KİK Kararı: 2013/UH.II-2524

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/043
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 19.06.2013
Karar No : 2013/UH.II-2524 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Nc Grup İnş.Tem Peyzaj Bil. İşl. Dan. Tek. Ve Sos. Hiz. Ltd. Şti., HİLAL MAH. HOLLANDA CAD. NO : 38/1 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kültür Ve Turizm Bakanlığı Milli Kütüphane Başkanlığı, Bahçelievler Mahallesi Akdeniz Caddesi 4 06490 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/33242 İhale Kayıt Numaralı "Malzemeli Genel Temizlik" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kültür ve Turizm Bakanlığı Milli Kütüphane Başkanlığıtarafından 16.04.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Malzemeli Genel TemizlikHizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak NC Grup İnş.Tem Peyzaj Bil. İşl. Dan. Tek. ve Sos. Hiz. Ltd. Şti.nin 23.05.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.05.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.06.2013tarih ve 18960sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.06.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/2049sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyasını posta yoluyla gönderdiği, ancak teklif dosyasının evrak görevlisi tarafından ihale saatinden önce açıldığı ve zarfın ağzının zımbalanmak suretiyle ihale komisyonuna ulaştırıldığı, bu durumun 4734 sayılı Kanun'un tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı 36'ncı maddesine aykırı olduğu ve ihalenin iptalini gerektirdiği,

2. İdarece aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda 6 isteklinin teklifinin reddedildiği, ancak açıklamalarının uygun görülmeme gerekçesinin belirtilmediği, bununla birlikte ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “ Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur.

Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar sıra numaralı alındılar karşılığında idareye verilir. Bu saatten sonra verilen teklifler kabul edilmez ve açılmaksızın iade edilir. Teklifler iadeli taahhütlü olarak da gönderilebilir. Posta ile gönderilecek tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye ulaşması şarttır. Postadaki gecikme nedeniyle işleme konulmayacak olan tekliflerin alınış zamanı bir tutanakla tespit edilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri gereğince, tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilmesi, ihale zarflarının ihalenin ilk oturumunda, isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde incelenmesi, 4734 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesine uygun olmayan zarfların değerlendirmeye alınmaması, uygun olan zarfların ise alınış sırasına göre isteklilerin huzurunda açılması gerekmektedir.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin 03.05.2013 tarihli ihale komisyonu kararında Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin “ teklif zarfının posta yoluyla gönderildiği ve evrak görevlisinde sehven açıldığı, ihale komisyonuna zarfın ağzı zımbalanmak suretiyle iletildiği, komisyonca açılan teklif zarfında bir teşekkür mektubu olduğu, başkaca hiçbir belge içermediği, sadece A4 boyutunda boş kağıtların konulduğu” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı belirtilmiştir.

Başvuru sahibinin 23.05.2013 tarihli şikâyet başvurusuna idarece verilen cevapta ise “zarfın idarenin aynı boyuttaki diğer evrakının arasına karıştığı, evrak görevlisince ihale dosyası olduğu bilinmeden arka yüzü dönük olarak ve tersinden açıldığı, ancak bu durum fark edildiği andan itibaren ihale dosyası olarak işlem gördüğü, ihale dosyaları ile birlikte geliş sırasına uygun olarak ihale yapılan toplantı salonuna ulaştırıldığı, ihale dosyasının içerisinden yoğunluklarından dolayı ihale dosyalarını yetiştiremediklerini ve ihaleye katılamayacaklarını bildiren imzasız bir teşekkür mektubu yazısı ile ihale ilanı ve yazısız kağıtların çıktığının tespit edildiği, söz konusu firmanın EKAP üzerinden ihale dokümanını satın almadığı, dolayısıyla “istekli olabilecek” tanımına uygun olmadığı, bu nedenle yapılan hatanın esasa etkili görülmediği” değerlendirmesinde bulunulmuştur.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, 16.04.2013 tarihinde saat 10.30’da gerçekleştirilen ihaleye ait İhale Teklif Zarflarının İhale Komisyonunca Teslim Alındığında Dair Tutanakta Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfının 16.04.2013 tarihinde, saat 10.28’de teslim alındığının ifade edildiği, anılan firmanın ihale teklif zarfı alındı belgesinde ise teklif zarfının 13 sıra no ile teslim alındığı belirtilerek, “tarih” bölümüne “…04.2013, posta ile geldi” ibaresinin yazıldığı görülmüştür.

Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfı incelendiğinde, zarfın üzerinde ticaret unvanı, şirket açık adresi, teklif zarfının hangi işe ait olduğu ve idare adresinin yazılı olduğu, zarfın yapıştırılan yerinde şirket kaşesinin bulunduğu, ancak zarfın yapıştırılan yeri idare tarafından açılarak zımbalandığı için şirket temsilcisinin imzasının olup olmadığının net olarak belli olmadığı tespit edilmiştir.

Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfı içerisinde ihale ilanı ile “Kurumunuz tarafından 16.04.2013 tarihinde, saat 10.30’da ihalesi yapılacak olan konu referanslı ihalenize ait ihale dokümanını oluşturan şartname, şirketimiz tarafından e-imza yoluyla satın alınmıştır. Ancak söz konusu ihalenize işlerimizin yoğunluğundan dolayı ihale dosyamızı yetiştiremediğimizden katılamadığımızı üzülerek belirtmek istiyoruz.” ifadelerine yer verilen, imzasız bir teşekkür mektubunun bulunduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “istekli olabilecek”; “ İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim” şeklinde tanımlanmış,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Dokümanın görülmesi, satın alınması ve EKAP üzerinden indirilmesi” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci fıkrasında “İdare tarafından EKAP üzerinden hazırlanan ve yayımlanan ön yeterlik dokümanı ve/veya ihale dokümanı, EKAP’ta ve idarenin ilanda belirtilen adresinde bedelsiz olarak görülebilir. İhaleye katılmak için bu dokümanın idarece her sayfası onaylanmış örneğinin idareden satın alınması veya EKAP üzerinden EKAP’a kayıt için yapılan protokolde belirtilen münferiden e-imza kullanmaya yetkili kişiler tarafından e-imza kullanılarak indirilmesi zorunludur. İhale dokümanının EKAP üzerinden indirilmesi durumunda ilgili uygulama yönetmeliği ekinde yer alan “EKAP Üzerinden e-İmza Kullanılarak Ön Yeterlik/İhale Dokümanı İndirilmesine İlişkin Form” EKAP üzerinden düzenlenir.” hükmüne,

Anılan maddenin dördüncü fıkrasında ise “Dokümanın, EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirilmesi durumunda doküman satın alınmış sayılır ve doküman bedeli ödenmez.” hükmüne yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “ Kanunun 36 ncı maddesine göre ihale komisyonunca ilk oturumda yapılacak iş ve işlemler” başlıklı 16.2’nci maddesinde “16.2.1. Başvuru ya da teklif zarfının Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasına uygun olmadığının anlaşılması halinde, söz konusu zarfın ön ve arka yüzünün fotokopisi çekildikten sonra başvuru veya teklif zarfı açılmaksızın iade edilecektir. Başvuru veya teklif zarfının fotokopisi ise idare tarafından ihale işlem dosyasında muhafaza edilecektir.

16.2.2. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin ekinde yer alan tip şartnamelerde başvuru veya teklif zarfı içinde sunulacak belgeler arasında aday veya isteklilerin ön yeterlik veya ihale dokümanını satın aldıklarına ilişkin belge bulunmamaktadır. Bu nedenle, idarelerce söz konusu belgenin başvuru veya teklif kapsamında sunulması istenmeyecektir. Ancak, ihale komisyonu tarafından başvuru veya teklif zarflarının 4734 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasına uygun olup olmadığı incelenecek ve yapılan bu inceleme sonucunda başvuru veya teklif zarfı açılan aday veya isteklilerin doküman satın alıp almadıkları, idare tarafından düzenlenen ve bir nüshası idarede bulunan Ön yeterlik/ihale dokümanının satın alındığına ilişkin formlardan kontrol edilerek doküman satın almadığı halde başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği anlaşılanların başvuru veya teklifleri 4734 sayılı Kanunun 28 inci maddesindeki “… İhale ve ön yeterlik dokümanı idarede bedelsiz görülebilir. Ancak, ön yeterlik veya ihaleye katılmak isteyen isteklilerin bu dokümanı satın almaları zorunludur.” hükmü çerçevesinde anılan Kanunun 37 inci maddesi uyarınca değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde ihaleye katılabilmek için ihale dokümanının satın alınmasının zorunlu olduğu, satın alma işleminin ihale dokümanının idareden satın alınması ya da EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirilmesi şeklinde gerçekleştirilebileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru konusu ihaleye ilişkin ihale işlem dosyasının ve Doküman İndirenlerin/Satın Alanların Listesinin incelenmesi sonucunda, Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin ihale dokümanını satın almadığı, dolayısıyla “istekli olabilecek” sıfatının bulunmadığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla her ne kadar söz konusu firmaya ait teklif zarfının ihale tarihinden önce idarece açılmasının 4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesine uygun olmadığı görülmekte ise de, bahse konu firmanın ihale dokümanı satın almaması nedeniyle istekli olabilecek sıfatının bulunmadığı, dolayısıyla İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde belirlenen tüm yeterlik belgelerini mevzuata uygun olarak teklif zarfı kapsamında sunmuş olsa dahi, 4734 sayılı Kanun’un 28’inci ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.2.2’nci maddeleri uyarınca değerlendirme dışı bırakılacağı göz önüne alındığında, söz konusu aykırılığın ihale sürecine etkisinin bulunmadığı sonucuna ulaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

1. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Malzemeli Genel Temizlik” ihalesi şeklinde belirtildiği,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde _“25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Ekip Şefi olan personele asgari ücretin % 50 fazlası, cam silimi yapan 2 personele asgari ücretin % 33 fazlası ödeme yapılacaktır. Diğer 32 personele asgari ücret tutarında ödeme yapılacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Çalıştırılacak personele yemek ve yol gideri nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrolarında gösterilecektir. Yemek bedeli olarak aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 5,00.TL. (Beş Türk Lirası), yol gideri olarak aylık 26 gün üzerinden günlük 7,00.-TL. (Yedi Türk Lirası) ödeme yapılacaktır. Ayrıca 2 takım yazlık ve kışlık olmak üzere giyecek ve ayakkabı istihkakı Yüklenici tarafından verilecektir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

İhale konusu işte kullanılacak olan ve yüklenici tarafından karşılanması istenen malzeme giderleri ile temizlikte kullanılacak makine teçhizat ve temizlik ekipmanları teklif fiyata dahil olacaktır.

…25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. İhale konusu işte çalışacak personelin yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan kısa vadeli sigorta kollarından iş kazası ve meslek hastalıkları için hesaplanan prim oranı % 2,5'dur.” düzenlemesinin yer aldığı,

Teknik Şartname’nin “Temizlik Programı” başlıklı maddesinin E.(n) maddesinde “Firma genel temizlik hizmeti işleri için 1 Ekip Şefi, 2 cam silimi yapan personel ve 32 vasıfsız işçi olmak üzere toplam 35 kişi görevlendirecek, görevli işçilerin sessiz çalışması sağlanacaktır.” düzenlenmesine,

Söz konusu Şartname’nin “Özel Hükümler” başlıklı 8.(i) maddesinde “ İşçilere her yıl için birer takım özel işçi kıyafeti (erkeklerin kıyafeti; pantolon, yarı boy önlük ve penye tişört olacak, kadınların kıyafeti; pantolon, yarı boy önlük ve penye tişört) ve birer çift ayakkabıları olacaktır. Kıyafetler alpaka kumaştan olacaktır. Elbise şekli ve renk seçimi Kurum tarafından belirlenecektir. Kıyafetlerin ön sol üst cebinin üzerinde yüklenicinin logosu ve ismi yer alacaktır. Kıyafetler İdarece onaylanacaktır.” düzenlemesine yer verildiği,

Teknik Şartname’nin ekinde genel temizlik hizmet işinde kullanılacak temizlik malzemesi ve ekipmanı listesinin yer aldığı,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. İşe başlama tarihi 01.06.2013; işi bitirme tarihi 31.03.2014.” düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 25’inci maddesinde yer alan düzenlemeler çerçevesinde, 1 ekip şefinin asgari işçilik maliyetinin (giyim hariç, %3 sözleşme giderleri dahil) 22.428,80 TL, 2 cam silici personelin asgari işçilik maliyetinin (giyim hariç, %3 sözleşme giderleri dahil) 40.642,20 TL, 32 temizlik personelinin asgari işçilik maliyetinin (giyim hariç, %3 sözleşme giderleri dahil) 519.353,60 TL olmak üzere toplam asgari işçilik maliyetinin 582.424,60 TL’ye tekabül ettiği tespit edilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin “teşekkür mektubu sunduğu” , Saf Teknik Temizlik Emlak Gıda İnşaat Turizm Otomotiv Kırtasiye San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin “geçici teminat sunmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece E Grup Taşımacılık İlaçlama Tar. Teks. Sağ. Eğt. Bilg. Gıda İnş. İml. San. Tic. Ltd. Şti., Güntrans Turizm Taş. Tem. ve Güv. Sis. Tic. Ltd. Şti., A.Osmanoğulları Orman İşletmesi Temizlik Makina Peyzaj Bilişim İşlemleri Otomasyon Elektrik Yemek Otomobil Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti. &Tempo Enerji Üretim İnşaat Gıda Tarım Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Aryıldız Yönetim Dan Bilg. Büro Tem. Kır. Gıd. Rek. Tek. Tur. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti., Silvan Gap Nak. Taah. İnş. Turz. Tem. Hiz. Tüt. Mam. İth. Ltd. Şti., Türkay Et Gıda Orman Ürünleri Temizlik Kömür Turizm İnşaat Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti., Okyanus Kurumsal Orman Ürünleri Araç Kiralama Temizlik Hizmetleri Yemek Bilgisayar Otomasyon Tic. Ltd. Şti. ve Atlantis Grup Kurumsal Hizmetler Sağlık Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif olarak nitelendirildiği,

Anılan isteklilere gönderilen 19.04.2013 tarihli yazılar ile “… teklifi oluşturan bileşenlerden işçilik, giyecek, yol, yemek, malzeme ve sözleşme giderlerinin” açıklanmasının istenildiği,

Silvan Gap Nak. Taah. İnş. Turz. Tem. Hiz. Tüt. Mam. İth. Ltd. Şti. ve Güntrans Turizm Taş. Tem. ve Güv. Sis. Tic. Ltd. Şti.nin idarece belirlenen süre içerisinde açıklama sunmadığı, diğer isteklilerin açıklamalarının ise idarece uygun görülmediği, 03.05.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Büyükadalı Temizlik Peyzaj Gıda Bilg.İşl Taş.Tek. ve Sos. Hiz. İnş. San. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, Tekno Teknik ve Sos. Hiz. Tur. Dağıtım Organ. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları gereğince, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında kâr hariçyaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecek, kâr hariç yaklaşık maliyetin altındaki teklifler ise aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacaktır.

İncelemeye konu ihaleye ait ihale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının 661.112,93 TL olarak belirlendiği, bu çerçevede söz konusu tutarın üzerinde teklif veren ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi Büyükadalı Temizlik Peyzaj Gıda Bilg.İşl Taş.Tek. ve Sos. Hiz. İnş. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Tekno Teknik ve Sos. Hiz. Tur. Dağıtım Organ. Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin bu hususa yönelik iddiası yerinde görülmemiştir.

Diğer yandan başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde “idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 6 isteklinin açıklamalarının uygun görülmeme gerekçelerinin belirtilmediği” iddiasına ilişkin yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun’da idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu haliyle idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;

1. Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,

2. Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

Bu durumda, başvuru sahibi isteklinin “ idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 6 isteklinin açıklamalarının uygun görülmeme gerekçesinin belirtilmediği” yönündeki iddiasının yerinde görülmesi halinde, incelemeye konu ihalenin başvuru sahibi üzerinde bırakılması olasılığı bulunmamaktadır. Dolayısıyla söz konusu iddia yönünden başvuru sahibinin ihale sürecine ilişkin olarak korunması gereken herhangi bir hakkının söz konusu olmadığı anlaşılmış olup, başvurunun bu kısım itibariyle 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi uyarınca ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ 1) Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyasını posta yoluyla gönderdiği, ancak teklif dosyasının evrak görevlisi tarafından ihale saatinden önce açıldığı ve zarfın ağzının zımbalanmak suretiyle ihale komisyonuna ulaştırıldığı, bu durumun 4734 sayılı Kanun'un tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı 36'ncı maddesine aykırı olduğu ve ihalenin iptalini gerektirdiği,

2) İdarece aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda 6 isteklinin teklifinin reddedildiği, ancak açıklamalarının uygun görülmeme gerekçesinin belirtilmediği, bununla birlikte ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir. ” şeklinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, birinci iddiasına ilişkin olarak “itirazen şikâyet başvurusunun reddine”, ikinci iddiasına ilişkin olarak isebaşvuru sahibi isteklinin “idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 6 isteklinin açıklamalarının uygun görülmeme gerekçesinin belirtilmediği” yönündeki iddiasının yerinde görülmesi halinde, incelemeye konu ihalenin başvuru sahibi üzerinde bırakılması olasılığı bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu iddia yönünden başvuru sahibinin ihale sürecine ilişkin olarak korunması gereken herhangi bir hakkının söz konusu olmadığı gerekçesiyle ehliyet yönünden “başvurunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan incelenmesi sonucunda;

4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 55. maddesinin birinci fıkrasında ise; şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, 56. maddesinin birinci fıkrasında ise; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmeliğin 18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ihale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden inceleneceği, 2. fıkrasında ise; eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılacağı belirtilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığından yeterlik belgelerine ilişkin itirazen şikâyet başvurusunun, başvuru sahibinin üzerinde ihale kalmayacak olmasından bağımsız olarak incelenmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin ikinci iddiasına ilişkin olarak ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, başvuru sahibinin yedinci iddiasına ilişkin olarak işin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği ikinci iddiasına yönelik yapılan inceleme sonucunda;

İdarenin belirlediği kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif verdiği için aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerden E Grup Taşımacılık İlaçlama Tar. Teks. Sağ. Eğt. Bilg. Gıda İnş. İml. San. Tic. Ltd. Şti., A.Osmanoğulları Orman İşletmesi Temizlik Makina Peyzaj Bilişim İşlemleri Otomasyon Elektrik Yemek Otomobil Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti. &Tempo Enerji Üretim İnşaat Gıda Tarım Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Aryıldız Yönetim Dan Bilg. Büro Tem. Kır. Gıd. Rek. Tek. Tur. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti., Türkay Et Gıda Orman Ürünleri Temizlik Kömür Turizm İnşaat Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti., Okyanus Kurumsal Orman Ürünleri Araç Kiralama Temizlik Hizmetleri Yemek Bilgisayar Otomasyon Tic. Ltd. Şti. ve Atlantis Grup Kurumsal Hizmetler Sağlık Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinin 03.05.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile kesinleşen ihale kararında belirtilmediği ve bu hususun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.6’ncı maddesine uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Bununla birlikte anılan isteklilerden Türkay Et Gıda Orman Ürünleri Temizlik Kömür Turizm İnşaat Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.05.2013 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunarak aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmeme gerekçelerinin belirtilmesini istediği, idarenin 14.05.2013 tarihli ve 93615 sayılı cevap yazısında “…temizlik malzemesi için ayrılan maliyetin gerek kullanım alanları, gerekse kullanıcı sayısı düşünüldüğünde yetersiz kaldığı, sunulan proforma fatura ve teklif ayrıntılarına ilişkin açıklamada aylık listenin 10 aylık olarak algılandığı ve buna göre hesaplama yapıldığı, ayrıca temizlik hizmetlerinin gerçekleştirme yeri Ankara olmasına rağmen, bütün temizlik malzeme ve ekipmanı için İzmir’de faaliyet gösteren HBV Teks. Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nden teklif alındığı, ancak öngörülen fiyatlara nakliye maliyetinin eklenmediği” gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmediği belirtilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerinin açıklamalarının incelenmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

a) E Grup Taşımacılık İlaçlama Tar. Teks. Sağ. Eğt. Bilg. Gıda İnş. İml. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, anılan isteklinin giyim giderini tevsik etmek üzere Kahraman Temizlik Tekstil- Devrim Kahraman’dan alınmış proforma fatura sunduğu, proforma faturada giyim gideri için toplam 3,50 TL fiyat öngörüldüğü, bu tutarın %3 sözleşme ve genel giderler dahil 3,61 TL’ye tekabül ettiği, proforma faturada “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, dolayısıyla giyim giderinin mevzuata uygun tevsik edildiği,

Temizlik malzemesi giderini tevsik etmek için Kahraman Temizlik Tekstil- Devrim Kahraman’dan alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, proforma faturanın bu yönüyle mevzuata uygun olduğu,

Bununla birlikte temizlik malzemesi için sunulan proforma faturada toplam 292,42 TL fiyat teklif edildiği, temizlik malzemesi miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarların esas alındığı (örneğin, sıvı el sabunu 260 litre, sıvı genel temizlik maddesi 150 litre gibi), ancak söz konusu listede birimi “litre” olarak belirlenen “sert zemin cila ve temizlik bakım ürünü, yağ çözücü, kireç çözücü, toz toplayıcı madde, kir ve cila sökücü” malzemeleri için öngörülen fiyatların dayanağı olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim satış tutarının “kg” üzerinden hesaplandığı, ayrıca Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinin 55’inci kaleminde kışın kar ve buzlanmaya karşı kullanılmak üzere “tuz” öngörülmesine karşın, isteklinin sunduğu proforma faturada “tuz ruhu” için fiyat verildiği görülmüş olup, açıklaması bu yönüyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.5’inci maddesine uygun bulunmamıştır.

b) A.Osmanoğulları Orman İşletmesi Temizlik Makina Peyzaj Bilişim İşlemleri Otomasyon Elektrik Yemek Otomobil Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti.- Tempo Enerji Üretim İnşaat Gıda Tarım Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın açıklaması incelendiğinde, giyim giderini tevsik etmek için Yeni Model Konfeksiyon Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada giyim gideri için toplam 3.500,00 TL öngörüldüğü, bu tutarın %3 sözleşme giderleri dahil 3.605,00 TL’ye karşılık geldiği, proforma faturada “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, SMMM tarafından imzalandığı ve kaşelendiği, bu çerçevede söz konusu isteklinin giyim giderinin mevzuata uygun belgelendirildiği,

Temizlik malzemesi giderini tevsik etmek üzere Demir Ambalaj Gıda ve Tem. Ürn. Toptan Perakende- Nurten Uğurludemir’den alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma fatura üzerinde “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, SMMM tarafından imzalandığı ve kaşelendiği, proforma faturanın bu yönüyle mevzuata uygun olduğu,

Bununla birlikte temizlik malzemeleri gideri için toplam 7.742,50 TL öngörüldüğü, temizlik malzemeleri miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarların esas alındığı, (örneğin sıvı el sabunu 260 litre, sıvı genel temizlik maddesi 150 litre gibi) tespit edilmiştir.

c) Aryıldız Yönetim Dan Bilg. Büro Tem. Kır. Gıd. Rek. Tek. Tur. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, giyim giderini tevsik etmek için İdeal İş Elbiseleri Konfeksyion- Merve Yokuşbaş’tan alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada giyim gideri için toplam 3.850,00 TL öngörüldüğü, bu tutarın %3 sözleşme giderleri dahil 3.965,50 TL’ye karşılık geldiği, proforma faturada “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, SMMM tarafından imzalanarak, kaşelendiği, bu çerçevede söz konusu isteklinin giyim giderinin mevzuata uygun belgelendirildiği,

Temizlik malzemesi giderini tevsik etmek üzere Atalay Grup Gıda Tem. ve Amb. Malz. Poş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, SMMM tarafından imzalanarak, kaşelendiği, proforma faturanın bu yönüyle mevzuata uygun olduğu, toplam 55 kalem temizlik malzemesi için 6.529,65 TL fiyat öngörüldüğü, temizlik malzemeleri miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarların esas alındığı, (örneğin sıvı el sabunu 260 litre, sıvı genel temizlik maddesi 150 litre gibi) anlaşılmıştır.

d) Türkay Et Gıda Orman Ürünleri Temizlik Kömür Turizm İnşaat Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, giyim gideri için kişi başı 161,00 TL öngördüğü, bu tutarın 35 kişi için %3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere 5.804,05 TL’ye tekabül ettiği, giyim gideri için sunulan HBV Tekstil Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nden alınmış proforma faturada “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, bu itibarla giyim giderinin mevzuata uygun belgelendirildiği,

Temizlik malzemesi giderinin tevsiki için HBV Tekstil Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nden alınmış proforma faturanın sunulduğu, “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, dolayısıyla proforma faturanın bu yönüyle mevzuata uygun belgelendirildiği,

Diğer yandan proforma faturada temizlik malzemesi için toplam 18.158,40 TL fiyat öngörüldüğü, temizlik malzemeleri miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarların esas alındığı, (örneğin sıvı el sabunu 260 litre, sıvı genel temizlik maddesi 150 litre gibi) anlaşılmıştır.

e) Okyanus Kurumsal Orman Ürünleri Araç Kiralama Temizlik Hizmetleri Yemek Bilgisayar Otomasyon Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, giyim gideri için 9.800,00 TL öngördüğü, bu tutarın %3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere 10.094,00 TL’ye tekabül ettiği, giyim giderinin tevsiki için sunulan Anadolu Kurumsal İnş. Teks. Tur. Gıda Peyz. Tem. Oto. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturada “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği,

Ancak proforma faturanın ekinde sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında, mükellefin tespit yapılan döneme ait yasal defter tasdik bilgilerinin “2011 ve 2012” dönemi olarak belirtildiği, ayrıca söz konusu tutanakta proforma fatura konusu malların yevmiye defteri kayıt tarihlerinin “30.06.2012” ve “10.12.2011” şeklinde belirtildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.16’ncı maddesi gereğince 16.04.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihalede son geçici vergi beyanname döneminin “ocak, şubat, mart 2013” ve bir önceki geçici vergi beyanname döneminin “ekim, kasım, aralık 2012” olduğu göz önüne alındığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmediği görülmüştür. Bu itibarla giyim giderinin mevzuata uygun tevsik edilmediği kanaatine ulaşılmıştır.

Öte yandan Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde birimi “litre” olarak belirlenen “sert zemin cila ve temizlik bakım ürünü, yağ çözücü, kireç çözücü, toz toplayıcı madde, kir ve cila sökücü” malzemeleri için öngörülen fiyatların dayanağı olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim satış tutarının “kg” üzerinden hesaplandığı, bu nedenle öngörülen birimlerin Teknik Şartname ile uyumlu olmadığı tespit edilmiştir.

Bununla birlikte söz konusu isteklinin temizlik malzemeleri miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarları işin süresi olan “10 ay” ile çarparak esas alındığı, (örneğin, sıvı el sabunu 2600 litre, sıvı genel temizlik maddesi 1500 litre gibi) anlaşılmıştır.

f) Atlantis Grup Kurumsal Hizmetler Sağlık Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, anılan isteklinin giyim giderini tevsik etmek üzere İrem Tekstil- Derya Mersinli’nden alınmış proforma fatura sunduğu, proforma faturada giyim gideri için toplam 3.570,00 TL öngörüldüğü, bu tutarın %3 sözleşme giderleri dahil 3.677,10 TL’ye tekabül ettiği, proforma faturanın SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, ancak üzerinde “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ya da “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin yer almadığı görülmüş olup, giyim giderinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4’üncü maddesine uygun tevsik edilmediği tespit edilmiştir.

Temizlik malzemesi giderini tevsik etmek için Tac Temizlik Ambalaj Plastik- Nuşen Demir’den alınmış proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı, temizlik malzemesi için toplam 8.440,40 TL fiyat teklif edildiği, temizlik malzemeleri miktarı belirlenirken Teknik Şartname’nin ekindeki Genel Temizlik Hizmet İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Ekipmanı Listesinde gösterilen miktarların esas alındığı, (örneğin, sıvı el sabunu 260 litre, sıvı genel temizlik maddesi 150 litre gibi) anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler bir arada değerlendirildiğinde, aşırı düşük teklif açıklaması sunan 6 istekliden 5’inin temizlik malzemesi giderini hesaplarken Teknik Şartname’nin ekinde yer verilen Genel Temizlik Hizmeti İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Temizlik Ekipmanları Listesi’nde belirtilen malzeme miktarlarını esas aldığı, 1 isteklinin ise söz konusu listedeki miktarları “aylık malzeme miktarı” olarak esas aldığı ve ihale konusu işin süresi olan “10 ay” ile çarparak temizlik malzemesi maliyetini belirlediği görülmüştür.

Diğer taraftan idarenin yaklaşık maliyet hesabı incelendiğinde, temizlik malzemesi yaklaşık maliyetinin Genel Temizlik Hizmeti İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Temizlik Ekipmanları Listesi için 3 firmadan alınan fiyatların ortalaması alınarak belirlendiği, bu ortalama fiyatın ihale konusu işin süresi olan “10 ay” ile çarpılması sonucunda ulaşılan tutarın toplam temizlik malzemesi gideri olarak esas alındığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 5 isteklinin Genel Temizlik Hizmeti İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Temizlik Ekipmanları Listesindeki malzeme miktarını “toplam malzeme miktarı” olarak, 1 istekli ile idarenin ise “aylık malzeme miktarı” olarak esas aldığı ve idare tarafından 1 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının (Türkay Et Gıda Orman Ürünleri Temizlik Kömür Turizm İnşaat Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.) “…temizlik malzemesi için ayrılan maliyetin gerek kullanım alanları, gerekse kullanıcı sayısı düşünüldüğünde yetersiz kaldığı, sunulan proforma fatura ve teklif ayrıntılarına ilişkin açıklamada aylık listenin 10 aylık olarak algılandığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüş olup, ihaleye teklif veren isteklilerin temizlik malzemesi miktarını farklı şekilde hesapladığı anlaşılmıştır.

Genel Temizlik Hizmeti İşinde Kullanılacak Temizlik Malzemesi ve Temizlik Ekipmanları Listesindeki malzeme miktarının aylık malzeme miktarına mı, yoksa toplam malzeme miktarına mı ilişkin olduğu konusundaki belirsizliğin isteklileri tereddüde düşürdüğü göz önüne alındığında, anılan aykırılığın tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesine engel olduğu kanaatine ulaşıldığından, bu aykırılığını düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte aykırılık olduğu düşünüldüğünden ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; ihale dokümanında yer verilen ve ihalede kullanılacak temizlik malzemesi ve ekipman listesindeki malzeme miktarlarındaki belirsizlik isteklileri tereddüde düşürdüğünden “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncemle, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi