KİK Kararı: 2013/UH.II-1026

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/015
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 18.02.2013
Karar No : 2013/UH.II-1026
BAŞVURU SAHİBİ:
Bayram Doğan Turizm Seyh. Gıda Tem. Taşm. Teks. Med. Mahruk. İnş Taah. Petrol Ürn. Tic ve San. Ltd. Şti, YENİDOĞAN MAH. HOCA AHMET YESEVİ CAD. NO:5 KAYSERİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü (5. Bölge Müdürlüğü), Karayollari 5.Bölge Müdürlügü G.M.K Bulvarı 33220 MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/168342 İhale Kayıt Numaralı "Karayolları 5.(Mersin) Bölge Müdürlüğü 53.(Antakya), 54.(Gaziantep), 55.(Kahramanmaraş) Ve 58.(Elbistan) Şube Şeflikleri Emrinde Otobüs,Minibüs İle Personel Nakli İşi." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü (5. Bölge Müdürlüğü)tarafından 10.12.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Karayolları 5.(Mersin) Bölge Müdürlüğü 53.(Antakya), 54.(Gaziantep), 55.(Kahramanmaraş) ve 58.(Elbistan) Şube Şeflikleri Emrinde Otobüs, Minibüs İle Personel Nakli İşi” ihalesine ilişkin olarak Bayram Doğan Turizm Seyh. Gıda Tem. Taşm. Teks. Med. Mahruk. İnş Taah. Petrol Ürn. Tic ve San. Ltd. Şti.nin 26.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusuna idarece süresi içinde cevap verilmemesi üzerine, başvuru sahibince 11.01.2013 tarih ve 1357 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.01.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/234 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının, 4734 sayılı Kanun ve ilgili ikincil mevzuata aykırı olduğu,

2. İdarece Teknik Şartnamede yapılan düzenlemeyle yüklenicinin binek araçlarda ilgili “A”, pikaplarda “K” Minibüste “D” belgeleri sunmak zorunda olduğunun düzenlendiği, ihale konusu işin farklı şehirleri de kapsadığı dikkate alındığında ihaleye teklif veren isteklilerin K1 ve D2 Belgelerini sunması gerektiği, sözkonusu isteklilerin bu belgeleri sunamadığı için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında; “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

İhale konusu işe ait yaklaşık maliyet hesap cetvelinde, yüklenici için öngörülen kâr oranı ya da tutarı belirtilmemiştir**.** Bu durumda, anılan Yönetmelik hükmü uyarınca, yaklaşık maliyet hesabında idarenin belirleyebileceği en yüksek kâr oranı (% 20) dikkate alınarak hesaplanan kârsız yaklaşık maliyet tutarının 398.197,50 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli Kilit Temizlik Taşımacılık Gıda Turizm İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi - Enesis Telekomünikasyon Otomotiv Temizlik İnşaat Turizm Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ortak girişiminin, Sert Emlak Otomotiv Taşımacılık İnşaat Temizlik Orman Ürünleri Turizm Ticaret Limited Şirketinin, Bölükbaşı Taşımacılık İnşaat Taahhüt Tic. San Ltd. Şti. ve Bayram Doğan Tur. Gıda. Tem. Taşıma Teks. Med. Müh. İnş. Pet. Ltd. Şti.nin bu tutarın altında teklif verdiği, Kurulun istikrar kazanmış kararları çerçevesinde kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif veren anılan isteklilerden idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde uyulacak esaslar, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesinde açıklanmıştır. Anılan Tebliğin 79.4 maddesinde, “ İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4’üncü maddesinde; teklifinin aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden, teklifin tamamı üzerinden değil sadece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili açıklama istenilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Bu itibarla, idare tarafından Kilit Temizlik Taşımacılık Gıda Turizm İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi - Enesis Telekomünikasyon Otomotiv Temizlik İnşaat Turizm Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Ortak Girişiminden, Sert Emlak Otomotiv Taşımacılık İnşaat Temizlik Orman Ürünleri Turizm Ticaret Limited Şirketinden, Bölükbaşı Taşımacılık İnşaat Taahhüt Tic. San Ltd. Şti. ve Bayram Doğan Tur. Gıda. Tem. Taşıma Teks. Med. Müh. İnş. Pet. Ltd. Şti.nden 4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesi uyarınca teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerekmektedir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Binek ve pikaplar için düzenlenmiş Özel Teknik Şartname’nin “Aracın İşletme Özellikleri” başlıklı maddesinde “…l- Yüklenici Binek araçlarda ilgili “A”, pikaplarda “K” Minibüste “D” belgelerini teklif dosyasında sunmak zorundadır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının, ihaleye teklif veren isteklilerin yukarıda yer alan Teknik Şartname maddesine göre sunduğu belgelere ilişkin olmadığı, ihale konusu işin farklı şehirleri de kapsadığı gerekçe gösterilerek istenilen belgelerin mevzuata aykırı olduğu, bu itibarla isteklilerce anılan Teknik Şartname maddesine uygun belgeler sunulsa dahi sözkonusu belgelerin kabul edilemeyeceği iddia edildiği anlaşılmış olup, bu iddiasının dokümanda yapılan düzenlemeye ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55 inci maddesinde;

“Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikâyet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde istekli sıfatını taşıyanların, yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabilecekleri,

Yönetmeliğin “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetlerin, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği hüküm altına alınmıştır.

Dolayısıyla başvuru sahibinin, teklif vererek istekli sıfatını taşıdığı ve ihale dokümanına ilişkin yasal süre içerisinde şikâyet başvurusunda bulunmadığı hususları göz önüne alındığında, başvuru sahibinin bu iddiasının reddedilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından Kilit Temizlik Taşımacılık Gıda Turizm İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi - Enesis Telekomünikasyon Otomotiv Temizlik İnşaat Turizm Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Ortak Girişiminden, Sert Emlak Otomotiv Taşımacılık İnşaat Temizlik Orman Ürünleri Turizm Ticaret Limited Şirketinden, Bölükbaşı Taşımacılık İnşaat Taahhüt Tic. San Ltd. Şti. ve Bayram Doğan Tur. Gıda. Tem. Taşıma Teks. Med. Müh. İnş. Pet. Ltd. Şti.nden 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili aşırı düşük teklif açıklaması istenilerek ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi