KİK Kararı: 2013/UH.II-2079

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/036
Gündem No : 22
Karar Tarihi : 13.05.2013
Karar No : 2013/UH.II-2079
BAŞVURU SAHİBİ:
Gökmavisi Eğt. Gıda Mak. Temz. Med. Tur. İnş. Taah. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti., OVACIK MAH. 592 SOK. BÜYÜKKUŞOÜLU APT. NO:8/2 KIRIKKALE

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Balıkesir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü, Eski Kuyumcular Mah. Vasifçinar Cad. Belediye Hizmet Binası 41 10100 BALIKESİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/5512 İhale Kayıt Numaralı "Belediye Hizmet Binası İle Belediye'ye Ait Muhtelif Binaların Temizliğinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Balıkesir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 20.02.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Belediye Hizmet Binası İle Belediye'ye Ait Muhtelif Binaların Temizliğinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Gökmavisi Eğt. Gıda Mak. Temz. Med. Tur. İnş. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.04.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.04.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.04.2013 tarih ve 13724 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.04.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1513 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif etmiş olduğu bedel ile asgari işçilik maliyeti dışındaki giderleri karşılayamayacağı, ayrıca istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerde yer alan fiyatların ticari hayatın olağan akışına uygun olmaması sebebiyle vergi dairesine bildirim yapılması gerektiği, kaldı ki ihalenin, teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen bir isteklinin üzerinde bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Belediye Hizmet Binası ile Belediye'ye ait Muhtelif Binaların Temizliğinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi

b) Miktarı ve türü: Hizmetin miktarı ve türü ekte yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Balıkesir

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde _“25.1._İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği sözleşme damga vergisi, karar pulu, Kamu İhale Kurumu payı ile ulaşım giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

İş süresince;

a) Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanları (Ekip Sorumlusu) için 2013 yılı 1. dönemine ait olan brüt asgari ücretin (978,60.- TL) en az %50 fazlası öngörülmüştür.
b)Bina Temizlik İşçileri için 2013 yılı 1. dönemine ait olan brüt asgari ücretin (978,60.- TL) en az %15 fazlası öngörülmüştür.

Yukarıda verilen ücretler 2013 yılında asgari ücretin altında kalırsa kanun gereği aradaki fark yükleniciye ödenecektir.

c)İş süresince Ulusal ve Dini Bayram günleri için;

1-Bina Temizlik İşçileri:

Belediye Hizmet Binası:

10 Bina Temizlik işçisi; Ramazan ve Kurban Bayramının 1. günlerinde yaptırılacak çalışma için 2 gün (10 kişi x 2 gün=20 tam gün),

Firdevs Saraçoğlu Yaşlılar Bakım Evi Hizmet Binası:

9 Bina Temizlik işçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 Ekimde 1/2 gün, 29 Ekimde, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ yarım gün ve Ramazan Bayramı 3 gün, Kurban Bayramı Arifesinde ½ (yarım gün) , Kurban Bayramı 4 gün, 01 Ocak 2014 1 gün, olmak üzere toplam 14 ,5 gün (9 kişi x 14,5 gün= 130,5 gün),

Sosyal Destek Birimi Hizmet Binası:

6 Bina Temizlik işçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 Ekim ½ gün, 29 Ekim, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün ve Ramazan Bayramı 3 gün, Kurban Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün ve Kurban Bayramı 4 gün , 01 Ocak 2014 1 gün , olmak üzere toplam 14,5 gün (6 kişix14,5 gün= 87 tam gün),

Oto Terminal:

8 Bina Temizlik işçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28kim ½ gün, 29 Ekimde, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün ve Ramazan Bayramı 3 gün, Kurban Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün, Kurban Bayramı 4 gün, 01 Ocak 2014 1 gün olmak üzere toplam 14,5 gün (8 kişi x14,5gün= 116 tam gün),

Belediye Hizmet Binası 1.Kat Temizlikçileri

3 kişi, 1.kat temizlik İşçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 Ekim ½ gün, 29 Ekim, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün Ramazan Bayramı 1 gün, Kurban Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün, Kurban Bayramı 1 gün, 01 Ocak 2014 1 gün olmak üzere toplam 9,5 gün (3 kişi x 9,5 gün= 28,5 gün) çalışmaları öngörülmüştür.

Veteriner Müdürlüğü ( Köpek Barınağı)

1 Bina Temizlik İşçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 Ekim ½ gün, 29 Ekimde, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün ve Ramazan Bayramı 3 gün, Kurban Bayramı Arifesi ½ (yarım) gün ve Kurban Bayramı 4 gün, 01 Ocak 2014 1 gün olmak üzere toplam 14,5 gün ( 1 kişi x 14,5 gün= 14,5 gün) çalıştırılmaları öngörülmüştür.

Gençlik Merkezi

2 Bina Temizlik İşçisi; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 Ekim ½ gün, 29 Ekimde 1 gün, Ramazan Bayramı Arifesinde ½ (yarım) gün ve Ramazan Bayramı 3 gün, Kurban Bayramı Arifesi ½ (yarım) gün ve Kurban Bayramı 4 gün, 01 Ocak 2014 1 gün olmak üzere toplam 14, 5 gün (2 kişi x 14,5 gün= 29 tam gün) çalıştırılmaları öngörülmüştür.

Belediye Hizmet Binası: 20 gün

Firdevs Saraçoğlu Yaşlılar Bakımevi: 130,5 gün

Sosyal Destek Birimi: 87 gün

Oto Terminali: 116 gün

1. Kat Temizlikçisi: 28,5 gün

Veteriner Müd.: 14 ,5 gün

Gençlik Merkezi: 29 gün

TOPLAM: 425,5 gün

2- Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanları (Ekip Sorumluları):
2 Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanı (Ekip Sorumlusu) ; 23 Nisan, 01 Mayıs, 19 Mayıs, 30 Ağustos, 28 ekim arifesi ½, 29 Ekim, Ramazan Bayramı arifesi ½ yarım gün, Ramazan Bayramı 1. gün, Kurban Bayramı Arifesi ½ yarım gün, Kurban Bayramı 1. gün, 01 Ocak 2014 1 gün olmak üzere toplam 9,5 gün (2 kişi x 9,5gün= 19 tam gün), toplam 19 tam gün çalışacak olup teklif fiyata dahildir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

1 - Çalışacak 77 personelin yemek maliyetleri idarenin yemekhanesinden günde 1 öğün ve 3 çeşit yemek olmak üzere ayda 22 (yirmiiki) gün üzerinden ayni olarak karşılanacaktır. Yemek bedeli her bir personel için günlük 5.00.-TL olup, yüklenicinin hak edişinden kesilecektir.

Ramazan ayı boyunca yemekhanede yemek pişirilmeyeceğinden çalışanlara yemek verilmeyecektir.
2 - İşin yapılması sırasında teknik şartnamede adı, özellikleri ve miktarı belirtilen giyecekleri yüklenici personeline (Bina Temizlik İşçisi Ekip Sorumluları hariç) ayni olarak giydirecek olup teklif fiyata dahildir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınmış olan kısa vadeli sigorta kolları pirim oranları: Sosyal Güvenlik Kurumu Balıkesir İl Müdürlüğünce tespit edilmiş ve yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınmış olan kısa vadeli sigorta kolları pirim oranı Bina Temizlik İşçisi ve Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanları ( Ekip Sorumlusu) için % 1,5 ' tur.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Ek” inde:

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanı (Ekip Sorumlusu)(Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası)

işçi*ay

2,00

12

2

Bina Temizlik İşçisi (Brüt Asgari Ücretin %15 Fazlası)

işçi*ay

75,00

12

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Bina Temizlik İşçileri için Resmi Tatil Günleri Yaptırılacak Çalışma

gün

425,5

2

Bina Temizlik İşçisi Kontrol Elemanları (Ekip Sorumluları) için Resmi Tatil Günleri Yaptırılacak Çalışma

gün

19

Tablosu yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler”başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ “…79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Başvuruya konu “Belediye Hizmet Binası İle Belediye'ye Ait Muhtelif Binaların Temizliğinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi ” ihalesinde, idarece teklifleri aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilerden, 22.02.2013 tarihli yazılar ile tekliflerinde yer alan “işçilik ücretleri, yemek ve giyim bedeli ile İdari Şartname’de yer alan diğer maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamaları” nın istendiği, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde; Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatına uygun bulunduğu ve ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, teklif edilmesi gereken giyim hariç asgari işçilik maliyetinin 1.434.200,72 TL olduğu anlaşılmıştır.

Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde:

İsteklinin işçilik maliyeti için 1.434.200,72 TL, giyim için (%3 sözleşme ve genel giderler dahil) 0,93 TL ve kâr olarak 0,61 TL öngördüğü,

İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, asgari işçilik maliyetinin karşılandığı,

Giyim için öngörülen bedeli tevsik etmek amacıyla, anılan isteklice Nader Teks. Bilg. Sis. Güv. Tem. Med. ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen proforma fatura sunulduğu, söz konusu belgenin üzerinde “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, SMMM imza ve kaşesinin de yer aldığı, değerlendirilen belgenin ekinde (Ek.O.5) maliyet/satış tutarı tespit tutanağının da sunulduğu görülmüştür.

Bu durumda, giyim bedelinin istekli tarafından yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine uygun olarak tevsik edildiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim giderini tevsik etmek üzere sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olduğunun tespit edilmesinin yanı sıra; anılan Tebliğ’nin 79.4.2.15’inci maddesi gereğince, proforma faturada yer alan bedellerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığına ilişkin idarece yapılan değerlendirme sonucunda ilgili vergi dairesi müdürlüğüne bildirim yapıldığı görülmüştür.

Bu itibarla, yukarıda yer verilen Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca, idare tarafından, ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kamu ihale mevzuatına uygun bulunan istekli üzerinde bırakılmış olmasında mevzuata aykırılık olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif etmiş olduğu bedel ile asgari işçilik maliyeti dışındaki giderleri karşılayamayacağı, idarece, isteklinin giyim giderine ilişkin öngördüğü bedeli değerlendirmeye almadığı, ayrıca istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerde yer alan fiyatların ticari hayatın olağan akışına uygun olmaması sebebiyle vergi dairesine bildirim yapılması gerektiği, kaldı ki ihalenin, teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen bir isteklinin üzerinde bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı ” şeklinde belirttiğiiddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, “ itirazen şikayet başvurusunun reddine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif , ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif ve geçerli teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan isteklilerden; Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.,Akit Nakliyat İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Tercan Bilgisayar Temizlik Özel Sağlık İnşaat Gıda İnsan Kaynakları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı,Paytem İnşaat San. Tic. Ltd. Şti. ve Öznet Temizlik Orman Ürünleri Bilgisayar Otomasyon Kargo Kurye Servis Ziraat Elek. Elekt. İnş. Yemek. Paz. Tic. ve San. Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında değerlendirildiğinde;

1. Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; pantolon, garson tipi gömlek, bone, lastik çizme, tişört ve terlik’ten oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,001 TL ile 0,002 TL arasında değişen birim fiyatlar üzerinden toplamda 0,90 TL fiyat öngören Nader Teks. Bilg. Sist. Güv. Tem. Med. ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 17.02.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; pantolon, garson tipi gömlek, bone, lastik çizme, tişört ve terlik’ten oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,001 TL ile 0,002 TL arasında değişen birim fiyatların önerildiği, önerilen bu birim fiyatın 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. adına proforma fatura tanzim edenNader Teks. Bilg. Sist. Güv. Tem. Med. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’i olan Taner DAĞKIRAN’nın bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Muş Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

1. Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Akit Nakliyat İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Tercan Bilgisayar Temizlik Özel Sağlık İnşaat Gıda İnsan Kaynakları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; pantolon, garson tipi gömlek, bone, lastik çizme, tişört ve terlik’ten oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL ile 0,02 TL arasında değişen birim fiyatlar üzerinden toplamda 7,50 TL fiyat öngören Helezon Teks. Gıda Ür. İnş. ve Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 18.02.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalede teklifinin geçerli teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Paytem İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; pantolon, garson tipi gömlek, bone, lastik çizme, tişört ve terlik’ten oluşan giyim malzemelerinin her birine 0,01 TL olarak önerilen birim fiyat üzerinden toplamda 6,00 TL fiyat öngören Berat Giyim-Berat MAN tarafından istekli adına tanzim edilen 19.02.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalede teklifi geçerli teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan Öznet Temizlik Orman Ürünleri Bilgisayar Otomasyon Kargo Kurye Servis Ziraat Elek. Elekt. İnş. Yemek. Paz. Tic. ve San. Limited Şirketitarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; pantolon, garson tipi gömlek, bone, lastik çizme, tişört ve terlik’ten oluşan giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,01 TL olarak önerilen birim fiyat üzerinden toplamda 6,00 TL fiyat öngören Boğaziçi Sos. Hizm. Posta Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 21.02.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma faturada önerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen;

1. Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif ve geçerli teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan isteklilerden; Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.,Akit Nakliyat İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Tercan Bilgisayar Temizlik Özel Sağlık İnşaat Gıda İnsan Kaynakları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı,Paytem İnşaat San. Tic. Ltd. Şti. ve Öznet Temizlik Orman Ürünleri Bilgisayar Otomasyon Kargo Kurye Servis Ziraat Elek. Elekt. İnş. Yemek. Paz. Tic. ve San. Limited Şirketi’nin tekliflerininbu gerekçeler üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Diğer yandan,5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. adına proforma fatura tanzim edenNader Teks. Bilg. Sist. Güv. Tem. Med. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’i olan Taner DAĞKIRAN’nın bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Muş Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

Yönündeki düşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karar gerekçesine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif etmiş olduğu bedel ile asgari işçilik maliyeti dışındaki giderleri karşılayamayacağı, ayrıca istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerde yer alan fiyatların ticari hayatın olağan akışına uygun olmaması sebebiyle vergi dairesine bildirim yapılması gerektiği, kaldı ki ihalenin, teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen bir isteklinin üzerinde bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı” şeklinde dile getirdiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında;Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan düzenleme uyarınca, Kamu İhale Kurulunun 4734 ve 4735 sayılı Kanunların uygulanması konusunda genel düzenleyici işlemler yapma yetkisini haiz olduğu kuşkusuzdur.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. ” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme kapsamında karşılaşılan proforma faturalardaki ekonomik değerlerin hayatın olağan akışına uygun olup olmadığının objektif bir kriterinin olamayacağı açık ise de, olağandışılık konusundaki makul şüphe yeterlidir.

İhalenin iptal edilmiş olması ya da aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmış olması dahi giyim bedeline ilişkin olarak düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacaktır.

İnceleme konusu ihalede,

İhale üzerinde bırakılan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale konusu işte çalıştırılacak personele verilecek giyecekleri (150 adet pantolon, 75 adet garson tipi gömlek, 150 adet bone, 75 çift lastik çizme, 75 adet tişört ve 75 çift terlik) belgelendirmek üzere Nader Teks. Bilg. Sis. Güv. Tem. Med. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nden alınmış proforma faturayı sunmuştur. Proforma fatura incelendiğinde pantolon ve bone için birim fiyat olarak 0,001 TL, garson tipi gömlek, lastik çizme, tişört ve terlik için birim fiyat olarak 0,002 TL olmak üzere giyim için toplam 0,90 TL öngörüldüğü görülmüştür.

Her ne kadar idare tarafından şekli inceleme yapılarak giyim giderini tevsik etmek için sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olduğu, ancak proforma faturada yer alan bedellerin ticari hayatın olağan durumuna uygun olmadığı gerekçesiyle Vergi Dairesine bildirim yapıldığı görülmüş ise de; öngörülen bu tutarlar kuruşun altında olduğundan yasal olarak geçerliliği bulunmamaktadır. Mevzuat gereği yarım kuruşun altı aşağı doğru yuvarlanması gerektiğinden esasen başvuru sahibinin giyim için herhangi bir bedel öngörmediği değerlendirilmiştir. Kaldı ki toplamda öngörülen tutar ödenebilecek bir meblağ olmakla birlikte birim fiyat anlamında bir kuruşun altında bir bedelin ödenmesi de mümkün değildir. Bu nedenle Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, ihale üzerinde bırakılan Gürdal Grup İnşaat Temizlik Yemekçilik Gıda Özel Eğitim Bilgisayar Tıbbi Malzemeler Petrol Makina Torna Elektrik Hırdavat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde verilen “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi