KİK Kararı: 2013/UH.II-1578

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/028
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 01.04.2013
Karar No : 2013/UH.II-1578
BAŞVURU SAHİBİ:
Mert İnşaat Turizm Tekstil Güvenlik Sistemleri Ve Temizlik Hizmetleri Tic. San. Ltd. Şti., MECİDİYEKÖY YOLU CAD. YÜKSEL APT. NO:16/14 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (Gölbaşı Sosyal Tesisleri İşletme Müdürlüğü), Eymır Mah. 06830 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/190401 İhale Kayıt Numaralı "Temizlik Personeli Hizmet Alımı İhalesi-Sat/2012-021" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (Gölbaşı Sosyal Tesisleri İşletme Müdürlüğü)tarafından 18.01.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Temizlik Personeli Hizmet Alımı İhalesi-Sat/2012-021” ihalesine ilişkin olarak Mert İnşaat Turizm Tekstil Güvenlik Sistemleri ve Temizlik Hizmetleri Tic. San. Ltd. Şti.nin 20.02.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.02.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.03.2013tarih ve 9617sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.03.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1105sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale dokümanında belirtilmeyen bir gider türünün aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında sorgulanmasının mevzuat hükümlerine aykırı olduğu, idare tarafından sunmuş oldukları açıklamanın, iş elbiseleri üzerinde yer alması öngörülen amblemlere ilişkin bedel öngörülmemesi sebebiyle kabul edilmemesinin hatalı olduğu, ayrıca idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevap yazısının gönderilme tarihi ile yazı üzerinde yer alan tarihin çeliştiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İtirazen şikâyete konu temizlik hizmet alımı ihalesi kapsamında 56 personelin çalıştırılmasının öngörüldüğü ve işin süresinin 24 ay olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığa konu ihaleye 12 isteklinin teklif zarfı, 2 isteklinin ise teşekkür mektubu sunduğu görülmüştür. Arge Temizlik ve İnsan Kayn. Hiz. Mak. İnş. Gıda. Tic. ve San. Ltd. Şti.ne ait teklifin asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunulması gerekçesiyle, Akkutlu Sosyal Hizmetleri San. Dış. Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin bilançoda aranan oranların sağlanamaması sebebiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren 5 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, Truva Kurumsal Yapı İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin, aşırı düşük teklif açıklaması yapılmadığı sebebiyle reddedildiği, Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti., Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti., Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.ne ait tekliflerin, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında iş elbiselerinde kullanılacak amblemleri ayrı bir gider kalemi göstermediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Ekip Güvenlik Danışmanlık Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük açıklamalarının uygun bulunarak ihalenin adı geçen istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinin;

“ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

…

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

-Personele Asgari Ücretin Üzerinde Bir Ödeme Yapılmayacaktır.

-Personele Fazla Çalıştırma Yaptırılmayacaktır.

-Ulusal Bayram Ve Genel Tatil Günlerinde Çalışma Yapılmayacaktır.

-Çalışma Süreleri Ve Saatleri Ek Teknik Şartnamede Belirtilmiştir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

-Yemek gideri; personele nakdi olarak ödenecek ve bordroda gösterilecektir. 1 (bir) günlük Brüt yemek Tutarı; 8,55.-TL.- olup, ayda 22 (yirmiiki) gün üzerinden hesaplanarak personele ödenecektir. (56 kişi)

-Yol gideri; personele nakdi olarak ödenecek ve bordroda gösterilecektir. 1 (bir) günlük Brüt yol Tutarı; 8,55.-TL.- olup, ayda 22 (yirmiiki) gün üzerinden hesaplanarak personele ödenecektir. (56 kişi)

-Giyecek ayni olarak, ekli Teknik Şartnamenin 8. maddesine göre verilecektir.

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranları = % 1 olup, İhale konusu işte çalışacak personel sayısı 56 kişidir.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Teknik Şartnamenin 4’üncü maddesinde, temizlik için gerekli olan malzeme ve maddelerin idarece karşılanacağı belirtilmiş, adı geçen şartnamenin “Giyim Eşyaları” başlıklı 8’inci maddesinin

“ 1. AYAKKABI;

• Su geçirmeyen,
• Soğuktan ve dışardan gelen darbelerden koruyan,
• 56 adet.
• TEMİZLİK İŞ ELBİSESİ: YAZLIK;
• Terletmeyen,
• Arka cep,
• Bacakta Kapaklı Kargo Cepler,
• Beli Arkadan Lastikli,
• İki Adet Kapaklı ve Çıtçıtlı Üst Cep,
• Kısa Kollu,
• Önü Fermuarlı ve Çıtçıtlı,
• Pantolonda geniş ön cepler,
• Yüklenici firma amblemi,
• 56 adet.
• TEMİZLİK İŞ ELBİSESİ: KIŞLIK;
• Soğuktan koruyan,
• Arka cep,
• Bacakta Kapaklı Kargo Cepler,
• Beli Arkadan Lastikli,
• İki Adet Kapaklı ve Çıtçıtlı Üst Cep,
• Uzun Kollu,
• Önü Fermuarlı ve Çıtçıtlı,
• Pantolonda geniş ön cepler,
• Yakası tam kapanabilir,
• Yüklenici firma amblemli ve 56 adet olacaktır.” şeklinde belirlendiği görülmüştür.

Yaklaşık maliyet hesap cetveli ve eki belgeler incelendiğinde, asgari işçilik maliyetinin KİK işçilik modülü esas alınarak yol, yemek ve giyim bedeli ile % 3 sözleşme ve genel gider dahil 2.268.174,72 TL (yol, yemek dahil işçilik - 2.265.863,04 TL, giyim gideri - 2.311,68 TL) olarak belirlendiği, bu tutarın kâr hariç yaklaşık maliyet olarak kabul edildiği, bu tutara 226.817,47 TL kâr (% 10) eklenerek yaklaşık maliyetin 2.494.992,19 TL olarak tespit edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde ihale komisyonunun,sunulan tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği ve bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği hüküm altına alınmıştır. İdare tarafından kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında, giyim gideri ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliğine uygun şekilde açıklama yapılmasının belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde;

1 Aylık

24 aylık 56 personel için

Yol ve yemek bedeli dahil işçilik ücreti

1.685,91

2.265.863,04

Giyim Gideri (%3 sözleşme ve genel gider dahil)

0,0013

1,75

Genel Giderler

0,01

13,44

Toplam

1.685,9213

2.265.878,23

Şeklinde açıklama yapıldığı, giyim giderini tevsik etmek amacıyla bir adet proforma fatura sunulduğu görülmüştür.

Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde ihale komisyonunun aşırı düşük teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları isteyeceği hüküm altına alınmıştır. Teknik Şartnamede giyim malzemelerinin özelliklerinin açık bir şekilde belirtildiği görülmüş olup, yüklenici firma ambleminin teklifin esasını oluşturan önemli bir maliyet bileşeni değil, iş elbiselerinde bulunması gereken bir özellik olduğu ve isteklilerin tekliflerini oluştururken dokümana uygun teklif hazırlayacakları anlaşılmaktadır. İhale komisyonu tarafından başvuru sahibine ait teklifin, iş elbiseleri üzerine basılacak olan amblemlere ilişkin bir bedel öngörülmemesi sebebiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminin aktarılan kanun hükmüne aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin “idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevap yazısının gönderilme tarihi ile yazı üzerinde yer alan tarihin çeliştiği ” iddiasına ilişkin olarak ihale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, idareye yapılan şikâyet başvurusu ile ilgili olarak 27.02.2013 tarihinde idarece karar alındığı, söz konusu kararın 28.02.2013 tarihinde ihale komisyonunca onaylandığı, başvuru sahibine gönderilen cevap yazısı üzerinde 28.02.2013 tarihinin yer aldığı, cevap yazısının 05.03.2013 tarihinde postaya verildiği görülmüş ancak söz konusu yazıda gönderilme tarihi ile ilgili olarak herhangi bir ibarenin yer almadığı görülmüş olup, bu durumun başvuru sahibi açısından hak kaybına yol açmadığı ve bir çelişki yaratmadığı dikkate alındığında başvuru sahibinin cevap yazısının gönderilme tarihi ile yazı üzerinde yer alan tarihin çeliştiği yönündeki iddiasının yerinde olmadığı görülmüştür.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. ve Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan açıklamalar çerçevesinde iş elbiselerinde kullanılacak amblemleri ayrı bir gider kalemi olarak göstermediği gerekçesiyle anılan isteklilerin tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik ihale komisyon kararında mevzuata uyarlık görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti., Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. ve Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.ne ait aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindedile getirdiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca,isteklilerden Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti., Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. ve Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’e ait aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususlarında “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren 5 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, Truva Kurumsal Yapı İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait teklifin, aşırı düşük teklif açıklaması yapılmadığı sebebiyle reddedildiği, Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti., Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti., Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait tekliflerin, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında iş elbiselerinde kullanılacak amblemleri ayrı bir gider kalemi göstermediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Ekip Güvenlik Danışmanlık Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük açıklamalarının uygun bulunarak ihalenin adı geçen istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan istekli Ekip Güv. Danş. Ltd. Şti. ile aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmaması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklilerden Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti., Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti. ve Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyimin tevsikine ilişkin sundukları bilgi ve belgeler yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında değerlendirildiğinde;

Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan istekli Ekip Güv. Danş. Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için, 56 çift iş ayakkabısı, 56 adet yazlık iş elbisesi, 56 adet kışlık iş elbisesi 112 adet arma için 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 2,80 TL fiyat öngören Tahiroğulları Güv. Elb. Deri Teks. ve Temz. İş Elb. Teçh. İnş. Elek. İhrc. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 22.01.2013 tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5)sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağında,ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmaması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklilerden Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için, 56 çift iş ayakkabısı için 0,10 TL ve 112 adet yazlık ve kışlık iş elbisesi için 0,06 ve 0,07 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 12,88 TL fiyat öngören Kısmetim İş Elbiseleri ve Konf. Toptan Satış-Gamze YOKUŞBAŞ tarafından istekli adına tanzim edilen 18.01.2013 tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5)sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağında,ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmaması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklilerden Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için, 56 çift iş ayakkabısı için 0,01 TL ve 112 adet yazlık ve kışlık iş elbisesi için 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 1,68 TL fiyat öngören Kısmetim İş Elbiseleri ve Konf. Toptan Satış-Gamze YOKUŞBAŞ tarafından istekli adına tanzim edilen 18.01.2013 tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5)sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağında,ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmaması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklilerden Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için, 56 çift iş ayakkabısı için 0,02 TL ve 112 adet yazlık ve kışlık iş elbisesi için 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 2,24 TL fiyat öngören Çelikoğlu Ticaret-Mehmet ÇELİK tarafından istekli adına tanzim edilen 17.01.2013 tarihli proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5)sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağında,ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma teklif ile proforma fatura ve eki maliyet satış tespit tutarı tespit tutanağındaki teklif fiyatlarının maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen, aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi Kurul çoğunluğunca da yerinde bulunan istekli Ekip Güv. Danş. Ltd. Şti. ile aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunmaması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklilerden Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti., Mert İnş. Tur. Teks. Güv. Sist. ve Tem. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti. ve Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerininbu gerekçeler üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karar gerekçesine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ihale dokümanında belirtilmeyen bir gider türünün aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında sorgulanmasının mevzuat hükümlerine aykırı olduğu, idare tarafından sunmuş oldukları açıklamanın, iş elbiseleri üzerinde yer alması öngörülen amblemlere ilişkin bedel öngörülmemesi sebebiyle kabul edilmemesinin hatalı olduğu, ayrıca idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevap yazısının gönderilme tarihi ile yazı üzerinde yer alan tarihin çeliştiği” şeklinde dile getirdiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında;Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan düzenleme uyarınca, Kamu İhale Kurulunun 4734 ve 4735 sayılı Kanunların uygulanması konusunda genel düzenleyici işlemler yapma yetkisini haiz olduğu kuşkusuzdur.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. ” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme kapsamında karşılaşılan proforma faturalardaki ekonomik değerlerin hayatın olağan akışına uygun olup olmadığının objektif bir kriterinin olamayacağı açık ise de, olağandışılık konusundaki makul şüphe yeterlidir.

İhalenin iptal edilmiş olması ya da aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmış olması dahi giyim bedeline ilişkin olarak düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağından;

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibi Mert İnşaat Turizm Tekstil Güvenlik Sistemleri ve Temizlik Hizmetleri Tic. San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale konusu işte çalıştırılacak personele verilecek giyecekleri belgelendirmek üzere Kısmetim İş Elbiseleri Konfeksiyon – Gamze Yokuşbaş’dan alınmış proforma faturayı sunmuştur. Proforma fatura incelendiğinde 56 kişinin 24 aylık giyim (ayakkabı, yazlık temizlik iş elbisesi, kışlık temizlik iş elbisesi) gideri için %3 sözleşme ve genel giderler dahil aylık 0,0013 TL olmak üzere toplam 1,75 TL öngörülmüştür. Öngörülen bu tutar kuruşun altında olduğundan yasal olarak geçerliliği bulunmamaktadır. Mevzuat gereği yarım kuruşun altı aşağı doğru yuvarlanması gerektiğinden esasen başvuru sahibinin giyim için herhangi bir bedel öngörmediği değerlendirilmiştir. Kaldı ki toplamda öngörülen tutar ödenebilecek bir meblağ olmakla birlikte birim fiyat anlamında bir kuruşun altında bir bedelin ödenmesi de mümkün değildir. Bu nedenle başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Ayrıca;

Başvuru sahibinin sunduğu proforma faturadaki bilgiler yasal olarak geçerliliği mümkün olmayan rakamlar olduğundan anılan proforma faturanın ve proforma faturanın dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Kısmetim İş Elbiseleri Konfeksiyon – Gamze Yokuşbaş’ın bağlı olduğu Ankara Kızılbey Vergi Dairesine bildirimde bulunulması anılan Tebliğ gereğidir.

Başvuru sahibinin açıklaması mevzuata aykırı görülmeyerek kabul edildiğinden, bu hususun önemi daha da artmıştır.

Öte yandan, Çınar Turizm Taş. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, giyim bedelini belgelendirmek üzere sunduğu Kısmetim İş Elbiseleri Konfeksiyon – Gamze Yokuşbaş tarafından düzenlenen proforma faturada, 56 kişinin 24 aylık giyim (ayakkabı, yazlık temizlik iş elbisesi, kışlık temizlik iş elbisesi) giderinin %3 sözleşme ve genel giderler dahil toplam 13,27 TL olduğunun belirtildiği, proforma faturadaki bilgiler mevzuata aykırılık görülmeyerek açıklaması kabul edildiğinden, anılan proforma faturanın ve proforma faturanın dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Kısmetim İş Elbiseleri Güvenlik ve Konfeksiyon Toptan Satış Mağazasının bağlı olduğu Ankara Kızılbey Vergi Dairesine,

Şanlı Temizlik Güv. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, giyim bedelini belgelendirmek üzere sunduğu Çelikoğlu Ticaret – Mehmet Çelik tarafından düzenlenen proforma faturada, 56 kişinin 24 aylık giyim (ayakkabı, yazlık temizlik iş elbisesi, kışlık temizlik iş elbisesi) giderinin %3 sözleşme ve genel giderler dahil toplam 2,31 TL olduğunun belirtildiği, proforma faturadaki bilgiler mevzuata aykırılık görülmeyerek açıklaması kabul edildiğinden, anılan proforma faturanın ve proforma faturanın dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Çelikoğlu Ticaret – Mehmet Çelik’in bağlı olduğu Ankara Cumhuriyet Vergi Dairesine,

İhale üzerinde bırakılan Ekip Güvenlik Danışmanlık Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, giyim bedelini belgelendirmek üzere sunduğu Tahiroğlu Güvenlik Elbiseleri Deri Tekstil Tem. İş Elb. Teçhizat İnş. Elk. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen proforma faturada, 56 kişinin 24 aylık giyim (ayakkabı, yazlık temizlik iş elbisesi, kışlık temizlik iş elbisesi) giderinin %3 sözleşme ve genel giderler dahil toplam 2,80 TL olduğunun belirtildiği, proforma faturadaki bilgiler mevzuata aykırılık görülmeyerek açıklaması kabul edildiğinden, anılan proforma faturanın ve proforma faturanın dayanağı maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Tahiroğlu Güvenlik Elbiseleri Deri Tekstil Tem. İş Elb. Teçhizat İnş. Elk. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.in bağlı olduğu Ankara Kızılbey Vergi Dairesine,

bildirimde bulunulması anılan Tebliğ gereğidir.

Bu nedenle başvuru sahibinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığından “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunca başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde verilen “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi