KİK Kararı: 2013/UM.I-1919

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/033
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 29.04.2013
Karar No : 2013/UM.I-1919
BAŞVURU SAHİBİ:
Orneo Özel Sağlık Hiz. Med. Tic. A.Ş., GÜZELOBA MAH. 2136 SK. NO : 28 ANTALYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Türkiye Hudut Ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü , Kemankeş Caddesi Karamustafa Paşa Sokak No: 21 34425 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/21091 İhale Kayıt Numaralı "200 Adet Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sistemi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğütarafından 25.03.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “200 Adet Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sistemi” ihalesine ilişkin olarak Orneo Özel Sağlık Hiz. Med. Tic. A.Ş.nin 06.03.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.03.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.03.2013 tarih ve 10085 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.03.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1151 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde yer alan ve istekli tarafından teklif edilen bedelin %25’inden az olmamak kaydıyla tek sözleşmeye ait iş deneyim belgesinin istenmesini öngören yeterlik kriterinin ihaleye katılımı daraltıcı, rekabeti engelleyici nitelikte olduğu zira 200 adet full hd endovizyon sistemi alımı ihalesine katılabilmek için kamu ve özel sektörde 50 adet full hd endovizyon sisteminin tek bir sözleşmeyle satılmış olmasının gerektiği ve bu şekilde büyük bir satışın tek bir sözleşme ile gerçekleştirilmiş olmasının asli işi endovizyon sistemi satmak olan birçok istekli için mümkün olmadığı sonuç olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesindeki rekabet ilkesine aykırı olan bu düzenlemenin İdari Şartname’den çıkartılması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

2013/21091 İKN’li inceleme konusu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın“Sözleşmenin konusu işin/alımın tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde sözleşme konusunun “ 200 Adet Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sisteminin,ihale dokümanı ile bu sözleşmede belirlenen şartlar dâhilinde Yüklenici tarafından temini ve İdareye teslimi işi ” olduğu görülmüştür.

4734 sayılıKamu İhale Kanunu’nun “Eşik değerler” başlıklı 8’inci maddesinde,

“ Bu Kanunun 13 ve 63 üncü maddelerinin uygulanmasında yaklaşık maliyet dikkate alınarak kullanılacak eşik değerler aşağıda belirtilmiştir:

a) Genel bütçeye dâhil daireler ve katma bütçeli idarelerin mal ve hizmet alımlarında sekiz yüz on bir bin sekiz yüz doksan yedi Türk Lirası

b) Kanun kapsamındaki diğer idarelerin mal ve hizmet alımlarında bir milyon üç yüz elli üç bin yüz altmış dört Türk Lirası” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhale ilan süreleri ve kuralları ile ön ilan” başlıklı 13’üncü maddesinde,

“Bütün isteklilere tekliflerini hazırlayabilmeleri için yeterli süre tanımak suretiyle;

a) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede yer alan eşik değerlere eşit veya bu değerleri aşan ihalelerden;

1) Açık ihale usulü ile yapılacak olanların ilânları, ihale tarihinden en az kırk gün önce,

…

Kamu İhale Bülteninde en az bir defa yayımlanmak suretiyle yapılır.

…

b) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede belirtilen eşik değerlerin altında kalan ihalelerden;

1) Yaklaşık maliyeti seksen sekiz bin beş yüz yetmiş sekiz Türk Lirasına kadar olan mal veya hizmet alımları … ihale tarihinden en az yedi gün önce ihalenin ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin en az ikisinde,

2) Yaklaşık maliyeti seksen sekiz bin beş yüz yetmiş sekiz Türk Lirası ile yüz yetmiş yedi bin yüz altmış üç Türk Lirası arasında olan mal veya hizmet alımları … ihale tarihinden en az on dört gün önce Kamu İhale Bülteninde ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,

3) Yaklaşık maliyeti yüz yetmiş yedi bin yüz altmış üç Türk Lirasının üzerinde ve eşik değerin altında olan mal veya hizmet alımları, … ihale tarihinden en az yirmi bir gün önce Kamu İhale Bülteninde ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,

En az birer defa yayımlanmak suretiyle ilân edilerek duyurulur.” hükmü yer almaktadır.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin“İstenecek belgeler” başlıklı 27’nci maddesinde,

“ (1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın her türlü mal alımı ihalelerinde, aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgelerin istenilmesi zorunludur.

b) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde mal alımları için öngörülen üst limit tutarına eşit ve altındaki her türlü mal alımı ihalelerinde, iş deneyim belgesi istenemez.

c) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti eşik değerin altında olan her türlü mal alımı ihalelerinde, ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler istenemez.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 37’nci maddesinde,

“(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin, istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekli tarafından; kesin kabul tarihi, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeler de sunulabilir ve bu belgeler birinci fıkra kapsamında değerlendirilir.

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 10’undan az ve % 40’ından fazla olmamak üzere idarece belirlenecek bir oranda,

b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerde, yaklaşık maliyetin %10’u ile % 40’ı aralığında, idarece belirlenecek parasal tutardan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde,

“7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler

7.5.1. İsteklinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak deneyimini gösteren belge sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin %25 danaz olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması gerekir. Ancak, her durumda pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması zorunludur. Pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması ve asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması şartıyla iş deneyim tutarının kalan kısmı diğer ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından karşılanabilir. Pilot ortağa ait iş deneyimini gösteren belgenin yeterlik kriterini sağlaması halinde, diğer ortaklar iş deneyimini gösteren belge sunmak zorunda değildir” düzenlemesi yer almaktadır.

İnceleme konusu ihalenin 25.03.2013 tarihinde gerçekleştirildiği anlaşıldığından 09.04.2013 tarihli yazı ile idareden ihale komisyon kararı istenmiş olup, gönderilen 15.04.2013 onay tarihli ihale komisyon kararının incelenmesi neticesinde; ihale dokümanı satın alanların sayısının 9, ihaleye teklif veren istekli sayısının 3 olduğu, 3 isteklinin de teklifinin geçerli kabul edilerek, ihalenin Medonbeş Medikal İnş. Gıda ve Paz. San ve Tic. Ltd. Şti. (6.600.000,00 USD) (59.974,20 TL x 200 adet =11.994.840,00 TL) üzerinde bırakıldığı ve Richard Wolf Gmbh’nin teklifinin (8.246.350,00 EUR) (96.935,80 TL x 200 adet 19.387.168,90 TL) ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri iddia konusu husus ile birlikte değerlendirildiğinde, inceleme konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 40.261.600,00 TL olduğu görülmüş olup, yaklaşık maliyeti Kanun’un 13’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde mal alımları için öngörülen üst limit tutarını aşan mal alımı ihalelerinde teklif edilen bedelin %10’u ile %40’ı aralığında belirlenecek bir oranda iş deneyim belgesi istenmesi idarelerin takdirine bırakılmış ve idare tarafından bu takdir yetkisi ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde teklif edilen bedelin en az %25’i oranında iş deneyim belgesi sunulması gerektiği düzenlemesine yer verilerek kullanılmıştır. İdarelerin ihale ettikleri işlere ilişkin yeterlik kriterlerini belirlerken piyasa koşulları, istekli portföyü, işin niteliği ve kapsamı gibi kavramları dikkate alarak rekabet ilkesini de göz önüne alarak düzenleme yapmaları gerektiği, bu konuda takdir yetkisinin mevzuat hükümlerine uygun olmak koşulu ile idarelere bırakıldığı belirlenmiştir. Söz konusu ihalede teklif edilen bedelin %25’i oranında istenilen iş deneyim belge tutarının mevzuatta belirtilen sınırlar dâhilinde olduğu anlaşıldığından, ayrıca ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği tespit edildiğinden rekabet koşullarının da oluştuğu anlaşılmış olup bu konudaki iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ İhaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde yer alan ve istekli tarafından teklif edilen bedelin %25’inden az olmamak kaydıyla tek sözleşmeye ait iş deneyim belgesinin istenmesini öngören yeterlik kriterinin ihaleye katılımı daraltıcı, rekabeti engelleyici nitelikte olduğu zira 200 adet full hd endovizyon sistemi alımı ihalesine katılabilmek için kamu ve özel sektörde 50 adet full hd endovizyon sisteminin tek bir sözleşmeyle satılmış olmasının gerektiği ve bu şekilde büyük bir satışın tek bir sözleşme ile gerçekleştirilmiş olmasının asli işi endovizyon sistemi satmak olan birçok istekli için mümkün olmadığı sonuç olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5 inci maddesindeki rekabet ilkesine aykırı olan bu düzenlemenin İdari Şartname’den çıkartılması gerektiği ” şeklinde dile getirdiğiiddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca, “ itirazen şikayet başvurusunun reddine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde ihale dokümanına yönelik belirttiği iddasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ 200 Adet Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sistemi Mal Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin, Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sisteminin birim fiyatının 201.308,00 TL/adet olarak alınması ile toplam 40.261.600,00 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede 9 adet ihale dokümanı satın alındığı, 25.03.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece tekliflerin denetimine ilişkin yapılan incelemeye göre; verilen tüm tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edildiği, ihalenin, 6.600.000,00 USD (59.974,20 TL x 200 adet = 11.994.840,00 TL) bedel üzerinden en düşük teklif veren istekli olan Medonbeş Medikal İnş. Gıda ve Paz. San ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ihaleye 8.246.350,00 EUR (96.935,80TL x 200 adet 19.387.168,90 TL) bedel üzerinden ikinci düşük teklif veren istekli olan Rıchard Wolf Gmbh’nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi ile ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

İnceleme konusu ihaleye ait sözleşme tasarısının“ Sözleşmenin konusu işin/alımın tanımı ” başlıklı 5’inci maddesinde,sözleşme konusunun “ 200 Adet Genel Amaçlı Full Hd Endovizyon Sisteminin,ihale dokümanı ile bu sözleşmede belirlenen şartlar dâhilinde Yüklenici tarafından temini ve İdareye teslimi işi ” olduğu görülmüştür.

4734 sayılıKamu İhale Kanunu’nun “ Eşik değerler ” başlıklı 8’inci maddesinde;

“ Bu Kanunun 13 ve 63 üncü maddelerinin uygulanmasında yaklaşık maliyet dikkate alınarak kullanılacak eşik değerler aşağıda belirtilmiştir:

a) Genel bütçeye dâhil daireler ve katma bütçeli idarelerin mal ve hizmet alımlarında sekiz yüz on bir bin sekiz yüz doksan yedi Türk Lirası

b) Kanun kapsamındaki diğer idarelerin mal ve hizmet alımlarında bir milyon üç yüz elli üç bin yüz altmış dört Türk Lirası” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhale ilan süreleri ve kuralları ile ön ilan” başlıklı 13’üncü maddesinde;

“Bütün isteklilere tekliflerini hazırlayabilmeleri için yeterli süre tanımak suretiyle;

a) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede yer alan eşik değerlere eşit veya bu değerleri aşan ihalelerden;

1) Açık ihale usulü ile yapılacak olanların ilânları, ihale tarihinden en az kırk gün önce,

…

Kamu İhale Bülteninde en az bir defa yayımlanmak suretiyle yapılır.

…

b) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede belirtilen eşik değerlerin altında kalan ihalelerden;

1) Yaklaşık maliyeti seksen sekiz bin beş yüz yetmiş sekiz Türk Lirasınakadar olan mal veya hizmet alımları … ihale tarihinden en az yedi gün önce ihalenin ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin en az ikisinde,

2) Yaklaşık maliyeti seksen sekiz bin beş yüz yetmiş sekiz Türk Lirasıile yüz yetmiş yedi bin yüz altmış üç Türk Lirası arasında olan mal veya hizmet alımları … ihale tarihinden en az on dört gün önce Kamu İhale Bülteninde ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,

3) Yaklaşık maliyeti yüz yetmiş yedi bin yüz altmış üç Türk Lirasınınüzerinde ve eşik değerin altında olan mal veya hizmet alımları, … ihale tarihinden en az yirmi bir gün önce Kamu İhale Bülteninde ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,

En az birer defa yayımlanmak suretiyle ilân edilerek duyurulur.” hükmü yer almaktadır.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin“ İstenecek belgeler ” başlıklı 27’nci maddesinde,

“ (1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın her türlü mal alımı ihalelerinde, aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgelerin istenilmesi zorunludur.

b) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde mal alımları için öngörülen üst limit tutarına eşit ve altındaki her türlü mal alımı ihalelerinde, iş deneyim belgesi istenemez.

c) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti eşik değerin altında olan her türlü mal alımı ihalelerinde, ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler istenemez.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “ İş deneyimini gösteren belgeler ” başlıklı 37’nci maddesinde,

“(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin, istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekli tarafından; kesin kabul tarihi, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeler de sunulabilir ve bu belgeler birinci fıkra kapsamında değerlendirilir.

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

_a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde,teklif edilen bedelin % 10’undan az ve % 40’ından fazla olmamak üzere idarece belirlenecek bir oranda, _

b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerde, yaklaşık maliyetin %10’u ile % 40’ı aralığında, idarece belirlenecek parasal tutardan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “ İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ” başlıklı 7’nci maddesinde;

“7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler

_7.5.1. İsteklinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak deneyimini gösteren belge sunması zorunludur. İstekli tarafından** teklif edilen bedelin %25 dan** az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir. _

İş ortaklığında pilot ortağın, asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması gerekir. Ancak, her durumda pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması zorunludur. Pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması ve asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması şartıyla iş deneyim tutarının kalan kısmı diğer ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından karşılanabilir. Pilot ortağa ait iş deneyimini gösteren belgenin yeterlik kriterini sağlaması halinde, diğer ortaklar iş deneyimini gösteren belge sunmak zorunda değildir” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri iddia konusu husus ile birlikte değerlendirildiğinde, inceleme konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 40.261.600,00 TL olup, yaklaşık maliyeti Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde mal alımları için öngörülen üst limit tutarını aşan mal alımı ihalelerinde teklif edilen bedelin %10’u ile % 40’ı aralığında belirlenecek bir oranda iş deneyim belgesi istenmesi idarelerin takdirine bırakılmış ve idare tarafından bu takdir yetkisi ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde teklif edilen bedelin en az % 25’i oranında iş deneyim belgesi sunulması gerektiği düzenlemesine yer verilerek kullanılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasında; “İdarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla” sorumlu olduğu hükmüne yer verilmiştir.

İdarelerin ihale ettikleri işlere ilişkin yeterlik kriterlerini belirlerken piyasa koşulları, istekli portföyü, işin niteliği ve kapsamı gibi kavramları dikkate alarak rekabet ilkesini de göz önüne alarak düzenleme yapmaları gerektiği, bu konuda takdir yetkisinin mevzuat hükümlerine uygun olmak koşulu ile idarelere bırakıldığı belirlenmiş olmasına rağmen, ihale konusu işin niteliği itibariyle cari piyasada sık alınıp satılan mal alımı olmadığı, nadir alınan mal alımı olduğu hususu ile ihalede verilen geçerli en düşük teklif bedelinin11.994.840,00 TL olduğu, ikinci ve üçüncü düşük teklif bedellerinin de sırasıyla, 19.387.168,90 TL ve 25.440.000,00 TL olduğu, bu teklif bedellerinin de hesaplanan yaklaşık maliyetten sırasıyla, % 70, % 48 ve % 63 oranlarında daha düşük olduğu, ihtiyaç konusu mal tedarikinin cari piyasada faaliyet gösteren isteklilerin teklif bedeli ile karşılanacağı hususu bir arada değerlendirildiğinde, idarece bu yetkinin % 10 sınırına kadar olmasına rağmen, söz konusu ihalede teklif edilen bedelin % 25’i oranında iş deneyim belge tutarı istenilmesinin mevzuatta belirtilen sınırlar dâhilinde olmasına rağmen rekabeti kısıtladığı, idarece bunun belirlenirken cari piyasa koşullarının dikkate alınarak işin niteliği ile bağdaşacak şekilde bir oran belirlenmesi gerektiği,

Diğer yandan, yukarıdaki değerlendirme göz önüne alındığında, ihtiyaç konusu malın tedariki için verilen ve idarece geçerli kabul edilen teklif bedelleri ortalamasının yaklaşık maliyetin % 47 altında olduğu, bu durumdacari piyasada sık alınıp satılan mal alımı olmayan ve nadir alınan mal alımı için bu konuda faaliyet gösteren tedarikçilerin teklif fiyatlarının önem kazandığı bu durumda, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin anılan yönetmeliğin “ yaklaşık maliyetin hesaplanması ” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrasındaki “… Ancak, idare, gerçek piyasa fiyatlarını yansıtmayan ve yaklaşık maliyetin hesaplanmasında hatalara sebep olabilecek fiyat bildirimlerini ve proforma faturaları değerlendirmeye almaz. ” hükmüne aykırı bir şekilde hesaplandığının açık olduğu,

Değerlendirildiğinden,

İhale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamenin belirtilen düzenlemeleri ile, 9 adet ihale dokümanının satın alındığı ve ihaleye teklif veren isteklilerce verilen teklif bedellerinin, hesaplanan yaklaşık maliyetlerin bir hayli altında bedelli teklif konumunda oldukları, söz konusu ihalede teklif edilen bedelin % 25’i oranında iş deneyim belge tutarı istenilmesinin mevzuatta belirtilen sınırlar dâhilinde olmasına rağmen rekabeti kısıtladığı,mevcut doküman düzenlenmesi ile, satın alınan ihale dokümanı, ihale verilen teklif sayısı hususları bir arada değerlendirildiğinde, ihaleye yeterli katılımın olmadığı, dolayısıyla ihalede, rekabetin sağlanamadığı değerlendirilmiş olduğundan, söz konusu ihalede, anılan Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı gerekçesiyle “ ihalenin iptaline ” karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuruya konu ihaleye ilişkin, satın alınan ihale dokümanı, ihale verilen teklif sayısı ve bedelleri ile hesaplanan yaklaşık maliyet bedelleri ve ihalede teklif edilen bedelin % 25’i oranında iş deneyim belge tutarı istenilmesi hususları bir arada değerlendirildiğinde, ihalede, yeterli katılımın olmadığı, dolayısıyla ihalede rekabetin sağlanamadığı değerlendirilmiş olduğundan, söz konusu ihaleye ilişkin olarak, anılan Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı şeklindeki gerekçe ile “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi