KİK Kararı: 2013/UH.III-3796 (2 Ekim 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/063
Gündem No : 35
Karar Tarihi : 02.10.2013
Karar No : 2013/UH.III-3796
BAŞVURU SAHİBİ:
Şahintaş İnş. Taş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti., GÖLBAŞI MAH. ATATÜRK CAD. NO:10 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziantep İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği, Kayaönü Mah. No:40 27060 GAZİANTEP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/92577 İhale Kayıt Numaralı "3 Kalem Araç Kiralama Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gaziantep İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 12.08.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “3 Kalem Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Şahintaş İnş. Taş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.nin 23.08.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 10.09.2013 tarih ve 28763 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.09.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3240 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece karsız yaklaşık maliyetin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdarî Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde

“2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 3 kalem araç kiralama hizmet alımı” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde ise “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

…

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir” açıklaması yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 38 inci maddesinde tekliflerin Kanun’un 37’inci maddesine göre değerlendirilmesinin ardından, tespit edilen yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğu belirlenen teklifler reddedilmeden önce, idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği ve istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanun hükmü gereğince, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye Kurum yetkili kılınmıştır. Bu çerçevede ihale komisyonu varsa Kurum tarafından belirlenmiş kriterlere yoksa diğer tekliflere veya belirlenen yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olan teklifleri tespit edecektir. Başvuruya konu ihale dokümanı incelendiğinde her ne kadar ihale konusu işin araç kiralama hizmet alımı olduğu ve personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı niteliğinde olmadığı anlaşılmakla birlikte, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de diğer hizmet alımlarında olduğu gibi karsız yaklaşık maliyetin altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi gerekmektedir.

İhale komisyonu tarafından 13.08.2013 tarihinde alınan kararla, herhangi bir istekliden teklifine ilişkin açıklama istenilmeksizin ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalede yaklaşık maliyetin piyasa fiyat araştırması esas alınarak toplam 562.919,00 TL olarak belirlendiği ve herhangi bir kâr oranı öngörülmediği anlaşılmıştır.

İstikrar kazanmış Kurul kararları göz önüne alındığında Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen yüklenici kâr marjının üst sınırı olan % 20 oranı indirgenerek yapılan hesaplama sonucunda araç kiralama alımına ilişkin kârsız yaklaşık maliyet (562.919,00/1,20=) 469.099,17 TL olarak bulunmuştur.

İhale üzerinde kalan Gazi Taşı. ve Elek. İnş. Tur. Pet. Kuym.Tem.ve Teks. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 324.065,00 TL teklif verildiği, bu tutarın kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, yine teklif bedeli kârsız yaklaşık maliyetin altında olan, ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi De-Ka Turizm Taşımacılık Tem. İnş. Otom. Tekstil Gıda Petrol Ür. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 438.886,00 TL teklif verildiğinden bu tutarın da aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, kârsız yaklaşık maliyetin altında geçerli teklif veren ihale üzerinde kalan Gazi Taşı. ve Elek. İnş. Tur. Pet. Kuyum. Tem. ve Teks. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi De-Ka Turizm Taşımacılık Tem. İnş. Otom. Tekstil Gıda Petrol Ür. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması suretiyle tekliflerin yeniden değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi