakanlığı’nın söz konusu poza ilişkin 2013 kâr ve genel gider hariç birim fiyatının 36,67 olduğu, ayrıca söz konusu poza ilişkin olarak sunulan analizde düz işçi için 1,75 saat çalışma öngörüldüğü, ancak idarece hazırlanan analizde düz işçi için 1,7955 saat çalışma öngörüldüğü,

26.006/015A-A poz numaralı “10 x 20 cm ebadında düz yüzeyli her renk ve desende seramik duvar karosu ile fugalı duvar ve cephe kaplaması yapılması (Fayans ve seramik yapıştırıcısı ile)” iş kalemine ilişkin sunulan analizin incelenmesinden analizde yer alan girdiler için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin kullanıldığı, ayrıca analizde yer alması gereken 04.031 “su” ve 04.013/2 “fayans-seramik derz dolgu maddesi” girdisi için miktar ve birim fiyatın belirtilmediği, tutarın ise “0,00” olarak belirtildiği,

19.055/A3-A poz numaralı “5 cm taş yünü ısı yalıtımı levhalı dış duvarların dıştan ısı yalıtım yapılması (Yalıtım Sıvasız ve filesiz)” iş kalemine ilişkin sunulan analizin incelenmesinden analizde yer alan girdiler için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin kullanıldığı, söz konusu analizde düz işçi ve yalıtımcı usta yardımcısı için 0,6 saat, yalıtımcı ustası için 1,2 saat çalışma öngörüldüğü, ancak idarece hazırlanan analizde düz işçi ve yalıtımcı usta yardımcısı için 0,75 saat, yalıtımcı ustası için 1,5 saat çalışma öngörüldüğü, ancak analizde yer alması gereken 04.031 “su” girdisi için miktar ve birim fiyatın belirtilmediği, tutarın ise “0,00” olarak belirtildiği,

21.054 poz numaralı “Ahşap kalıp iskelesi (en yüksek 4 m)” iş kalemine ilişkin sunulan analizin incelenmesinden analizde yer alan girdiler için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin kullanıldığı, ancak analizde yer alması gereken 04.255 “lamalar (TS EN 10058)” girdisi için miktar ve birim fiyatın belirtilmediği, tutarın ise “0,00” olarak belirtildiği,

İsteklinin özel pozlara ve elektrik pozlarına ilişkin olarak sunduğu proforma fatura ve fiyat teklifleri incelendiğinde fatura ve fiyat tekliflerinin üzerinde bulunması gereken meslek mensubu beyanına Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtildiği şekliyle yer verilmediği,

Özel 07 poz numaralı “Isı yalıtımlı sandviç panel çatı (10cm) kaplaması yapılması (04.734/B15E)” iş kalemine ilişkin 74,00 TL fiyat öngörüldüğü, ancak ısı yalıtımlı panel çatı (10 cm) kaplama yapılması imalatını tevsik etmek üzere sunulan proforma faturada 92,50 TL tutar öngörüldüğü, ayrıca söz konusu poza ilişkin olarak idarece analiz düzenlendiği, buna karşın söz konusu istekli tarafından sunulan proforma faturanın anılan iş kaleminin girdileri belirtilmeden tek kalemden oluşturulduğu ve bu iş kalemine ilişkin olarak analiz düzenlenmediği,

Özel 9 “Doğal Taş Dış Cephe Kaplaması” iş kalemine ilişkin olarak idarece analiz düzenlendiği, buna karşın söz konusu istekli tarafından sunulan proforma faturanın anılan iş kaleminin girdileri belirtilmeden tek kalemden oluşturulduğu ve bu iş kalemine ilişkin olarak analiz düzenlenmediği,

Özel 12 “Epoksi Döşeme Kaplama Yapılması” iş kalemine ilişkin olarak idarece analiz düzenlendiği, buna karşın söz konusu istekli tarafından sunulan proforma faturanın anılan iş kaleminin girdileri belirtilmeden tek kalemden oluşturulduğu ve bu iş kalemine ilişkin olarak analiz düzenlenmediği,

Özel 2 “4+1204 mm Reflekte Temperli Camlı Alüminyum Giydirme Cephe Kaplaması Yapılması”, Özel 4 “Alüminyum Kompozit Panel Harpuşta Yapılması”, Özel 6 “Alüminyum Kompozit Panel Dış Cephe Kaplaması Yapılaması”, Özel 8 “Çatı Işıklığı (filmli 4+12+4 lamine temperli) yapılması, Özel 16 “Ahşap Küpeşteli, Paslanmaz Çelik Dikmeli Camlı Korkuluk Yapılması” iş kalemlerine ilişkin olarak idarece hazırlanan analizlerde söz konusu iş kaleminin malzeme ve işçilik girdilerinin yer aldığı, buna karşın söz konusu istekli tarafından sunulan proforma faturanın anılan iş kaleminin girdileri belirtilmeden tek kalemden oluşturulduğu, işçilik ve montaj için ayrıca bir bedel öngörülmediği ve bu iş kalemlere ilişkin olarak analiz düzenlenmediği,

Bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarını Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun tevsik edemediği anlaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

e) İtirazen şikayet başvurularında idareye yapılan şikayetin ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasında “ Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı veya unvanı ve adresi ile varsa bildirime esas elektronik posta adresi ve faks numarası.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

d) İtirazen şikayet başvurularında ayrıca idareye yapılan şikayetin tarihi ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında ise “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde yer verdiği söz konusu hususlar incelendiğinde, idarenin işleminin hangi unsurları bakımından ve hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olup olmadığının yeniden incelenmesi talebini içerdiği, bu çerçevede başvuru sahibi isteklinin dilekçesinde belirtilen hususların somut bir mevzuata aykırılık iddiası niteliğini taşımadığı anlaşıldığından 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi ve anılan Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendine aykırılık bulunduğu sonucuna varılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin söz konusu iddiasına yönelik olarak başvurunun reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden Özyıldız İnş. Tic.ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde,

“ İhale üzerinde bırakılan Özyıldız İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin açıklama istenilen iş kalemleri ve /veya iş gruplarına ilişkin olarak analizlerinde çarpım ve toplamlarda hesaplama hatasının yapılıp yapılmadığı, hesaplama hatasının yapılması durumunda analiz girdilerine ilişkin fiyatlar esas alınarak hesaplama hatasının re’sen düzeltilmiş analiz fiyatının hesap cetvellerinde yer alan fiyatın üzerinde olup olmadığının,

Alt analizlerde yer alan değerlerin analizlere, analizlerdeki fiyatların ise hesap cetvelinde doğru olarak yansıtılıp yansıtılmadığı,

Hesap cetvelinde yer alan fiyatlarla miktarların çarpılması sonucunda bulunan tutarların, virgülden sonra iki haneli olacak şekilde yuvarlanarak yazılıp yazılmadığı,

Hesap cetvelinde yer alan fiyatların ve analizlerdeki rayiç fiyatların iki ondalık basamak olacak şekilde yuvarlanarak yazılıp yazılmadığı,

Hesap cetvelinde her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemi için verilen fiyatın çarpımı sonucu bulunan tutarın, analizlerde de her bir girdi miktarı ile rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutarın en yakın iki ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanmak suretiyle yazılıp yazılmadığının,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve iş gruplarına ilişkin alınmış olan fiyat tekliflerinde veya proforma faturalarda yer alan bedellerin analizlere tam ve doğru olarak yansıtılıp yansıtılmadığının,

İmalatları oluşturan malzemelerin nakliye bedellerinin teklif fiyatına yansıtılıp yansıtılmadığının,

Açıklama ekinde sunulan belgelerin fotokopi veya faks olup olmadıklarının ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği,

Tekliflerine konu çimento ve demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifleri kullanılmış ise, ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatlar kullanılmış ise ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat teklifleri kullanılmış ise ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgenin sunulup sunulmadığının,

Açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, ilan ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılıp yapılmadığının,

Açıklamasının kendi ürettiği, aldığı ve sattığı mallara dayandırması halinde ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağının” sunulup sunulmadığı, teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatların

1. Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olup olmadığının,

Satışlar üzerinden açıklama yapmaları halinde, malın ticareti ile iştigal edip etmediklerinin,

Maliyete ilişkin açıklama yapmaları durumunda, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördükleri mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olup olmadıklarının,

Yapılan açıklamalarda, malın ihale tarihi itibarıyla stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin olarak “stok tespit tutanağının” sunulup sunulmadığının, stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyetinin gösterilip gösterilmediğinin, teklif edilen tutarlara ilişkin birim fiyatların, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olup olmadığının,

Stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için Kamu İhale Genel tebliğinin diğer açıklama yöntemlerine uyun olarak açıklama yapılıp yapılmadığının,

Ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlendirilip değerlendirilmediğinin, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannameleri imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilip verilmediğinin,

Aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulup bulunulmadığının,

Açıklama istenilen iş kalemleri ve iş gruplarına ilişkin olarak açıklama ekinde sunulmuş ise proforma fatura ve fiyat tekliflerinin o alanda faaliyette bulunanlardan alınıp alınmadığının,

Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının (EK-O.5, EK-O.6, EK-O.7) ve stok tespit tutanaklarının (EK.O.8) 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenip düzenlenmediğinin, belge ve tutanakların her sayfasının taraflarca imzalanıp kaşelenip kaşelenmediğinin,

Söz konusu tutanakların son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenip düzenlenmediğinin,

İş kalemleri için alınan proforma faturaları ve /veya fiyat tekliflerini onaylayan meslek mensubu tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağının düzenlenmeyip, proforma fatura ve fiyat teklifi düzenlendikten sonraki tarihte başka bir meslek mensubu tarafından bu tutanakların düzenlenip düzenlenmediğinin,

Proforma fatura veya fiyat teklifinde bulunan beyanlarda maliyet/satış tutarı tespit tutanağına atıfta bulunulduğundan, bu tutanakların proforma fatura veya fiyat teklifinin düzenlendiği tarihte ya da daha önceki bir tarihte düzenlenmiş olması, Proforma fatura veya fiyat teklifinin verilmesinde esas alınan tutanakların meslek mensubunda muhafaza edildiği şekliyle idareye gönderilmesi gerekirken, proforma fatura veya fiyat teklifinin düzenlendiği tarihten sonra düzenlenen tutanakların gönderilip gönderilmediğinin,

Proforma fatura ve/veya fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet/satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olup olmadığının veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olup olmadığı veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olup olmadığının,

Maliyet/satış tutarı tutanaklarının tüm sayfasının her iki tarafça imzalanıp imzalanmadığının, her sayfasında meslek mensubunun imza ve kaşesinin bulunup bulunmadığının,

Ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği ” şeklinde belirtilen ikinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince iddianın şekil yönünden reddine ilişkin “ Başvurunun reddi ” yönünde karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin ikinci iddiası dışındaki birinci iddiası hakkında Kurulca verilen karar gerekçelerine katılmakla birlikte , başvuru sahibinin ikinci iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

4734 sayılı Kanun’un 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15 nci maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceğihükmü yer almaktadır.

Anılan Kanunun “ Temel İlkeler ” başlıklı 5 inci maddesinde, idarelerin anılan Kanun kapsamında yapılacak olan ihalelerde gizliliği sağlanmakla sorumlu olduğu belirtilmiş, Kanunun 61 inci maddesinde de, bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanların ihale süreci ile bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve mali yönlerine ilişkin gizli kalması gereken bilgi ve belgeler ile işin yaklaşık maliyetini ifşa edemeyecekleri, aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58 inci ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyidelerin uygulanacağı kurala bağlanarak ihalelerde gizliliğin sağlanması amacıyla temel hukuki düzenlemeler öngörülmüştür.

Bu itibarla, gizlilik ilkesinin uygulanmasının zorunlu olduğu ihale süreçlerinde isteklilerin, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler hakkında detaylı bilgiye sahip olmaları mümkün olmadığından, şikayet başvurularında ileri sürülen bu yöndeki iddiaların somutluğu açısından konunun geniş yorumlanması gerekmektedir. Aksi bir kabul, Kanunda zorunlu bir başvuru yolu olarak öngörülen şikâyet başvurusu işlevinin yerine getirilmemesine ve kişilerin hak arama hürriyetinin kullanılmasının zorlaştırılmasına sebebiyet vereceğinden anılan Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusuna ilişkin dilekçesinin ve içeriğinin; 4734 sayılı Yasa ve anılan Yönetmelik hükümlerine uygun olduğu anlaşıldığından ve daha detaylı verilerle itiraz etmesine zaten normal koşullarda olanak bulunmadığından itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen iddiasının esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin ikinci iddiası dışındaki birinci iddiası hakkında Kurulca verilen karar gerekçelerine katılmakla birlikte başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda belirttiği ikinci iddiasının, somut olarak ele alınarak işin esasının incelenmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu kısma ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “Başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi