KİK Kararı: 2013/UH.III-4708

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/078
Gündem No : 90
Karar Tarihi : 11.12.2013
Karar No : 2013/UH.III-4708 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Bora Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıda Mob. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. - Dörtel Sosyal Hizm. Sağ. İnş. Taş. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. , MACUNKÖY MAH. ÖZ ANKARA GIDA TOPTANCILAR SİTESİ 3.BLOK NO:116/2 MACUNKÖY/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ordu İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Bucak Mah. İbni Sina Cad. No:18 ORDU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/117628 İhale Kayıt Numaralı "Ordu Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesislerinin Bilgi Sistemi Kullanım Elemanı Hizmetleri İle Halkla İlişkiler, Danışma Ve Yönlendirme Elemanı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ordu İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 30.09.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Ordu Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesislerinin Bilgi Sistemi Kullanım Elemanı Hizmetleri ile Halkla İlişkiler, Danışma ve Yönlendirme ElemanıHizmeti” ihalesine ilişkin olarak Bora Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıda Mob. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Dörtel Sosyal Hizm. Sağ. İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.Ortak Girişimi’nin06.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.11.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 22.11.2013tarih ve 36078sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.11.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4174sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir .

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,Ordu İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 2013/117628 İhale Kayıt Numaralı “Ordu İli Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesislerinin Bilgi Sistemi Kullanım Elemanı Hizmetleri ile Halkla İlişkiler, Danışma ve Yönlendirme Elemanı Alımı” işinin 30.09.2013 tarihinde ihale edildiği, söz konusu ihaleye ortak girişim olarak teklif verdikleri, idarenin kesinleşen ihale kararına göre Bakış Tem. San. Tic. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, her iki isteklinin de teklifinin söz konusu ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamadığı, ihale dokümanında yapılan düzenlemeler çerçevesindesöz konusu ihalede teklif edilmesi gerekenasgari işçilik maliyetinin elle yapılan hesaplama sonucunda giysi hariç 24.837.107,76 TL olduğu, ihaleye ilişkin Teknik Şartname'de toplam 460 personele işin süresi olan 3 yıl süresince her yıl bir yazlık bir kışlık olacak şekilde giysi verileceğinin belirtildiği, bu durumda en uygun giysi maliyetinin Ankara Ticaret Odası ve mevcut piyasa fiyatlarına göre 300.000 TL olduğu, asgari giysi maliyetinin asgari işçilik maliyetine eklenmesi durumunda teklif edilmesi gereken asgari teklif fiyatının 25.137.107,76 TL olduğu, ancak söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin hesaplanan bu rakamın altında olduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen Bakış Tem. San. Tic. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi'nin teklifinin 24.813.193,68 TL olduğu ve bu bedelin giysi hariç asgari işçilik maliyetini bile karşılamadığı ve anılan isteklinin teklifinin doğrudan değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, söz konusu isteklinin asgari işçilik maliyeti hesabı yaparken engelli çalıştıracağı varsayımıyla engelli işçi indirimini teklif fiyatlarına yansıtarak yaptığı, ihalelerde teklif fiyatı oluşturulurken engelli işçi için Hazinece karşılanacak işveren priminin dikkate alınmadan tekliflerin hazırlanması gerektiği, bu konuda Kamu İhale Kurulu’nun emsal kararları bulunduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ikinci avantajlı teklif olarak belirlenen isteklilerin açıklamaları kapsamında Kamu İhale Genel Tebliği'nin 16.5'inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun şekilde iki haneye yuvarlama işleminin yapılmamış olduğu ve Tebliğ hükümlerine aykırı davranıldığı, söz konusu ihalede engelli işçi çalıştırılacağına ilişkin ihale dokümanında bir düzenleme bulunmadığı ve birim fiyat teklif cetvelinde engelli işçi için ayrı bir satır açılmadığı, dolayısıyla engelli işçi çalıştıracak şekilde teklif fiyatını oluşturan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ihalede teklif vermiş diğer bir istekli olan ER-MA firmasının da giysi maliyetinin çok düşük hesaplandığı dolayısıyla anılan isteklinin de teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, şikâyet konusu ihalede ortak girişimlerinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu, diğer bazı isteklilerin de aynı durumda olduğu, bazı firmaların da belgelerinden dolayı değerlendirme dışı bırakıldığı, dolayısıyla söz konusu ihalede geçerli teklif kalmadığı ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği, ER-MA firmasının teklifinin geçerli olması durumunda ise tek geçerli teklifin bu firmaya ait olduğu, bu durumda da gerekli rekabet ortamının oluşmadığı ve ihalenin 4734 sayılı Kanun'un 5'inci maddesinde yer alan temel ilkelerden eşitlik ve rekabet ilkeleri sağlanmadığı gerekçesi ile iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden şikâyet konusu ihaleye ilişkin işin, Ordu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği,Ağızve Diş SağlığıMerkezi,AkkuşDevletHastanesi,Aybastı Devlet Hastanesi, FatsaDevletHastanesi,GürgentepeDevletHastanesi, Gölköy Devlet Hastanesi,KorganDevletHastanesi,KumruDevletHastanesi,OrduDevlet Hastanesi,Sağlık Bakanlığı-Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, UlubeyDevletHastanesi,ÜnyeDevletHastanesinde ihtiyaç duyulan mevcut otomasyon sisteminin tam anlamıylakullanımı, hastanelerdehizmet kalitesinin artırılması,hastalarlabirlikte çalışanlarınınmemnuniyeti,doğrufaturalandırma,hastayatışı, taburcuişlemleri,servisdosyahazırlığıve bilgisayaragirişler,arşivhizmetlerive verigiriş elemanıçalışmasınındevamıiçinbilgisistemikullanım elemanıhizmetlerini,muayene, tetkik,tahlil,tedavivb.amacıilebağlıhastanelere başvuranhastaların,hastayakınlarının, refakatçilerin,ziyaretçilerin veçalışanlarındoğrubilgilendirme ve hastane fizikiyapısıile işleyişineuygunşekildeyönlendirmelerininsağlanmasıamacıyla,halkla ilişkiler,danışma veyönlendirmehizmetlerinikapsadığı, işin başlama tarihinin 01.01.2014, bitiş tarihinin 31.12.2014 olduğu, 30.09.2013 tarihinde yapılan ihalenin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirildiği belirlenmiştir.

Şikâyet konusu husus ile ilgili olarak idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarenin cevap yazısında, yapılan inceleme neticesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen isteklinin teklifinin teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşıladığının görüldüğü, Bakış Tem. San. Tic. Ltd. Şti.- MCA Bilgi İşlem Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında engelli işçi çalıştırılacağına dair açıklama yapıldığı, bu konuda mahkeme kararları ve bu kararların uygulanmasına ilişkin Kamu İhale Kurulu’nun kararları bulunduğu, belli sayıda engelli işçi çalıştırılacağı şeklinde yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olmadığı, anılan isteklinin teklif mektubu eki birim fiyat cetveli ve aşırı düşük teklif açıklamalarında virgülden sonra iki hane olacak şekilde yuvarlama yapıldığı ve mevzuata uygun davranıldığı, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve ER-MA Sos. Hiz. Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti. nin tekliflerinde aritmetik hata bulunmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerin açıklamalarının mevzuata uygun olduğu ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler”başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

Ayrıca bu hususa ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin“Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ 79.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dâhil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.2.18. İtirazen şikâyet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

...

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

79.6. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilere, açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin kesinleşen ihale kararı ile birlikte bildirilmesi zorunludur.

79.7. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurumca ilgililerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “işçilik hesaplama modülü”ne (www.kik.gov.tr) adresinden ulaşılabilecektir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler”başlıklı 25’inci maddesinde _“ 25.1._Sözleşmenin uygulanması sırasında ihale konusu hizmet alımı için, ilgili mevzuatı gereğince ödenecek ulaşım, vergi, resim, harç ve her türlü sigorta giderleri yüklenici tarafından karşılanacaktır. Bu nedenle söz konusu giderlerin teklif fiyata dâhil edilmesi gerekmektedir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Sıra No

Sağlık Tesisi

Personel Sayısı

Asgari ücretin üzerinde alacağı miktar

Ordu Kamu Hastaneleri Birliği

% 5

Ordu Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi

% 5

Akkuş Devlet Hastanesi

% 5

Aybastı Devlet Hastanesi

% 5

Fatsa Devlet Hastanesi

% 5

Gürgentepe Devlet Hastanesi

% 5

Gölköy Devlet Hastanesi

% 5

Korgan Devlet Hastanesi

% 5

Kumru Devlet Hastanesi

% 5

Ordu Devlet Hastanesi

172

% 5

Ordu Devlet Hastanesi

% 35

Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi

% 5

Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi

% 35

Ulubey Devlet Hastanesi

% 5

Ünye Devlet Hastanesi

% 5

2- Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılacak (asgari ücretin % 5 fazlası) gün sayısı 2.088 (ikibinseksensekiz) dir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

1) Yol bedeli: Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 26 (yirmialtı) (Ancak Ordu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinde çalışacak personel için 22 gün üzerinden) gün üzerinden esas alınacaktır. Bu ihale kapsamındaki bağlı hastanelerden nakdi olarak yol ücreti öngörülen Sağlık Tesisleri Ordu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Ordu Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, Aybastı Devlet Hastanesi, Fatsa Devlet Hastanesi, Kumru Devlet Hastanesi, Ordu Devlet Hastanesi, Sağlık Bakanlığı-Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Ünye Devlet Hastaneleridir. Bu Hastanelerde işi yürütecek tüm personele ayda 26 gün üzerinden Ancak Ordu Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinde çalışacak personel için 22 gün üzerinden) işçi başına bir günlük brüt yol parası nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir. Sağlık Tesislerinin bulunduğu yerlerde ulaşımla ilgili ücret farklılıkları olduğundan yukarıda sayılan hastanelerde işçilere nakdi olarak ödenecek olan yol ücretleri aşağıda belirtilmiştir. Buna göre 1 işçiye 1 günlük verilmesi gereken yol ücreti;

Ordu Kamu hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği - 5,00 TL.

Ordu Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi - 5,00 TL

Aybastı Devlet Hastanesi - 3,00 TL

Fatsa Devlet Hastanesi - 3,50 TL

Kumru Devlet Hastanesi - 3,00 TL

Ordu Devlet Hastanesi - 5,00 TL

Sağlık Bakanlığı-Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi - 5,00 TL

Ünye Devlet Hastanesi - 4,86 TL’dir.

Diğer bağlı hastanelerin bulunduğu yerde dolmuş, otobüs ve benzeri toplu taşıma güzergahı bulunmadığından yol bedeli öngörülmemiştir.

2) Yemek bedeli: Bu ihale kapsamında bağlı hastanelerde çalıştırılacak olan personelin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından bağlı hastanelerin durumlarına göre ayni veya nakdi olarak karşılanacaktır. Ayni karşılamada; Yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkânı verilecektir. İstekliler de tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyecektir. Yüklenici firma elemanları yemeklerini hastanemizde çıkan yemekten bedelsiz olarak yiyebileceklerdir. (Sağlık Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Döner Sermaye Kaynaklarından Yapılacak Olan İhalelerde Uyulması Gereken Usul ve Esaslar-2008/42 sayılı genelgesi gereğince) Nakdi Karşılamada ise; İşçilerin yemek bedelleri Ordu Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliğinde çalışacak 4 personel için 22 gün üzerinden esas alınmak üzere 7,00 TL. brüt tutar üzerinden nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir.

3)Giyim gideri: İhale kapsamı içerisinde çalıştırılacak personellerin giyecek giderleri yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır. Söz konusu giyim kuşam için kalorifer yakma bakım ve teknik hizmetlerde çalıştırmak üzere personel alımı teknik şartnamesinde, giyim kuşama ait miktar ve dağıtılması öngörülen işçilere ait sayılar ayrıntılı olarak gösterilmiştir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı % 2 (iki) olarak tespit edilmiştir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Giyim”başlıklı 7’nci maddesinde “ Tablo 1’deyeralanbağlıHastanelerintoplamişçisayılarınagöreçalıştırılacakpersonellere yüklenicitarafındansözleşmesüresinceher yıl için 1 yazlık 1 kışlık olmak üzerebir kişiye2adetgiyecek ayni olarakyüklenici tarafından verilecektir.

Yaz için % 50 polyester kumaştan pantolon, kısa kollu gömlek. Kış için: gabardin kumaştan pantolon, Uzun Kollu gömlek, Pantolonlar klasik, ütü izli boru paça şeklinde olacaktır. Gömlekler yakalı, önden düğmeli poplin kumaştan olacaktır. Fularlar ince kumaştan (şifon veya krep) olmalıdır.

T ablo5- Birliğimize Bağlı Sağlık Tesislerinin Bilgi Sistemi Kullanım Elemanı ile Halkla İlişkiler Danışma veYönlendirmeElemanlarına AitGiyecekListesi;

ErkekPersonel

BayanPersonel

Yazlık Kıyafet

- Pantolon

- Gömlek (Kısa kol)

- Kravat

- Pantolon

- Gömlek (Kısa kol)

- Fular

Kışlık Kıyafet

- Pantolon

- Gömlek (Uzun kol)

- Yelek

- Kravat

-Pantolon

- Gömlek (Uzun kol)

- Yelek

- Fular

Kıyafetlerin renk ve modelleri idare tarafından daha sonra sözleşme aşamasında bildirilecektir.Kışlıkkıyafetlerişe başlama tarihinde idare tarafındanbelirlenenrenkve modelde eksiksizolarakpersonellere teslimedilecektir.Yazlıkkıyafetler ise2014yılıMayıs ayı içerisinde işçilere eksiksizolarak teslim edilecektir. Kıyafetler diğer yıllar için de aynı şekilde teslim edilerek belgelendirilecektir.

Görevliler bukıyafetileişyapmakmecburiyetinde olupyüklenicifirmapersonellerin kıyafetlerinin daima temiz, ütülü ve muntazam bir şekilde olmasından sorumludur. Yüklenicifirmapersonelleri tarafındanyırtık,sökük,kirli,ütüsüzve idare tarafından belirlenenrenkve modelindışında kıyafetkesinlikle kullanılmayacaktır.Hastanedışı mekânlardadolaşılankıyafetlerle kesinlikle hizmetalanındagörevyapılmayacakve hizmet alanındakullanılankıyafetleriledehizmetalanıdışımekanlaraçıkılmayacaktır. Firma amblemliyakakartı takmaları mecburidir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Resmi Tatil, Dini Bayram ve Yılbaşı Günlerinde Çalıştırılacak İşçi Sayıları” başlığı altında “

Hastane Adı

İşçinin aldığı ücrete göre grubu

Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışacak işçi sayısı

2014-2015-2016 yılı toplam tatil günü

Toplam gün sayısı

Ordu Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

Akkuş Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

Aybastı Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

YOK

Fatsa Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

217,5

Gürgentepe Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

Gölköy Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

Korgan Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

174

Kumru Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

YOK

Ordu Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

870

Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

478,5

Ulubey Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

YOK

Ünye Devlet Hastanesi

Asgari ücretin % 5 fazlası

43,5

” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin yukarıda belirtilen düzenlemeleri dikkate alınarak sosyal güvenlik mevzuatı doğrultusunda yapılan hesaplama neticesinde ayni verilecek giyim gideri hariç, nakdi verilecek yol bedeli, resmi tatil ve bayram günü çalışmaları ile %3 sözleşme ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyeti 24.837.107,78 TL olarak hesaplanmıştır.

Şikâyet konusu ihalede kâr hariç yaklaşık maliyetin hesaplandığı ve hesaplanan bu bedelin altında teklif verdiği anlaşılan Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti. -MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve Beray Turizm Tem. Otom. Yemek Hiz. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve idarenin 01.10.2013 tarihli yazısı ile anılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istenildiği, söz konusu yazıda işçilik maliyetleri, giyecek bedeli, yemek bedeli kalemlerinin açıklanmasının istenildiği, Beray Turizm Tem. Otom. Yemek Hiz. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.- MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamalarının ihale komisyonunca değerlendirildiği ve her iki isteklinin de açıklamalarının kabul edilerek 23.10.2013 tarihliihale komisyonu kararı ile Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru dilekçesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ikinci avantajlı teklif sahiplerinin birim fiyat teklif cetvellerinde ve aşırı düşük teklif açıklamalarında fiyatlarda iki haneye yuvarlama işleminin yapılmadığı iddiasının yerinde olmadığı, isteklilerin birim fiyat teklif cetvellerinde mevzuat uygun şekilde iki hane olacak şekilde yuvarlama işlemini yaptığı belirlenmiştir.

Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.- MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde,

Söz konusu ortak girişimin teklif bileşenlerinin;

460 personelin işçilik ücreti : 24.637.375,44 TL

Ulusal bayram ve tatil günleri çalışma ücreti : 94.189,68 TL

Giyim gideri : 312,71 TL

Firma kârı ve genel giderler : 81.315,85 TL

TOPLAM TEKLİF : 24.813.193,68 TL

şeklinde olduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin yukarıda hesaplanan asgari işçilik maliyetini karşılamadığı belirlenmiştir. Mevzuat uyarınca asgari işçilik maliyetini karşılamayan isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Ancak isteklinin teklifinin neden asgari işçilik maliyetinin altında hesaplandığı irdelendiğinde, isteklinin işçilik maliyetlerini hesaplarken çalışacak işçi sayısının 50’den fazla olması nedeniyle mevzuat uyarınca çalıştırılması zorunlu olan engelli işçi sayısının 14 olduğu ve bu personel için Hazinece karşılanacak tutarın 105.542,64 TL olduğu belirtilerek, hesaplanan asgari işçilik maliyetinden bu bedelin çıkarıldığı ve hesaplanan bu tutarın teklif fiyatlarına dâhil edildiği belirlenmiştir. Dolayısıyla isteklinin teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında kaldığı tespit edilmiştir.

Elli veya daha fazla işçi çalıştıran işverenlerin engelli işçi istihdam etmesi Kanuni zorunluluk olmakla birlikte, Hazinece karşılanacak işveren priminden yararlanma imkanı tüm istekliler için söz konusu olmaktadır. Ancak ihalelerde 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerden eşitlik ve rekabetin sağlanmasını temin etmek ve bu durumu korumak için teklif fiyatlarının oluşturulmasında, Hazinece karşılanacak işveren primi dikkate alınmadan teklif fiyatının oluşturulması gerektiği kabul edilmelidir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve tüm tespitler çerçevesinde, ihale dokümanında ihale konusu işin niteliğine göre bu iş kapsamında çalışacak personel arasında engelli personel bulunacağına, dolayısıyla 4857 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesine göre işverenin belirli sayıda engelli işçiyi “meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde” çalıştırma yükümlülüğünün idarenin ihale konusu hizmet işi kapsamında karşılanmasına yönelik herhangi bir düzenleme olmadığı, anılan Kanun’un 30’uncu maddesindeki kontenjan fazlası engelli çalıştırılmasına ilişkin hüküm doğrultusunda, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin asgari sayının belirlenmesine rağmen kısıtlayıcı bir düzenlemenin bulunmadığı, bu hususun tekliflerin oluşturulması aşamasında istekliler arasında eşitsizliğe yol açabileceği anlaşılmıştır.

Öte yandan 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde, çalıştırılacak engelli işçi sayısının işverenin aynı il sınırları içinde yer alan işyerlerinde bulunan toplam işçi sayısına göre hesaplanacağı da düzenlenmiştir. Bu durumda ihaleyi gerçekleştiren idarenin sadece ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısına bakmaması, ihaleye teklif veren her istekliye ait il sınırları içinde başka işyeri bulunup bulunmadığını, varsa bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısını da bilmesi gerekeceğinden teklifinde engelli işçi çalıştıracağını beyan ederek teklif tutarını buna göre hesaplayan istekliler bakımından İş Kanununun anılan hükmü uyarınca idarenin ihaleyi karara bağlamadan önce her defasında araştırma yapma gereksinimi doğabilecek ve bu uygulama nedeniyle ihale süreçlerinde yaşanacak gecikmeler 4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan, “ihalelerde ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması” ilkesinin ihlaline yol açabilecektir.

Ayrıca, İdari Şartname’de engelli işçi çalıştırılacağına ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmamasının İş Kanunu’nun 30’uncu maddesinin uygulanmasına engel teşkil etmeyeceği, başka bir ifade ile teklif bedelleri oluşturulurken, işin ifası sırasında çalıştırılacak engelli işçilere ilişkin indirimin dikkate alınmamasının, sözleşmenin uygulanması aşamasında yüklenicinin Kanundan doğan engelli işçi çalıştırma yükümlülüğünü ihlal etmesine yol açmayacağı, bu yükümlülüğün devam edeceği de açıktır. Bunun yanında, Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.11. maddesi uyarınca idarelerin, sözleşmenin uygulanması aşamasında aylık prim ve hizmet belgelerindeki prim oranının prim tarifesine uygun olup olmadığını kontrol ederek, hakediş ödemelerini yapacakları ve söz konusu hakedişlerin de, engelli işçi çalıştırılması durumunda uygulanacak prim indirimi dikkate alınarak düzenleneceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, bu durumun idarenin yükleniciye fazla ödeme yapmasına yol açmayacağı ve bir kamu zararının oluşmayacağı belirlenmiştir.

Diğer taraftan, özel bir kanun olan 4734 sayılı Kanun’un ikincil mevzuatı çerçevesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tüm istekliler için eşit koşullarda olmak üzere aşırı düşük tekliflerin tespitinde esas alınan ve Tebliğ’in 79.3’üncü maddesinde açıklanan “asgari işçilik maliyeti” kapsamında Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta prim tutarının da dikkate alınmasına yönelik herhangi bir düzenleme bulunmadığı hususları dikkate alındığında,Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin işçilik maliyetini oluştururken 14 işçiyi engelli işçi maliyeti üzerinden hesaplayarak teklif maliyetini oluşturmasının uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Söz konusu isteklinin giyim giderini belgelendirmek üzere Rönesans Tesis Entegre Hiz. Tic. Ltd. Şti.nden aldığı 24.09.2013 tarihli proforma faturayı sunduğu, proforma faturanın ilgili meslek mensubu tarafından kaşelendiği ve onaylandığı, proforma faturanın üzerinde satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda mevzuat uyarınca bulunması gereken ifadenin bulunduğu, ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (EK-O5) sunulduğu, sunulan tutanağın ilgili bölümünün doldurulduğu, tutanağın her sayfasının ilgili meslek mensubu tarafından imzalandığı ve kaşelendiği belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler, mevzuat hükümleri ve iddia konusu husus birlikte değerlendirildiğinde; Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin söz konusu ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında olduğu belirlendiğinden, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Şikâyet konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamalarıincelendiğinde,

Söz konusu isteklinin teklifinin ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin üzerinde olduğu, açıklamalar kapsamında KİK işçilik modülü üzerinden ihale dokümanında yapılan düzenlemelere uygun şekilde işçilik maliyeti hesaplarını gösteren belgelerin sunulduğu,

Giyim gideri için teklif fiyatlarına 99,50 TL bedelin eklendiği (kıyafet birim fiyatı: 0,01 TL), bu bedelin belgelendirmesi için BŞR Reklam Org. Mat. Teks. ve Tem. Nak. Elektr. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınan 27.09.2013 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma faturanın ilgili meslek mensubu tarafından kaşelendiği ve onaylandığı, proforma faturanın üzerinde satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda mevzuat uyarınca bulunması gereken ifadenin bulunduğu, ekinde de maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, tutanağın ilgili bölümünün doldurulduğu, tutanakta belirtilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının proforma faturada belirtilen fiyatlarla uyumlu olduğu belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde, Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. nin açıklamalarının mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru dilekçesinde, ER-MA Sos. Hiz. Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin de giysi giderinin gerçekçi hesaplanmadığı iddiasına yer verilmiştir. Ancak anılan isteklinin teklifinin kâr hariç yaklaşık maliyetin altında olmadığı ve bu nedenle teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmediği tespit edilmiştir. Dolayısıyla başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin diğer bir iddiası ise, firmalarının ve diğer bazı firmaların teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu, bu durumda ihalede ER-MA Sos. Hiz. Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif fiyatının uygun olduğuna karar verilmesi durumunda ihalede tek geçerli teklif kaldığı ve bu durumda da 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan rekabet ilkesinin sağlanmaması nedeniyle ihalenin iptal edilmesi gerektiğine ilişkindir.

Söz konusu ihalede ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonunda, teklif fiyatı yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu belirlenen isteklilerin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği görülmüştür. 4734 sayılı Kanun’da teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olması teklifinin geçersiz olduğu anlamına geleceği yönünde bir hüküm bulunmamaktadır. Hatta mevzuatta ihalede tek geçerli teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olması durumunda bile, idarenin değerlendirmesi neticesinde ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakılma yetkisi idarenin takdirine bırakılmıştır. Kaldı ki söz konusu ihalede yaklaşık maliyetin altında teklif vermiş olan iki geçerli teklif olduğu da göz önüne alındığında, başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, ihale üzerinde bırakılan Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamasının “ teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında kaldığı ” gerekçesine dayanılarak anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle mevzuata uygun olmadığı ve bu nedenle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin “** Düzeltici işlem belirlenmesine** ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında “ Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki Kurulca verilen karara katılmakla beraber, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “ bu tevsikin ” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılması işlemleri Kurulca “ teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında kaldığı ” gerekçesine dayanılarak uygun bulunmayan Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimitarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; 6 kalemden oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL ile 0,02 TL arasında değişen birim fiyatlar üzerinden toplamda 303,60 TL fiyat öngören Rönesans Tesis Entg. Sos. Hizm. Oto. Kir. İnş. Turz. Teks. Çevre Temz. dağt. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 24.09.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Diğer yandan, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; 6 kalemden oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 96,60 TL fiyat öngören BŞR Reklam Org. Mat. Teks. ve Tem. Nak. Elektr. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 27.09.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında “ Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki Kurulca verilen karara katılmakla beraber, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma faturada önerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen; aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılması işlemleri Kurulca “ teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında kaldığı ” gerekçesine dayanılarak uygun bulunmayan Bakış Tem. Taş. Eği. Bil. Gıda İlaç. Tur. Taah. Ltd. Şti.-MCA Bilgi İşlem Sos. Hiz. İnş. Turizm Gıda Tem. Eğitim Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin teklifinin bu gerekçe üzerinden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, diğer yandan, aşırı düşükteklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Kartal Grup Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin de bu gerekçe üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul karar gerekçeleri içinde yer alması gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “ Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karar gerekçesine katılıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2013/UH.III-4708

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin