KİK Kararı: 2013/UY.I-2621

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/044
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 26.06.2013
Karar No : 2013/UY.I-2621
BAŞVURU SAHİBİ:
Egem İnşaat San. Ve Tic. Ltd. Şti., TEKSTİLKENT İŞ MERKEZİ A4 BLOK NO:53 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Büyükkarıştıran Belediye Başkanlığı, İnönü Caddesi 15 39780 KIRKLARELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/19107 İhale Kayıt Numaralı "Küçük Sanayi Sitesi İnşaatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Büyükkarıştıran Belediye Başkanlığı tarafından 09.04.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Küçük Sanayi Sitesi İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Egem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 06.05.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.05.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.05.2013 tarih ve 17063 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.05.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1845 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İş hacminin yetersiz olduğu gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı, gelir tablosundaki tutarların güncellenmesi halinde iş hacminin yeterli olduğunun görüleceği,

2. İhale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunması gereken hesap cetveli ile kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatlarının kullanılması halinde ilgili rayiçlere ilişkin poz listenin sunulmadığı, açıklamadaki metrajlar ile yaklaşık maliyetteki metrajlar arasında kabul edilemez düzeyde farklılık bulunduğu, istekliler tarafından öngörülen işçi ücretlerinin asgari ücretin altında olduğu, proforma faturaların mevzuata uygun olarak sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10’uncu maddesinde, isteklilerden ekonomik ve mali yeterliklerini tevsik etmek üzere iş hacmini gösteren toplam cirosu veya ihale konusu iş ile ilgili taahhüdü altındaki ve bitirdiği iş miktarını gösteren belgelerin istenebileceği hüküm altına alınmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 36’ncı maddesinde “İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalardır.

(2) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin ise üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması, …gerekir. Yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını tevsik etmek üzere; fatura örnekleri ya da bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı suretleri sunulur.

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(8) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen yapım işi faaliyetlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

…

(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

…

(13) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirdiği yapım işlerinin parasal tutarı, iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt edilen iş kısmı üzerinden hesaplanır.” hükmüne yer verilmiş, 37’nci maddesinde ise yıllık toplam cironun, gelirin elde edildiği yılın Haziran ayına ait Türkiye İstatistik Kurumu Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “Genel” sütunundaki (2003=100 Temel Yıllı) endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncelleneceği belirtilmiştir.

İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesindeisteklinin toplam cirosunun teklif edilen bedelin en az % 25'i düzeyinde olması öngörülmüş ve bu kriteri bir önceki yılda sağlayamayanların son iki yıla ait belgelerini sunabilecekleri, bu durumda son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı, ihale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanların, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilecekleri, bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tablolarının sunulabileceği, iş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde iş hacmine ilişkin kriterlerin her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanmasının zorunlu olduğu düzenlenmiştir.

Yapılan incelemede başvuru sahibinin teklif bedelinin 8.433.000,00 TL olduğu, isteklinin en az bu bedelin % 25’i olan 2.108.250,00 TL tutarında iş hacmine sahip olması gerektiği belirlenmiştir.

Anılan Yönetmelik hükmüne göre teklifte iş hacmini göstermek üzere ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılın gelir tablosu sunulacak, bu belgenin istenen koşulu sağlamaması halinde son iki yılın gelir tablosundaki parasal tutarların ortalaması alınabilecek, ihale veya son başvuru tarihinin yılın ilk dört ayında olması ve istekli tarafından ihalenin yapıldığı yıldan önceki gelir tablosunun sunulmaması halinde iki önceki yılın gelir tablosu ile iş hacmi tevsik edilecek, bu tutarın istenen kriteri sağlayamaması halinde ise son altı yıla kadarki belgelerin parasal tutarlarının ortalaması alınacaktır.

Başvuruya konu ihalede ihale tarihinin 09.04.2013 olduğu görülmüş olup, ihale tarihinin yılın ilk dört ayında olması nedeniyle ihalede 2011 yılı gelir tablosunun sunulmasının mümkün olduğu, 2011 yılı gelir tablosunun istenen koşulu sağlayamaması halinde son altı yıla kadarki belgelerin sunulabileceği ve isteklilerin yeterliğinin tespitinde sunulan belgelerdeki parasal tutarların ortalamasının dikkate alınacağı anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede Egem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi incelendiğinde 2010 ve 2011 yılına ait gelir tablolarının sunulduğu, isteklinin 2010 yılındaki net satış tutarının 210.627,83 TL, 2011 yılı net satış tutarının 2.651,71 TL olduğu, bu tutarlar güncellendiğinde 2010 yılı iş hacminin 253.267,45 TL, 2011 yılı iş hacminin ise 2.893,56 TL olarak hesaplandığı, iki yılın iş hacmi ortalaması olan 128.080,55 TL’nin başvuru sahibinin teklifinin % 25’inden az olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla idarece başvuru sahibinin teklifinin iş hacmi yetersiz olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun’da idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu haliyle idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;

1. Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,

2. Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi isteklinin teklifinin idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir. Dolayısıyla, incelemeye konu ihalenin istekli üzerinde bırakılması olasılığının bulunmadığı ve başvuru sahibinin ihale sürecine ilişkin olarak korunması gereken herhangi bir hakkının söz konusu olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvuru sahibinin ihale üzerinde kalan isteklinin teklifine ilişkin 2’nci iddiasının ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Yapılan incelemede ihale üzerinde kalan istekli olan Aydemir Kırkız – Azaka Üzer Kardeşler Mad. İnş. Nak. Taah. Haf. San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin sahip olması gereken iş hacmi tutarının, 6.168.000,00 TL tutarındaki teklif bedelinin % 25’i olan 1.542.000,00 TL olduğu, ortak girişimin pilot ortağı olan Aydemir Kırkız’ın ortak girişimdeki ortaklık oranının % 51 olarak belirlendiği, dolayısıyla ortak girişimin sahip olması gereken iş hacmi tutarının en az % 51’i olan 786.420,00 TL’nin Aydemir Kırkız tarafından karşılanmasının zorunlu olduğu anlaşılmıştır. Anılan isteklinin teklifi incelendiğinde Aydemir Kırkız tarafından iş hacmini göstermek üzere 25.01.2013 tarihinde düzenlenen 967,60 TL tutarında bir fatura sunulduğu görülmüş olup, gerek sunulan faturanın ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait olmaması gerekse fatura tutarının sağlanması gereken iş hacmi tutarından düşük olması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Aydemir Kırkız – Azaka Üzer Kardeşler Mad. İnş. Nak. Taah. Haf. San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi