KİK Kararı: 2013/UY.I-2914 (17 Temmuz 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/048
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 17.07.2013
Karar No : 2013/UY.I-2914
BAŞVURU SAHİBİ:
Metse İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti., HOŞDERE CAD. NO:179/10 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adana İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Yeni Baraj Mah. Hacı Ömer Sabancı Cad. ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/35396 İhale Kayıt Numaralı "Fatma Kemal Timuçin Devlet Hastanesi Mevcut Binasının Ağız Ve Diş Sağlığı Merkezine Dönüşümü Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adana İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 25.04.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Fatma Kemal Timuçin Devlet Hastanesi Mevcut Binasının Ağız ve Diş Sağlığı Merkezine Dönüşümü Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Metse İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.06.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.06.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.07.2013 tarih ve 22047 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.07.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/2431 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2‘nci maddesinde işin “Fatma Kemal Timuçin Devlet Hastanesi Mevcut Binasının Ağız ve Diş Sağlığı Merkezine dönüştürülmesi Yapımı işi” olduğu belirtilmiş, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde de, tekliflerin anahtar teslimi götürü bedel üzerinden verileceği düzenlenmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38'inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.” açıklamaları,

Anılan Tebliğ’in “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat açıklamalarından; idare tarafından yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibariyle küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanacağı, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde de, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin liste ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin” de isteklilere verileceği anlaşılmaktadır.

İncelemeye konu ihalede de aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi noktasında yukarıda değinilen Tebliğ açıklamalarının göz önünde bulundurulması gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuruya konu ihalede idarece tespit edilen aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif vermiş olan Yapı Endüstri İnşaat Harfiyat Turizm Petrol Ürünleri Nakliyat San. ve Tic. A.Ş. ve Cenk Çelik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Yapı Endüstri İnşaat Harfiyat Turizm Petrol Ürünleri Nakliyat San. ve Tic. A.Ş.nin süresinde açıklama sunmadığı gerekçesiyle teklifinin reddedildiği, açıklamaları uygun görülen Cenk Çelik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde ihalenin bırakıldığı, başvuru sahibinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarece isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazılarının üzerinde, yazı ekinde açıklama istenilmeyen analiz girdileri tablosunun gönderildiğine dair bir ibarenin yer almamasından ve ihale işlem dosyasında da ayrıntılı analizler ile sıralı analiz girdileri tablosu bulunmamasından hareketle idareden Kurumun 12.07.2013 tarihli ve 1771 sayılı yazısı ile,

1. İhale öncesi ihaleye hazırlık aşamasında Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde ifade edilen işlemlerin tesis edilip edilmediği,

2. İhale sürecinde aynı Tebliğ’in “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45.1.2, 45.1.2.1, 45.1.2.2, 45.1.2.3’üncü maddelerinde ifade edilen işlemlerin tesis edilip edilmediği,

3. Yukarıda ifade edilen işlemler gerçekleştirildi ise bu hususlara ilişkin belgeler istenmiştir.

İdarenin 15.07.2013 tarihli ve 13544 sayılı yazısı ve ekleri incelendiğinde idarece açıklama istem yazısı ekinde isteklilere sıralı iş kalemleri listesi ile analiz formatının gönderildiği belirtilerek ihale işlem dosyasında var olan belgelerin tekrar gönderildiği görülmüştür.Dolayısıyla idarece teklifi aşırı düşük olan isteklilerden açıklama istenirken isteklilere açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin gönderilmediği anlaşılmıştır.

İsteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunun incelenebilmesi için öncelikle, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere idarece yapılacak işlemlerin mevzuata uygun şekilde yapılmış olması ve isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında yine mevzuata uygun şekilde açıklama istenecek iş kalemleri ve grupları ile açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtilmiş olması gerekmektedir.

Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği'nin yukarıda anılan 38.1’inci maddesi uyarınca, idare tarafından açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin ayrıntılı analizler ile iş kalemlerine ait analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosunun” düzenlenerek anılan Tebliğ'in 45’inci maddesi uyarınca açıklama istenecek iş kalemleri/grupları listesi ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin aşırı düşük teklif sorgulama yazıları ekinde isteklilere gönderilmesi ve bu suretle teklifi aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Kamu İhale Genel Tebliği'nin yukarıda anılan 38.1’inci maddesi uyarınca, idare tarafından açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin ayrıntılı analizler ile iş kalemlerine ait analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosunun” düzenlenerek anılan Tebliğ'in 45’inci maddesi uyarınca açıklama istenecek iş kalemleri/grupları listesi ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin aşırı düşük teklif sorgulama yazıları ekinde isteklilere gönderilmesi ve bu suretle teklifi aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi