KİK Kararı: 2013/UH.II-3453 (4 Eylül 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/057
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 04.09.2013
Karar No : 2013/UH.II-3453
BAŞVURU SAHİBİ:
Ömer Yıldız Hazır Yemek İnş.Nak.Tem.Hiz.Odun Kömür San.Tic.Ltd.Şti., KAYA MAH. YAZIKÖY YOLU NO : 4 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kocaköy İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü , Hükümet Konağı DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/68348 İhale Kayıt Numaralı "Taşımalı İlköğretim Öğrencilerine Kumanya Ve Sıcak Yemek Verilmesi İşi." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kocaköy İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 27.06.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Taşımalı İlköğretim Öğrencilerine Kumanya ve Sıcak Yemek Verilmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Ömer Yıldız Hazır Yemek İnş. Nak. Tem. Hiz. Od. Köm. San. Tic. Ltd. Şti.nin 24.07.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.07.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.08.2013 tarih ve 25888 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.08.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/2869 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, gerekli tüm belgeleri temin etmelerine rağmen idarece aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Taşımalı İlköğretim öğrencilerine Kumanya ve Sıcak yemek verilmesi işi.” olarak belirtildiği, miktarı ve türünün ise “ 2013-2014 Eğitim Öğretim Yılı’nda taşımalı ilköğretim kapsamında 1 taşımalı ilköğretim okuluna (Bozbağlar Hayderekan Cumhuriyet I.Ö.O.) ‘na taşınan 220 öğrenciye kumanya ve 1 taşımalı ilköğretim okuluna (Kokulupınar I.Ö.O) ‘na taşınan 214 öğrenciye 180 iş günü sıcak yemek verilmesi işi” şeklinde belirtildiği, 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün götürü bedel teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, 25’inci maddesinde“ 25.1. İlgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinden hepsi İstekli tarafından teklif edilecek fiyata dâhil edilir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İlgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinden hepsi İstekli tarafından teklif edilecek fiyata dâhil edilir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesinin bulunduğu,Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde, işe başlama tarihinin 16.09.2013, işin bitiş tarihinin 13.06.2014 olarak belirtildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü bulunmaktadır.

Kanunun anılan maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanacak ikincil mevzuatın esas alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, idarece ihalenin yaklaşık maliyetinin, Milli Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 23.05.2013 tarih ve 10882284 sayılı yazısı uyarınca belirlenen ücretten KDV oranı indirilmek suretiyle bulunan tutar esas alınarak, toplam 198.893,52 TL olarak belirlendiği ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur...” şeklinde yer alan hüküm göz önünde bulundurulmak suretiyle ihale komisyonunca, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, yaklaşık maliyet tutarında en fazla %20 oranında kâr bulunduğu varsayımı ile kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının (198.893,52/1,20=) 165.744,60 TL olarak hesaplandığı ve bu tutarın altında teklif vermiş olan aşağıdaki isteklilerin teklifinin aşırı düşük olarak belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

1. Çamlıca Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.

152.334,00

2. Ömer Yıldız Hazır Yemek İnş. Nak. Tem. Hiz. Od. Köm. San. Tic. Ltd. Şti.

165.744,59

Anılan isteklilerce süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamalarının idareye sunulduğu ve idarece yapılan değerlendirme neticesinde her iki isteklinin açıklamalarının da yeterli bulunmayarak tekliflerinin reddedildiği ve ihalenin 165.744,60 TL teklif vermiş olan Uslu Yem. Tem. Nakl. İnş. ve Otomsyn. Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakıldığı, daha sonra 01.08.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile teklif geçerlik süresini uzatmadığı gerekçesiyle Uslu Yem. Tem. Nakl. İnş. ve Otomsyn. Hizm. San. Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin Kariyer Zirai İlaçl. Ürt. Yem. Hiz. Tem. İnş. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması,

a) İhale dokümanında yer alan yemek menüsünde yoğurdun kâse olarak verileceğinin belirtilmesine karşın yoğurt maliyetinin kilo üzerinden hesaplandığı,

b) Kati teminat mektubu giderine yer verilmesine karşın bu giderin belgelendirilerek açıklanmadığı,

c) Et için öngörülen fiyatın tevsik edilmesi için sunulmuş olan Ticaret Borsası’ndan alınmış listede etin kemikli mi kemiksiz mi olduğunun belirtilmediği,

d) Teknik Şartnamede portör muayenesinin 3 ayda bir yapılmasının öngörüldüğü, buna karşın isteklinin portör muayene giderini 6 aylık periyot üzerinden (iki defa) hesapladığı,

e) Teknik Şartname’nin 16’ncı maddesinde yer alan çatal, kaşık, bıçak, sürahi, bardak, tuzluk, biberlik giderleri için maliyet analiz raporunda herhangi bir maliyet öngörülmediği, ayrıca envanter defterinde kayıtlı olan benmarinin okul sayısına göre yeterli olmadığı,

f) Yemek taşıma işinde kullanılacak araca ait yakıt bedelinin belgelendirilmesine karşın yakıt tüketimine dair herhangi bir belge sunulmadan hesaplamalarda tahmini bir rakamın dikkate alındığı, ayrıca, taşıma işinde kullanılacak araca dair diğer giderlerin hesaplamada dikkate alınmadığı,

g) Elektrik ve su giderleri için, iş arttığında tüketimin artacağı öngörülmeden, önceki aylardaki sarfiyat tutarlarının dikkate alındığı,

h) Gıda maddelerinin analiz giderlerine ilişkin bir hesaplama yapılmadığı,

ı) Açıklama kapsamında sunulmuş olan, S.S. Diyarbakır Sebze Hali Kooperatifi’nden alınmış belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.3’üncü maddesinin (f) bendi sayılan belge niteliğinde olmadığı,

Gerekçeleriyle uygun bulunmamış olup, bu gerekçeler itibariyle yapılan inceleme neticesinde tespit edilen hususlara aşağıda yer verilmiştir.

Gerekçe 1: İhale dokümanında yer alan yemek menüsünde yoğurdun kâse olarak verileceğinin belirtilmesine karşın yoğurt maliyetinin kilo üzerinden hesaplanması.

Sıcak Yemek Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nde yoğurdun 100-120 gr olacağı belirtilmiş olup, ihale dokümanı kapsamında yer alan Sıcak Yemek Menüsü’nden yoğurdun kase ambalajlı olarak verileceği anlaşılmıştır.

Buna karşın, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasında yapılan incelemede, isteklinin yoğurt için öngördüğü fiyatı tevsik etmek üzere Dil-Pa Gıda Tem. Otom. Pet. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturanın sunulduğu, anılan faturada yoğurt için birim kg fiyatına (1,40 TL/kg) yer verildiği ve isteklinin öğün maliyet hesaplamalarında bu birim fiyatı kullandığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla, idarenin gerekçesi yerinde bulunmuştur.

Gerekçe 2: Kati teminat mektubu giderine yer verilmesine karşın bu giderin belgelendirilerek açıklanmaması.

İdarece başvuru sahibine gönderilen aşırı düşük teklif sorgulamasına dair yazıda “ … 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 38. Maddesi gereğince teklif ettiğiniz bu bedele göre ihale konusu iş ile ilgili hizmeti nasıl vereceğinizi tevsik eden detaylı bir maliyet hesabı ile birlikte komisyon başkanlığımıza 15.07.2013 günü mesai bitimine kadar yazılı olarak belgelerin asıllarını bildirilmesini rica ederim. Teklifte önemli olarak tespit edilen bileşenler; 1- işçilik maliyeti 2- malzeme maliyeti 3- portör maliyeti 4- demirbaş maliyeti 5- elektrik, doğalgaz, su maliyetleri 6- mali mesuliyet sigortası maliyeti .” ifadelerine yer verilmiştir.

Başvuru sahibi istekli, aşırı düşük teklif açıklamasında 10 ay süreli kati teminat mektubu maliyeti için 100 TL gider öngörmüş olup, idarenin anılan yazısında önemli teklif bileşeni olarak belirlenmeyen kati teminat mektubu giderine ilişkin olarak isteklinin herhangi bir belge sunmasına gerek bulunmamaktadır.

Gerekçe 3: Et için öngörülen fiyatın tevsik edilmesi için sunulmuş olan Ticaret Borsası’ndan alınmış listede etin kemikli mi kemiksiz mi olduğunun belirtilmemesi.

Başvuru sahibi isteklinin iş kapsamında kullanılacak et için öngördüğü birim fiyatı tevsik etmek üzere Diyarbakır Ticaret Borsası’nın 27.06.2013 tarihine ait fiyat listesini sunduğu, anılan listede kemikli veya kemiksiz tanımlaması bulunmadan dana etinin ortalama birim fiyatının 14,63 TL/kg olarak belirtildiği ve istekli tarafından birim yemek maliyet hesaplamasında söz konusu birim fiyatın kullanıldığı görülmüştür.

Toptan ve büyük miktarlarda malın işlem gördüğü Ticaret Borsalarında genel olarak kemikli etlerin işlem gördüğü göz önünde bulundurulduğunda, istekli tarafından kemiksiz et kullanılması gereken yemeklerin maliyet hesaplamasında kemikli et birim fiyatının kullanılması yerinde bulunmamıştır.

Gerekçe 4: Teknik Şartnamede portör muayenesinin 3 ayda bir yapılması öngörülmesine karşın isteklinin portör muayene giderini 6 aylık periyot üzerinden (iki defa) hesaplaması.

Sıcak Yemek Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin 5’inci maddesinde “Yemeğin taşınması, yemek Servisini yapılması ve yemek sonrası temizlik hizmetlerinin yapılmasında görevlendirilecek personel yüklenici firma tarafından temin edilecek, bu hususta yapılacak tüm giderler (maaş,SSK pirimi, vergi vb) giderler yüklenici firma tarafından karşılanacaktır. Bu personellerin Sabıka kaydı, sağlık raporları (Portör Muayenesi) kimlik bilgileri yüklenici firma tarafından kuruma ibraz edilecektir. Personellerin sağlık raporları 3 ayda bir yenilenecek ve ilgili kuruma verilecektir. Yemeğin hazırlanması servis edilmesi ve dağıtımında çalışan personel görev başında iken kişisel bakımına özen gösterilecek, tırnaklar kesilmiş, eller temiz ve açıkta yara olmayacaktır. Çalışırken bone, maske ve eldiven takılacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır. Anılan düzenlemeye göre ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personelin 3 ayda 1 portör muayenesinden geçmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasına bakıldığında, isteklinin iş kapsamında 5 kişinin çalışmasını öngördüğü, bunların 6 ayda bir portör muayenesinden geçeceği kabulü ile portör muayene maliyetini (5 kişi x 2 defa x 36,00 TL=) 360,00 TL olarak hesapladığı, ayrıca portör muayenesine esas tetkikler için kişi başı 36,00 TL olmak üzere Özel Bağlar Hastanesi Özel Sağlık Hiz. Medikal San. Tic. A.Ş.den almış olduğu fiyat teklifini açıklaması kapsamında sunduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli idareye şikayet başvurusunda, ihale konusu iş boyunca (10 ay) personel için 2 defa portör muayenesine esas tetkik gideri öngörmelerinin sebebini, 6 aylık çalışma sonrasında sosyal güvenlik sistemine dahil olacak personelin portör muayenesine esas üçüncü tetkiklerin bu kapsamda ücretsiz olarak yaptırılacak olması şeklinde açıklamaktadır.

Gerekçe 5: Teknik Şartname’nin 16’ncı maddesinde yer alan çatal, kaşık, bıçak, sürahi, bardak, tuzluk, biberlik giderleri için maliyet analiz raporunda herhangi bir maliyet öngörülmemesi, ayrıca envanter defterinde kayıtlı olan benmarinin okul sayısına göre yeterli olmaması.

Sıcak Yemek Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin 16’ncı maddesinde “Yüklenici yemekleri hazırladıktan sonra Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarına götürerek okulun yemekhanesinde öğrencilere servis yapacak, yemekhanenin ve servis takımlarının temizliğini yaptıktan sonra okuldan ayrılacaktır. Yemek masaları yüklenici tarafından hazırlanacak, masaların üzerinde yemeğin özelliğine göre çatal, kaşık, bıçak, sürahi, bardak, tuzluk, biberlik ve peçete mutlaka bulunduracaklardır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, isteklinin iş kapsamında kullanılacak demirbaşların kullanım (amortisman) giderini aylık 300 TL olmak üzere 9 ay için 2.700,00 TL olarak öngördüğü, ayrıca isteklinin yeterli sayıda çatal, kaşık, bıçak, sürahi ve bardağa sahip olduğunu gösteren SMMM onaylı envanter defterini sunduğu tespit edilmiştir.

Buna ek olarak, istekli tuzluk ve biberlik maliyetini teklifine yansıtmış olup, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.24’üncü maddesinde “Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.” şeklinde yer alanaçıklama doğrultusunda istekli tarafından bu maliyetler için öngörülen tutarların ayrıca belge ile tevsik edilmesi gerekmediği sonucuna varılmıştır.

Son olarak, envanter defterine bakıldığında, isteklinin 1 adet benmariye sahip olduğu görülmüş olup, ihale konusu iş kapsamında sadece 1 adet okulda (Kokulupınar İlköğretim Okulu) sıcak yemek servis hizmeti verileceğinden, bu hizmetin verilmesi için 1 adet benmarinin yeterli olacağı anlaşılmıştır.

Neticede, idarenin bu gerekçesi yerinde bulunmamıştır.

Gerekçe 6: Yemek taşıma işinde kullanılacak araca ait yakıt bedelinin belgelendirilmesine karşın yakıt tüketimine dair herhangi bir belge sunulmadan hesaplamalarda tahmini bir rakamın dikkate alınması, ayrıca, taşıma işinde kullanılacak araca dair diğer giderlerin hesaplamada dikkate alınmaması.

Sıcak Yemek Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin 3’üncü maddesinde “Yemekler, yüklenici tarafından Taşıma Merkezi okullara termokingli araçlarla ve termobakslarda bizzat götürülüp kendi servis araçları ve elemanlarınca sıcak olarak her öğrenciye ayrı çatal, kaşık,su bardağı ve servis tabağı ile servis yapılacaktır.” düzenlemesi, Kumanya Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin 2’nci maddesinde ise “Yemek veya kumanyaların taşımasında kullanılacak araçların standartlara uygun olması (Kapalı kasa, soğutuculu vb. özelliklere uygun olması)” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, isteklinin iş kapsamında kullanılacak aracın kullanım (amortisman ve diğer giderler) giderini aylık 268,92 TL olmak üzere 9 ay için 2.420,28 TL olarak öngördüğü, ayrıca bu aracın günlük ortalama 30 km yol yapacağı ve günlük 19,845 TL yakıt sarf edeceği kabulü ile 180 gün için toplam 3.572,10 TL akaryakıt gideri hesapladığı, öte yandan, Diyarbakır ili Kocaköy İlçesi için 27.06.2013 tarihine ait “Petrol Ofisi A.Ş. Tavsiye Edilen Akaryakıt Satış Fiyatları”nı gösteren web sayfası çıktısını sunduğu tespit edilmiş olup, anılan web sayfası çıktısında yer alan KDV dahil motorin birim fiyatı (4,41 TL/litre) ile aracın 30 km mesafede sarf edeceği tahmini ortalama yakıt miktarını (4,5 litre) çarpmak suretiyle günlük akaryakıt sarfiyat giderini (4,41 x 4,5= 19,485 TL) hesapladığı anlaşılmıştır.

Son olarak, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında yemek taşıma işinde kullanılacak araca ve akaryakıt giderine ilişkin olarak maliyet öngördüğü dikkate alındığında, idarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenmeyenaraç kullanım ve akaryakıt maliyeti için isteklinin öngördüğü maliyet tutarını tevsik edici belge sunma zorunluluğunun bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Gerekçe 7: Elektrik ve su giderleri için, iş arttığında tüketimin artacağı öngörülmeden, önceki aylardaki sarfiyat tutarlarının dikkate alınması.

Başvuru sahibi istekli aşırı düşük teklif açıklamasında aylık tahmini 26,00 TL’den 9 aylık toplam 234,00 TL su gideri; aylık tahmini 200,00 TL’den 9 aylık toplam 1.800,00 TL elektrik gideri öngörmüş olup, açıklaması kapsamında 06.05.2013 tarihli 25,44 TL tutarındaki Kocaköy Belediye Su İşletmesine ait Su İhbarnamesi ile 2012 Aralık ayına ait 181,70 TL tutarındaki Dicle EDAŞ İl Müdürlüğü Elektrik İhbarnamesini sunmuştur. Bu itibarla, isteklinin ihale konusu iş için öngördüğü su ve elektrik sarfiyatı giderlerini işletmesinin önceki su ve elektrik sarfiyatlarını göz önüne alarak belirlediği anlaşılmıştır.

Neticede, anılan giderlerin önceden tam olarak bilinmesi mümkün olmadığından, istekli tarafından işletmesinin önceki aylardaki sarfiyat bilgileri dikkate alınarak söz konusu giderler için tahmini bedeller öngörülmesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Gerekçe 8: Gıda maddelerinin analiz giderlerine ilişkin bir hesaplama yapılmaması.

Sıcak Yemek Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin22’nci maddesinde “İdare yemek numunelerini gerekirse halk sağlığı ve biyokimya laboratuarlarında inceletebilir ve buna ait tüm masraflar firma tarafından karşılanır.” düzenlemesi, öte yandan, Kumanya Hizmet Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin14’üncü maddesinde de “Her gün hazırlanan yemekler ve kumanyalardan birer örneklerinin idarenin uygun gördükleri (Taşımalı İlköğretim Okullarına ve ilçe Milli Eğitim Müdürlüğünün ise uygun görülen yerde ) yerlere numune alma hükümlerine uygun olarak alınması ve en az 72 saat saklanması, gerektiğinde kontrol ve tahlil yapılması,(Numuneler ve tahlil için yapılacak masrafların yüklenici tarafından karşılanması,)” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasından istekliye ait teklifin bileşenlerinin (hesap cetvelinin) aşağıdaki biçimde olduğu anlaşılmıştır.

İsteklinin Teklif Bileşenleri

TL

1. Sıcak Yemek Malzeme Maliyeti

40.091,00

2. Kumanya Malzeme Maliyeti

46.040,94

3. İşçilik Gideri

54.221,40

4. İşyeri Kira Bedeli

1.296,00

5. Personel Yemek ve Numune Yemek Giderleri

1.571,40

6. Sigorta Gideri

523,00

7. Demirbaş Malzeme ve Araç Kullanım ve Akaryakıt Giderleri

8.692,38

8. Temizlik Sarf Malzeme Gideri

2.340,00

9. Sözleşme Giderleri

4.168,47

10. Elektrik – Tüp – Su Giderleri

5.850,00

11. Kati Teminat Mektubu Gideri

100,00

12. Portör Muayene Gideri

360,00

13. Firma Kârı

490,00

Toplam

165.744,59

İsteklinin hesap cetveline bakıldığında, hesap cetvelinde idarece gönderilen yazıda belirtilen önemli teklif bileşenleri için öngörülen maliyet tutarlarının bulunduğu, bununla birlikte önemli teklif bileşenleri arasında bulunmayan gıda numunelerinin analiz (tahlil) giderine yer verilmediği tespit edilmiştir.

Gerekçe 9: Açıklama kapsamında sunulmuş olan, S.S. Diyarbakır Sebze Hali Kooperatifi’nden alınmış belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.3’üncü maddesinin (f) bendi sayılan belge niteliğinde olmaması.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.3’üncü maddesinde “Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

…

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

…” açıklaması, 79.4.2.11’inci maddesinde ise “İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılması halinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibi istekli menü hesaplamalarında yaş sebze ve meyveler için öngördüğü fiyatları tevsik etmek üzere açıklaması kapsamında S.S. Diyarbakır Sebze Hali İşletme Kooperatifi’nin 27.06.2013 tarihli (26.06.2013 tarihindeki verilere göre oluşturulmuş) bülteninin ilgili sayfalarını sunmuş olup, SMMM onaylı bülten sayfalarında hal müdürünün imzasının bulunduğu görülmüştür.

552 sayılı Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin 2’nci maddesinde toptancı hali; yaş sebze ve meyvelerin toptan alımı ve satımının yapıldığı yerler olarak tanımlanmış olup, “Toptancı Halleri ve Pazar Yerlerinin Kuruluşu ve Çalışma Esasları” başlıklı ikinci kısmında yer alan “Kuruluş” başlıklı 4’üncü maddesinde “Toptancı halleri; belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler, büyükşehir belediye sınırları içinde büyükşehir belediyeleri tarafından açılır veya açılmasına ruhsat verilir.

Gerçek ve tüzel kişiler tarafından toptan ve perakende halleri açılması belediyelerin iznine tabidir.

Toptancı hallerinin kuruluşuna ilişkin usul ve esaslar, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığının uygun görüşü alınarak Sanayi ve Ticaret Bakanlığının çıkaracağı bir yönetmelikle düzenlenir.” hükmü, “Hal müdürü ve hal personeli” başlıklı 19’uncu maddesinde “Toptancı haller hal müdürü ve yeterli sayıda personelden oluşan hal müdürlüğü tarafından yönetilir. Belediyelerce, münhasıran toptancı hal veya bu çerçevedeki denetim hizmetlerinin yerine getirilmesinde istihdam edilmek üzere toptancı hal müdürüne bağlı toptancı hal zabıtası görevlendirilir. Hal zabıtası olarak görevlendirilecek personelin sayısı, çalışma usul ve esasları ile bu konudaki diğer hususlar, İçişleri Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça kararlaştırılır.

Özel toptancı hallerde hal müdürü ve diğer personel hal işletmecisi tarafından istihdam olunur ve bu hallerde ilgili belediyece hal müdürlüğü nezdinde bir denetim birimi kurulur.

Hal müdürünün ziraat, ekonomi, tarım ekonomisi, gıda mühendisliği, işletme ve pazarlama konularından birinde dört yıllık yükseköğrenim görmüş olması, konusu ile ilgili en az beş yıllık tecrübeye sahip bulunması ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerindeki şartları taşıması zorunludur.

Özel toptancı hal işletmecileri ile buralarda istihdam olunan personel, kendi kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumludurlar. Bunlar, suç teşkil eden fiil ve hareketlerinden ve özellikle toptancı hale ait para ve mallar ile her türlü evrak, tutanak, rapor, defter ve diğer belgeler üzerinde işledikleri suçlardan dolayı devlet memurları gibi ceza görürler.

Hallerin yönetim ve işleyişine ilişkin usul ve esaslar ile hallerde tutulacak defter, belge ve kayıtlar İçişleri Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.” hükmü bulunmaktadır. Anılan KHK hükmünden, toptancı hallerinin bizzat belediyeler veya büyükşehir belediyelerince kurulabileceği gibi, gerçek veya tüzel kişiler tarafından da belediyenin iznine binaen kurulup, KHK uyarınca faaliyet gösterilebileceği anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, istekli tarafından açıklama kapsamında sunulmuş olan S.S. Diyarbakır Sebze Hali İşletme Kooperatifi’nin bülteninin anılan Tebliğ’in 79.4.2.3’üncü maddesinin (f) bendi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, iddiaya ilişkin olarak ihale dokümanında yapılan incelemede, ihale konusu işte verilmesi planlanan kumanya ve sıcak yemeğe ilişkin örnek menülere yer verildiği, Kumanya Teknik Şartnamesinde verilmesi planlanan kumanyaların bileşenlerinin ve gramajlarının açıklandığı görülmüştür. Ancak ihale konusu işte verilmesi planlanan sıcak yemeğe ilişkin olarak Teknik Şartnamede “ Tüm sulu yemekler malzemesi ile beraber 200 gr içindeki etler 20 gr. kemiksiz

Fırında Tavuk, Haşlama Tavuk gibi yemeklerin eti 60-80 gr

Yardımcı yemekler ( pilav, makarna, bulgur) 60-80 gr

Salatalar 60 -80 gr

Tatlılar 60-80 gr

Komposto 100-150 gr

Yoğurt 100-120 gr

Meyve 100-150 gr

Turşu 80-100 gr olacaktır.

Ekmekler 150 gr olacaktır.” ifadelerine yer verildiği bunun dışında örnek menüde yer alan yemeklerin bileşenlerine (menü bileşenlerine) dair bir bilginin bulunmadığı, hangi yemek malzemesinin kullanılacağının ve gramajlarının belli olmadığı tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin de kendine ait yemek reçeteleri (menü bileşenleri) üzerinden çiğ yemek malzemesi maliyetlerini hesapladığı görülmüştür.

Neticede, ihale dokümanında yemek öğünlerinin ihtiva ettiği malzemelerin çeşitleri ve miktarları idarece belirlenmediğinden, özellikle çiğ yemek girdisi maliyetlerine yönelik aşırı düşük teklif sorgulamasının hangi esaslara göre yapılacağının belli olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklamalarının eşit şartlarda ve sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, inceleme konusu ihalenin iptal edilmesi gerekmektedir.

Bununla birlikte, başvuruya konu ihalenin, Kamu İhale Kurulunun 04.09.2013 tarih ve 2013/UH.II-3452 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptaline karar verilmesi gerekmekle birlikte incelemeye konu ihale, Kurulun 04.09.2013 tarih ve 2013/UH.II-3452 sayılı kararı ile iptal edildiğinden karar verilmesine gerek bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi