KİK Kararı: 2013/UH.I-88

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/002
Gündem No : 35
Karar Tarihi : 07.01.2013
Karar No : 2013/UH.I-88 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Çizmeci Grup İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi, ANKARA CAD. 278 SOK. NO : 4/28 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Urla Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü, Hacıisa Mahallesi Bülent Baratalı Caddesi 3 35430 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/144833 İhale Kayıt Numaralı "Fen İşleri Müdürlüğü Ve Temizlik İşleri Müdürlüğü Personel Çalıştırılması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Urla Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 12.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Fen İşleri Müdürlüğü ve Temizlik İşleri Müdürlüğü Personel Çalıştırılması” ihalesine ilişkin olarak Çizmeci Grup İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketinin 06.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.12.2012 tarih ve 41286 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4752 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin asgari işçilik maliyeti üzerinden teklif verdiği, Teknik Şartname’nin 3.2'nci maddesi gereği çalışılan her gün için yüklenici tarafından işçilere verilmesi öngörülen yarım kilo yoğurt bedelinin teklif fiyatlarına eklenmediği, önemli bir maliyet olan yoğurt bedelini teklif fiyatına eklemeyen isteklilerin bu bedeli kendi finansmanından karşılamalarının beklenmeyeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde, ihale konusu işin adının; “Fen İşleri Müdürlüğü ve Temizlik İşleri Müdürlüğü Personel Çalıştırılması” olarak belirtildiği, işin miktarı ve türünün

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Asgari ücretli vasıfsız işçi

ay

135,00

12,000

2

Asgari ücretli şöför

ay

25,00

12,000

3

Asgari ücretin % 50 fazlası ile çalıştırılacak kalfa, usta, iş makinesi operatörü

ay

8,00

12,000

4

Asgari ücretin % 50 fazlası ile çalıştırılacak lise, önlisans veya lisans mezunu personel

ay

12,00

12,000

5

Resmi bayram tatilinde çalıştırılacak personelin mesai ücreti

gün

110,00

14,500

şeklinde belirlendiği,

“Teklif Fiyata Dahil Giderler” başlıklı 25’inci maddesinde;

“25.1. İlgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olacaktır.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

160 Adet personel Asgari ücretle çalıştırılacak, 20 adet personel asgari ücretin % 50 fazlası ile çalıştırılacaktır.

25.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Meslek hastalıkları ve kaza risk prim oranı: %3 tür ” düzenlemesine,

Söz konusu ihaleye ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın 9.1’inci maddesinde; “ İşe başlama tarihi 01.01.2013; işi bitirme tarihi 31.12.2013” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin 3.2'nci maddesinde ise “İşin yürütülmesi esnasında şoför, temizlik işçisi, süpürgeci, yol bakım ve tamirat işçisi olarak çalışacak işçilere gerekli olan malzeme (süpürge, faraş, eldiven, kazma, kürek, çapa v.s.) İdare tarafından verilecektir. Çalıştırılacak personellere yüklenici tarafından çalışılan her gün için 0,5 kg (1/2 kilogram) olmak üzere yoğurt verilecektir. Yoğurtlar çalışılan haftanın sonunda verilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İhaleye yedi isteklinin teklif verdiği, iki isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, kârsız yaklaşık maliyeti teklif eden isteklilerden Edessa Yemekhanecilik San. ve Tic. A.Ş.ye ihalenin bırakıldığı, Yamanlar Temizlik Özel Sağlık Hizmetleri Posta Dağıtım İnşaat Turizm Oto Kiralama Tekstil Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin ise ekonomik açıdan en avantajlı üçüncü teklif olduğu anlaşılmıştır.

İdarenin yaklaşık maliyet hesabında asgari ücretli 160 işçi ve asgari ücretin %50 fazlasını alan 20 işçi ile 1595 gün ulusal bayram ve genel tatil günleri esas alınarak işçilik maliyetinin 2.791.331,00 TL bulunduğu, bu tutara %20 kâr eklenmesi ile 3.349.597,20 TL’lik toplam yaklaşık maliyet hesabına ulaşıldığı, bu hesaba göre kârsız yaklaşık maliyetin 2.791.331,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

İhale dokümanının yukarıda aktarılan düzenlemeleri incelendiğinde İdari Şartname’ye göre teklif fiyata dâhil olan giderlerin asgari ücretli 160 işçi ve asgari ücretin %50 fazlasını alan 20 işçinin maliyeti ile 1595 gün ulusal bayram ve genel tatil günlerine ilişkin maliyet olduğu anlaşılmıştır .

Başvuru sahibi, Teknik Şartname’de yüklenici tarafından işçilere verilecek yoğurt için bedel öngörmeyen isteklilerin tekliflerinin reddedilmesi gerektiğini ileri sürmektedir. İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde idare tarafından bir gider olarak öngörülmeyen ve yaklaşık maliyet hesabında göz önüne alınmayan yoğurt giderini, isteklilerin teklif fiyatına dâhil etmelerinin zorunlu olmadığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.4’üncü maddesinde;

“İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdarenin yaklaşık maliyeti dikkate alındığında ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin teklif fiyatlarının kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olmadığı dolayısıyla aşırı düşük teklif olarak değerlendirilerek teklif bileşenlerini açıklamalarına gerek olmadığı anlaşıldığından iddia yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin asgari işçilik maliyeti üzerinden teklif verdiği teknik şartnamenin 3.2'nci maddesi gereği çalışılan her gün için yüklenici tarafından işçilere verilmesi öngörülen yarım kilo yoğurt bedelinin teklif fiyatlarına eklenmediği, önemli bir maliyet olan yoğurt bedelini teklif fiyatına eklemeyen isteklilerin bu bedeli kendi finansmanından karşılamalarının beklenmeyeceği ” şeklinde dile getirdiği iddiası hakkında Kurulca,“ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarına yönelik yapılan incelemede;

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde, ihale konusu işin
adının; “Fen İşleri Müdürlüğü ve Temizlik işleri Müdürlüğü Personel Çalıştırılması olarak belirtildiği, idari şartnamenin “ işin miktarı ve türü ” başlıklı kısmı ile “ Teklif Fiyata Dahil Giderler " başlıklı 25 inci maddesinde belirtilen düzenlemeler incelendiğinde, idari şartnameye göre teklif fiyata dahil olan giderlerin asgari ücretli 160 işçi ve asgari ücretin % 50 fazlasını alan 20 isçinin maliyeti olduğu, birim fiyat teklif cetvelinde ise bu işçilikler dışında ayrıca 110x14,5 hesabından toplam 1595 gün ulusal bayram ve genel tatil günlerine ilişkin iş kalemi sütununa yer verildiği, teknik şartname düzenlemesine göre ise çalıştırılacak personellere yüklenici tarafından çalışılan her gün için 0,5 kg (1/2 kilogram) olmak üzere aynı olarak yoğurt verileceğianlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 78.21'nci maddesine göre teklif fiyatına dahil olacak giderlerin idari şartnamede düzenlenmesi, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilmesi, ayrıca teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmemesi ve idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmaması gerekmektedir. Teknik şartname öngörülen yoğurdun isteklilere bir maliyetinin olduğu, dolayısıyla bu maliyetin teklif fiyatına dahil edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı olan şikâyete konu ihalede, öncelikle asgari işçilik maliyetinin, brüt asgari ücret ve brüt asgari ücretin % 50 fazlası belirlenen ücret ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti ile ihale dokümanında öngörülen ayni yoğurt bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluştuğu, bu anlamda, ihale komisyonunca tekliflerin işçilik maliyeti dikkate alınarak değerlendirileceği bunun üzerine teklifi aşırı düşük görülen (teklif bedeli kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan) isteklilerden işin niteliğine göre belirlenen teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği ve isteklilerce belgelendirilmek suretiyle yapılacak yazılı açıklamalar değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılacağı anlaşılmaktadır.

Kamu ihale mevzuatı gereği, bir isteklinin teklif bedelinin asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılamadığı gerekçesiyle teklifinin reddedilmesi yönündeki bir neticeye ancak, isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduktan sonra ulaşılabilmektedir. İdarenin yaklaşık maliyeti dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklilerin teklif fiyatlarının kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olmadığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif olarak değerlendirilerek teklif bileşenlerini açıklamalarına gerek olmadığı anlaşılmış olmakla birlikte, bu yaklaşım personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında aşırı düşük teklifleri belirlemede kullanılan tek kıstas olan kârsız yaklaşık maliyetin doğruluğuna bağlı olarak sonuç doğurmaktadır. İdarenin yaklaşık maliyet hesabına isteklilerce öngörülmesi gereken yoğurda ilişkin maliyet dâhil edilmediği için kârsız yaklaşık maliyet tutarı dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi gelinen aşama itibariyle mümkün gözükmemektedir.

İdarelerce, ihale kapsamında yer alan maliyet kalemlerinin tereddüde mahal vermeyecek şekilde idari şartnamenin ilgili maddesinde açıkça belirtilmesi, isteklilerin tekliflerini sağlıklı bir şekilde hazırlamaları, ihalenin düzgün bir şekilde sonuçlandırılması ve ihale sonrası sözleşme aşamasında taraflar arasında uyuşmazlıkların yaşanmaması bakımından büyük önem arz etmektedir. Bu durum ayrıca, Kanunun temel ilkelerinin de bir gereğidir.

Somut durumda, teklif fiyata dahil giderlere ilişkin ihale dokümanında yetersiz düzenlemelerin bulunması ve idarece yaklaşık maliyetin eksik hesaplanması nedenleri ile personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespiti için bakılması gereken bir değer olan, kârsız yaklaşık maliyet ile bu tekliflerin değerlendirilmesi içingerekli olan, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarı muntazaman hesaplanamadığından sağlıklı bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı değerlendirildiğinden ihalenin iptali gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak, yukarıda aktarılan gerekçeler üzerinden “ ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncemizle, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. BAŞKAN

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi