KİK Kararı: 2013/UH.II-1775

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/030
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 11.04.2013
Karar No : 2013/UH.II-1775
BAŞVURU SAHİBİ:
Altıntat Yemek Temizlik İnşaat Nak. San. Tic. Ltd. Şti. (18.03.2013 Tarih ve 2013/M.K.-83 sayılı Kurul Kararı), YAVUZ SULTAN SELİM MAH. SEDA CAD. NO : 1 KAT : 1 KOCAELİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kocaeli Derince Eğitim Ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği, İbni Sina Mah. Sopalı Mevkii 0 41900 KOCAELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/133557 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme.Dağıtım Ve Sonrası Hizmetleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kocaeli Derince Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliğitarafından 23.10.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2013 Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Altıntat Yemek Temizlik İnşaat Nak. San. Tic. Ltd. Şti.nin 30.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.12.2012 tarih ve 41218 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4736-01 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan firmanın teklif ettiği tutar ile ihale konusu hizmetin gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı ve itirazen şikâyet dilekçesinde sayılan sebeplerle söz konusu firmanın aşırı düşük teklif açıklamasının tekrar incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru konusu ihaledeki şikâyet süreci incelendiğinde, şikâyetçinin 30.11.2012 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 04.12.2012 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 04.12.2012 tarihinde şikâyetçiye bildirildiği ve şikâyetçinin 13.12.2012 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, söz konusu başvurunun incelenmesi neticesinde alınan 24.12.2012 tarih ve 2012/UH.IV-4991 sayılı Kurul Kararında iddiaların somut delillere dayandırılmaması sebebiyle başvurunun reddine karar verildiği, ancak başvuru sahibince bahsi geçen Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması talebiyle açılan davada Ankara 1. İdare Mahkemesi tarafından yürütmenin durdurulması kararı verilmesinin ardından alınan 18.03.2013 tarih ve 2013/M.K.-83 sayılı Kurul kararı ile 24.12.2012 tarih ve 2012/UH.IV-4991 sayılı Kurul kararının iptal edilmesinin ardından söz konusu itirazen şikâyet başvurusu hakkında esasın incelenmesine geçildiği belirlenmiştir.

İddia konusuyla ilgili olarak, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde,

“2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2013 yılı malzeme dahil yemek pişirme, dağıtım ve sonrası hizmetleri

b) Miktarı ve türü: Hizmetin miktarı ve türü ekte yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İbn-i Sina Mahallesi Lojman Sokak No:1 Sopalı Mevki Derince/Kocaeli...” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler”başlıklı 25’inci maddesinde,

“25.1. vergi (KDV Hariç), resim, harç ve benzeri giderler, teklif fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Teklife dahil unsurlar teknik şartnamede ayrıntılı olarak belirtilmiştir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Konuyla ilgili olarak ihale konusu işe ait Teknik Şartname’de ise,

“4-4- Hastane mutfağında kullanılan elektrik, doğalgaz ve su giderleri: Bu giderler yüklenici tarafından karşılanacak (hastanemiz mutfağında süzme sayaçlar mevcut olup bu sayaçların kullanımı, bozulması, tamiri veya değiştirilmesinden yüklenici sorumludur.

…

4-6- Yüklenici cumartesi-pazar, milli, resmi ve dini bayramlardaki tatil günleri dahil her gün kesintisiz yemek vermekle yükümlüdür. Çıkacak diyet kahvaltı, normal kahvaltı, diyet yemek ve normal yemek günlük menüsü, bir aylık döküm olarak hastane diyetisyeni tarafından hazırlanacak, idare tarafından onaylanarak yükleniciye verilecektir…

…

4-10- İstekliler teklif verirken, isterlerse mevcut ana mutfağı, servislerdeki kat ofislerini, iki adet yemekhaneyi ve idarenin bütün birimlerini inceleyebilecektir. Yüklenici tarafından getirilmesi gereken, EK 1 de tanımlanmış demirbaşların tamamı, işe başlamadan önce mutfağa getirilecektir. Yüklenici eksik malzemeyle işe başlatılmayacaktır. Hastane mutfağı teslim alındığı şekilde bırakılacaktır.

…

4-15-Yüklenici gıda zehirlenmelerine karşı önlem almak ve personelini eğitmek zorundadır. Bunun için yükleniciye idarenin binasında yer tahsis edilecektir. Çalışanlara besin zehirlenmeleri ve genel hijyenle alakalı olarak firma gıda müh. ve profesyonel halkla ilişkiler uzmanı veya sosyolog tarafından iletişim, empati gibi konularda, 1. si işe başladıktan sonra bir hafta içerisinde gerçekleştirilmek üzere ve yıl ortasında 1 kez olmak üzere 2’şer kez, (idarenin diyetisyeni de katılarak) eğitim verilecektir. Eğitim esnasında geçecek süre mesaiden sayılacaktır. Firma bu eğitimleri kayıt altına alacaktır.

…

4-17- İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 19. maddesinde tanımlanmıştır. Bu madde hükümleri gereğince; yüklenici ürettiği gıdadan kaynaklanabilecek besin zehirlenmelerinde tedavi giderlerini ve ortaya çıkabilecek maddi ve manevi tazminatları karşılamak ve mutfakta yemek pişirilmesi esnasında meydana gelebilecek yangında zarar ve olası tazminatları karşılamak üzere, ihalede teklif edeceğe bedele eşdeğer limitte sigorta poliçesi yaptıracak ve iş fiili olarak başlamadan önce idareye teslim edecektir. Poliçe sigorta yükümlülüğünün sözleşme süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edeceği düşünülerek düzenlenecektir. Dolayısıyla sigortanın besin zehirlenmeleri ve yangına karşı olduğu, teminatın bundan kaynaklanacak zarar ziyan, tedavi giderleri ve olası tazminatlara karşı olduğu, limitin teklif bedeline eşdeğer olduğu açık ve nettir…

…

4-25- Haşerelerle mücadele: Rutin olarak firma tarafından sağlanan profesyonel ve yasal izinleri olan bir ilaçlama şirketi tarafından gıda sektörüne uygun öldürücü ilaçlar kullanılarak mutfak ve yemekhaneler sinek, böcek vb. haşerelere karşı ayda en az 2 kez ve komisyonun uygun gördüğü zamanlarda ilaçlama yapılacak ve bu işlemleri kayıt altına alacaktır. Ayrıca yüklenici firma kemirgen türü vb. haşerelere karşı tüm önlemleri almak zorundadır. Yemekhaneler ve mutfağın ilaçlama ücreti firma tarafından karşılanacaktır. Yüklenici firma ilaçlamayla ilgili belgelerini ve anlaşmış olduğu ilaçlama şirketinin yasal izin belgelerini idareye sunmak zorundadır.

İşçilerle İlgili Hükümler

Madde 5

5-1- Yüklenici en az 45 (kırk beş) kişi çalıştıracaktır. Yüklenici tarafından çalıştırılacak kişilere ait bilgiler aşağıya çıkartılmıştır,

- Gıda mühendisi veya diyetisyen (1kişi)…

- Aşçıbaşı…

- Aşçı…

- Aşçı yardımcısı…

- Diyet aşçısı…

- Kasap…

- Börek ve tatlı ustası…

- Yemek dağıtıcısı bayan (11 kişi)…

- Yemek dağıtıcısı bay (9kişi)…

- Mutfak temizlik elemanı (5 kişi)…

- Yemekhane servis elemanı (5 kişi)…

…

5-5- … Yüklenicinin her bir çalışanın yol ihtiyacını, 26 (yirmi altı) işgünü üzerinden gidiş-dönüş hesaplanıp, Kocaeli Büyük Şehir Belediyesi Kent kart imkânlarıyla sağlayacaktır.

…

5-12-…Aşçıbaşı, aşçı, aşçı yardımcıları ve yemek dağıtıcıları beyaz kep, beyaz iş gömleği, beyaz pantolon giyecektir. Bu personel yemek yapımı ve dağıtımı esnasında, tek kullanımlık, maske ve eldiven kullanacaktır.

Her bir personel için 2 takım yazlık ve 2 takım kışlık olmak üzere toplam 4 takım iş kıyafeti ve 2 çift terlik firma tarafından temin edilecektir.

Mutfak temizlik çalışanları iş önlüğü ve çizme giyecektir. Ayrıca gerekli durumlarda tüm firma personelleri tek kullanımlık disposble önlük giyecektir.

Yemekhane servis elemanları beyaz gömlek, siyah pantolon, siyah ayakkabı giyecektir. Yüklenici lüzum görürse personel kışın V yaka siyah kazak da giyilebilir…

…

5-15- Yüklenici, kendi personelinin yemeğini ayni olarak kendisi karşılayacak ve bu gideri teklif ettiği birim fiyatlara dahil olacaktır.

…

6-4- İdaremiz hijyene ve tüketicilerin sağlığına büyük önem vermektedir. Bu nedenle ekmekler normal, kepekli , tuzsuz ,tuzsuz+kepekli olarak 4 çeşit ve 50 gr lık kapalı ambalajlar içerisinde sunulacaktır. Ekmekler tam buğday unundan yapılmış olmalıdır. Muhteviyatında hacim arttırıcı, yumuşaklık kazandırıcı, küflenmeyi önleyici, renklendirici, bayatlamayı geciktirici kimyasallar vb. kesinlikle kullanılmayacaktır. Bayat ekmekler kesinlikle servis edilmeyecektir. Her öğünde kişi başına 150 gr. (3*50 gr) ekmek servis edilecektir. Ekmekler Türk Gıda Kodeksi Ekmek ve Ekmek Çeşitleri Tebliği’ne uygun olarak üretilecektir. Yüklenicinin ekmek aldığı müessese 2. sınıf gayrisıhhi müesseseler ruhsatına sahip olacaktır. Bir poşetin içerisinde 50 gr. ekmek olacaktır. Poşet üzerinde marka (üretici), üretim ve son kullanma tarihi, içerisinde kullanılan malzemeleri gösteren bilgi mevcut olacaktır. Hasta, refakatçı ve personele her kahvaltı ve ana öğünde kişi başına 200 gr. ekmek servis edilecektir. Yüklenicinin ekmek aldığı üretici mevzuatta tanımlanmış belgelere sahip olacaktır. Yüklenici işe başlamadan önce bu belgeleri İdareye verecektir. Su servisi her kahvaltı ve ana öğünlerde, hasta, refakatçi ve personele, kişi başına bir adet, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı'nın veya Sağlık Bakanlığı'nın izni ile üretilmiş, en az 330 ml. lik, bardak şeklinde, üretim aşamasında kapatılmış, hazır ürünlerle yapılacaktır. Suyun ph değeri 7-8 arasında olacaktır. Personel yemekhaneleri için(2) birer adet su sebili ve damacana su (günlük 5 damacana olarak ayarlanacak) bulundurulacaktır. Bu durum kapalı su dışında tutulacaktır ve yemek dağıtımı sırasında herkes kapalı sudan aldıktan sonra su sebilinden su ihtiyacını karşılayacaktır.

…

6-10- Yüklenici aşağıda belirtilen 4 (dört) kalem yemek mönüsü için teklif verecektir.

A- Normal Yemek (diyetisyen tarafından talep edilirse tuzsuz olmak şartıyla)

1 porsiyon 1. grup yemek + 1 porsiyon 2. grup yemek + 1 porsiyon 3. grup yemek + ekmek + su

B- Diyet Yemeği (diyetisyen tarafından belirlenecektir, diyetisyen tarafından talep edilirse tuzsuz olmak şartıyla)

1 porsiyon et yemeği + 1 porsiyon sebze yemeği + 1 porsiyon pilav veya makarna +çorba+ yoğurt/ ayran / salata / meyve+ ekmek + su

C- Normal Kahvaltı

1 porsiyon 1. grup kahvaltılık + 1 porsiyon 2. grup kahvaltılık + 1 porsiyon 3. grup kahvaltılık + l porsiyon içecek + ekmek +su

D- Diyet Kahvaltı

1 porsiyon 1. grup kahvaltılık + 1 porsiyon 2. grup kahvaltılık + 1 porsiyon 3. grup kahvaltılık 1 porsiyon içecek + ekmek +su” düzenlemesi yer almaktadır.

Aynı Şartname’nin 1 ve 2 numaralı eklerinde, 51 kalem demirbaş, 37 kalem temizlik sarf malzemesi ve 10 kalem diğer malzeme ve ekipmanlara yer verilmiştir.

Başvuru konusu ihale yukarıda da aktarılan İdari Şartname düzenlemesinde görüldüğü üzere bir malzeme dâhil yemek hazırlama ve dağıtımı ihalesidir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3 numaralı maddesine göre malzeme dâhil yemek hazırlama ve dağıtımı ihaleleri, personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olarak değerlendirilmemektedir.

Aynı Tebliğ’in 79.4 numaralı maddesinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği ve dolayısıyla da kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edileceği açıklanmakla birlikte, mezkûr Tebliğ’de, malzeme dâhil yemek hazırlama ve dağıtımı ihalesi gibi personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir ihalede aşırı düşük tekliflerin nasıl tespit edileceği hususunda net bir metot belirlenmemiştir.

Ancak istikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararlarına göre personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ihalelerde de kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında kalan teklifler, aşırı düşük teklif olarak kabul edilmekte ve yaklaşık maliyet hesabında idarece kâr oranı belirlenmemiş olması hâlinde bu oran, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen azami yüklenici kârı oranı olan %20 olarak kabul edilmektedir.

Bu doğrultuda, ihale işlem dosyasında bulunan yaklaşık maliyet tespit cetvelinde idarece belirlenen yüklenici kârı oranının %4 olduğu görülmüştür. İhale işlem dosyasında bulunan yaklaşık maliyet tablosuna göre, sözleşme giderleri ve yüklenici kârı hariç olmak üzere idarece belirlenen yaklaşık maliyet 4.597.597,39 TL’dir.

Başvuru konusu ihalede yukarıda belirtilen tutarın altında teklif veren geçerli teklif sahibi sekiz istekli bulunduğu belirlenmiştir.

İhaleye ilişkin süreçte, söz konusu sekiz isteklinin 23.10.2012 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, bahsi geçen sekiz istekliden altısının aşırı düşük teklif açıklaması yapmadığı, kalan iki istekliden Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatına uygun olmaması sebebiyle idarece reddedildiği, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif açıklamasının idarece kabul edildiği ve ihalenin adı geçen firma üzerinde bırakıldığı belirlenmiştir.

Bahsi geçen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında, açıklama istenilen teklif bileşenleri,

“1. Öngörmüş olduğunuz işçilik maliyetini,

2. Öngördüğünüz doğalgaz, elektrik ve su tüketim bedelini,

3. Haşere ve vektörlerin ilaçlanması işi ile ilgili öngördüğünüz bedeli (dayanağı ile birlikte),

4. Temizlik sarf malzemesi ve yemek hizmeti ile ilgili sarf malzemesi için öngördüğünüz tüketim bedelini, (Maliye kayıtlarına alınmış fatura / faturanın ikinci nüshası veya bunların noter onaylı suretleri verilecektir.)

5. Teknik şartnamedeki listeyle talep edilen demirbaşlara (teknik şartname Ek-1) ait fiyat açıklamasını, (dayanağı ile birlikte).

6. Sigorta poliçe bedellerini, (teknik şartnamenin 4. Maddesinin 17. bendinde tanımlı) (dayanakları ile izahı)

7. Yazımız ekinde tablo halinde gönderilen 1 haftalık örnek normal yemek, normal kahvaltı, diyet yemek ve diyet kahvaltı listelerindeki öğünlerin (işçilik, ekipmanlar, doğalgaz, elektrik, su, temizlik sarf malzemesi, ilaçlama ve poliçe) hariç olmak üzere çıplak maliyetini (Maliye kayıtlarına alınmış fatura / faturanın ikinci nüshası veya bunların noter onaylı suretleri verilecektir.)

Ek-1: Şartnamedeki normal-diyet yemek ve normal-diyet kahvaltı listesi” şeklinde sıralanmıştır.

İdarece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler dikkate alınarak, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması aşağıda incelenmiştir.

Buna göre, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, maliyet icmali, işçilik, personel kıyafeti, demirbaş, temizlik ve sarf malzemesi, diğer gider kalemleri (ilaçlama, elektrik, doğalgaz vb.), numune alım maliyeti, sözleşme giderleri maliyet hesapları ile yemek menülerine göre birim maliyet hesaplarına ek olarak gıda malzemelerine ilişkin proforma faturalar ve fiyat listesi, makine-ekipman ve sarf malzemelerine ilişkin proforma faturalar, ilaçlama işine ilişkin fiyat teklifi, işletme sorumluluğu sigorta teklifi ve envanter listesi bulunmaktadır.

a) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin birincisi, işçilik maliyetidir.

Buna göre, adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bulunan işçilik maliyeti hesabına göre işçilik maliyeti için toplam 769.649,58 TL öngörüldüğü belirlenmiştir.

Söz konusu tutar hesaplanırken, 2012 yılının ikinci altı ayındaki asgari ücretin %4 fazlası üzerinden hesaplanan ücrete 2013 yılının ilk altı ayı için %3 ve ikinci altı ayı için de %3 zam eklendiği ve bulunan birim fiyatlar üzerinden hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır.

İşçilik maliyeti hesabında kullanılan yemek birim maliyeti için isteklinin normal yemek birim fiyatı için teklif ettiği 2,47 TL’nin kullanıldığı, yol gideri için ise İzmir şehir içi tam bilet fiyatının iki katı olan 3,50 TL’nin teklif edildiği tespit edilmiştir.

Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak çalışmalarla ilgili olarak Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan 4.6 numaralı maddesinde bir düzenleme yapılmış olmasına karşın, söz konusu günlerde kaç işçinin çalıştırılacağına dair söz konusu Şartname’de bir düzenleme bulunmadığından, bahsi geçen isteklinin teklif açıklamasında zikredilen günlerde 25 işçi çalıştırılması kabul edilerek ilgili hesabın yapılmasında mevzuat açısından bir aykırılık bulunmamıştır.

Yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda, adı geçen isteklinin işçilik maliyeti hesabında, kamu ihale mevzuatı ve ihale dokümanındaki düzenlemeler açısından bir aykırılık tespit edilmemiştir.

b) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin ikincisi, doğalgaz, elektrik ve su tüketimine ilişkin olarak öngörülen maliyettir.

Teklif açıklaması kapsamında bulunan “Diğer gider kalemleri maliyeti” başlıklı belgeye göre doğalgaz, elektrik ve su tüketimine ilişkin olarak istekli tarafından öngörülen tutar 36.000,00 TL’dir.

Ancak söz konusu gideri tevsik için aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında herhangi bir belgelendirme yapılmadığı tespit edilmiştir.

Bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan “79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.” açıklamasına aykırılık teşkil ettiği sonucunda varılmıştır.

c) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin üçüncüsü haşere ve vektörlerin ilaçlanması işine ilişkin maliyettir.

Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan 4.25 numaralı maddesinde ayda en az iki kez ilaçlama yapılacağı ifade edilmektedir.

Söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında ayda dört defa yapılacak ilaçlama işi için 150,00 TL birim fiyat üzerinden 7.200,00 TL gider öngörüldüğü belirlenmiştir.

Konuyla ilgili olarak teklif açıklaması kapsamında bulunan malzemeli ilaçlama işine ait fiyat teklifinde, birim fiyatın 150,00 TL olduğu ve söz konusu belgenin şekil şartları açısından kamu ihale mevzuatına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Açıklanan hususlar nedeniyle ilaçlama işine ilişkin açıklamanın mevzuat açısından uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

d) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin dördüncüsü, temizlik sarf malzemesi ve yemek hizmeti ile ilgili sarf malzemesi maliyetidir.

Teknik Şartname’nin 2 numaralı ekinde belirtilen 37 kalem temizlik sarf malzemesi ve 14 kalem diğer malzeme ve ekipmanlara ilişkin olarak söz konusu isteklinin teklif açıklamasında bulunan iki adet proforma faturanın şekil şartları açısından kamu ihale mevzuatına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Bundan dolayı temizlik ve diğer sarf malzemelerine ilişkin açıklamanın mevzuat açısından uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

e) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin beşincisi, demirbaş maliyetidir.

Teknik Şartname’nin 1 numaralı ekinde belirtilen 51 kalem demirbaşa ilişkin olarak söz konusu isteklinin teklif açıklamasında bulunan iki adet proforma faturanın şekil şartları açısından kamu ihale mevzuatına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Bundan dolayı demirbaş malzemelere ilişkin açıklamanın mevzuat açısından uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

f) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin altıncısı, sigorta maliyetidir.

Konuyla ilgili olarak Teknik Şartname’nin yukarıda da aktarılan 4.17 numaralı maddesinde, “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 19. maddesinde tanımlanmıştır. Bu madde hükümleri gereğince; yüklenici ürettiği gıdadan kaynaklanabilecek besin zehirlenmelerinde tedavi giderlerini ve ortaya çıkabilecek maddi ve manevi tazminatları karşılamak ve mutfakta yemek pişirilmesi esnasında meydana gelebilecek yangında zarar ve olası tazminatları karşılamak üzere, ihalede teklif edeceğe bedele eşdeğer limitte sigorta poliçesi yaptıracak ve iş fiili olarak başlamadan önce idareye teslim edecektir. Poliçe sigorta yükümlülüğünün sözleşme süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edeceği düşünülerek düzenlenecektir. Dolayısıyla sigortanın besin zehirlenmeleri ve yangına karşı olduğu, teminatın bundan kaynaklanacak zarar ziyan, tedavi giderleri ve olası tazminatlara karşı olduğu, limitin teklif bedeline eşdeğer olduğu açık ve nettir…” düzenlemesi bulunmaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21’inci maddesinde ise,

“21.1. İş ve işyerlerinin korunması ile işin ve/veya işyerlerinin sigortalattırılmasına ilişkin sorumluluk Genel Şartnamenin 19 uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde yükleniciye aittir.

21.2. Sigorta türleri ile teminat kapsamı ve limitleri:

21.2.1. Yüklenici teklif bedeli tutarında Yangın ve Gıda Zehirlenmelerine karşı sigorta yaptıracaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan Teknik Şartname ve Sözleşme Tasarısı düzenlemesi doğrultusunda Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu işletme sorumluluğu sigorta teklifi incelendiğinde, söz konusu poliçenin acente ve ilgili sigorta firmasının İç Anadolu bölge temsilciliği tarafından imzalandığı, düzenleme tarihinin 01.11.2012 olduğu ve sigorta süresinin 365 günü kapsadığı görülmektedir.

Poliçenin “Sigorta kapsamı” kısmında “Maddi bedeni ayırımı yapılmaksızın olay başına ve yıllık toplam tek limit ek primler” ibaresi vardır. Poliçenin sigorta bedeli ise “250.000,00 TL” olarak belirlenmiştir.

Poliçenin “Özel şartlar” kısmında yer alan 8’inci maddeden sonra gelen ilk fıkrada, sigortalı işyerinde yapılan yemeklerden kaynaklanan zehirlenmelerin teminat kapsamına eklendiği ifade edilmiştir.

Poliçenin “Özel şartlar” kısmında yer alan 2’nci maddede “… yangın, duman, infilak nedeniyle meydana gelecek sadece bedeni zararlardan ötürü sigortalıya düşen sorumluluklar, poliçedeki teminat limitinin %20’si ile sınırlı olarak teminata dahil edilmiştir.” ifadesi bulunmaktadır.

Teknik Şartname’nin mezkûr maddesinde, ihalede teklif edilen bedele eşdeğer limitte sigorta poliçesi düzenlenmesi gerektiğinin açık ve net olduğu düzenlenmiştir.

Bu açıdan bakıldığında, adı geçen firmanın teklif ettiği tutar 3.989.000,00 TL olmasına karşın sözü edilen isteklinin teklif açıklaması kapsamında sunduğu işletme sorumluluğu sigorta poliçesindeki sigorta bedeli 250.000,00 TL’dir ve bu durumun, Teknik Şartname’de ve Sözleşme Tasarısında yer alan düzenlemeler açısından ihale dokümanına aykırılık teşkil ettiği neticesine ulaşılmıştır.

Bunun dışında, Teknik Şartname ve Sözleşme Tasarısı’nda yangından kaynaklanacak zararlara karşı da sigorta yapılması talep edilmiştir. Teknik Şartname’deki düzenlemede, yangından kaynaklanan zararlar, “sadece bedeni zararlar” olarak sınırlandırılmamıştır.

Ancak sözü edilen isteklinin sunduğu sigorta teklifinin yukarıda aktarılan maddesinde, “sadece bedeni zararlardan ötürü” sigortalıya düşen sorumlulukların teminata dâhil edildiği belirtilmektedir.

Bu durumun da Teknik Şartname’de ve Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemeler açısından ihale dokümanına aykırılık teşkil ettiği neticesine ulaşılmıştır.

g) Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında açıklama istenilen teklif bileşenlerinin altıncısı, örnek normal yemek, normal kahvaltı, diyet yemek ve diyet kahvaltı listelerindeki öğünlerin maliyetidir.

Adı geçen isteklinin, öğün maliyet hesabını Teknik Şartname’nin 4 numaralı ekinde bulunan örnek menülere dayanarak hazırladığı belirlenmiştir.

Söz konusu örnek menülerde yer alan yemek çeşitlerinde bulunan girdilerin birim fiyatlarının, isteklinin gıda malzemelerini tevsik için sunduğu proforma faturalardaki ve Ankara Büyükşehir Belediyesi Toptancı Haline ait fiyat listesindeki birim fiyatlarla uyumlu oldukları tespit edilmiştir.

Yemeklerde kullanılacak gıda malzemelerinin birim fiyatlarını tevsik için sunulan 9 adet proforma faturanın, şekil şartları açısından kamu ihale mevzuatına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Ankara Büyükşehir Belediyesi Toptancı Haline ait fiyat listesi ise 18-22 Ağustos 2012 tarihleri arasındaki asgari ve azami fiyatlara ilişkindir ve bu hâliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan “79.4.2.11. İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılması halinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.” açıklamasına uygundur.

Belirtilen sebeplerden, adı geçen isteklinin örnek normal yemek, normal kahvaltı, diyet yemek ve diyet kahvaltı listelerindeki öğünlerin maliyetine ilişkin açıklamasının mevzuat açısından uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Netice itibarıyla, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında bulunduğu tespit edilen, yukarıda belirtilen mevzuat aykırılıklar nedeniyle adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen hususlar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan sekiz istekliden biri olan Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması idarece uygun görülmemiştir.

Konuyla ilgili olarak, ihale komisyon kararında, maliyet açıklamasında kullanılan ekmek ve su giderlerine ilişkin birim fiyatların, ilgili proforma faturalardaki birim fiyatlarla uyumlu olmaması ile yol gideri için teklif edilen tutarın, gidiş-geliş maliyetini değil sadece tek yön fiyatını kapsaması, adı geçen isteklinin teklif açıklamasının reddedilme gerekçeleri arasında sayılmıştır.

İdarece yapılan tespitler dikkate alınarak Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması incelenmiştir.

? Buna göre, 330 ml’lik kapalı bardak su ile ilgili olarak Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan 6.4 numaralı maddesinde “…Su servisi her kahvaltı ve ana öğünlerde, hasta, refakatçi ve personele, kişi başına bir adet, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı'nın veya Sağlık Bakanlığı'nın izni ile üretilmiş, en az 330 ml. lik, bardak şeklinde, üretim aşamasında kapatılmış, hazır ürünlerle yapılacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

İsteklinin teklif açıklamasının bazı sayfalarında, örneğin diyet yemek menüsüne ilişkin sayfalarda söz konusu ürün için 0,105 TL birim fiyat, bazı sayfalarında ise örneğin normal yemek menüsüne ilişkin sayfalarda 0,092 TL birim fiyat öngördüğü belirlenmiştir.

Bahsi geçen ürüne ilişkin proforma faturada teklif edilen birim fiyat 0,092 TL’dir.

Ancak, gerek, diyet yemek menüsüne ilişkin sayfalarda söz konusu ürün için teklif edilen birim fiyatın proforma faturadakinden eksik değil fazla olması, gerekse Kamu İhale Genel Tebliği’ndeki “79.4.2.24. Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir…” açıklamasına göre su gideri için açıklama yapılmasına gerek olmaması sebebiyle idarece öne sürülen bu gerekçe kamu ihale mevzuatına uygun bulunmamıştır.

? Benzer bir durum, ambalajlı 50 gr’lık ekmek için de geçerlidir. Adı geçen isteklinin ekmek için teklif ettiği birim fiyatı tevsik için sunduğu proforma faturadaki birim fiyat 0,110 TL’dir.

Diyet yemek menüsüne ilişkin açıklamanın yapıldığı sayfalarda ise 50x3=150 gr ambalajlı ekmek için teklif edilen birim fiyat 0,375 TL’dir. Buna göre 50 gr’lık ekmeğin birim fiyatı 0,375 TL/3=0,125 TL olmaktadır.

Ancak, diyet yemek menüsüne ilişkin sayfalarda söz konusu ürün için teklif edilen birim fiyatın proforma faturadakinden eksik değil fazla olması sebebiyle idarece öne sürülen bu gerekçe kamu ihale mevzuatına uygun bulunmamıştır.

? İdarece adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesine ilişkin olarak öne sürülen üçüncü gerekçe, yol giderinin gidiş-geliş çift yön üzerinden değil tek yön fiyatı üzerinden açıklanmış olmasıdır.

Konuyla ilgili olarak isteklinin açıklaması kapsamında bulunan, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nden alınmış olan yazıda, İzmit şehir içi 1 kişilik taşıma ücretinin 1,75 TL olduğu belirtilmektedir.

Bahsi geçen husus hakkında Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan 5.5 numaralı maddesinde, yol giderinin her bir çalışan için 26 işgünü üzerinden gidiş-dönüş şeklinde hesaplanması gerektiği belirtilmektedir.

Buna göre bir personelin bir günlük gidiş-geliş yol gideri 3,50 TL olmaktadır. Ancak isteklinin teklif açıklaması kapsamında bulunan yol gideri hesabına ilişkin tabloda, günlük yol bedelinin 3,50 TL değil 1,75 TL olarak kabul edildiği ve yol gideri hesabının bu tutar üzerinden yapıldığı görüldüğünden, idarece yapılan bu tespitin yerinde olduğu ve istekli tarafından yol giderine ilişkin olarak yapılan açıklamanın kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil ettiği sonucuna varılmıştır.

? Bunun dışında, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer alan işletme sorumluluğu sigorta teklifindeki ihale dokümanına aykırılık hâlinin, Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif açıklamasında bulunan sigorta teklifinde de bulunduğu belirlenmiştir.

Buna göre, söz konusu isteklinin teklif tutarı 4.446.200,00 TL iken, isteklinin teklif açıklaması kapsamında sunduğu poliçedeki sigorta bedeli 100.000,00 TL’dir.

Ayrıca, Teknik Şartname ve Sözleşme Tasarısı’nda yangından kaynaklanacak zararlara karşı da sigorta yapılması talep edilmesine karşın, sözü edilen isteklinin sunduğu sigorta teklifinde, “sadece bedeni zararlardan ötürü” sigortalıya düşen sorumlulukların teminata dâhil edildiği belirtilmektedir.

Bu durumun da Teknik Şartname’de ve Sözleşme Tasarısında yer alan düzenlemeler açısından ihale dokümanına aykırılık teşkil ettiği neticesine ulaşılmıştır.

Netice itibarıyla, idarece öne sürülen üç gerekçeden ikisinin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı değerlendirilse de, idarece ortaya konan yol giderinin hesaplanmasına ilişkin tespit ile işletme sorumluluğu sigorta teklifindeki yukarıda aktarılan ihale dokümanına aykırılık hâli bir arada değerlendirildiğinde, Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasının kamu ihale mevzuatına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi