KİK Kararı: 2013/UH.II-4821

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/080
Gündem No : 58
Karar Tarihi : 18.12.2013
Karar No : 2013/UH.II-4821
BAŞVURU SAHİBİ:
Ali Sarıarslan, YENİYOL MAH. GAZİ 8.SOK. NO:1/29 ÇORUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kamu Hastane Birliği Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu, Gülabibey Mah.Millet 1.Sok.No:37 19100 ÇORUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/138658 İhale Kayıt Numaralı "Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 2014 Yılı Protez Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çorum İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 05.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 2014 Yılı Protez Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özel Çok Amaçlı Lab.-19 İvoklar Diş Protez Laboratuvarı-Ali Sarıarslan’ın 18.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.11.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.11.2013tarih ve 37122sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.11.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4307sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesinin (h) bendi gereğince teklifi ekinde sunduğu ruhsatın geçersiz olduğu, sunulan ruhsatın Diş Protez Laboratuvarları Yönetmeliği’nin 1’inci maddesinde belirtilen amaç ve kapsamına uygun olmadığı, 3’üncü maddesinde belirtilen tanımlar ile uyuşmadığı, bahse konu isteklinin tabela ve kaşesi ile basılı evraklarında kullanılan isminin anılan Yönetmelik’in ekinde yayımlanan örneğe ve Yönetmelik’in 16’ncı maddesine uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin geçersiz kabul edilmesi gerektiği,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin ihalenin yaklaşık maliyeti dikkate alındığında, aşırı düşük teklif olduğu ve sorgulama yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Şikayete konu hizmet alımı işi; Çorum İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği’ne bağlı sağlık tesislerinin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, Sungurlu İlçe Devlet Hastanesi, Osmancık İlçe Devlet Hastanesi, İskilip Atıf Hoca İlçe Devlet Hastanesi, Alaca İlçe Devlet Hastanesi, Mecitözü İlçe Devlet Hastanesi, Bayat İlçe Devlet Hastanesi, Kargı İlçe Devlet Hastanesi, hastaneler ve Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi’ne bağlı tesisler olmak üzere 2014 Yılı Metal Destekli Tek Parça Seramik Kron (geçici kron dahil), Tek Çene İskelet Protez Döküm ve bitim İşi ve Hareketli Protez (total ve parsiyel tek çene) Bitim işlerinin hizmet alımı yoluyla yaptırılması işidir.

İhaleye ilişkin düzenlenen İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.1’inci maddesinin (h) bendinde “07.12.2005 tarihi ve 26016 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Diş protez laboratuvarı yönetmeliği hükümlerine göre çok amaçlı diş protez laboratuvarı olarak ruhsatlandırılmış olmalı ve ruhsatın aslı veya noter onaylı fotokopisi teklifle birlikte sunulmalıdır.”düzenlemesi yer almaktadır.

İhalenin şikayete konu 2’nci kısmı olan Metal Destekli Tek Parça Seramik Kron İş ve İşlemleri (Geçici Kron Dahil) kısmının Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verildiği görülmektedir.

Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ekinde Hatay Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünce tanzim edildiği anlaşılan 21.12.2006 tarihli ve 022 numaralı “Kırıkhan Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuarı Ruhsat Belgesi” sunulmuştur.

07.12.2005 tarihli ve 26016 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girenDişProtez Laboratuvarları Yönetmeliği ekinde,Diş Protez Laboratuvarı Ruhsat Belgesi örneği yer almaktadır. Ek-2 numaralı bu örnek ruhsat formu 31.12.2011 tarihli ve 28159sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

**Söz konusu örnek ruhsat formunda, ruhsat düzenlenen laboratuvarın sahibinin (**Şirket-Şahıs) adına yer verilmesi gerekmektedir.

Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ekinde sunduğu ruhsat belgesinde ise, laboratuvarın sahibinin kim olduğu hususunda bir bilgi yer almamaktadır. İhaleye teklif veren Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti.nin Kırıkhan Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuvarı’nın sahibi olup olmadığı teklif ekinde sunulan diğer belgelerden de tam olarak anlaşılamamaktadır.

**07.12.2005 tarihli ve 26016 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Diş Protez Laboratuvarları Yönetmeliği’nin “**Laboratuvarları açmaya ve işletmeye yetkili kişiler” başlıklı 9’uncu maddesinde “Laboratuvarlar, bünyesinde ağız ve diş sağlığı hizmeti verilen kamu ve özele ait hastane ve ağız ve diş sağlığı merkezleri ile Kanuna göre mesleğini serbest olarak icra etme yetkisine sahip diş hekimi ve diş protez teknisyeni ve ayrıca ortaklarının tamamı diş hekimi ve/veya dişprotez teknisyeni olan şirketler tarafından açılabilir.” hükmü,

“Başvuru için gereken belgeler” başlıklı 10’uncu maddesinde “ Müstakil laboratuvar açacaklar; bizzat veya mes'ul müdürleri vasıtasıyla, bu Yönetmelikte belirtilen laboratuvarlardan hangi türü açacaklarını, çok amaçlı diş protez laboratuvarı başvurusunda ayrıca bu laboratuvarın hangi türleri kapsayacağını açıkça belirten bir dilekçe ile (Ek:1) Müdürlüğe başvururlar.

Dilekçeye ekli başvuru dosyasında bulunması gereken bilgi ve belgeler şunlardır:

a) Laboratuvarın açılması düşünülen bina ve laboratuvarın bölümlerini gösteren, metrekare cinsinden kullanım alanı belirtilmiş mes’ul müdür tarafından onaylanmış ölçümlü kat ve yerleşim planı,

b) Laboratuvar şirket tarafından açılacak ise; şirketin diş protez hizmetleri ile ilgili kuruluş amacı ve faaliyet alanının yer aldığı, ortaklarının tamamının diş hekimi ve/veya dişprotez teknisyeni olduğuna ilişkin beyan ve Ticaret unvanı, kayıtlı olunan ticaret sicil memurluğunun adı ve ticaret sicil numarası beyanı (Şirketin kuruluş statüsünü ve son yönetimini gösterir Ticaret Sicil Gazetesi 1/10/2003 tarihinden önce yayınlanmışsa Ticaret Sicil Gazetesinin aslı veya müdürlükçe onaylı örneği),” hükmü,

“Başvurunun değerlendirilmesi ve ruhsatlandırma” başlıklı 11’inci maddesinde “10 uncu maddeye göre yapılan başvuru; bu Yönetmelik hükümlerine uygun olup olmadığı il denetim ekibince öncelikle dosya üzerinden değerlendirilir. Uygun görülmesi halinde açılacak laboratuvar yerinde incelenir. Gerekli şartları taşıması halinde laboratuvara, valilikçe tek nüsha halinde düzenlenen ve bir örneği Ek-2’de yer alan Diş Protez Laboratuvarı Ruhsat Belgesi verilir.

Müdürlükçe düzenlenen her bir ruhsatın “aslı gibidir” onaylı bir örneği Bakanlığa gönderilir.

Ruhsat verilen diş protez laboratuvarı için müdürlük tarafından, mesul müdür adına Ek-3’teki Diş Protez Laboratuvarı Mesul Müdürlük Belgesi düzenlenir. Mesul müdür tarafından diğer çalışanların her birine Ek-4’teki Diş Protez Laboratuvarı Personel Çalışma Belgesi düzenlenir ve müdürlükçe onaylanır. İkişer nüsha halinde düzenlenen bu belgeler ile başvuru dosyasının bir örneği müdürlükte saklanır. Asıl nüshalar imza karşılığı mesul müdüre teslim edilir.

Bu Yönetmelik kapsamındaki laboratuvarların nakli, devri, kapanması, personel hareketleri, müdürlüğe verilen kat ve yerleşim planında yapılması düşünülen köklü değişikler en geç 15 gün içinde müdürlüğe bildirilir.

Laboratuvar ruhsatı; taşınma, sahiplik, isim ve unvan değişikliği ile ruhsatın kaybolması veya okunmasını engelleyecek şekilde tahrip olması halinde yeni ruhsat numarası düzenleme tarihi verilmek suretiyle yenilenir. Ruhsatın herhangi bir sebepten dolayı yenilenmesi durumunda arka kısmına yenilenme gerekçesi ilk düzenleme tarihi ile birlikte şerh edilir.” hükmü,

“Yasaklar” başlıklı 13’üncü maddesinde “ Bu Yönetmelik kapsamında yasak olan fiil ve davranışlar şunlardır:

a) Laboratuvarlarda hiçbir şekilde dişhekimliği klinik hizmetlerinde kullanılan tıbbi cihaz, alet ve malzemeler bulundurulamaz, diş hekimliği klinik hizmetleri verilemez.

b) Laboratuvarlarda, ağız ve diş sağlığı hizmeti veren sağlık kuruluşları ile diş hekimleri dışında hiç kimseden ücretli veya ücretsiz iş kabul edilemez.

c) Laboratuvarlar hiçbir şekilde hastayla irtibat kuramaz.

d) Laboratuvarların içinde başka bir ticari faaliyet yürütülemez, diş hekimlerinin klinik hizmetlerinin yürütüldüğü işyerleri dâhil olmak üzere diş depoları ve benzerleri ile aynı fiziki mekânı paylaşamaz.” hükmü,

“Tabela” başlıklı 16’ncı maddesinde “ Müstakilen açılan laboratuvarların tabela ve kaşesi ile basılı evraklarında kullanılan ismi, (Ek: 9) daki örneğe uygun olmalıdır.

Tabelalar ve kullanılan basılı materyallerde kesinlikle reklam yapılamaz.” hükmü ile,

Geçici 2’nci maddesinde “Bu Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce Bakanlıkça verilen ruhsatlara ilişkin haklar saklıdır.” hükmü yer almaktadır.

İhaleye teklif veren Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti. ile Kırıkhan Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuvarı’nın aynı adreste faaliyet gösterdikleri sunulan belgelerden anlaşılmakta olup, Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti.nin Kırıkhan Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuvarı’nın sahibi olmaması halinde, mezkûr Yönetmelik’in 13’üncü maddesine aykırı hareket edildiği sonucu doğmaktadır.

İdarece bu hususlara ilişkin yapılan başvuru, “Yapılan ayrıntılı inceleme sonucunda itirazınız yerinde görülmemiştir.” denilmek suretiyle reddedilmiş olmasına rağmen, idarece gönderilen ihale işlem dosyasında, yapılan ayrıntılı incelemeye dair herhangi bir belge yer almamaktadır.

Dolayısıyla, “Kırıkhan Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuarı Ruhsat Belgesi”nin Kırıkhan Diş Tıp Malz. San. Tic. Ltd. Şti.nce sunulmasının Diş Protez Laboratuvarları Yönetmeliği’ne uygun olup olmadığı yönünde idarece gerekli araştırmanın yapılmasından sonra ihalenin karara bağlanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Kanun hükmüne göre ihale komisyonunun verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği ve bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği anlaşılmaktadır. Aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi ve sorgulanmasına yönelik bu genel hüküm dışında ikincil mevzuatta personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde ve yapım işi ihalelerin aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine yönelik özel düzenlemeler yapılmıştır. Kamu ihale mevzuatında personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin ne şekilde belirleneceğine dair ise açık bir düzenleme bulunmamakta, ancak Kamu İhale Kurulu’nun personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de, idare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyetin kârsız tutarının altında kalan teklif sahiplerinden açıklama istenilmesi gerektiği yönünde istikrar kazanmış kararları bulunmaktadır.

İdarece ihaleye ilişkin tespit edilen yaklaşık maliyet tutarlarının hesaplanma yöntemi göz önüne alındığında, kâr dâhil maliyet olduğu kabul edilmelidir. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesine göre yüklenici kâr oranının azami %20 olarak belirlenebileceği dikkate alındığında, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde kâr oranına ilişkin ayrıca bir belirlemenin yapılmadığı hizmet alımı ihalelerine yönelik yapılacak değerlendirmelerde yaklaşık maliyetin %20 oranında kâr içerdiğinin kabulünden hareket edilmesi gerekmektedir.

Bu doğrultuda ihalenin şikâyete konu 2’nci kısmına ait yaklaşık maliyetlerin hesabında kâr oranının ayrıca belirtilmemiş olduğu başvuruya konu ihalede, idarelere tanınan azami %20 kâr tutarı yaklaşık maliyetlerden düşüldüğünde, kârsız yaklaşık maliyet tutarının 1.357.291,67 TL olduğu, ihalenin 2’nci kısmının üzerinde bırakılmasına karar verilen isteklinin teklifinin ise, kârsız yaklaşık maliyetin altında olduğu ve Kurul kararları uyarınca aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve idarece önemli teklif bileşenleri de belirtilmek suretiyle sorgulanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Dolayısıyla, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu laboratuvar ruhsatının ilgili mevzuata uygun olup olmadığının idarece araştırılmasından sonra, bahse konu isteklinin teklifinin geçerli olmasının anlaşılması halinde, teklifte önemli olan bileşenlerin belirlenerek, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu laboratuvar ruhsatının ilgili mevzuata uygun olup olmadığının idarece araştırılmasından sonra, bahse konu isteklinin teklifinin geçerli olmasının anlaşılması halinde, teklifte önemli olan bileşenlerin belirlenerek, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başka****n

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi