KİK Kararı: 2013/UH.III-4711

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/078
Gündem No : 93
Karar Tarihi : 11.12.2013
Karar No : 2013/UH.III-4711 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Türkmen Yemekçilik Gıda Meddeleri Temizlik Ve Konfeksiyon Tic.Ve San.Ltd.Şti.- Günay Yemek Hiz.Gıda Tem.İnş.Hayv.Kuy.San.Dış Tic.Ltd.Şti. - Hasad Gıda San Ve Tic.Ltd.Şti. , NAMIK KEMAL MAH. OKTAY RIFAT CAD. NO:7/A İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kamu Hastane Birliği Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu, Bağlarbaşı Mahallesi Lokman Hekim Caddesi 71100 KIRIKKALE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/84743 İhale Kayıt Numaralı "36 Aylık Yemek Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kırıkkale İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 12.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “36 Aylık Yemek Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Türkmen Yemekçilik Gıda Mad. Tem.ve Konfeksiyon Tic. ve San. Ltd. Şti.- Günay Yemek Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuyumculuk San. Dış Tic. Ltd. Şti.- Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 28.11.2013 tarih ve 36842sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.11.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4270sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;idarenin ihaleyi iptal etme gerekçesinin uygun olmadığıiddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdarî Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 36 AYLIK YEMEK HİZMETİ ALIMI

b) Miktarı ve türü: Hizmetin miktarı ve türü ekte yer almaktadır.

Bu ihale; Kırıkkale İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği ve Bağlı Sağlık Tesisleri’nin (Kırıkkale Yüksek İhtisas Hastanesi, Kırıkkale Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi ve bağlı alt birimler) 53 işçi ile 36 ay süreli toplam 5.200.000 öğün Yemek Hizmeti Alımı’nı kapsar.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır…” hükmü yer almaktadır.

12.08.2013 tarihinde yapılan ihalenin, ihale komisyonunca Türkmen Yemekçilik Gıda Mad. Tem.ve Konfeksiyon Tic. ve San. Ltd. Şti.- Günay Yemek Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuyumculuk San. Dış Tic. Ltd. Şti.- Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı ancak ihale yetkilisi tarafından ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesi uyarınca, ihale yetkilisinin onayına sunulan ihale komisyonu kararının ihale yetkilisi tarafından onaylanması durumunda ihale geçerli olmakta, kararın ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda ise ihale hükümsüz sayılmaktadır.

İncelenen ihalede, ihalenin ihale yetkilisince iptal edilme gerekçesi “ Kamu Hastaneleri Birliği Kırıkkale Genel Sekreterliği'nin 36 aylık malzeme dahil yemek hizmeti alım ihalesinde aşağıda belirtilen sorunlar tespit edilmiştir.

İhaledekigeçerli teklif sayısı 17 olmasına karşın ihale süreci neticesinde geriye sadece 2 firma kaldığından ve elenen firmaların fiyatların da düşük olmasından hareketle ihale fiyat rekabeti oluşmamıştır. Bu nedenle kamu yararı gözetilerek ihale iptal edilmiştir.

İhalede fiyat farkı verilmediğinden ve kısa vadeli risk pirim oranları değiştiğinden dolayı yaklaşık maliyet bu değişikliklerden doğrudan etkilenmiş tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesi de bu değişikliklerden etkilenmiştir. Ayrıca bu nedenle sözleşme sürecinde de sıkıntıların ortaya çıkacağı görülmektedir.

İdari şartnamenin 25.maddesindeki portör muayeneleri teklif fiyatlara dahil edilmesine karşın hijyen eğitimi yönetmeliğinde yapılan değişiklikle söz konusu uygulamaya son verildiğinden ihale yaklaşık maliyet ve teklif fiyatları bundan etkilenmiştir.

İhale dokümanlarında yer alan ve diyabet hastalarına tereyağı yerine hangi yiyeceğin verileceğine yönelik belirsizlik tekliflerin sağlıklı verilmesini engellemiştir.

Yukarıda ifade edilen sorunların ihalenin hazırlanmasına, tekliflerin verilmesine aşırı düşük teklif sorgulanmasına ve ihale rekabetine doğrudan etkisinden dolayı ihale iptal edilmiştir.__” şeklinde belirtilmiştir.

İhaledekigeçerli teklif sayısı 17 olmasına karşın ihale süreci neticesinde geriye sadece 2 firma kaldığından ve elenen firmaların fiyatlarının da düşük olmasından hareketle ihalede fiyat rekabeti oluşmadığı hususu ile ilgili olarak;

İhale komisyonunun oyçokluğu ile almış olduğu kararda ekonomik açıdan en avantajlı ve ikinci avantajlı istekli olarak belirlenen istekliklerin teklif fiyatlarının idarece belirlenen yaklaşık maliyetten düşük olduğu, geçerli iki istekli kalmasının fiyat rekabeti oluşmasına engel teşkil etmeyeceği, değerlendirme dışı bırakılan isteklilerin teklif fiyatlarının 15.165.000,00 TL-19.970.000,00 TL aralığında olduğu, geçerli olan ilk isteklinin teklif tutarının ise 20.319.170,00 TL olduğu göz önüne alındığında arada kayda değer bir fark bulunmadığından ihale yetkilisinin ihaleyi bu gerekçeyle iptal etmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhalede fiyat farkı verilmemesi ve kısa vadeli risk prim oranları değişmesinden dolayı yaklaşık maliyetin bu değişikliklerden doğrudan etkilendiği, tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesinin de bu değişikliklerden etkilendiği, ayrıca bu nedenle sözleşme sürecinde de sıkıntıların ortaya çıkacağı hususu ile ilgili olarak;

İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde _“25.1._İlgili mevzuatı gereğince ödenecek vergi (KDV hariç), resim, harç ile ulaşım, her türlü sigorta ve yükleniciye yapılacak ödemeler için kesilebilecek havale giderleri teklif fiyata dahil edilerek teklif verilecektir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu ihalenin yaklaşık maliyeti hazırlanırken, İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları Sigortası (Kısa Vadeli Sigorta) prim oranı % 1 olarak dikkate alınmıştır.__” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece yapılan düzenlemede iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortası (kısa vadeli sigorta) prim oranının %1 olarak belirlendiği görülmüştür.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun, 6385 sayılı Kanun'un 01.09.2013 tarihinde yürürlüğe giren 9’uncu maddesi ile değişik 81’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca kısa vadeli sigorta kolları prim oranı tüm hizmet işlerinde sigortalının prime esas kazancının %2’si olarak belirlenmiştir. Anılan bentte, bu primin tamamının işverence ödeneceği ve bu oranı %1,5 oranına düşürmeye ya da %2,5 oranına artırmaya Bakanlar Kurulu’nun yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla, 01.09.2013 tarihinden itibaren hizmet işlerinde istihdam edilen işçilerin risk prim oranlarının işverenlerince %2 oranı üzerinden yatırılması yasal bir zorunluluk teşkil etmektedir.

Bahse konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1 olarak belirlenmiş, yaklaşık maliyet bu oran üzerinden hesaplanmış ve teklifler bu oran dikkate alınarak verilmiştir. İhale tarihinin 12.08.2013 olduğu, ihalede fiyat farkı verilmeyeceği ve çalışacak personel sayısının belirlendiği, iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranının 01.09.2013 tarihinden sonra %2 üzerinden hesaplanmasının zorunlu olduğu, ihale konusu işin yürütülmesi aşamasında idarece yükleniciye işçilerin risk primi %1’lik oran üzerinde ödenecek iken yüklenici tarafından işçilerin risk primlerinin SGK’ya yasal zorunluluk gereği %2’lik oran üzerinden yatırılacağı, idarece aradaki %1’lik oranındaki prim farkının yükleniciye ödenemeyeceği, bahse konu ihalede kesinleşmiş ihale dokümanı esas alınarak ihalede karsız yaklaşık maliyet tutarı hesaplanamayacağı gibi tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesi ve sözleşmenin sağlıklı yürütülmesinin mümkün olmayacağı anlaşılmıştır. Bu nedenle ihale yetkilisinin iptal etme gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesindeki portör muayenelerinin teklif fiyatlara dahil edilmesine karşın Hijyen Eğitimi Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle söz konusu uygulamaya son verildiğinden ihale yaklaşık maliyetin ve teklif fiyatlarının bundan etkilendiği hususu ile ilgili,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “5. Bu hizmet ihalesinde çalıştırılacak işçilerin yapılacak olan Portör Muayeneleri teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

02.11.2011 tarih ve 28103 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin 58’inci maddesinde “(11) 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanununun;

a) 126 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 126- Gıda üretim ve satış yerleri ve toplu tüketim yerleri ile insan bedenine temasın söz konusu olduğu temizlik hizmetlerine yönelik sanatların ifa edildiği iş yeri sahipleri ve bu iş yerlerinin işletenleri, çalışanlarına, hijyen konusunda bu iş yerlerindeki meslek ve faaliyetin gerektirdiği eğitimi vermeye veya çalışanların bu eğitimi almalarını sağlamaya, belirtilen eğitimleri almış kişileri çalıştırmaya, çalışan kişiler ise bu eğitimleri almaya mecburdurlar. Bizzat çalışmaları durumunda, iş yeri sahipleri ve işletenleri de bu fıkra kapsamındadır.

Bulaşıcı bir hastalığı olduğu belgelenenler ile iş yerinin faaliyet ve hizmetlerinden doğrudan yararlananları rahatsız edecek nitelikte ve görünür şekilde açık yara veya cilt hastalığı bulunanlar, bizzat çalışan iş yeri sahipleri ve işletenleri de dâhil olmak üzere, alınacak bir raporla hastalıklarının iyileştiği belgeleninceye kadar, birinci fıkrada belirtilen iş yerlerinde çalışamaz ve çalıştırılamazlar. Çalışanlar, hastalıkları konusunda işverene bilgi vermekle yükümlüdür.

_b)_127 nci maddesi aşağıdaki şekilde düzenlenmiş ve Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

Madde 127- 126 ncı maddede belirtilen iş yerlerindeki hijyen eğitimine yönelik hususlara, bu iş yerlerinde çalışmaya engel bulaşıcı hastalıkların ve cilt hastalıklarının neler olduğuna, iyileşme hâlinin belirlenmesine, hangi meslek ve sanat erbabının 126 ncı madde kapsamında olduğuna ilişkin usûl ve esaslar, Sağlık, İçişleri ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlıklarınca müştereken çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

126 ncı maddede belirtilen iş yerlerinde bulaşıcı bir hastalık veya bir salgın hastalık çıkması durumunda, bu hastalıkla alakalı gerekli incelemeler, analiz masrafları iş yeri sahipleri ve işletenlerince karşılanmak üzere ilgili kurumlar tarafından yapılır.

126 ncı maddede belirtilen iş yerlerinde bulaşıcı bir hastalık veya bir salgın hastalık çıkması hâlinde doğacak hukukî sorumluluklar ile bu durumdan zarar gören kişi veya kurumların hukukî yol vasıtasıyla talep edebilecekleri tazminat ödemeleri veya olabilecek diğer ödemeler iş yeri sahiplerine ve işletenlerine aittir.”

“GEÇİCİ MADDE 1-127 nci maddede belirtilen yönetmelik, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde yürürlüğe konulur ve anılan yönetmelik yürürlüğe girinceye kadar ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasına devam edilir.” hükmü yer almaktadır.

05.07.2013 tarih ve 28698 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Hijyen Eğitimi Yönetmeliği’nin “Eğitimlerin veriliş şekli” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Eğitimler, Genel Müdürlüğe bağlı öğretim kurumları tarafından verilir. İş yeri sahipleri ve işletenleri, komisyonca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde bu eğitimleri çalışanlarına kendi imkânlarıyla da verebilir.

(2) Genel Müdürlük, iş kollarının özelliğine göre komisyonca belirlenen eğitim içeriklerinin eğitim formatına uygun olarak ülke genelinde verilmesini sağlar. Eğitimler sekiz saatten az olamaz.

(3) Genel Müdürlüğe bağlı öğretim kurumlarınca, katılımcılara eğitim sonunda e-yaygın sistemi üzerinde kurs bitirme belgesi verilir. Belgeler, kişi hizmet verdiği sürece geçerli kabul edilir.

(4) Genel Müdürlük, eğitim ile ilgili yapacağı masrafları karşılamak üzere eğitime katılanlardan ücret talep edebilir. Kurslarda, uygulama yapılması gerekir ise uygulama sırasında kullanılabilecek şahsi malzemeler katılımcılar tarafından tedarik edilir.” hükmü bulunmaktadır.

İdarenin yaklaşık maliyet belirlenirken portör muayene bedelini de dahil ettiği, oysa portör muayenesinin ücretsiz olduğu, bu nedenle yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı, bahse konu ihalede kesinleşmiş ihale dokümanı esas alınarak ihalede karsız yaklaşık maliyet tutarı hesaplanamayacağı gibi tekliflerin de sağlıklı değerlendirilmesi ve sözleşmenin sağlıklı yürütülmesi mümkün olamayacaktır. Bu nedenle ihale yetkilisinin iptal etme gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

İhale dokümanlarında yer alan ve diyabet hastalarına tereyağı yerine hangi yiyeceğin verileceğine yönelik belirsizliğin tekliflerin sağlıklı verilmesini engellediği hususu ile ilgili olarak,

İdarece 15.08.2013 tarihli aşırı düşük teklif açıklama isteme yazıları ekinde 1 aylık menüye yer verildiği, menüde “Not: Kolesterol, k.c. yağlanma, diabet v.b. hastalara kahvaltıda tereyağı yerine zeytin, bal, pekmez, reçel, tahin helvası, fındık ezmesi yerine beyaz peynir ve domates- salatalık verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’de zeytinin ( 25 gr), balın ( 20 gr), pekmezin ( 20 gr), reçelin ( 20 gr), tahin helvasının, beyaz peynirin ( 40 gr) ve domates- salatalığın gramajlarına yer verildiği, bu nedenle birbirleri yerine verilmesi istenilen gıdaların gramajlarının belirli olmasından dolayı istekliler tarafından herhangi birinin verilmesinin yeterli olacağı, bu durumun aşırı düşük teklif açıklamasına ve tekliflerin sağlıklı değerlendirmesine engel teşkil etmeyeceği kanaatine varıldığındanihale yetkilisinin iptal etme gerekçesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak başvuruya konu ihalenin, 4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesi uyarınca ihale yetkilisi tarafından 18.11.2013 tarihinde iptal edildiği ve iptal işleminin mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi