KİK Kararı: 2013/UH.II-118

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/002
Gündem No : 77
Karar Tarihi : 07.01.2013
Karar No : 2013/UH.II-118
BAŞVURU SAHİBİ:
İtaf İnş Elektrik Tem. Güv. Turz. Gıda San.Tic. Ltd Şti., SEMERKANT MAH. BAĞKUR SOK. NO : 7/1 TOKAT

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Tokat Belediye Başkanlığı, Yeni Mahalle Gültekin Topçam Caddesi Otogar Karşısı No:7 Tokat 60100 TOKAT

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/159767 İhale Kayıt Numaralı "Personel Çalıştırılması Hizmet Alım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tokat Belediye BaşkanlığıUlaşım Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 30.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Personel Çalıştırılması Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak İtaf İnş. Elektrik Tem. Güv. Turz. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin 17.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.12.2012 tarih ve 42434 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4977 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede yaklaşık maliyetin 277.588,87 TL olarak tespit edildiği, ihale sürecinde ihaleye katılanlara komisyonca sözlü olarak bu tutarın %10’unun kâr marjı olduğunun belirtildiği, yaklaşık maliyetten %10 kâr çıkarıldığında işin maliyet tutarının 252.353,52 TL olduğu, KİK İşçilik Modülü kullanılarak yapılan hesaplamada da asgari maliyetin 252.353,52 TL çıktığı, bu tutarın altında mevcut işin yapılmasının söz konusu olmadığı dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli Önder Oto’nun 249.999,60 TL olan teklif tutarı ile bu işi yapmasının mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Personel Çalıştırılması Hizmet Alım İşi” olarak belirtildiği, miktarı ve türüne ise Şartname ekinde,

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

VASIFLI iŞÇİ (USTA 11 ADET- 12 AY SÜREDE)

AY

11,00

12,000

2

DÜZ İŞÇİ(1 ADET -12 AY SÜREDE)

AY

1,00

12,000

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

VASIFLI iŞÇİ (FAZLA ÇALIŞMA)

SAAT

528,000

2

DÜZ İŞÇİ(FAZLA ÇALIŞMA)

SAAT

84,000

şeklinde yer verildiği, 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, 25.3’üncü maddesinde “25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

11 adet vasıflı işçi asgari ücretin %20 fazlası ücret üzerinden ücretlendirilecektir, 1 adet düz işçi asgari ücret üzerinden ücretlendirilecektir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Ayda 21 gün üzerinden yemek bedeli ödenecek olup; Günlük yemek gideri brüt 6,00-TL dir. Ayda 25 gün üzerinden yol bedeli ödenecek olup; Günlük yol gideri brüt 4.60-TL dir.” düzenlemesinin bulunduğu, 25.5’inci maddesinde kısa vadeli sigorta prim oranının % 3,0 olarak tespit edildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde, işe başlama tarihinin 02.01.2013, işin bitiş tarihinin ise 31.12.2013 olarak belirtildiği görülmüştür.

Öte yandan, Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde “İhale konusu işlerin yapılabilmesi için gerekli olan tüm malzemeler müdürlüğümüzce düzenlenecek olan tutanakla yükleniciye teslim edilecek, sözleşme bedelinin dışında malzemeler için ayrıca bir bedel ödenmeyecektir.” düzenlemesine, 9’uncu maddesinde “ Personel çalıştırılması hizmet alım işi ay üzerinden 12(on iki) aylık ihale edilecek olup; aylık yasal çalışma süresi 30 gündür. Bu çalışma saatlerinin dışında Düz işçiler için (Asgari ücret alan işçi) ayda 7 saat olmak üzere on iki ayda toplam: 7 saat x 1 işçi x 12 Ay = 84 saat, usta ve nitelikli işçiler için (Asgari ücretin % 20 fazlasını alan işçi) ayda 4 saat olmak üzere on iki ayda toplam 48 saat x 11 işçi = 528 saat fazla çalışma saati olarak ön görülmüş olup, fazla çalışma saati usta işçi için hiçbir şekilde toplam çalışma süresince (on iki ayda) 48 saati, düz işçi içinde 84 saati geçmeyecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü bulunmaktadır.

Kanun’un anılan maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanacak ikincil mevzuatın esas alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4 İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Bahse konu Tebliğ açıklamalarından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyetinin ihale tarihinde yürürlükte olan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret, idarece öngörülmüşse ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler, idarece öngörülmüş nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli ve işveren sigorta prim tutarından oluştuğu, bu tür ihalelerde kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altındaki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edileceği ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı, son olarak teklifi asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılamayan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği anlaşılmaktadır.

Yaklaşık maliyet hesabına dair belgeler incelendiğinde; yaklaşık maliyetin 22.10.2012 tarihinde Kamu İhale Kurumu internet sitesinde bulunan İşçilik Modülü hesaplamaları esas alınarak belirlendiği, kârsız yaklaşık maliyetin ise 252.353,52 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

İdari ve Teknik Şartname’ye göre ihale konusu iş kapsamında normal çalışma ve fazla çalışma ücretleri ile nakdi yol ve yemek ücreti dışında bir maliyet kalemi bulunmadığından, kârsız yaklaşık maliyet aynı zamanda % 3 sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetine eşittir.

İdarece yaklaşık maliyet hesabında kullanılan, 22.10.2012 tarihinde Kamu İhale Kurumu’nun resmi internet sitesinde bulunan işçilik hesaplama modülü sayfasındaki “Açıklamalar” kısmında “Bu modülde yapılan hesaplamalar sadece bilgilendirme amaçlıdır.” ibaresi yer almaktadır. Konuyla ilgili olarak daha önce Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.12’nci ve 79.1’inci maddelerinde işçilik hesaplama modülü kullanılarak hesap yapılacağına ilişkin ifadeler var iken 20.08.2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile gerçekleştirilen değişiklikler sonrasında söz konusu ifadeler Kamu İhale Genel Tebliği’nden çıkarılmıştır. İşçilik hesaplama modülü ile alakalı olarak zikredilen Tebliğ’in 79’uncu maddesinin yedinci fıkrasında “Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurumca ilgililerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “işçilik hesaplama modülü”ne (www.kik.gov.tr) adresinden ulaşılabilecektir.” açıklaması bulunmakta, bunun dışında bahis konusu modülün idarelerce veya isteklilerce kullanılması hakkında bir düzenleme yer almamaktadır. Netice itibariyle, Kamu İhale Kurumu’nun resmi internet sitesinde bulunan işçilik hesaplama modülü ilgililerin faydalanmasına yönelik bir enstrüman olup, herhangi bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır.

Öte yandan, asgari işçilik maliyeti içerisinde bulunan işveren prim tutarı, prime tabi ücretler üzerinden hesaplanan %11 oranındaki malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi, %7,5 oranındaki genel sağlık sigortası primi, idarece %3 olarak belirlenen kısa vadeli sigorta kolları primi ile %2 oranındaki işsizlik sigortası primi toplamından oluşmakta olup, Sosyal Güvenlik Kurumu Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü’nün 03.12.2012 tarihli yazısından sosyal güvenlik mevzuatına göre bahse konu 4 prim çeşidi için ayrı ayrı hesaplama yapılması ve her bir işlem sonucunda yuvarlama yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Bu durum dikkate alınarak, İdari ve Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelere göre yapılan hesaplama sonucunda %3 sözleşme ve genel gider dahil asgari işçilik maliyetinin 252.357,48 TL olduğu tespit edilmiştir.

Netice itibariyle, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile yapılan tespit ve açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda; İdari ve Teknik Şartname’de yer alan düzenlemeler uyarınca inceleme konusu ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 252.357,48 TL olduğu ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.5’inci maddesi gereğince bahse konu tutarın altında teklif vermiş olan isteklilere ait tekliflerin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Buna göre, ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olan 252.357,48 TL’nin altında teklif sunan, ihale üzerinde bırakılan Önder Oto’nun (Önder Metal) (249.999,60 TL), teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Eşit muamele ilkesi bakımından yapılan incelemede neticesinde, ihalede işbu raporun (A) kısmında hesaplanmış olan teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarının (252.357,48 TL) altında teklif vermiş olan aşağıdaki isteklilere ait tekliflerin Tebliğ’in 79.5’inci maddesi uyarınca reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

1- İtaf İnş. Elektrik Tem. Güv. Turz. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

252.353,52

2- Pakbak Tem. Kağ. Kır. Rek. Hiz. Paz. Tic. San. Ltd. Şti.

252.353,52

Netice itibariyle, bahse konu ihalede asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan üç isteklinin tekliflerinin reddedilmesi sonrasında geçerli teklif kalmadığından, ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi