KİK Kararı: 2013/UH.II-4993

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/084
Gündem No : 30
Karar Tarihi : 30.12.2013
Karar No : 2013/UH.II-4993
BAŞVURU SAHİBİ:
Genova Enerji Elektrik Üretimi Arıtma Tesisleri Denizcilik İnşaat Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, YEŞİLBAHÇE MAH. METİN KASAPOĞLU CAD. 1446 SOK. GÖKHAN İŞ MERKEZİ NO:23/4 B BLOK ANTALYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Antalya Su Ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü(Asat), Fabrikalar Mahallesi Dumlupınar Bulvarı No:3 ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/129547 İhale Kayıt Numaralı "Arıtma Çamuru Nakli Ve Bertarafı Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Büyükşehir Belediyesi Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğütarafından 22.10.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Arıtma Çamuru Nakli ve Bertarafı Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Genova Enerji Elektrik Üretimi Arıtma Tesisleri Denizcilik İnşaat Taşımacılık İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.11.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.12.2013tarih ve 38231sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4451sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhaleyi yapan idare tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere sundukları Antalya Organize Sanayi Bölgesince 11.10.2013 tarih ve 130870 sayı ile düzenlenen iş bitirme belgesinin uygun olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 43'üncü maddesinin üçüncü bendinde belirtildiği şekilde Organize Sanayi Bölgesi’nin yetki alanı dahilindeki yerlerde gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim belgelerinin, organize sanayi bölgesi müdürlüğü tarafından düzenlendikten sonra yönetim kurulunun kararı üzerine yönetim kurulu başkanınca onaylanmak suretiyle verildikleri, ihaleye sundukları iş bitirme belgesinin söz konusu mevzuat hükmüne uygun olarak düzenlendiği ve uygun kabul edilmesi gerektiği,

2. İdare tarafından tespit edilen yaklaşık maliyetin 2.195.000,00 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ise 1.270.000,00 TL teklif verildiği, söz konusu teklifin yaklaşık maliyete göre % 42,14 oranında düşük olduğu ve diğer tekliflerle arasında aşırı bir fark bulunduğu, Kamu İhale Kurulu'nun istikrar kazanmış kararları uyarınca kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, idarece ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının 4734 sayılı Kanun’un 38'inci maddesine aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işin arıtma çamuru nakli ve bertarafı hizmet alım işi olduğu, İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “ Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel Sektörde arıtma çamuru bertarafı işleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde düzenlemeye yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi isteklinin iş deneyimini tevsik için Antalya Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu Başkanlığı tarafından “Antalya Organize Sanayi Bölgesinden çıkan arıtma çamurlarının, arıtma çamuru değerlendirme ve bertaraf tesisinde bertarafı işi” ne ilişkin olarak düzenlenen 326.153,48 TL tutarında iş deneyim belgesi sunduğu, iş deneyim belgesinin (4)’üncü maddesinde yapılan işin “hizmet” olarak nitelendirildiği ve belgenin Antalya Organize Sanayi Müdürlüğü ve Yönetim Kurulu Başkanı tarafından imzalandığı görülmüştür.

İhale komisyonunca tekliflerin alınmasından sonra yapılan değerlendirmede; başvuru sahibi Genova Enerji Elk. Ar. Tes. San. Tic. Ltd. Şti.nin iş deneyimini tevsik için sunduğu belgeye konu hizmet işinin benzer iş tanımını ve iş deneyim oranını karşıladığı belirtilmekle birlikte, belgenin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 47’nci maddesinde belirtilen iş deneyim belgesini düzenlemeye yetkili olmayan Organize Sanayi Bölgesi tarafından düzenlendiği, Organize Sanayi Bölgelerinin 4734 sayılı Kanun’un 2’inci maddesinde belirtilen kurumlardan olmadığı, bir kamu kurumu değil özel hukuk tüzel kişisi olduğu, dolayısıyla iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlardan olmadığı, bu nedenle düzenlenen iş deneyim belgesinin geçersiz olduğu gerekçeleriyle isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz…” hükmüne yer verilmiştir.

Yapılan incelemede; başvuru sahibi Genova Enerji Elk. Ar. Tes. San. Tic. Ltd. Şti.’nin iş deneyimini tevsik için sunduğu belgeye konu işin bir yapım işi değil, hizmet işi olduğu, bunun sunulan belgede de açık bir şekilde “hizmet işi” olarak ifade edildiği, bu nedenle sunulan belgeye ilişkin olarak Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 43’üncü maddesinin 3’üncü bendinin uygulanamayacağı, iş deneyimini tevsik için sunulan belgeye konu işin bir özel hukuk tüzel kişisi olan Antalya Organize Sanayi Bölgesi’ne gerçekleştirildiği, bu nedenle anılan isteklinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 47’nci maddesinin birinci bendinde belirtildiği şekilde işe ait sözleşme ve fatura örnekleri ile iş deneyiminin tevsik edilmesi gerektiğinden ve sözkonusu belgelerin teklif dosyasında sunulmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık görülmemiştir.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin teklifinin iş deneyim belgesinin uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve idarenin işleminin yerinde olduğu görülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğrayan veya zarara uğraması muhtemel olanların başvuruda bulunabilecekleri belirtildiğinden, teklifi iş deneyim belgesi nedeniyle değerlendirme dışı bırakılan isteklinin, ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaması işlemi nedeniyle herhangi bir hak kaybına veya zarara uğramasının mümkün olamayacağı anlaşıldığından, bu iddiasının ehliyet yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle “İdare tarafından tespit edilen yaklaşık maliyetin 2.195.000,00 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ise 1.270.000,00 TL teklif verildiği, söz konusu teklifin yaklaşık maliyete göre % 42,14 oranında düşük olduğu ve diğer tekliflerle arasında aşırı bir fark bulunduğu, Kamu İhale Kurumu'nun istikrar kazanmış kararları uyarınca kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, idarece ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının 4734 sayılı Kanunun 38'inci maddesine aykırı olduğu” şeklinde belirttiği ikinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, teklifi iş deneyim belgesi nedeniyle değerlendirme dışı bırakılan isteklinin, ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaması işlemi nedeniyle herhangi bir hak kaybına veya zarara uğramasının mümkün olamadığı gerekçesiyle 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun “ehliyet yönünden” reddine karar verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 55. maddesinin birinci fıkrasında ise; şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, 56. maddesinin birinci fıkrasında ise; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmeliğin 18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ihale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden inceleneceği, 2. fıkrasında ise; eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılacağı belirtilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığından itirazen şikâyet başvurusunun, başvuru sahibinin üzerinde ihale kalmayacak olmasından, bu kapsamda başvuranın teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olmasından veya şikâyete konu teklifin kendisinden sonra olmasından bağımsız olarak incelenmesi gerekmektedir.

Ayrıca, başvuru sahibi isteklinin birinci iddiası kapsamında değerlendirme dışı bırakılması yerinde olmakla birlikte başvuru sahibinin ikinci iddiasının yaklaşık maliyetin 2.195.000,00 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin ise 1.270.000,00 TL olduğu, bu teklifin yaklaşık maliyete göre % 42,14 oranında düşük olduğu ve diğer tekliflerle arasında aşırı bir fark bulunduğu, Kamu İhale Kurumu'nun istikrar kazanmış kararları uyarınca kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, idarece ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının 4734 sayılı Kanunun 38'inci maddesine aykırı olduğuna ilişkin olduğu dikkate alındığında iddia çerçevesinde yapılacak inceleme sonucunda ihalede geçerli teklif kalmayabileceğinden ve bu nedenle ihale iptal edilebileceğinden, başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, başvuru sahibinin ikinci iddiasına ilişkin olarak, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği ikinci iddiasına yönelik yapılan inceleme sonucunda;

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde** “** (1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur…” hükmüne yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4’üncü maddesinde ise “İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.

İncelenen ihalede ise ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olduğu ve personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerine yönelik olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla Kurum tarafından belirlenmiş bir sınır değer bulunmadığı anlaşılmakla beraber personel çalıştırılmasına dayalı olmayan alımlardaki aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesinde, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasına göre, idarece belirlenebilecek azami kâr miktarı olan yaklaşık maliyetin % 20’si oranında kâr bedelinin düşülmesi sonucu elde edilen meblağın altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği yönünde istikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararları bulunmaktadır.

İdarenin yaklaşık maliyet icmali incelendiğinde ayrıca kâr oranının belirtilmediği görülmüştür. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükmü uyarınca, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenen tutara en fazla % 20 oranında kâr eklenebileceğinden, yaklaşık maliyet icmalinde kâr oranına ilişkin olarak ayrıca bir belirlemenin yapılmadığından yaklaşık maliyetin % 20 oranında kâr içerdiği kabul edilmektedir.

Bu doğrultuda idarece belirlenen yaklaşık maliyet tutarından %20 oranında kâr düşüldüğünde kârsız yaklaşık maliyet tutarının (2.195.000,00/1,20=) 1.829.166,67 TL olduğu tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatı 1.270.000,00 TL olduğundan ve kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında olduğundan teklifine ilişkin olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; ihale üzerinde bırakılan istekliden teklifine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluğunun “başvurunun reddine” ilişkin kararına katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi