KİK Kararı: 2013/UH.III-1923

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/033
Gündem No : 30
Karar Tarihi : 29.04.2013
Karar No : 2013/UH.III-1923
BAŞVURU SAHİBİ:
Arge Temizlik Ve İnsan Kaynakları Hiz. Mak. İnş. Gıda Tic. Ve San. Ltd. Şti., 846.SOK. NO:55 UĞUR İŞ HANI A BLOK KAT:1/106 BİRİNCİBEYLER/ İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. Ve Tic. A.Ş., Pasa Mahallesı Pıyalepasa Bulvarı 74 34379 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/186310 İhale Kayıt Numaralı "İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sınırları Dahilinde Ana Arterlerin, Yolların, Meydanların, Geçitlerin Mekanik Araçlarla Süpürülmesi Ve Yıkanması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş.tarafından 05.02.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sınırları Dahilinde Ana Arterlerin, Yolların, Meydanların, Geçitlerin Mekanik Araçlarla Süpürülmesi ve Yıkanması” ihalesine ilişkin olarak Arge Temizlik ve İnsan Kaynakları Hiz. Mak. İnş. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 11.03.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.03.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.04.2013 tarih ve 11508 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.04.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1316 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin kısımları üzerinde bırakılan isteklilerin aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun olmadığı, açıklamalar kapsamında sunulan serbest muhasebeci tarafından onaylanmış proforma fatura ve fiyat tekliflerinin kabul edilmemesi gerektiği, bu belgeleri onaylayan SMMM veya YMM'nin mükellefin beyannamelerini imzalayıp imzalamadığının ya da tam tasdik sözleşmesinin bulunup bulunmadığının, ilgili meslek odasında kaydının faal olup olmadığının incelenmesi gerektiği,

Birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılan sağlık tetkikleri üzerinden de %3 sözleşme gideri öngörülmesi gerektiği, bu giderin öngörülmediği açıklamaların reddedilmesi gerektiği,

İhalenin 1’inci kısmına ilişkin Teknik Şartname’nin 3.1.15, 2’nci kısmına ilişkin Teknik Şartname’nin de 3.1.16 maddelerinde yaptırılması öngörülen sağlık tetkiklerine ilişkin esas alınan fiyat belgelendirilmesinde, fiyat tekliflerinin gerekli ruhsatlara sahip olmayan laboratuvarlardan alındığı, bu nedenle laboratuvarların sahip oldukları ruhsata aykırı olarak verdikleri fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.14 numaralı maddesi uyarınca açıklamalar kapsamında kabul edilmemesi gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak idarenin cevabında “… isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin belgeleri ve açıklamaları mevzuata uygun olduğundan açıklamalar yeterli görülmüş ve tekliflerinin değerlendirmeye alınmasına karar verilmiştir.

…

Şikâyette bulunan isteklinin iddialarının aksine sağlık tetkikleri, asgari işçilik maliyetini oluşturan kalemler arasında yer almamaktadır. Bu nedenle sağlık tetkiki giderlerine %3 oranında sözleşme ve genel giderler payı hesaplanması gerektiğine ilişkin iddiası Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.3 maddesine aykırıdır.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklamada bulunan isteklilerin sağlık tetkiklerine ilişkin proforma fatura ve fiyat teklifleri Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.14 maddesinde belirtildiği şekilde proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmıştır.

Aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarında teklif edilen fiyatları tevsik etmek amacıyla hazırlanan belgeler ve üzerinde bulunan beyanlar Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından imzalanmıştır” denilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. (Değişik: 9/2/2011 -27841 RG/ 4. md.) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

…

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

…

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…” açıklamaları bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesi “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sınırları Dâhilinde Ana Arterlerin, Yolların, Meydanların, Geçitlerin Mekanik Araçlarla Süpürülmesi ve Yıkanması

…”

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesi “…

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Mekanik süpürme ve yıkama şoförüne asgari ücretin en az % 115 fazlası, yıkama ve temizlik işçisi'ne asgari ücretin en az % 80 fazlası, şantiye, tadilat ve bakım ustasına asgari ücretin en az % 120 fazlası verilecektir.

Resmi tatil günlerinde çalışılması halinde çalışılacak gün ve çalıştırılacak personel sayıları:

1.kısım: 60 adet mekanik süpürme ve yıkama şoförü için 810 gün, 40 adet yıkama ve temizlik işçisi için 540 gün, 1 adet şantiye, tadilat ve bakım ustası için 13,5 gün'dür.

2.kısım: 170 adet mekanik süpürme ve yıkama şoförü için 2.295 gün, 80 adet yıkama ve temizlik işçisi için 1.080 gün, 3 adet şantiye, tadilat ve bakım ustası için 40,5 gün'dür.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek bedeli ayda 22 gün nakdi, brüt 7,00-TL/gün; yol bedeli ayda 22 gün nakdi, brüt 6,00-TL/gün olarak yüklenici tarafından personele ödenecek ve bordroda gösterilecektir.

Teknik şartnamelerde özellikleri ve sayıları belirtilen yazlık ve kışlık koruyucu giyim malzemeleri yüklenici tarafından işçilere ayni olarak verilecektir.

25.3.4. Diğer giderler:

Teknik şartnamelerde belirtilen işçilerin sağlık tetkikleri masrafları; birim fiyat teklif cetvelinde bu kalemler için ayrılan satırlara yazılarak teklif fiyata dâhil edilecektir.

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları sigorta prim oranı: %2,5'dir”,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesi “9.1. İşe başlama tarihi 18.03.2013; işi bitirme tarihi 31.12.2013”,

Birim fiyat teklif cetvelinde ihale konusu iş kapsamında yer alan iş kalemleri “1. Kısım (Asya Yakası Ana Arterlerin, Yolların, Meydanların, Geçitlerin Mekanik Araçlarla Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmeti):

1. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü (103 adet x 9 ay)

2. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü Artık Gün (103 adet x 14 gün)

3. Yıkama ve Temizlik İşçisi (100 adet x 9 ay)

4. Yıkama ve Temizlik İşçisi Artık Gün (100 adet x 14 gün)

5. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası (1 adet x 9 ay)

6. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası Artık Gün (1 adet x 14 gün)

1. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü Resmi Tatil Mesaisi (810 gün)

2. Yıkama ve Temizlik İşçisi Resmi Tatil Mesaisi (540 gün)

3. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası Resmi Tatil Mesaisi (13,5 gün)

4. İşçilerin Sağlık Tetkikleri (204 adet)

2. Kısım (Avrupa Yakası Ana Arterlerin, Yolların, Meydanların, Geçitlerin Mekanik Araçlarla Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmeti):

1. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü (210 adet x 9 ay)

2. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü Artık Gün (210 adet x 14 gün)

3. Yıkama ve Temizlik İşçisi (125 adet x 9 ay)

4. Yıkama ve Temizlik İşçisi Artık Gün (125 adet x 14 gün)

5. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası (5 adet x 9 ay)

6. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası Artık Gün (5 adet x 14 gün)

1. Mekanik Süpürme ve Yıkama Şoförü Resmi Tatil Mesaisi (2.295gün)

2. Yıkama ve Temizlik İşçisi Resmi Tatil Mesaisi (1.080 gün)

3. Şantiye, Tadilat ve Bakım Ustası Resmi Tatil Mesaisi (40,5 gün)

4. İşçilerin Sağlık Tetkikleri (340 adet)” şeklinde düzenlenmiştir.

Ayrıca Teknik Şartnamelerin 3.1.14 numaralı maddelerinde “İş Kanunu, İş ve İşçi Sağlığı ile ilgili mevzuat gereğince, işte çalıştırılan personelin sağlık kontrolleri (aşı - sağlık taraması) İş yeri hekimi bulundurulması yükümlülükleri yüklenici tarafından yapılacaktır. Çalıştırılacak personele yapılacak sağlık tetkikleri şunlardır:

PA Akciğer Grafisi -35*35 cm Raporlu

Kan Hücrelerinin Sayımı(H6000)-Hemogram, 18 tane alt parametreli

Tam İdrar Tetkiki(TİT)

Hepatit Testleri (Hbs Ag, Anti Hbs)

Odiyometri (Kapalı, sessiz odada ve yorumlanmış)

Solunum Fonksiyonu Testi

Göz Muayenesi

Tetanoz Aşılama (2 doz)

Hepatit B Aşılama (3 doz)” düzenlemesi yapılmış ve 5’inci maddelerinde ihale konusu hizmet işinde çalışacak personelin kullanması gereken koruyucu giyim malzemesinin tür ve nitelikleri belirtilerek yazlık ve kışlık koruyucu giyim malzemelerinin adetleri tablolar halinde gösterilmiştir.

Yukarıda yer verilen ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ve ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücrete göre, ihale konusu hizmet işinde %3 sözleşme ve genel giderler dâhil, giyim ve sağlık tetkikleri gideri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti toplamının 1’inci kısım için 5.530.024,55 TL, 2’nci kısım için 9.488.789,31 TL;

İdarece hesaplanan yaklaşık maliyet toplamının öngörülen kâr hariç tutarının 1’inci kısım için 5.667.084,64 TL, 2’nci kısım için 9.714.110,50 TL olduğu tespit edilmiştir.

İdarenin 07.02.2013 tarihli yazıları ile “yol, yemek, giyim bedeli dâhil işçilik ücretleri ve işçilerin sağlık tetkikleri gideri” önemli maliyet bileşenleri olarak belirlenerek, teklif fiyatları ihale kısımlarının kâr hariç yaklaşık maliyet tutarlarından daha düşük olan Çevre İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti. ve Özkartallar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama istenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1 numaralı maddesinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde, %3 oranında sözleşme gideri ve genel giderler tutarının, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan ve idarece işçi sayısı üzerinden teklif alınması uygun görülen işçilik kalemlerinden “yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri” üzerinden hesaplanacağı,

79.3 numaralı maddesindede, asgari işçilik maliyetinin “ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), idari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli ve işveren sigorta primi tutarından” oluştuğu,

79.4.2.20 numaralı maddesinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacağı,

79.5 numaralı maddesinde “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri” karşılamayan tekliflerin reddedileceği açıklandığından, başvuru konusu ihalede aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde, işçi sayısı üzerinden teklif alınan Teknik Şartnameler’in 3.1.14 numaralı maddelerinde öngörülen sağlık tetkikleri ile ilgili iş kalemi üzerinden de %3 oranında sözleşme ve genel giderler öngörülmesini gerektirir bir düzenleme bulunmamaktadır.

Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4 numaralı maddesine göre, açıklama kapsamında sunulan proforma faturanın mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından onaylanması gerekmektedir.

Aynı Tebliğ’in 79.4.2.15 numaralı maddesine göre de, ihale komisyonunun gerekli görmesi halinde, açıklama kapsamında sunulan proforma faturaya dayanak olan belgeleri meslek mensubundan incelemek üzere isteme yetkisi bulunmaktadır.

Ancak meslek mensubunun gerekli ibare ve kaşe ile birlikte onaylayarak iletişim bilgilerinin de belirtildiği proforma faturaya ek olarak, mükellef ile yaptığı tam tasdik sözleşmesinin veya imzalamaya yetkili olduğu beyannamelerin aşırı düşük teklif fiyatı açıklaması kapsamında sunulmasına ilişkin olarak yine kamu ihale mevzuatında herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

Ayrıca Kurumun 01.03.2011 tarih ve 5689 sayılı yazısı ile talep edilmesi üzerine, Gelir İdaresi Başkanlığının 17.05.2011 tarihli cevabi yazısında “…Buna göre değişiklikleri işlenmiş haliyle 09.02.2011 tarih ve 27841 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olan Kamu İhale Genel Tebliğinde ‘beyannameleri imzalamaya yetkili olan meslek mensubu’ ibaresinin serbest muhasebeci unvanlı meslek mensuplarını da kapsayacağı tabidir” şeklinde görüş bildirilmiştir.

Diğer taraftan anılan Tebliğ’in 79.4.2.14 numaralı maddesinde proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması zorunluluğu getirilmiş olup, alanında (şikâyet konusu ihale bağlamında sağlık tetkikleri alanında) faaliyet gösterenlerin nitelik ve kapasitelerine ilişkin olarak belgelendirilmesi gereken bir husus düzenlenmemiştir.

Bu değerlendirmelere göre, Özkartallar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 1’inci kısım için 5.655.596,87 TL, 2’nci kısım için 9.712.930,50 TL toplam teklif fiyatı hakkında bila tarihli aşırı düşük açıklaması incelendiğinde,

Mekanik süpürme ve yıkama şoförü ile şantiye, tadilat ve bakım ustası için 414 TL birim fiyat, yıkama ve temizlik işçisi için 469 TL birim fiyat ve toplamda ise 1’inci kısım için 91.156 TL, 2’nci kısım için de 149.135 TL bedel öngörüldüğü anlaşılan Teknik Şartnameler’in 5’inci maddelerinde belirtilen koruyucu giyim malzemesi ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4 numaralı maddesine uygun olarak maliyete dayalı açıklama kapsamında gerekli ibare ile birlikte ilgili meslek mensubu (SMMM) tarafından açık adresi belirtilerek ve TÜRMOB özel kaşesi de kullanılarak onaylanmış Av-Pa İş Elbiseleri İmalat ve Tekstil Giyim Sanayi’den alınmış proforma faturaları sunulmuş olmakla birlikte; toplam fiyata ilişkin proforma faturalar ile belgelendirilen giyim gideri üzerinden %3 sözleşme ve genel giderler öngörülmediği,

[Nitekim yıkama ve temizlik işçisinin normal günler işçilik maliyeti ile ilgili iş kalemine ilişkin olarak teklif edilen birim fiyatın (1’inci kısımda 2.634,00 TL ve 2’nci kısımda 2.635,00 TL), öngörülen giyim bedeli ve %3 sözleşme gideri dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik birim maliyetinden (2.637,42 TL) az olduğu],

Aşırı düşük fiyatı açıklama yazısında ve eki maliyet analizi tablosunda, %3 sözleşme ve genel giderler dâhil, giyim ve sağlık tetkikleri gideri hariç asgari işçilik maliyetinin, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ve ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücrete göre yukarıda hesaplanan tutarlardan düşük olmak üzere, 1’inci kısım için toplam 5.497.347,43 TL, 2’nci kısım için ise toplam 9.434.335,61 TL olarak öngörüldüğünün belirtildiği,

İşçilerin sağlık gideri için 1’inci kısım için toplam 15.300,00 TL (= 204 kişi x 75 TL), 2’nci kısım için toplam 40.800,00 TL (= 340 kişi x 120 TL) maliyet belirlendiği, 75 TL olarak öngörülen birim maliyet ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.5 ve 79.4.2.14 numaralı maddelerine uygun olarak ağırlıklı ortalama birim satış tutarına dayalı açıklama kapsamında gerekli ibare ile birlikte ilgili meslek mensubu (SMMM) tarafından açık adresi belirtilerek ve TÜRMOB özel kaşesi de kullanılarak onaylanmış fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterdiği anlaşılan Ersoy Hastanesi Elif Sağlık Hizmetleri Tic. ve San. Ltd. Şti.nden alınmış fiyat teklifinin sunulduğu,

Yüklenici kârı olarak da 1’inci kısım için 51.793,44 TL, 2’nci kısım için 88.659,89 TL belirlendiği tespit edilmiştir.

Bu durumda, isteklinin teklif fiyatı kapsamında öngördüğünü açıklama kapsamında belirttiği %3 sözleşme gideri dahil işçilik maliyetinin, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ve ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücrete göre, ihale konusu hizmet işinde %3 sözleşme ve genel giderler dâhil, giyim ve sağlık tetkikleri gideri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarından daha düşük olduğu,

Ayrıca proforma fatura ile belgelendirilen giyim giderleri üzerinden %3 sözleşme ve genel giderler bedeli öngörülmediği anlaşılan Özkartallar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının kabul edilmesinin sonuç olarak mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan Çevre İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti.nin 1’inci kısım için 5,661.848,50 TL, 2’nci kısım için 9.708.480,50 TL toplam teklif fiyatı hakkında 12.02.2012 tarihli yazı ile yaptığı aşırı düşük açıklaması incelendiğinde,

Mekanik süpürme ve yıkama şoförü ile şantiye, tadilat ve bakım ustası için 446 TL birim fiyat, yıkama ve temizlik işçisi için 493 TL birim fiyat öngörülen Teknik Şartnameler’in 5’inci maddelerinde belirtilen koruyucu giyim malzemesi ile ilgili olarak, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4 numaralı maddesine uygun olarak ağırlıklı ortalama birim satış tutarına dayalı açıklama kapsamında gerekli ibare ile birlikte ilgili meslek mensubu (Serbest Muhasebeci) tarafından TÜRMOB özel kaşesi de kullanılarak onaylanmış Berka İş Elbiseleri İş Güv. Ekip. ve Teks. Ürn. Hırd. San. Tic. Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturaların maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve faaliyet belgesi ile birlikte sunulduğu,

Aşırı düşük fiyatı açıklama yazısı ve eki maliyet icmal tablosunda yukarıda belirtildiği şekilde mevzuata uygun olarak belgelendirilen giyim bedeli ile %3 sözleşme ve genel giderler dâhil (sağlık tetkikleri gideri hariç) asgari işçilik maliyetinin, 1’inci kısım için 5,628.589,73 TL, 2’nci kısım için 9.651.036,81 TL olarak öngörüldüğünün anlaşıldığı,

İşçilerin sağlık gideri için 1’inci kısım için toplam 13.770 TL (= 204 kişi x 67,5 TL), 2’nci kısım için toplam 22.950 TL (= 340 kişi x 67,5 TL) maliyet belirlendiği, 67,5 TL olarak öngörülen birim maliyet ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.5 ve 79.4.2.14 numaralı maddelerine uygun olarak ağırlıklı ortalama birim satış tutarına dayalı açıklama kapsamında gerekli ibare ile birlikte ilgili meslek mensubu (Serbest Muhasebeci) tarafından TÜRMOB özel kaşesi de kullanılarak onaylanmış fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterdiği anlaşılan Datalab Med. Tıb. Tahl. Sağlık Hizmetleri Ltd. Şti.nden alınmış fiyat tekliflerinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve faaliyet belgesi ile birlikte sunulduğu,

Yüklenici kârı olarak da 1’inci kısım için 19.488,77 TL, 2’nci kısım için 34.475,69 TL belirlendiği tespit edilmiştir.

Bu durumda aşırı düşük teklif fiyatı açıklaması kapsamında, teklif fiyatı ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ve ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücrete göre, ihale konusu hizmet işinde %3 sözleşme ve genel giderler ile giyim bedeli dâhil asgari işçilik maliyeti tutarını karşılayan, İdari Şartname’de teklif fiyata dâhil olduğu belirtilen giyim bedeli ile sağlık tetkikleri giderini Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4 numaralı maddesine uygun olarak belgelendiren Çevre İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti.ne ait aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının kabul edilmesinde mevzuata aykırılık olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 1’inci ve 2’nci kısmı ile ilgili olarak aşırı düşük teklif fiyatı açıklaması mevzuata uygun bulunmayan Özkartallar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ İhalenin kısımları üzerinde bırakılan isteklilerin aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesine uygun olmadığı, açıklamalar kapsamında sunulan serbest muhasebeci tarafından onaylanmış proforma fatura ve fiyat tekliflerinin kabul edilmemesi gerektiği, bu belgeleri onaylayan SMMM veya YMM'nin mükellefin beyannamelerini imzalayıp imzalamadığının ya da tam tasdik sözleşmesinin bulunup bulunmadığının, ilgili meslek odasında kaydının faal olup olmadığının incelenmesi gerektiği, birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılan sağlık tetkikleri üzerinden de % 3 sözleşme gideri öngörülmesi gerektiği, bu giderin öngörülmediği açıklamaların reddedilmesi gerektiği, ihalenin 1.kısmına ilişkin teknik şartnamenin 3.1.15, 2.kısmına ilişkin teknik şartnamenin de 3.1.16 maddelerinde yaptırılması öngörülen sağlık tetkiklerine ilişkin esas alınan fiyat belgelendirilmesinde, fiyat tekliflerinin gerekli ruhsatlara sahip olmayan laboratuvarlardan alındığı, bu nedenle laboratuvarların sahip oldukları ruhsata aykırı olarak verdikleri fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.14 numaralı maddesi uyarınca açıklamalar kapsamında kabul edilmemesi gerektiği ” şeklinde belirttiği iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, ihalenin 1. ve 2.kısmı ile ilgili olarak Özkartallar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının reddedilmesi suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususlarında “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında Kurulca verilen kararın “ düzeltici işlem belirlenmesine ” kısmına katılmakla beraber, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalenin birinci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak, ihalenin ikinci kısmında da ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Çevre İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik giyimin tevsikine ilişkin sunduğu belgeler incelendiğinde,

Anılan istekli tarafından, açıklanması kapsamında giyimin tevsikine ilişkin sunduğu, Berka İş Elbiseleri Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen bila tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının serbest muhasebeci Figen CAN tarafından serbest muhasebeci kaşesinin basılarak ıslak imzası ile onaylandığı tespit edilmiştir.

3568 sayılı Kanunun “ Muhasebecilik ve Mali Müşavirlik Mesleğinin Konusu ” başlığı altında düzenlenen 2. maddesinin (A) fıkrasında;

“Gerçek ve tüzelkişilere ait teşebbüs ve işletmelerin;

a) Genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, defterlerini tutmak, bilanço, kar-zarar tablosu ve beyannameleri ile diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işleri yapmak.

b) Muhasebe sistemlerini kurmak, geliştirmek, işletmecilik, muhasebe, finans, mali mevzuat ve bunların uygulamaları ile ilgili işlerini düzenlemek veya bu konularda müşavirlik yapmak.

c) Yukarıdaki bentte yazılı konularda, belgelerine dayanılarak, inceleme, tahlil, denetim yapmak, mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş vermek, rapor ve benzerlerini düzenlemek, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapmak.

Yukarıda sayılan işleri; bir işyerine bağlı olmaksızın yapanlara serbest muhasebeci mali müşavir denir.” hükmü yer almaktadır.

13.06.1989 tarih ve 20194 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 3568 sayılı “ Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ” incelendiğinde; Kanun metinlerinde geçen “ serbest muhasebeci ” ibarelerinin 10.07.2008 tarih ve 5786 sayılı Kanunun 19. maddesi uyarınca metinden çıkarıldığı, Kanuna eklenen geçici 11. maddede de geçiş hükümlerine yer verildiği görülmektedir.

3568 sayılı Kanunun geçici 11. maddesinin 1. fıkrasında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce serbest muhasebeci unvanını almış olanlar ile serbest muhasebecilik stajına devam edenlerden başarılı olanların; altı ayı geçmemek üzere, TÜRMOB tarafından verilen mesleki uyum eğitimine katılarak bu eğitimi tamamladıkları tarihten itibaren 5 yıl içinde yapılacak, özel serbest muhasebeci mali müşavirlik sınavlarına beş defa girebilecekleri ve bu sınavlarda başarılı olanların, serbest muhasebeci mali müşavir unvanını almaya hak kazanacakları hükme bağlanmıştır.

Söz konusu maddenin 2. fıkrasında ise, bahse konu sınavlarda başarılı olamayanların veya sınava katılmayanların, sadece serbest muhasebeci unvanı ile çalışabileceği, serbest muhasebeci mali müşavir unvanını kullanamayacakları, ayrıca bu durumda olanların Kanunun 2. maddesinin (A) fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen işleri yapamayacakları hükmüne yer verilmiştir.

Anılan hükümlerin birlikte incelenmesinden, serbest muhasebeci unvanını taşıyan bir meslek mensubunun, yukarıda maddeler halinde sayılmış işlerden sadece (a) bendinde ifade edilen muhasebe prensipleri doğrultusunda defter tutma, bilanço, kâr-zarar tablosu ve beyannameleri düzenleme ve buna benzer işleri yapmaya yetkili kılındığı, ancak bu belgelere dayanarak inceleme, tahlil, denetim yapma, mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş verme, rapor ve benzerlerini düzenleme, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapma yetkisinin bulunmadığı, Kanunda belirtilen mesleki uyum eğitimini tamamlayıp, sınavda da başarılı olanların “serbest muhasebeci mali müşavir” unvanını almaya hak kazanacağı ve bu tarihten sonra Kanunun 2. maddesinin (A) fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen işleri yapabilecekleri, bu nedenle de geçiş dönemi içerisinde de serbest muhasebeci olanların, serbest muhasebeci mali müşavirlerin yetkilerini kullanamayacağı anlaşılmaktadır.

Bir başka ifadeyle, Kanun değişikliğinin serbest muhasebecilerin şuanda sahip olduğu yetkiyi kısıtlamadığı, zaten sahip olmadıkları yetkiyi, sınavı kazanmaları halinde unvan değişikliği ile birlikte tanıdığı görülmektedir.

Kamu ihale mevzuatı gereği, aşırı düşük teklif açıklamalarında, teklif edilen fiyatları tevsik etmek amacıyla hazırlanan belgelerin ve üzerinde bulanan beyanların, mükellefin yasal defter ve belgelerinin tahlilini ve incelemesini yapma ve sonucunda, kimi zaman rapor düzenlenmesini gerekli kılması nedeniyle, “ serbest muhasebeci ” tarafından bu belgelerin hazırlanmasının ve onaylanmasının mümkün olmadığı, bu yetkiyi sadece SMMM veya YMM sıfatını taşıyan meslek mensuplarının kullanabileceği değerlendirildiğinden, serbest muhasebecinin beyanı ile imzalanarak ve kaşelenerek sunulan proforma faturaların sunulma şeklinin, mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmış olduğundan ihalenin her iki kısmında da anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle,başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında Kurulca verilen “ düzeltici işlem belirlenmesine ” niteliğindeki karar kısmına katılmakla beraber, başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre; aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalenin birinci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak, ihalenin ikinci kısmında da ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Çevre İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik giyimin tevsikine ilişkin sunduğu, Berka İş Elbiseleri Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen bila tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının serbest muhasebeci Figen CAN tarafından serbest muhasebeci kaşesinin basılarak ıslak imzası ile onaylanması işlemlerinin mevzuata uyarlık taşımadığı değerlendirildiğinden anılan isteklinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiğiyönündeki düşüncemizle,Kurul çoğunluğu kararının bu hususa ilişkin kısmına katılmıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. BAŞKAN

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi