KİK Kararı: 2013/UH.I-748

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/011
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 04.02.2013
Karar No : 2013/UH.I-748 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Beltur Turizm Taşımacılık Otomotiv Gıda Ürünleri Temizlik Hizmetleri İletişim Sanayi Ve Dış Ticaret Limited Şirketi, HALKALI İSTASYON MAH. 1421 SK. DİVAN RESİDENCE F1 BLOK D : 1 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (13. Bölge Müdürlüğü), Barıs Mahallesı Halıde Edıp Adıvar Caddesı ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/156592 İhale Kayıt Numaralı "Nitelikli Personel Çalıştırılması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 13. Bölge Müdürlüğü tarafından 29.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Nitelikli Personel Çalıştırılması” ihalesine ilişkin olarak Beltur Turizm Taşımacılık Otomotiv Gıda Ürünleri Temizlik Hizmetleri İletişim Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi nin 21.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine başvuru sahibince 07.01.2013 tarih ve 694 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.01.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/127 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece tekliflerinin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde yer alan hüküm doğrultusunda çalıştıracağı % 3 oranında özürlü işçi bakımından yararlanacağı Hazine teşvikini teklif fiyatından düşmek suretiyle hesapladığı işçilik giderine göre fiyat teklif ettiği, ancak idareye yaptıkları şikâyet başvurusunun özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru personel çalıştırılması halinde Hazinece karşılanacak olan tutarın hesaplanmasında net bir durumun hasıl olmaması nedeniyle idarece reddedildiği, konuya ilişkin olarak ekte sundukları Mahkeme kararı uyarınca düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının; “Nitelikli Personel Çalıştırılması” şeklinde, işin miktarı ve türünün ise 2.1.(b) maddesinde;

“ DSİ 13.Bölge Müdürlüğü ve bağlı Şube Müdürlüklerinde 1 adet AG-OG Elektrik Ustası, 2 Adet Amele, 5 Adet Aşçı, 4 Adet Aşçı Yardımcısı, 8 Adet Atölye Ustası, 15 Adet Bahçıvan, 14 Adet Bakımcı Yağcı, 1 Adet Bilgisayar İşletmeni, 2 Adet Bilgisayar Operatörü, 1 Adet Biyolog,1 Adet Forklift Operatörü, 12 Adet Harita Teknikeri, 3 Adet Hidrolog Yardımcı, 3 Adet İnşaat Teknikeri, 2 Adet Kaloriferci, 5 Adet Kaynakçı, 1 Adet Kimya Teknikeri, 2 Adet Laborant, 2 Adet Makine Teknikeri, 18 Adet Operatör, 3 Adet Oto Elektrikçi, 4 Adet Sondaj İşçisi, 2 Adet Sondör, 7 Adet Şoför, 1 Adet Tesisatçı, 1 Adet Topograf ve 8 Adet Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni olmak üzere toplam 128 personelin 12 ay süreli çalıştırılması işidir.” şeklinde belirtildiği,

Anılan şartnamenin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

_“25.1._Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri ile Kamu İhale Kurumu Payı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

_Çalışacak Personellerden;

1 Adet AG-OG Elektrik Ustası İçin Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Amele İçin Asgari Ücret
5 Adet Aşçı için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
4 Adet Aşçı Yardımcısı için Asgari Ücretin % 10 Fazlası,
8 Adet Atölye Ustası için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
15 Adet Bahçıvan için Asgari Ücretin % 10 Fazlası,
14 Adet Bakımcı Yağcı için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
1 Adet Bilgisayar İşletmeni için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Bilgisayar Operatörü için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
1 Adet Biyolog için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
1 Adet Forklift Operatörü için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
12 Adet Harita Teknikeri için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
3 Adet Hidrolog Yardımcısı için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
3 Adet İnşaat Teknikeri için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Kaloriferci için Asgari Ücretin % 20 Fazlası,
5 Adet Kaynakçı için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
1 Adet Kimya Teknikeri için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Laborant için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Makine Teknikeri için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
18 Adet Operatör için Asgari Ücretin % 60 Fazlası,
3 Adet Oto Elektrikçi için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
4 Adet Sondaj İşçisi için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
2 Adet Sondör için Asgari Ücretin % 60 Fazlası,
7 Adet Şoför için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
1 Adet Tesisatçı için Asgari Ücretin % 20 Fazlası,
1 Adet Topograf için Asgari Ücretin % 40 Fazlası,
8 Adet Veri Haz.Kont.İşl. için Asgari Ücretin % 10 Fazlası ödenecektir.
Her personele işin süresi boyunca 270 saate kadar fazla çalışma yaptırılacaktır. _

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Personele ayda 26 gün üzerinden hesaplanarak, günlük brüt 6,00 TL yemek ve brüt 7,00 TL yol gideri nakdi olarak ödenecek ve bordroda gösterilecektir.
Teknik şartnamede özellikleri ve sayısı belirtilen giyecek, ayni olarak karşılanacaktır.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Diğer giderler:

İşin süresi boyunca her personel için 50.000 TL teminatlı kapsamlı ferdi kaza sigortası giderleri teklif fiyata dahil olup, yaptırılması yüklenicinin yükümlülüğündedir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Çalışacak personel için uygulanacak kısa vadeli sigorta prim oranı %3,5 'tur.” düzenlemesinin yer aldığı,

Söz konusu ihaleye ilişkin sözleşme tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “İşe başlama tarihi 01.01.2013; işi bitirme tarihi 31.12.2013” düzenlemesinin yer aldığı,

İhale konusu işte çalıştırılacak personelin giyim giderinin yüklenici tarafından karşılanmasının öngörüldüğü ve giyim eşyasının nitelik ve sayısının Teknik Şartname’nin “Personele ait giyim” başlıklı 5 inci maddesinde;

“Personele çalışırken kullanması için aşağıda belirtilen giysiler yüklenici tarafından temin edilecektir.

1-AG-OG ELEKTRİK USTASI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (Antistatik)

Adet

1

2

İŞ AYAKKABISI (Elektrikçiler İçin 10.000 Volt Dielektrik Rezistanslı

Çift

1

3

Yüksek Gerilim Eldiveni (36.000 Volt)

Çift

1

4

Yalıtkan Eldiven(2.500 Volt)

Çift

1

5

Elektrikçiler için İzoleli Baret

Adet

1

2-AMELE GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

2

2

İş Ayakkabısı

Çift

2

3

LASTİK ÇİZME

Çift

2

4

Koruyucu Eldiven

Çift

20

3-AŞÇI YARDIMCISI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

GÖMLEK

Adet

4

2

PANTOLON (%100 Pamuk)

Adet

4

3

İŞ ÖNLÜĞÜ (BELDEN VE BOYDAN)

Adet

4

4

ERKEK AYAKKABISI

Çift

4

5

KEP

Adet

4

4- AŞÇI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

GÖMLEK

Adet

5

2

PANTOLON (%100 Pamuk)

Adet

5

3

İŞ ÖNLÜĞÜ (BELDEN VE BOYDAN)

Adet

5

4

ERKEK AYAKKABISI

Çift

5

5

KEP

Adet

5

5- ATÖLYE USTASI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

8

2

İŞ AYAKKABISI (Çelik Burunlu)

Çift

8

3

Baret

Adet

8

4

Koruyucu Gözlük

Adet

8

5

Nitril Eldiven

Çift

80

6- BAHÇIVAN GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

15

2

LASTİK ÇİZME

Çift

15

3

YAĞMURLUK (Naylon)

Adet

15

4

Koruyucu Gözlük

Adet

15

5

Bahçıvan Eldiveni

Çift

150

7- BAKIMCI YAĞCI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İş Elbisesi (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

14

2

İş Ayakkabısı

Çift

14

3

Lastik Çizme

Çift

14

4

Yağmurluk (Naylon)

Adet

14

5

Baret

Adet

14

6

Koruyucu Gözlük

Adet

14

7

Nitril Eldiven

Çift

140

8- BİYOLOG GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ÖNLÜĞÜ

Adet

1

9- FORKLİFT OPERATÖRÜ GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

1

2

İş Ayakkabısı

Çift

1

3

Koruyucu Eldiven

Çift

5

4

Baret

Adet

1

5

Koruyucu Gözlük

Adet

1

10- HİDROLOG YARDIMCISI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

3

2

LASTİK ÇİZME

Çift

3

3

YAĞMURLUK (Naylon)

Adet

3

4

BOT

Çift

3

11- KALORİFERCİ GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

2

2

İŞ AYAKKABISI

Çift

2

3

Koruyucu Eldiven

Çift

20

4

Koruyucu Gözlük

Adet

2

12- KAYNAKÇI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

5

2

İŞ AYAKKABISI (Çelik Burunlu)

Çift

5

3

Baret

Adet

5

4

Kaynakçı Gözlüğü

Adet

5

5

Kaynakçı Eldiveni

Çift

50

13- KİMYA TEKNİKERİ GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ÖNLÜĞÜ

Adet

1

14- LABORANT GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ÖNLÜĞÜ

Adet

2

15- OPERATÖR GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

18

2

İş Ayakkabısı

Çift

18

3

Lastik Çizme

Çift

18

4

Koruyucu Eldiven

Çift

90

16- OTO ELEKTRİKÇİ GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

3

2

İŞ AYAKKABISI (Çelik Burunlu)

Çift

3

3

Koruyucu Gözlük

Adet

3

4

Koruyucu Eldiven

Çift

30

17- SONDAJ İŞÇİSİ GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

4

2

LASTİK ÇİZME

Çift

4

3

İŞ AYAKKABISI (Çelik Burunlu)

Çift

4

4

Yağmurluk

Adet

4

5

Baret

Adet

4

6

Koruyucu Gözlük

Adet

4

7

Koruyucu Eldiven

Çift

40

18- SONDÖR GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

2

2

LASTİK ÇİZME

Çift

2

3

İŞ AYAKKABISI (Çelik Burunlu)

Çift

2

4

Yağmurluk

Adet

2

5

Baret

Adet

2

6

Koruyucu Gözlük

Adet

2

7

Koruyucu Eldiven

Çift

20

19- ŞOFÖR GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İş Ayakkabısı

Çift

7

20- TESİSATÇI GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

1

2

İş Ayakkabısı

Çift

1

3

LASTİK ÇİZME

Çift

1

4

Koruyucu Eldiven

Çift

10

5

Koruyucu Gözlük

Adet

1

21- TOPOGRAF GİYECEK MALZEMESİ:

SIRA NO

GİYİM MALZEME CİNSİ

Birimi

Miktarı

1

İŞ ELBİSESİ (İki Parçalı) (%100 Pamuk)

Adet

1

2

İŞ AYAKKABISI

Çift

1

Şeklinde belirlendiği,

İhale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif cetveli standart formunun aşağıda yer verilen şekilde düzenlendiği görülmüştür.

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

AG-OG Elektrik Ustası

Kişi

1

12

2

Amele

Kişi

2

12

3

Aşçı

Kişi

5

12

4

Aşçı Yardımcısı

Kişi

4

12

5

Atölye Ustası

Kişi

8

12

6

Bahçıvan

Kişi

15

12

7

Bakımcı Yağcı

Kişi

14

12

8

Bilgisayar İşletmeni

Kişi

1

12

9

Bilgisayar Operatörü

Kişi

2

12

10

Biyolog

Kişi

1

12

11

Forklift Operatörü

Kişi

1

12

12

Harita Teknikeri

Kişi

12

12

13

Hidrolog Yardımcısı

Kişi

3

12

14

İnşaat Teknikeri

Kişi

3

12

15

Kaloriferci

Kişi

2

12

16

Kaynakçı

Kişi

5

12

17

Kimya Teknikeri

Kişi

1

12

18

Laborant

Kişi

2

12

19

Makina Teknikeri

Kişi

2

12

20

Operatör

Kişi

18

12

21

Oto Elektrikçi

Kişi

3

12

22

Sondaj İşçisi

Kişi

4

12

23

Sondör

Kişi

2

12

24

Şoför

Kişi

7

12

25

Tesisatçı

Kişi

1

12

26

Topoğraf

Kişi

1

12

27

Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni

Kişi

8

12

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

AG-OG Elektrik Ustası

Saat

270

2

Amele

Saat

540

3

Aşçı

Saat

1.350

4

Aşçı Yardımcısı

Saat

1.080

5

Atölye Ustası

Saat

2.160

6

Bahçıvan

Saat

4.050

7

Bakımcı Yağcı

Saat

3.780

8

Bilgisayar İşletmeni

Saat

270

9

Bilgisayar Operatörü

Saat

540

10

Biyolog

Saat

270

11

Forklift Operatörü

Saat

270

12

Harita Teknikeri

Saat

3.240

13

Hidrolog Yardımcısı

Saat

810

14

İnşaat Teknikeri

Saat

810

15

Kaloriferci

Saat

540

16

Kaynakçı

Saat

1.350

17

Kimya Teknikeri

Saat

270

18

Laborant

Saat

540

19

Makina Teknikeri

Saat

540

20

Operatör

Saat

4.860

21

Oto Elektrikçi

Saat

810

22

Sondaj İşçisi

Saat

1.080

23

Sondör

Saat

540

24

Şoför

Saat

1.890

25

Tesisatçı

Saat

270

26

Topoğraf

Saat

270

27

Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni

Saat

2.160

II. ARA TOPLAM(K.D.V. Hariç)7

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

İdari şartnamenin yukarıda anılan 25 inci maddesinde belirtilen teklif fiyata dahil giderler esas alınarak, yaklaşık maliyetin hesaplandığı tarihte geçerli olan Kamu İhale Kurumu işçilik hesaplama modülünde yapılan hesaplamada teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin (yol, yemek, fazla çalışma ve % 3 sözleşme giderleri dahil, giyim gideri hariç olmak üzere) 3.523.855,20 TL’ye tekabül ettiği görülmüştür.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; başvuruya konu ihaleye 8 teklif verildiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklifi asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılamadığı gerekçesiyle, Tuğra Temizlik Güven Sist. Oto. Emlak Gıda Tic. Ltd. Şti. ile Almira Temizlik Özel Sağ. ve Sos. Hiz. Yem. Üre. Hiz. Bilg. İlaçlama Tic. Ltd. Şti.nin teklifleri geçici teminat mektubu sunmadıkları ve birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmış, 03.12.2012 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Beray Tur. Tem. Otom. Yem. Hiz. Gıda Enr. İnş. San. ve Tic. Ltd. şti.-May Peyzaj Tem. İlaç. Yön. Dan. Yem. Bil. Teks. Org. Taş. İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Özürlü ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde “İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde yüzde üç özürlü, kamu işyerlerinde ise yüzde dört özürlü ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi veya 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu veya 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu kapsamına giren ve askerlik hizmetini yaparken 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinde sayılan terör olaylarının sebep ve tesiri sonucu malul sayılmayacak şekilde yaralananları meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre hesaplanır.

Bu kapsamda çalıştırılacak işçi sayısının tespitinde belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesine göre çalıştırılan işçiler esas alınır. Kısmi süreli iş sözleşmesine göre çalışanlar, çalışma süreleri dikkate alınarak tam süreli çalışmaya dönüştürülür. Oranın hesaplanmasında yarıma kadar kesirler dikkate alınmaz, yarım ve daha fazla olanlar tama dönüştürülür. İşyerinin işçisi iken sakatlananlara öncelik tanınır.

İşverenler çalıştırmakla yükümlü oldukları işçileri Türkiye İş Kurumu aracılığı ile sağlarlar. Bu kapsamda çalıştırılacak işçilerin nitelikleri, hangi işlerde çalıştırılabilecekleri, bunların işyerlerinde genel hükümler dışında bağlı olacakları özel çalışma ile mesleğe yöneltilmeleri, mesleki yönden işverence nasıl işe alınacakları, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Yer altı ve su altı işlerinde özürlü işçi çalıştırılamaz ve yukarıdaki hükümler uyarınca işyerlerindeki işçi sayısının tespitinde yer altı ve su altı işlerinde çalışanlar hesaba katılmaz.

Bir işyerinden malulen ayrılmak zorunda kalıp da sonradan maluliyeti ortadan kalkan işçiler eski işyerlerinde tekrar işe alınmalarını istedikleri takdirde, işveren bunları eski işleri veya benzeri işlerde boş yer varsa derhal, yoksa boşalacak ilk işe başka isteklilere tercih ederek, o andaki şartlarla işe almak zorundadır. Aranan şartlar bulunduğu halde işveren iş sözleşmesi yapma yükümlülüğünü yerine getirmezse, işe alınma isteğinde bulunan eski işçiye altı aylık ücret tutarında tazminat öder.

Özel sektör işverenlerince bu madde kapsamında çalıştırılan 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi özürlü sigortalılar ile 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen korumalı işyerlerinde çalıştırılan özürlü sigortalıların, aynı Kanunun 72 nci ve 73 üncü maddelerinde sayılan ve 78 inci maddesiyle belirlenen prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin tamamı, kontenjan fazlası özürlü çalıştıran, yükümlü olmadıkları halde özürlü çalıştıran işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir özürlü için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin yüzde ellisi Hazinece karşılanır. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet belgelerinin yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu fıkraya göre işveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil edilir. Hazinece karşılanan prim tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz. (Ek cümle: 31/7/2008-5797/10 md.) Bu fıkrada düzenlenen teşvik, kamu idareleri hariç 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılara ilişkin matrah ve oranlar üzerinden olmak üzere, 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki sandıkların statülerine tabi personeli için de uygulanır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı tarafından müştereken belirlenir.

Bu maddeye aykırılık hallerinde 101 inci madde uyarınca tahsil edilecek cezalar, özürlülerin ve eski hükümlülerin kendi işini kurmaları, özürlünün iş bulmasını sağlayacak destek teknolojileri, özürlünün işe yerleştirilmesi, işe ve işyerine uyumunun sağlanması ve bu gibi projelerde kullanılır. Tahsil edilen cezaların kullanımına ilişkin hususlar, Türkiye İş Kurumunun koordinatörlüğünde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel Müdürlüğü ile İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Özürlü ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü, en çok işçi ve işvereni temsil eden üst kuruluşların ve en çok özürlüyü temsil eden üst kuruluşun birer temsilcisinden oluşan komisyon tarafından karara bağlanır. Komisyonun çalışma usul ve esasları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.

Eski hükümlü çalıştırılmasında, kanunlardaki kamu güvenliği ile ilgili hizmetlere ilişkin özel hükümler saklıdır.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından 4857 sayılı İş Kanunu’nun 30’uncu maddesi gereğince 50 işçinin üzerinde işçi çalıştıran işyerlerinde %3 oranında özürlü işçi çalıştırılmasının zorunlu olduğu, inceleme konusu ihalede 128 personel çalıştırılmasına yönelik düzenleme olduğu, 128 işçinin %3 ünün 4 işçi olduğu, bu çerçevede 4 özürlü işçi çalıştırılması gerektiği, 4 işçi için Hazinece karşılanacak işveren prim miktarının 940,50 TL x % 22 =206,91 x 4 x 12 ay=9.931,68 TL, 128 personel için Kamu İhale Kurumu işçilik hesaplama modülü üzerinden hesaplanan 12 aylık asgari işçilik maliyetinin 3.523.855,20 TL olduğu, bu tutardan 4 özürlü işçiye ait sigorta primi işveren payının (9.931,68 TL) düşüldüğü, anılan isteklinin giyim gideri için 530,88 TL olmak üzere 3.514.454,40 TL fiyat teklif ettiği, dolayısıyla Hazine yardımı dikkate alınarak belirlenen teklifin usulüne uygun olduğu ve asgari işçilik maliyetinin altında kalmadığı, bu nedenle tekliflerinin geçerli teklif olarak kabul edilmesi gerektiği iddia edilmektedir.

İhale dokümanında, ihale konusu işte 128 personel çalıştırılacağı belirtilmiş olmasına rağmen kaç adet özürlü personel çalıştırılacağı hususunda herhangi bir düzenleme yapılmadığı anlaşılmıştır.

İşverenlerin istihdam ettikleri işçilerle ilgili yararlanacakları sigorta primi teşviklerinin ihale teklif fiyatının oluşturulmasında göz önünde bulundurulup bulundurulamayacağına ilişkin yürürlükteki mevzuatta herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak Kurulun yerleşik kararlarında; “ …İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı tüm hizmet alımı ihalelerinde, teklifler Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta primi tutarı dikkate alınmadan, işveren payları üzerinden hesaplanarak sunulacak ve değerlendirilecektir…” kararına yer verildiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde,

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

“79.5. …teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yer alan Tebliğ hükmünde belirtildiği üzere asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin 3.514.454,40 TL olduğu ve asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılamadığı anlaşılmıştır.

Elli veya daha fazla işçi çalıştıran işverenlerin özürlü işçi istihdam etmesi kanuni zorunluluk olmakla birlikte, Hazinece karşılanacak işveren priminden yararlanma imkânı tüm istekliler için söz konusudur. İhalelerde eşitlik ve rekabetin sağlanması ilkesi gereği isteklilerin teklif fiyatlarının oluşturulmasında, Hazinece karşılanacak işveren primi dikkate alınmadan teklif fiyatının oluşturulması gerektiği, Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin ihale konusu iş kapsamında özürlü işçi istihdam edeceğini ve özürlü istihdamı nedeniyle Kanundan kaynaklanan sigorta primi teşvikinden yararlanacağı gerekçesiyle, yararlanacağını iddia ettiği teşvik miktarını işçilik maliyetinden düşmek suretiyle teklif fiyatını oluşturduğu, söz konusu durumun diğer isteklilere karşı Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. lehine avantaj sağladığı anlaşılmıştır. Bu nedenle Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta primi tutarı dikkate alınmadan, teklif fiyatlarının işveren payları üzerinden hesaplanarak sunulması ve değerlendirilmesi gerektiğinden, teklif fiyatı asgari işçilik giderinden daha düşük olan Beltur Turizm Taş. Otom. Gıda Ürn. Tem. Hiz. İlt. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık görülmemiştir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde,

“ (1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde,

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğinde olduğu, idarece kâr hariç yaklaşık maliyetin 3.533.492,88 TL olarak hesaplandığı, Beray Tur. Tem. Otom. Yem. Hiz. Gıda Enr. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-May Peyzaj Tem. İlaç. Yön. Dan. Yem. Bil. Teks. Org. Taş. İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin kârsız yaklaşık maliyetin altında olduğu, bu çerçevede idarece, söz konusu istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Sonuç olarak, Beray Tur. Tem. Otom. Yem. Hiz. Gıda Enr. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-May Peyzaj Tem. İlaç. Yön. Dan. Yem. Bil. Teks. Org. Taş. İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’ndan aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi