KİK Kararı: 2013/UH.II-1183

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/018
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 28.02.2013
Karar No : 2013/UH.II-1183
BAŞVURU SAHİBİ:
Aslan Tur Nakliyat Yemek Gıda Tekstil İmalat Tarım Hayvancılık İnşaat Turizm Orman Ürünleri Ve Petrol Ürünleri İthalat İhracat Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi, YENİ CAMİİ MAH. BAFRA CAD. NO : 101 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Rektörlüğü (İzzet Baysal Uygulama Ve Araştırma Merkezi), Gölköy - BOLU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/164060 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Mazemeli Yemek Pişirme,Dağıtım Ve Sonrası" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Abant İzzet Baysal Üniversitesi İzzet Baysal Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 12.12.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2013 Yılı Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Aslan Tur Nakliyat Yemek Gıda Tekstil İmalat Tarım Hayvancılık İnşaat Turizm Orman Ürünleri ve Petrol Ürünleri İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin 17.01.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 05.02.2013tarih ve 4698sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.02.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/631sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklamalarının Teknik Şartname’nin 9.3’üncü maddesinde belirtilen gramajlara uygun olmadığı ve Teknik Şartname’nin 4.2’nci maddesinde belirtilen termal tepsi yerine plastik tepsi kullanmak suretiyle yapıldığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idare tarafından kendilerine aşırı düşük teklif açıklama yazısında 1 haftalık örnek menü gönderildiği, kendileri tarafından örnek menünün Teknik Şartname’nin 9.3’üncü maddesinde belirtilen gramajlar çerçevesinde gerçek satın alma fiyatları üzerinden fiyatlandırılarak ortalama yemek maliyeti tespit edildiği, idarece belirlenen örnek menüde yer alan Akçaabat Köfte, Karışık Komposto, Patates Blanjör, Patatesli Kol Böreği, Tavuk Yahni, Yoğurtlu Kadınbudu Kızartma, Bamya, Bezelye, Doğu Köfte, Ispanak, Kabak, Midyat Köfte, Peynirli Cevizli Erişte, Domatesli Bulgur Pilavı, Sade Kuskus, Salçalı Kuskus, Semizotu ve Şefin Köftesi yemeklerinin içeriği Teknik Şartname’de bulunmamasına rağmen firmalarının basiretli tacir olma yükümlülüğü gereği Teknik Şartname’de bulunan benzer yemeklere kıyasla maliyet çalışması yaptığı ve yürürlükteki mevzuata uygun belgelendirme yaparak idareye sunduğu, idarenin şartnamede bulunmayan yemeklerin şartnamede bulunan gramajlara uygun olarak açıklama sunulmasını istemesinin anlamsız olduğu, firmaları tarafından yapılan açıklamanın Teknik Şartname’nin 9.3’üncü maddesine uygun olduğu, ayrıca Teknik Şartname’nin 4.2’nci maddesinde belirtilen termal tepsiye ilişkin maliyet öngörmemesi nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, söz konusu termal tepsinin teklifte önemli olan bir bileşen olarak belirtilmediği, bu nedenle teklifte önemli olduğu tespit edilmemiş bir gider kalemine ilişkin açıklama yapılmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının hatalı olduğu, idarece alınan ihale kararının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelere aykırı olduğu, idarenin hatalı kararı sonucu 551.400,00 TL kamu zararına neden olduğu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 60’ncı maddesinde “İhale yetkilisi ile ihale komisyonlarının başkan ve üyeleri ile ihale işlemlerinden sözleşme yapılmasına kadar ihale sürecindeki her aşamada görev alan diğer ilgililerin; 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulunduklarının, görevlerini kanuni gereklere uygun veya tarafsızlıkla yapmadıklarının, taraflardan birinin zararına yol açacak ihmalde veya kusurlu hareketlerde bulunduklarının tespiti halinde, haklarında ilgili mevzuatları gereğince disiplin cezası uygulanır. Ayrıca, fiil veya davranışlarının özelliğine göre haklarında ceza kovuşturması da yapılır ve hükmolunacak ceza ile birlikte tarafların uğradıkları zarar ve ziyan genel hükümlere göre kendilerine tazmin ettirilir.” hükmünün yer aldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Abant İzzet Baysal Üniversitesi İzzet Baysal Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından “2013 Yılı Mazemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” işinin açık ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, piyasada yemek hizmeti sunan 2 firmadan temin edilen fiyatların ortalaması alınarak yaklaşık maliyetin 3.480.000,00 TLolarak hesaplandığı bahse konu ihalede 31 adet ihale dokümanı satın alındığı, 12.12.2012 tarihinde yapılan ihaleye 15 isteklinin katıldığı, 14 isteklinin teklifinin geçerli bulunduğu, geçerli tekliflerin; Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti. (1.960.000,00 TL), Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.092.000,00 TL), Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A.Ş. (2.092.000,00 TL), Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A.Ş. (2.225.500,00 TL), Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz. İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. (2.278.000,00 TL), Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. İnş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti. (2.348.000,00 TL), Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.562.000,00 TL), Yüksel Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.602.300,00 TL), Kızılkaya Rest. ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.820.500,00 TL), Takdir İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.899.400,00 TL), Serhat Tab. Tem. Teks. İnş. Hay. Gıda San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. (2.922.500,00 TL), Doruk Toplu Yem. ve Org. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. (2.994.500,00 TL), Öztürk Yemek Üretim Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (3.165.000,00 TL) ve Doğu Yemek Tem. Med. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. (3.209.000,00 TL) olduğu, ihale komisyonu tarafından Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti., Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A.Ş., Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A.Ş., Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz. İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti., Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. İnş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti., Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti., Yüksel Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Kızılkaya Rest. ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili açıklama istenildiği, Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti., Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz. İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti., Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yüksel Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın açıklamada bulunmadığı, Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A.Ş., Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A.Ş., Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. İnş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Kızılkaya Rest. ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamaların Teknik Şartname’nin 9.3’üncü maddesinde belirtilen gramajlara uygun olmadığı ve Teknik Şartname’nin 4.2’nci maddesinde belirtilen termal tepsi yerine plastik tepsi kullanılarak açıklandığı gerekçesiyle uygun bulunmadığı, 07.01.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Takdir İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. İnş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin açıklamalarında;

Gider kalemi

Açıklama

Maliyet

Çiğ girdi gideri

Gıda malzemeleri

1.203.698,45

Ekmek gideri

244.000,00

Personel gideri

Maaş

404.243,0055873590

Yemek gideri

18.796,258594857

Yol gideri

28.641,60

Kıyafet gideri

4.902,00

Ulusal bayram tatil – fazla mesai

16.497,6918685460

Temizlik gideri

Malzeme

43.140,00

Demirbaş

Malzeme amortisman

20.905,00

Bakım - Onarım

30.000,00

Sözleşme gideri

Damga vergisi (%0,825)

19.371,00

Fatura damga vergisi (%0,825)

19.371,00

Karar pulu (%0,495)

11.622,60

Kik payı (%0,05)

1.174,00

Genel Giderler

Elektrik

59.577,6181894402

Su

54.000,00

Doğalgaz

57.920,832

Analiz ve numune giderleri

4.243,1812726191

Ofis/Kırtasiye giderleri

3.000,00

Masa örtüsü gideri

3.000,00

Kuru temizleme gideri

12.000,00

Boya – badana gideri

10.000,00

Yemekhane giderleri

6.000,00

Araç akaryakıt gideri

23.288,46

Araç MTV gideri

381,00

Araç muayene gideri

148,68

Araç sigorta gideri

347,16

İşyerinin sigortalanması

3.003,33

İlaçlama gideri

1.200,00

Toplam

2.304.472,8675122500

Kar

43.527,1324877496

Toplam

2.348.000,00

Fiyat öngördüğü, çiğ girdi maliyetinin örnek menüye göre hesaplandığı (örnek menüde yer alıp Teknik Şartname’de yer almayan yemekler için Teknik Şartname’de yer alan benzer yemekler dikkate alındığı), çiğ girdi maliyeti ile ekmek maliyeti için meslek mensubunca onaylı proforma fatura sunduğu, ekmek miktarının Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne (kişi başı günlük toplam 500 gr ekmek) göre hesaplandığı, personel giderinin 01.07.2012 tarihinden itibaren geçerli olan asgari ücret esas alınarak 2013 yılında her iki yarıyıl için ayrı ayrı zam uygulanarak hesaplandığı, portör gideri için 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu’nun 126’ncı ve 127’nci maddeleri ile Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün 2007/62 nolu Genelgesi’nin 4/c maddesi uyarınca ücretsiz karşılanacağından herhangi bir gider öngörülmediği, temizlik malzemesi ve sarf malzeme gideri için meslek mensubunca onaylı proforma fatura sunduğu, demirbaş giderleri için amortisman gideri öngörüldüğü, ilaçlama için meslek mensubunca onaylı proforma fatura sunduğu, yangın ve besin zehirlenmesi için sigorta poliçesi sunduğu, yangın algılama sistemi, yangın söndürme tüpü ve yangın söndürme musluğu, kartlı geçiş sistemi için meslek mensubunca onaylı proforma fatura sunduğu, diğer maliyet kalemleri için öngörülen tutarların belgelendirilmediği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4’üncü maddesinde “ İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerindeise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

İdare tarafından yaklaşık maliyetin yemek ve kahvaltı malzemelerine ilişkin çiğ girdi maliyeti, personel gideri, demirbaş ve amortisman giderleri, su, elektrik, doğalgaz/lpg giderleri, personelin sağlık giderleri, turnike kurulum giderleri, temizlik ve sarf malzeme giderleri, ilaçlama giderleri gibi maliyet bileşenleri dikkate alınarak belirlenmediği, piyasada yemek hizmeti sunan 2 firmadan temin edilen fiyatların ortalaması alınarak belirlendiği, idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin açıklama yazısında örnek menü verilerek teklifte yer alan tüm ayrıntılara ilişkin açıklama istenildiği, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde söz konusu maliyet bileşenleri belirtilmediğinden, isteklilerce açıklama kapsamında öngörülen söz konusu maliyet kalemlerine ilişkin tutarlar arasında mukayese yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

İdarelerce anılan Kanun hükmü ve Tebliğ açıklamaları doğrultusunda teklifi aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden, teklifin tamamı üzerinden değil sadece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler belirtilmek suretiyle açıklama istenilmesi gerekmektedir.

İncelenen ihalede, teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi gerekirken belirtilmediği, bu nedenle idarece yapılan bu işlemin 4734 sayılı Kanun’un 38’inci ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4’üncü maddesine aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, idarece hazırlanan açıklama yazısı ekinde yer alan örnek menüde yer alan yemeklerin bir kısmının Teknik Şartname’de ki yemek listesinde yer almadığı, Teknik Şartname’de et yemeklerine ilişkin gramaj listesindeki miktarların yemek listesinde yer alan et miktarlarından farklı olduğu, ara öğünlerin sayısının ve içeriğinindiyet yemek sayısından farklı olması nedeniyle söz konusu giderin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmesi gerekirken diyet yemek menüsüne dahil edildiği, ayrıca bu gider için ücret talep edilmeyeceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Bu nedenle, incelenen ihalede aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yeniden yapılması durumunda, ihale dokümanındaki çelişkili hususlar nedeniyle tekliflerin sağlıklı olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başka****n

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ aşırı düşük teklif açıklamaya ” yönelik iddiaları kapsamında Kurulca, “ idarece hazırlanan açıklama yazısı ekinde yer alan örnek menüde yer alan yemeklerin bir kısmının Teknik Şartnamede ki yemek listesinde yer almadığı, Teknik Şartnamede et yemeklerine ilişkin gramaj listesindeki miktarların yemek listesinde yer alan et miktarlarından farklı olduğu, ara öğünlerin sayısının ve içeriğinin diyet yemek sayısından farklı olması nedeniyle söz konusu giderin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmesi gerekirken diyet yemek menüsüne dahil edildiği, ayrıca bu gider için ayrıca ücret talep edilmeyeceğinin belirtildiği anlaşıldığından, incelenen ihalede aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yeniden yapılması durumunda, ihale dokümanındaki çelişkili hususlar nedeniyle tekliflerin sağlıklı olarak değerlendirilemeyeceği ” gerekçesine dayanılarak “ ihalenin iptaline ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Mersin Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından gerçekleştirilen “ Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Sonrası Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin ihale fiyatları esas alınması ile aşağıda verilen tabloda belirlenen,

Abant İzzet Baysal Üniversitesi İzzet Baysal Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından gerçekleştirilen “ 2013 Yılı Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin, piyasada yemek hizmeti sunan 2 firmadan alınan fiyatların ortalaması alınarak bulunan ve aşağıda tabloda verilen,

Normal Kahvaltı (150.000 adet x 3.375 TL)

506.250,00 TL

Diyet Kahvaltı (50.000 adet x 3,375 TL)

168.750,00 TL

Normal Yemek (400.000 adet x 5,50 TL)

2.200.000,00 TL

Diyet Yemek (110.000 adet x 5,50 TL)

605.000,00 TL

Bileşenler üzerinden toplam 3.480.000,00****TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede (31) adet ihale dokümanı satın alındığı, 12.12.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 15 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, bir teklif haricinde verilen 14 teklifin de de geçerli teklif olarak kabul edildiği , bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti.

1.960.000,00

Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.092.000,00

Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A. Ş.

2.092.000,00

Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A. Ş.

2.225.500,00

Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz. İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti.

2.278.000,00

Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. İnş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti.

2.348.000,00

Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.562.000,00

Yüksel Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.602.300,00

Kızılkaya Rest, ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.820.500,00

Takdir İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.899.400,00

Serhat Tab. Tem. Teks. İnş. Hay. Gıda San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.

2.922.500,00

Doruk Toplu Yem. ve Org. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.

2.994.500,00

Öztürk Yemek Üretim Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti.

3.165.000,00

Doğu Yemek Tem. Med İnş. Tic. ve San Ltd. Şti.

3.209.000,00

Şeklinde verildiği, idarece, Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti., Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A. Ş., Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A. Ş., Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz. İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti., Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. Inş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. ith. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti.,Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti., Yüksel Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. iş Ortaklığı ve Kızılkaya Rest, ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. Inş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili açıklama istenildiği, Günay Yem. Hiz. Gıda Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış Tic. Ltd. Şti., Hasad Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Bay-Gün Tem. Yem. ve Pers. Hiz Inş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti., Tortamışlar Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yüksel Yem. Ür Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Bersude Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı'nın açrklamada bulunmadığı, Öğün Yemekhane ve Tem. Hiz. Tic. A.Ş., Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A.Ş., Aslan Tur Nak. Yem. Gıda Teks. İm. Tar. Hay. Inş. Tur. Or. Ür. ve Pet. Ür. İth. ihr. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Kızılkaya Rest, ve Tic. Ltd. Şti. - Yenibahar Yem. Tem. Bil. Inş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamaların Teknik Şartnamenin 9.3’üncü maddesinde belirtilen gramajlara uygun olmadığı ve Teknik Şartnamenin 4.2'nci maddesinde belirtilen termal tepsi yerine plastik tepsi kullanılarak açıklandığı gerekçesiyle uygun bulunmadığı,07.01.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Takdir İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ ihalenin iptaline” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

GEREKÇEDE KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde belirttiği iddialarına ilişkin olarak, “…idarece hazırlanan açıklama yazısı ekinde yer alan örnek menüde yer alan yemeklerin bir kısmının Teknik Şartname’de ki yemek listesinde yer almadığı, Teknik Şartname’de et yemeklerine ilişkin gramaj listesindeki miktarların yemek listesinde yer alan et miktarlarından farklı olduğu, ara öğünlerin sayısının ve içeriğinindiyet yemek sayısından farklı olması nedeniyle söz konusu giderin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmesi gerekirken diyet yemek menüsüne dahil edildiği, ayrıca bu gider için ayrıca ücret talep edilmeyeceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Bu nedenle, incelenen ihalede aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yeniden yapılması durumunda, ihale dokümanındaki çelişkili hususlar nedeniyle tekliflerin sağlıklı olarak değerlendirilemeyeceği …” gerekçeleri ile “ ihalenin iptaline ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesindeki iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Söz konusu ihalede, idarece hazırlanan Teknik Şartname’de yer alan ara öğünlerin sayısının ve içeriğinin diyet yemek sayısından farklı olması ve söz konusu giderin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmesi gerektiği, ayrıca bu gider için ücret talep edilmeyeceğinin belirtildiği şeklindeki tespitlerin ihale dokümanına yönelik tespitler olduğu anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde, ihale dokümanında anılan Kanun ve ikincil mevzuat ile çelişen nitelikte düzenlemeler yapılmış olması sebebiyle hak kaybına uğranabileceğinin iddia edilmesi durumunda yapılması gereken başvuru şekil ve şartlarına ilişkin olarak 4734 sayılı Kanunun “ İdareye şikayet başvurusu ” başlıklı 55’inci maddesinde,

“Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikayet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru süreleri ” başlıklı 6 ncı maddesinde ise,

“(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan hükümler gereğince, ihale dokümanında yer alan düzenlemelere karşı ancak, 4734 sayılı Kanun ve ikincil mevzuatında öngörülen sürelerde ve şekilde bir itirazda bulunulabilmesi mümkündür.

Bu itibarla, başvuruya konu ihalede, ihale dokümanına yönelik olarak, süresinde bir şikâyet başvurusunda bulunulmadığı, dolayısıyla ihale dokümanının mevcut haliyle kesinleştiği anlaşıldığından, başvuruya konu ihalenin iptaline ilişkin Kurul Kararının gerekçeleri içerisinde yer alan ve yukarıda belirtilen ihale dokümanına yönelik gerekçelerin yer almaması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; söz konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak Kurul çoğunluğunun “ ihalenin iptaline ” niteliğindeki kararının gerekçeleri arasında ihale dokümanına yönelik gerekçelerin yer almaması gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “ ihalenin iptaline ” niteliğindeki kararına katılıyorum.

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi