KİK Kararı: 2013/UH.II-4662

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/078
Gündem No : 42
Karar Tarihi : 11.12.2013
Karar No : 2013/UH.II-4662 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Gülümse Yemek Gıda H Ay.İnş.Turz.İth. İhr.San.Tic.Ltd., DÖRTYOL SANAYİ SİTESİ ESKİŞEHİR CAD. GAZİ SOK. NO : 51 SAKARYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sapanca İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü- Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarlık, Rüstempaşa Mahallesi Ersin Caddesi /Kaymakamlık Binası 2 54600 SAKARYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/96051 İhale Kayıt Numaralı "Muazzez Sabri Gündoğar Ortaokulu (19) Öğrenci Ve Bilgin Özkaynak İlkokulunda (130) Öğrenciye Toplam (149) Öğrenciye Yemek Verme İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Sapanca İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 26.07.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Muazzez Sabri Gündoğar Ortaokulu (19) Öğrenci ve Bilgin Özkaynak İlkokulunda (130) Öğrenciye Toplam (149) Öğrenciye Yemek Verme İşi” ihalesine ilişkin olarak Gülümse Yemek Gıda Hay. İnş. Turz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin 31.10.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.11.2013tarihli yazısı ile üzerine, başvuru sahibince 18.11.2013tarih ve 35343sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.11.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4084sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece, ekonomik açıdan en avantajlı 1’nci istekli hariç diğer isteklilere teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasına ilişkin herhangi bir yazı tebliğ edilmediği, bu durumun mevzuata aykırı olduğu ayrıca idarece, 23.09.2013 tarihli ve 2013/UH.II-3729 sayılı Kurul kararında yer verilen ayrıntıların gözden kaçırıldığı, eksik ve yanlış değerlendirmeler yapıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı 1’nci istekli tarafından yapılan amortismana tabi kalemlerin maliyetlerinin açıklanmasında ihale mevzuatında yeri olmayan usullerin kullanıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Gülümse Yemek Gıda Hayvancılık İnş. Tur. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin, ihaleye yönelik olarak 29.08.2013 tarih ve 27895 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, yapılan inceleme sonucunda alınan 23.09.2013 tarihli ve 2013/UH.II-3729 sayılı Kurul kararında “Bu itibarla başvuru konusu ihalede her bir yemek çeşidine ilişkin olarak ilgili bileşenlere ve gramajlara yer verilmemesi nedeniyle, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasındaki yemek içeriklerinin kontrolünün mümkün olmadığı değerlendirildiğinden, isteklilerce sunulacak teklif açıklamalarının sağlıklı bir şekilde değerlendirilebilmesi için, idarece bir haftalık, 10 günlük veya idarece belirlenecek herhangi bir süreyi içerir bir yemek listesinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında isteklilere verilmesi, söz konusu listeye ek olarak öngörülen yemeklerin içeriğindeki yemek bileşenlerinin gramajları ile belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır. Bu nedenle de, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında örnek yemek menüsü oluşturularak, söz konusu yemeklerin bileşenleri ve bu bileşenlere ilişkin gramajların istekliye sunularak, aşırı düşük teklif sorgulamasını yeniden yapması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.” denilerek düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği, bunun üzerine idarece karsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren istekli Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, daha sonra anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların idarece uygun görüldüğü ve 22.10.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin yine Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Buna göre idarece Kurul kararının gereğinin yerine getirildiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu hususa yönelik iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin idarece, ekonomik açıdan en avantajlı 1’nci istekli hariç diğer isteklilere teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasına ilişkin herhangi bir yazı tebliğ edilmediği, bu durumun mevzuata aykırı olduğu iddiasına ilişkin yapılan incelemeye aşağıda yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’inci maddesinde, “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü,

Aynı Kanunun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “... (2) -(Değişik: 4964/ 22 md.) Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir.

32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.

İlgili mevzuatına aykırı olarak düzenlenmiş teminat mektupları kabul edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 54’üncü maddesinde “(1) Tekliflerin geçerlilik süresi; tekliflerin tahmini değerlendirme süresi, şikayete ilişkin süreler, ihale kararının onaylanması ile sözleşme imzalanmasına kadar geçecek süre ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir ve bu süre ihale dokümanında belirtilir.

(2) İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü,

Yönetmeliğin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.

(2) İhale üzerinde kalan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, ihale bedelinin yüzde altısı oranında kesin teminat alınır.

(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(4) İstekli veya yüklenici tarafından, teminat olarak banka teminat mektubu verilmesi halinde, bu teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez.

(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

(6) Kesin teminat mektuplarının süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.

(7) İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir.

(8) Her ne suretle olursa olsun, idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.

(9) Gerek görüldüğünde teminat mektuplarının ilgili bankanın genel müdürlüğünden veya şubesinden teyidi idarelerce yapılabilir. Yapılan teyitlerde, bankanın en az iki yetkilisinin imzasının bulunması gerekir.

(10) Fiyat farkı ödenmesi öngörülerek ihale edilen işlerde fiyat farkı olarak ödenecek bedelin, sözleşme bedelinde artış meydana gelmesi halinde ise bu artış tutarının yüzde altısı oranında teminat olarak kabul edilen değerler üzerinden ek kesin teminat alınır. Fiyat farkı olarak ödenecek bedel üzerinden hesaplanan ek kesin teminat, hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle de karşılanabilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Geçici teminat mektuplarının süresi” başlıklı 18.2.’nci maddesinde “4734 sayılı Kanunun 35 inci maddesindeki; “Bu Kanun kapsamında bankalarca verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kurum yetkilidir. 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesine göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır.” hükmü ile ilgili olarak, geçici teminat mektuplarındaki sürenin idareler tarafından, teklif geçerlik süresinden itibaren 30 günden daha uzun süreli olarak belirlenip belirlenemeyeceği konusunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İdare, 4734 sayılı Kanunun 35 inci maddesini esas alarak, teklif geçerlilik süresinin bitimi tarihine 30 gün eklemek suretiyle bulduğu tarihi idari şartnamenin “geçici teminat” başlıklı maddesine yazacaktır. Tip idari şartnamelerin geçici teminata ilişkin maddeleri gereğince geçici teminat olarak sunulan teminat mektubunda geçerlilik tarihi belirtilmeli ve bu tarih, idari şartnamede öngörülen tarihten önce olmamalıdır. Bu çerçevede, asgari süreyi karşılayan veya asgari sürelerden daha uzun süreleri içerir geçici teminat mektuplarının geçerli kabul edilmesi gerekmektedir. Ayrıca, süresiz geçici teminat mektupları da kabul edilecektir.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7 nci maddesinde;

“Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir. Ancak tekliflerin geçerlilik süresinin dolmuş olması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeyi imzalama zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeyi imzalamayan istekliler hakkında geçici teminatın irat kaydedilmesine ve yasaklamaya ilişkin hükümler uygulanmayacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İdarî şartnamenin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 60 (ALTMIŞ) takvim günüdür.

24.2. İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir. İstekli, İdarenin bu talebini kabul veya reddedebilir. İdarenin teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebini reddeden isteklinin geçici teminatı iade edilir.

24.3. Teklifinin geçerlilik süresini uzatan istekli, teklif ve sözleşme koşullarını değiştirmeden, geçici teminatını kabul ettiği yeni teklif geçerlilik süresi ile geçici teminata ilişkin hükümlere uygun hale getirir.

24.4. Bu konudaki istek ve cevaplar yazılı olacaktır.__.” düzenlemesi,

Anılanşartnamenin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde ise “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir.

26.3. Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 23.10.2013 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Kabul edilebilir bir geçici teminat ile birlikte verilmeyen teklifler, istenilen katılma şartlarının sağlanamadığı gerekçesiyle İdare tarafından değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye teklif veren isteklilerden Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Hendek Şubesi tarafından verilen ve 31.12.2013 tarihine kadar geçerli olan geçici teminat mektubu sunduğu, sunulan belgenin idarece teyidinin yapıldığı, Gülümse Yemek Gıda Hayvancılık İnş. Tur. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ise Ziraat Bankası A.Ş. Erenler/Sakarya Girişimci Şubesi tarafından verilen ve 23.12.2013 tarihine kadar geçerli olan geçici teminat mektubu sunduğu, sunulan bu belgenin idarece teyidinin yapıldığı anlaşılmıştır. Ancak ihale işlem dosyasında gönderilen belgelerin incelenmesinden teklif geçerlilik sürelerinin uzatılıp uzatılmadığına ilişkin isteklilere gönderilen herhangi bir belgeye rastlanmamıştır. Öte yandan bu aşamada ihaleye teklif veren her iki isteklinin de geçici teminat vadelerinin sona ermediği, ayrıca teklif geçerlilik süresinin uzatılıp uzatılmaması hususunun idarenin takdirinde olduğu, teklif geçerlilik süresinin uzatılmasının kabul edilip edilmediği isteklilere sorulmasa dahi Kamu İhale Genel Tebliğinin “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7 nci maddesi gereği, ekonomik açıdan en avantajlı 1’inci veya 2’nci isteklinin kabul etmesi halinde, teklif geçerlilik süresi sona erdikten sonra dahi sözleşme yapılabilmesinin mümkün olduğu dikkate alındığında, idarenin sözleşmeye davetinin, ekonomik açıdan en avantajlı 1’nci veya 2’nci istekli tarafından kabul edilmesi halinde sözleşme imzalanabileceği anlaşılmıştır.

İdarenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısında, örnek yemek menülerinin maliyetlerinin açıklanmasının istenildiği, söz konusu yazıda amortismana tabi kalemlerin maliyetlerinin açıklanması gerektiğine yer verilmediği görüldüğünden, başvuru sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı 1’nci istekli tarafından yapılan amortismana tabi kalemlerin maliyetlerinin açıklanmasında ihale mevzuatında yeri olmayan usullerin kullanıldığı iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, yukarıda yer alan mevzuatta da belirtildiği üzere, ihaleye teklif veren isteklilerin teklif geçerlilik sürelerini uzatıp uzatmadığı hususunu bu isteklilere sorma işleminin idarenin takdirinde olduğu, idarece gerekli görülmesi halinde isteklilere teklif süresini uzatıp uzatmadıkları sorulabileceği gibi, gerekli görülmemesi halinde de sorulmayabileceği, söz konusu işlemin idarece tesis edilmesinin zorunlu nitelikte olmadığı ve takdiri işlem niteliğinde olduğu, ayrıca şikâyete konu ihalede idarenin hiçbir istekliye teklif geçerlilik süresini uzatıp uzatmadığı hususunu sormadığı, bu anlamda şikâyet dilekçesinde iddia edilenin aksine eşitlik ilkesinin zedelenmediği, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan istekliden amortismana tabi kalemlerin maliyetlerinin açıklanmasının istenmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu hususlara yönelik iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi