KİK Kararı: 2013/UH.II-792

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/011
Gündem No : 69
Karar Tarihi : 04.02.2013
Karar No : 2013/UH.II-792
BAŞVURU SAHİBİ:
Delta Koruma Ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., ALİPAŞA MAH. BEYZADE SOK.ARICILAR APT. NO .7 KÜTAHYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Muratpaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü, Fener Mah. Tekelioğlu Cad. 63 07160 ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/136371 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Özel Güvenlik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Muratpaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 23.11.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2013 Yılı Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.nin 28.12.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.01.2013tarih ve 572sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.12.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/119sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim için yaptıkları açıklamanın idarece uygun bulunmamasının mevzuata aykırı olduğu,

2. Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde düzenlenen mesai saatleri içerisinde gerçekleştirilecek hizmet içi eğitim atışı ile 9’uncu maddesinde düzenlenen ekipman ve teçhizat için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı iş kalemleri açılması gerektiği, ayrıca Teknik Şartname’nin 29’uncu maddesinin uygulanması konusunda fiili imkânsızlık bulunduğu; 01.11.2012 tarihinde yayımlanan zeyilnamede ihalenin ertelendiği tarihin belirtilmemesinin ihalenin iptalini gerektirdiği,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Muratpaşa Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü’nün başvuruya konu “2013 Yılı Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ait birim fiyat teklif cetvelinden işin süresinin 12 ay olduğu anlaşılmış olup, Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde, işe başlama tarihinin 01.01.2013, işi bitirme tarihinin 31.12.2013 olduğu düzenlenmiştir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde;

“25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Güvenlik personeline asgari ücretin %30 fazlası
Vardiya Sorumlusu asgari ücretin %60 fazlası
Vardiya Amiri asgari ücretin %60 fazlası
Güvenlik Amiri asgari ücretin %60 fazlası

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Özel Güvenlik Personelleri için öngörülen (aylık 26 gün üzerinden) ulaşım bedeli 1 günlük: 3,40 TL.dir.
Özel Güvenlik Personelleri için öngörülen (aylık 26 gün üzerinden) yemek bedeli 1 günlük: 5,18 TL.dir.
Özel Güvenlik Personellerine Verilecek Olan Giyecek Malzemesine ilişkin detaylı açıklama teknik şartnamede belirtilmiştir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Özel Güvenlik Görevlilerinin Kullanacağı Ekipman ve Teçhizata ilişkin detaylı bilgi teknik şartnamede belirtilmiştir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranı 1 olarak tespit edilmiştir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 5’inci maddesine göre, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası yaptırılacağı, görev alanlarının denetiminde kullandırılmak üzere 1 adet (4+1) 1600 cc ve üzeri dizel binek aracın günlük en fazla 120 km esasına göre haftanın 7 günü çalıştırılacağı, silahlı özel güvenlik görevlilerine yıllık 25 fişek üzerinden hizmet içi eğitim atışı yaptırılacağı ve güvenlik personeline kullandırılmak üzere 6 adet elektrikli bisikletin görev alanlarında bulundurulacağı,

Teknik Şartname’nin “Özel Güvenlik Personeline Verilecek Olan Giyecek Malzemesi” başlıklı 8’inci maddesinde, ihale konusu işte çalıştırılacak personele verilecek kıyafetlerin,

Pantolon (Yazlık) (%65 Viskon, %35 Polyester, 200gr/m2)

392

Adet

Pantolon (Kışlık) (%65 Viskon, %35 Polyester, 330 gr/m2)

392

Adet

Mont (Kışlık) (Bondig su geçirmez kumaş)

196

Adet

V Yaka Kazak

196

Adet

Gömlek (Yazlık) (Apaç yaka, Terikoton, %45 Pamuk %55 Polyester)

392

Adet

Gömlek (kışlık) (Uzun Kollu, Terikoton, %45 Pamuk %55 Polyester)

392

Adet

Şapka (%65 Viskon, %35 Polyester, 330gr/m2)

196

Adet

Kravat (Ponje kumaş)

196

Adet

Kemer (3,5 cm enli)

196

Adet

Yazlık Ayakkabı (4 Mevsim tabanlı, deri)

196

Adet

Kışlık Ayakkabı (4 Mevsim tabanlı, deri)

196

Adet

Yağmurluk

196

Adet

Arma Takımı (1 takım=18 parça)

196

Adet

Şeklinde tarif edildiği ve birim fiyat teklif cetvelinin,

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

Güvenlik Görevlisi(Asgari ücret %30 fazlası)

ay

188

12

2

Vardiya Sorumlusu (Asgari ücret %60 fazlası)

ay

6

12

3

Vardiya Amiri(Asgari ücret %60 fazlası)

ay

1

12

4

Güvenlik Amiri(Asgari ücret %60 fazlası)

ay

1

12

5

Güvenlik Görevlisi(Asgari ücret %30 fazlası) Resmi Tatil Günü Çalışması

gün

142

14,5

6

Vardiya Sorumlusu(Asgari ücret %60 fazlası) Resmi Tatil Günü Çalışması

gün

1

14,5

7

Vardiya Amiri(Asgari ücret %60 fazlası) Resmi Tatil Günü Çalışması

gün

1

14,5

8

Güvenlik Amiri(Asgari ücret %60 fazlası) Resmi Tatil Günü Çalışması

gün

1

14,5

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Elektrikli Bisiklet

adet

6

2

196 Kişilik Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası

adet

1

3

60 Kişi Hizmetiçi Eğitim Atış Bedeli

adet

1

4

(4+1)1600 cc Dizel Binek Araç

adet

1

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, 23.11.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 10 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonu tarafından teklif fiyatları aşırı düşük olarak belirlenen Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti., Anka Özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti., Olimpos Özel Güvenlik Koruma Güvenlik Eğitim Ltd. Şti. ile Yaşar Süslü Özel Güv. Eğt. Alarm Kor. Hiz. Ltd. Şti.den 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 19.12.2012 tarihli ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibi Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli görülmediği ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer isteklilere ait açıklamaların ise uygun bulunarak ihalenin Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına ve Anka Özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmama gerekçesi ihale komisyonu kararında, “giyim bedeli için 0,03 TL teklif edilmesine rağmen, açıklamada 3.322,20 TL’lik proforma fatura sunulması” olarak ifade edilmiş, idarenin şikâyete cevap yazısında ise “diğer teklif kalemlerinden kısıtlama yapmak suretiyle giyim bedeli oluşturulduğu” belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde;

“79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Buna göre, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler doğrultusunda ihale konusu iş için teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyet toplamının, %3 sözleşme gideri dâhil giyim bedeli hariç 4.371.586,61 TL olduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının detayları incelendiğinde; Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde belirtilen ve birim fiyat teklif cetvelinde ayrı birer iş kalemi olarak yer alan, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası için 196,00 TL, 6 adet elektrikli bisiklet için 2.160,00 TL, binek araç için 11.026,91 TL ve hizmet içi eğitim atışı için 1.905,00 TL, Teknik Şartname’nin 8’inci maddesinde düzenlenen giyim malzemesi için (% 3 sözleşme gideri dâhil) 3.421,87 TL fiyat öngördüğü ve firma kârı olarak 332,24 TL belirlediği, isteklinin toplam teklifinin 4.392.414,45 TL olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından Teknik Şartname’nin 9’uncu maddesinde düzenlenen ekipman ve teçhizat kapsamında belirtilen 70 adet telsiz için toplam 1.827,00 TL öngörülmüş olmakla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.23. maddesinde yer alan, “Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, dedektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir.” açıklaması uyarınca söz konusu giderin sözleşme ve genel giderler içerisinde değerlendirilmesi gerektiği, dolayısıyla önemli bir bileşen olarak dikkate alınmayacağı anlaşılmıştır.

Buna göre, yukarıda zikredilen ve aşırı düşük teklif açıklamasında dikkate alınması gereken teklif bileşenleri için başvuru sahibince öngörülen toplam tutarın 19.042,02 TL olduğu, isteklinin teklif bedelinden bu tutar çıkarıldığında geriye kalan 4.373.372,43 TL’nin ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olan 4.371.586,61 TL’yi karşıladığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, anılan isteklinin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması yönünde tesis edilen işlemde mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinin ilk fıkrasının (c) bendinde, isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabilecekleri sınırlı sayma yoluyla belirtilerek, ihaleye teklif veren kişilerin dokümana yönelik başvuruda bulunmalarına olanak tanınmamıştır.

Öte yandan, aynı Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde,

“(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü bulunmaktadır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının ihale dokümanına yönelik olduğu anlaşılmış olup, buna ilişkin olarak ihale tarihinden önce idareye herhangi bir şikâyet başvurusunda bulunmamış olduğu, ayrıca teklif mektubunda ihale dokümanını okuyup kabul ettiğinin belirtildiği ve başvuru sahibinin bu aşamada ihale dokümanına yönelik itirazen şikâyet ehliyetinin bulunmadığı görüldüğünden, yukarıda anılan hükümler uyarınca dokümana yönelik başvurunun ehliyet ve süre yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde; “ Sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim için yaptıkları açıklamanın idarece uygun bulunmamasının mevzuata aykırı olduğu ” şeklindedile getirdiği birinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, aşırı düşük teklif açıklamasında dikkate alınması gereken teklif bileşenleri için başvuru sahibince öngörülen toplam tutarın 19.042,02 TL olduğu, isteklinin teklif bedelinden bu tutar çıkarıldığında geriye kalan 4.373.372,43 TL’nin ihalede (giyim hariç) teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olan 4.371.586,61 TL’yi karşıladığı değerlendirildiğinden, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğu, bu nedenle adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınarak ihale işlemlerine devam edilmesi hususunda “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği birinci iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Şikayete konu ihaleye, 10 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonu tarafından teklif fiyatları aşırı düşük olarak belirlenen Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti., Anka özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti., Olimpos özel Güvenlik Koruma Güvenlik Eğitim Ltd. Şti. ile Yaşar Süslü Özel Güv, Eğt. Alarm Kor. Hiz. Ltd. Şti.den 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 19.12.2012 tarihli ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibi Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli görülmediği ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer isteklilere ait açıklamaların ise uygun bulunarak ihalenin Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına ve Anka Özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı gerekçesi olarak kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurul çoğunluğunca uygun bulunmayanDelta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti. ve Anka özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti. ile aşırı düşük açıklamaları idarece uygun bulunarak teklifi geçerli teklif olarak belirlenen Olimpos özel Güvenlik Koruma Güvenlik Eğitim Ltd. Şti. ile Yaşar Süslü Özel Güv. Eğt. Alarm Kor. Hiz. Ltd. Şti.’ninaşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu bilgi ve belgeler yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında değerlendirildiğinde;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurul çoğunluğunca uygun bulunmayanDelta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; 196 adet mont için 1,20 TL, 392 adet pantolon için 1,15 TL, 392 adet pantolon için 1,05 TL, 196 adet kemer için 0,40 TL, 392 adet kışlık gömlek için 1,10 TL, 392 adet yazlık gömlek için 1,00 TL, 196 adet kazak için 1,40 TL, 196 adet apolet için 0,20 TL, 196 adet kravat için 0,20 TL, 196 adet kep için 0,40 TL, 196 adet kışlık ayakkabı için 2,15 TL, 196 adet yazlık ayakkabı için 2,05 TL ve 196 adet yağmurluk için 0,35 TL olarak önerilen birim fiyatlar ile toplamda 3.322,20 TL fiyat öngören Tahiroğulları Güv. Elb. Deri Tekstil temz. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 20.11.2012 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Diğer yandan, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği birinci iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesinde belirtilen eşit muamele çerçevesinde incelenmesi neticesinde;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti. ve Anka özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti. ile aşırı düşük açıklamaları idarece uygun bulunarak teklifi geçerli teklif olarak belirlenen Olimpos özel Güvenlik Koruma Güvenlik Eğitim Ltd. Şti. ile Yaşar Süslü Özel Güv. Eğt. Alarm Kor. Hiz. Ltd. Şti.’ninaşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim malzemelerinin tevsiki kapsamında sundukları bilgi ve belgelerin yukarıda belgelerin geçerliliği hususunda yapılan değerlendirmeye paralel yapılacak inceleme sonucuna göre tekrar karar verilmesi gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma faturadaki teklif fiyatlarının maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurul çoğunluğunca uygun bulunmayanDelta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.’nin teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılarak ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği, ayrıca,aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti. ve Anka özel Güvenlik Sistemleri Koruma San. Tic. Ltd. Şti. ile aşırı düşük açıklamaları idarece uygun bulunarak teklifi geçerli teklif olarak belirlenen Olimpos özel Güvenlik Koruma Güvenlik Eğitim Ltd. Şti. ile Yaşar Süslü Özel Güv. Eğt. Alarm Kor. Hiz. Ltd. Şti.’ninaşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim malzemelerinin tevsiki kapsamında sundukları bilgi ve belgelerin geçerliliğine yönelik olarak yukarıda yapılan değerlendirmeye paralel yapılacak inceleme sonucuna göre tekrar karar verilmesi gerektiği, yönündeki düşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karar gerekçesine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında;Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan düzenleme uyarınca, Kamu İhale Kurulunun 4734 ve 4735 sayılı Kanunların uygulanması konusunda genel düzenleyici işlemler yapma yetkisini haiz olduğu kuşkusuzdur.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. ” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme kapsamında karşılaşılan proforma faturalardaki ekonomik değerlerin hayatın olağan akışına uygun olup olmadığının objektif bir kriterinin olamayacağı açık ise de, olağandışılık konusundaki makul şüphe yeterlidir.

İhalenin iptal edilmiş olması ya da aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmış olması dahi giyim bedeline ilişkin olarak düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağından;

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibi Delta Koruma ve Güvenlik Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, giyim bedelini belgelendirmek üzere sunduğu Tahiroğulları Güv. Elbiseleri´ Deri Teks. Tem. İş Elbiseleri Tec. İnş. Elekt. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen proforma faturada, 3332 adet giyim malzemesi için 0,20 TL ile 2,15 TL birim fiyat aralığında toplam giyim bedelinin 3.322,20 TL olduğunun belirtildiği, proforma faturadaki bilgiler mevzuata aykırılık görülmeyerek açıklaması kabul edildiğinden, anılan proforma faturanın ve proforma faturanın dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanağının ilgili meslek mensubundan idarece istenilerek gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Tahiroğulları Güv. Elbiseleri Deri Teks. Tem. İş Elbiseleri Tec. İnş. Elekt. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin bağlı olduğu Kızılbey/Ankara Vergi Dairesine bildirimde bulunulması,

Anılan Tebliğ gereği olduğundan, bu hususun anılan Kurul Kararı gerekçeleri arasında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemizle, karara katılıyoruz.

Kazım ÖZKAN Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****Kurul Üyesi