KİK Kararı: 2013/UH.III-1990

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/035
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 06.05.2013
Karar No : 2013/UH.III-1990
BAŞVURU SAHİBİ:
Necimbey İnşaat Temizlik Turizm Gıda Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi, ETİLER MH. ADNAN MENDERES BULVARI SAMİKAYA İŞMERKEZİ NI : 47 K : 2 D : 11 ANTALYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adıyaman Belediyesi Temizlik İşler Müdürlüğü, Hocaömer Gölebatmaz Cad.No:2 02200 ADIYAMAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/197421 İhale Kayıt Numaralı "(18 Aylık) Belediye İmar Planı Ve Mücavir Alan Dahili Çevre Temizliği, Çöp Toplama Ve Nakliyesi, Cadde.Sokak Ve Pazar Yerlerinin Süpürülmesi, Yıkanması İle Park Ve Bahçelerin Ve Yeşil Alanların Bakımı Temizliği Hizmet Alım İşi Teknik Şartnamesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adıyaman Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 29.01.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “(18 Aylık) Belediye İmar Planı ve Mücavir Alan Dahili Çevre Temizliği, Çöp Toplama ve Nakliyesi, Cadde, Sokak ve Pazar Yerlerinin Süpürülmesi, Yıkanması ile Park ve Bahçelerin ve Yeşil Alanların Bakımı Temizliği Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Necimbey İnş. Tem. Tur. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 21.03.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.03.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.04.2013 tarih ve 12928 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.04.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1447 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1 ) İdarece, aşırı düşük olduğu tespit edilen tekliflerine ilişkin açıklamalarının uygun görülmediği, ancak idarenin açıklamaları uygun görmeme gerekçelerinin yerinde olmadığı, şöyle ki; a) işçi yol giderini sehven hatalı hesapladıkları, çöp toplama işinin çalışma alanı ve çalışma saatlerini göz önüne alarak bünyelerinde bulunan minibüsler ile personel servisi yapacakları, buna ilişkin olarak servis yapma yetki belgelerinin bulunduğu; b) araçların akaryakıt gideri hesaplanırken 04.109 poz numaralı formülü hatalı kullandıklarının belirtildiği, ancak kullandıkları formülün doğru olduğu, idarece yazılan formülde akaryakıt biriminin “kg” olduğu, kendilerinin ise “litre” üzerinden fiyat teklifi aldıkları ve hesaplamalarında “litre” birimini kullandıkları, bu kapsamda “litre” bazında maliyeti hesapladıkları; c) M.Y.B.U (mazot, benzin, yağ, üstübü) giderlerini dikkate almadıklarının belirtildiği, ancak açıklamaları kapsamındaki araç analizlerinde araçların saatlik maliyetlerine yedek parça ve bakım – onarım giderlerinin de dahil edildiği, bakım giderlerinin içinde yağ değişimi, yıkama vb. giderlerin bulunduğu, bu bakımdan tekrar yağ, üstübü gibi giderlerin dikkate alınmasının maliyeti arttırmanın ötesine gitmeyeceği,

2 ) İhale tarihinde ihale salonunda açıklanan teklif fiyatlarına göre ihale üzerinde bırakılan istekli ASH Tem. Pet. Tur. İnş. Nak. Pey. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif ettiği tutarın 21.475.360,00 TL olduğu, ancak ihale komisyonu kararında söz konusu isteklinin teklif bedelinin 20.897.000,00 TL olarak yer aldığı, diğer isteklilerin de ihale esnasında okunan teklif bedelinin 21.475.360,00 TL olduğunu teyit ettiği, her ne sebeple olursa olsun açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede teklif edilen fiyatların değiştirilemeyeceği, bu durumun 4734 sayılı Kanun’da yer alan temel ilkelerden saydamlık ve güvenirlik ilkelerine aykırı olduğu, bu nedenle ihalenin iptalinin gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihalede, teklif ettiği bedel kâr hariç yaklaşık maliyetin altında kalan başvuru sahibi Necimbey İnş. Tem. Tur. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti.nden 04.02.2013 tarihli yazıyla aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve bunun için 25.02.2013 tarihine kadar süre verildiği görülmüştür. Başvuru sahibi Necimbey İnş. Tem. Tur. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifine ilişkin açıklamaları 25.02.2013 tarihinde idare kayıtlarına alınmış, ihale komisyonu tarafından söz konusu açıklamalar uygun görülmemiş ve bu doğrultuda ihale sonuçlandırılmıştır.

İdarece açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinden biri olarak isteklinin işçilik maliyetini yanlış hesaplamış olması, işçilere yol bedeli verilmesi gerekirken isteklinin yol bedeli öngörmeyerek giyim bedeli vermesi hususu gösterilmiştir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Yüklenici ihale konusu işin gerçekleştirilmesi için aşağıda belirtilen sayı ve nitelikteki personelleri iş süresince bulunduracaktır.

a) 1 Adet Çevre Mühendisi(en az 3 yıl deneyimli)

b) 84 Adet Şoför(3 yıl deneyimli ve C sınıfı ehliyetli,1 tanesi Kepçe Operatörü olarak operatör sertifikalı olacaktır)

c) 14 Adet Çavuş personel

d) 76 Adet araç arkası işçi(çöp toplama ve yıkama işçisi)

e) 216 Adet vasıfsız işçi

Toplam 391 personel görev alacaktır.

Bu ihaleye konu işte; her gün (pazar günleri hariç) 391 adet işçi çalışır. Yüklenici, pazar günleri yapılacak olan çalışmalarda ise 11 adet şoför, 3 adet çavuş ve 22 adet araç arkası işçi ile mesai yapar. Hafta sonları dahil, her gün kurulan ve akşamdan temizliğinin yapılması gereken semt-pazar yerlerinin temizliği yapılacaktır.

Bu hizmetin yürütülmesinde görev alacak personel çalışma süreleri tablodaki gibidir.

Vasıfsız işçi = 216x18 Ay 3.888 Ay

%5 Araç arkası = 76x18 Ay 1.368 Ay

%30 Şoför = 84x18 Ay 1.512 Ay

%40 Çavuşlar = 14x18 Ay 252 Ay

%20 Mühendis = 1x18 Ay 18 Ay

3.3. Bayram Mesaisi

Bayram mesaisi aşağıdaki gibi uygulanacaktır.

Vasıfsız işçi = 94x21,5 Gün 2.021 Gün

Araç arkası = 61x21,5 ? 1.311,5

Şoför = 50x21,5 ? 1.075

Çavuşlar = 11x21,5 ? 236,5

3.4. Pazar Mesaisi

Pazar mesaisi aşağıdaki gibi uygulanacaktır.

%5 Araç arkası işçi =22x76,5 Gün 1.683 Gün

%30 şoför = 11x76,5 ? 841,5

%40 Çavuşlar = 3x76,5 ? 229,5 ?

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Vasıfsız işçi -216 işçi

% 5 Araç arkası -76 işçi

% 30 Şoförler - 84 işçi

% 40 Çavuşlar - 14 işçi

% 20 Çevre Müh - 1 işçi

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Çalışacak tüm personele aylık 26 gün üzerinden 1(Bir) öğün yemek ücreti 5 TL ve yol ücreti(gidiş-Geliş)2,50 TL olup nakdi olarak verilecek olup aylık maaş bordrosunda gösterilecektir.

Çalışacak olan personele Teknik şartnamede belirtilen kıyafetler verilecektir. Teknik Şartnamede özellikler belirtilmiştir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

İstekli tarafından çalıştırılacak tüm araçların ve ekipmana ilişkin her türlü yakıt, amortisman, yedek parça, tamir-bakım onarım, sigorta ile kasko giderleri teklif birim fiyata dahildir.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İş Kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranları % 1,5 olarak alınacaktır.” düzenlemeleri bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan düzenlemelerinden, çalışacak tüm personele günlük 2,5 TL yol bedelinin nakdi olarak verileceği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla işçiliğe ilişkin maliyet hesaplanırken yol bedelinin de dikkate alınması gerekmektedir.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklifine ilişkin açıklamaları incelendiğinde, işçilik hesaplamalarının işçilik hesaplama modülünde yapıldığı, modülde günlük yol gideri hanesinin boş bırakıldığı, bu itibarla, işçilere nakdi ödenecek olan yol bedelinin dikkate alınmadığı görülmektedir.

Başvuru sahibince işçi yol giderini sehven yanlış hesapladıkları, çalışacak personelin ulaşımını kendi servisleriyle sağlayacakları belirtilmiş olsa da, ihale dokümanı çerçevesinde, nakdi ödenecek olan yol bedelinin işçilere ödenmesi ve maaş bordrolarında gösterilmesi istenildiğinden, işçilerin ulaşımının ayni olarak karşılanması halinde dahi yol bedelinin ödenmesi ve maaş bordrolarında gösterilmesi yine zorunlu olacaktır.

Kaldı ki, başvuru sahibinin bu şekildeki beyanının aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer almadığı, şikâyet başvurusunda bu hususun belirtildiği açısından da değerlendirme yapıldığında, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece verilen süre içerisinde sunulması gerekli olduğundan, ilgili süre dolduktan sonra yapılacak açıklamaların dikkate alınmasının da kural olarak mümkün olmadığı belirtilmelidir.

İdarece açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinden bir diğeri olarak ise, başvuru sahibi tarafından araçların akaryakıt giderleri hesaplanırken kullanılan Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 04.109 poz numaralı formülü (0.150hp0,57) iken, isteklinin formülü [(0.150hp0,57)*0,57] şeklinde kullanması hususu gösterilmiştir.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu Başkanlığının 12.02.2002 tarihli ve 8 sayılı kararında “…Genel fiyat analizlerinde bulunan dizel motorlu bütün iş makinalarının yakıt tüketimlerinin teknolojik gelişmelere paralel olarak, 01.01.2002 tarihinden itibaren ihale edilecek yeni işlerde uygulanmak üzere 04.109 poz nolu mazotun imalatlara giren birim miktarının (0.150 kg/BG saat yerine, 0.0853 kg/BG saat alınarak; 0.0853/0.150 = 0.57) %57 sinin alınmasına, böylece gerçek yakıt tüketimleriyle uyumlu hale getirilmesine” karar verilmiştir. Dolayısıyla, araçların “kg/saat” cinsinden mazot tüketimine ilişkin formül (0.150 x BG) iken, (0.0853 x BG) veya bir başka gösterimle (0.150 x BG x 0,57) şekline getirilmiştir.

Başvuru sahibinin hesaplamaları incelendiğinde, [(0.150 x BG x 0,57) x 0,57] formülünü kullandığı ve bu formül sonucunda bulduğu değerin birimini “litre/saat” kabul ettiği anlaşılmaktadır (Çevre ve Şehircilik Bakanlığının yukarıda belirtilen formülünün verdiği sonucun birimi “kg/saat”dir.). Başvuru sahibi bu formül sonucunda bulduğu “litre/saat” cinsinden değeri, sunmuş olduğu fiyat teklifinde yer alan motorin litre fiyatıyla çarparak “TL/saat” cinsinden yakıt tüketimini hesaplamıştır.

Başvuru sahibi, iddialarında da belirttiği üzere, “kg/saat” cinsinden sonuç veren formülü “litre/saat” cinsinden sonuç verecek şekilde uyarlama yoluna gitmiştir. Ancak, bu şekilde bir uyarlama yapılırken bir litre motorinin kaç kg ağırlığında olduğu önem arz etmektedir. Türkiye Petrol Rafineleri AŞ’nin yayımlamış olduğu bilgi formunda motorinin yoğunluğu 820-845 kg/m3 aralığında gösterilmiştir. 1 m3’ün 1000 litre olduğu dikkate alındığında, motorinin “kg/litre” cinsinden yoğunluğunun 0,82-0,845 olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla motorinin bir litresi 0,82-0,845 kg aralığındadır.

Bu kapsamda, başvuru sahibinin yaptığı şekilde “kg/saat” cinsinden mazot tüketimini gösteren (0.150 x BG x 0,57) formülü “litre/saat” cinsinden sonuç verecek şekilde uyarlandığında, (0.150 x BG x 0,57) x [1/(0,82-0,845 aralığında bir değer)], yani [(0.150 x BG x 0,57) x (1,18-1,22 aralığında bir değer)] haline getirilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, başvuru sahibinin kullandığı [(0.150 x BG x 0,57) x 0,57] formülünün hatalı olduğu sonucuna varılmış ve bu iddia da yerinde görülmemiştir.

İdarece açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinden sonuncusu olarak, istekli tarafından M.Y.B.U giderlerinin hesaba katılmaması gösterilmiştir. Bu gidere Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 04.109 poz numarası altında “makine yağı, benzin, üstübü karşılığı” adı verilmiş ve miktarını veren formül (0,030 x BG x 0,57) şeklinde belirlenmiştir. Söz konusu giderlerin araçların net bir şekilde hesaplanamayan bazı giderlerine karşılık olarak getirildiği görülmektedir. Örneğin makine yağı ve üstübü gideri, aracın bakım – onarımıyla ilişkilendirilebilecek bir giderdir. Bu kapsamda, araçlara ilişkin giderlerin çok sayıda ve muhtelif olduğu da göz önünde bulundurulursa, başvuru sahibince araçlara ilişkin olarak tamir, bakım – onarım, yedek parça gibi giderler ayrıca hesaba katıldığından, makine yağı, benzin, üstübü karşılığı olarak da ayrı bir gider öngörülmesine gerek bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, idarenin bu gerekçesi yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, idarenin başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarını uygun bulmaması işleminin nihai olarak yerinde olduğu sonucuna varılmış ve başvuru sahibinin birinci iddiası uygun bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece gönderilen belgeler üzerinden yapılan incelemede, ihale tarihi olan 29.01.2013 tarihinde saat 10:30’da doldurulan teklif edilen fiyatlara ve yaklaşık maliyetin açıklanmasına ilişkin tutanağın ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalandığı görülmüştür. Söz konusu formda ihale üzerinde bırakılan istekli ASH Tem. Pet. Tur. İnş. Nak. Pey. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedeli 20.897.000,00 TL olarak görülmektedir.

Aynı şekilde ihale komisyonu kararlarında da söz konusu isteklinin teklif bedeli 20.897.000,00 TL olarak yer almaktadır. Ayrıca, ASH Tem. Pet. Tur. İnş. Nak. Pey. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif mektubundan da 20.897.000,00 TL teklif ettiği tespit edilebilmektedir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen tespitler ve Kanun hükmü göz önüne alınarak mevcut belgeler üzerinden değerlendirme yapıldığında, idare tarafından 29.01.2013 tarihinde saat 10:00’da yapılan ihalede, saat 10:30’da teklif edilen fiyatlara ve yaklaşık maliyetin açıklanmasına ilişkin tutanağın doldurulduğu ve bu işlemlerin aktarılan Kanun hükmüne uygun olduğu anlaşılmıştır.

Netice itibariyle, başvuru sahibi tarafından iddiasını destekleyici herhangi bir belge de sunulmadığı, bu kapsamda söz konusu isteklinin teklifinin değiştirildiği tespitinin yapılması için gerekli dayanakların bulunmadığı dikkate alındığında, yalnızca idarece gönderilen belgeler üzerinden yapılabilecek olan değerlendirmeyle, başvuru sahibinin ikinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi