KİK Kararı: 2013/UH.I-746

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/011
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 04.02.2013
Karar No : 2013/UH.I-746
BAŞVURU SAHİBİ:
Kardelen Bilgisayar İnşaat Reklam Orman Ürünleri Tekstil İthalat Ve İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, KİREMİTHANE MAH. K. ÇETİNTÜRK APT. 4408 SOK. 5 KAT 2/22 MERSİN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Hastanesi -Siverek Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu, S.Urfa Yolu Üzeri 5. Km. ŞANLIURFA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/152999 İhale Kayıt Numaralı "70 Kişi İle Veri Hazırlama Ve Kontrol İşletmeni" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Siverek Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 13.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “70 Kişi ile Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni” ihalesine ilişkin olarak Kardelen Bilgisayar İnşaat Reklam Orman Ür. Teks. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd Şti. nin 17.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 04.01.2013 tarih ve 457 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.01.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/90 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece şikâyet başvurularına cevap verilmediği, idarenin giyim için yaklaşık maliyette öngördüğü maliyetin ihale uhdesinde bırakılan istekli ve ikinci en avantajlı teklif sahibinin teklifi ile karşılanmasının mümkün olmadığı, ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu, iki isteklinin tekliflerinin reddi gerektiği, istekli açıklamalarının gerçek bilgi ve belgelere dayandırıldığının kuşkulu olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.4.2.18'inci maddesi gereği meslek mensubunun faaliyet belgesine ilişkin inceleme yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale konusu hizmetin adı İdari Şartname’nin 2.1’inci maddesinde “ 70 Kişi ile Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni” olarak belirtilmiştir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesi,

_“25.1.__Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç vb. giderleri teklif edilecek fiyata dahildir**.** _

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Hastanemiz veri hazırlama ve kontrol işletmeni hizmeti için toplam 70 personel çalıştırılacaktır. Veri hazırlama ve kontrol işletmeni sorumlusu: 1 kişi, asgari ücretin %10 fazlası (En az ön lisans mezunu, MEB onaylı bilgisayar operatörlük sertifikası almış olmak)
Veri hazırlama ve kontrol işletmeni: 69 kişi, asgari ücretin %5 fazlası ( En az lise ve dengi okullardan mezun olup M.E. B. onaylı bilgisayar operatörlük sertifikası almış olmak)

Toplam 14,5 (ondörtbuçuk) gün olan resmi tatillerde çalıştırılacak personel sayısı 5 kişidir. Resmi tatil günlerinde çalışacak ve fazla çalışma yapacak personeller işin gerçekleştirilmesi amacıyla yüklenicinin çalıştıracağı personellerden farklı personel olmayacaktır. Bu çalıştırılacak 5 kişi %5 ücret fazlası alan işçilerden farklı kişiler olmayacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

İşçilerin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkânı verilecektir. İstekliler tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyecektir.

Yol parası nakdi olarak ödenecek olup teklif fiyata dahil edilecektir. Bu bedel ayda 22 gün olmak üzere KDV Hariç gidiş 1,27 TL geliş 1,27 TL toplam 2,54 TL olarak hesaplanacaktır.

Çalıştırılacak personelin giyim ihtiyaçları yüklenici tarafından ayni olarak temin edilecek olup her personel (70 kişi) için 12 aylık sözleşme süresi içerisinde personel başına işe başlarken ve 2013 Haziran ayı başında olmak üzere toplam 1 adet yazlık ve 1 adet kışlık elbise verilecek ve bu bedel teklif fiyata dahil edilecektir. Çalıştırılacak personelin kıyafetleri tek tip olacak, rengi idare tarafından belirlenecektir.” şeklinde düzenlenmiştir.

İhale dokümanında yer alan birim fiyat teklif cetvelinin,

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

1 personel + %10 + yol

Ay

1,00

12,000

2

69 personel +%5 + yol

Ay

69,00

12,000

3

5 personel + %5 + resmi tatil

Gün

5,00

14,500

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Kıyafet (70 adet yazlık)

Adet

70,000

2

Kıyafet (70 adet kışlık)

Adet

70,000

şeklinde hazırlandığı görülmüştür.

Teknik Şartname’nin “Çalışanların Kıyafeti“ başlıklı 4.15’inci maddesinde, personele verilmesi öngörülen yazlık ve kışlık giyim kalemlerine ilişkin ayrıntılı düzenlemeye yer verilmiştir.

İhaleye 4 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca Zeyveli Tur. Taş. Oto. Gıd. San Ltd. Şti. & Çukan İnş. Nak. Gıda. Tem. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti. ve Evren Bil. Med. İnş. Gıda San. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif sorgulaması istenildiği, Evren Bil. Med. İnş. Gıda San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük açıklaması sunmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale komisyonunun 04.12.2012 tarihli kararı ile ihalenin aşırı düşük açıklamaları uygun görülenZeyveli Tur. Taş. Oto. Gıd. San Ltd. Şti. & Çukan İnş. Nak. Gıda. Tem. Ltd. Şti. Ortak Girişimi üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde,

“…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir…

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

…

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.”

açıklamaları,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.18’inci maddesinde, “İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.” açıklaması bulunmaktadır.

1. İhale üzerinde bırakılan Zeyveli Tur. Taş. Oto. Gıd. San Ltd. Şti. & Çukan İnş. Nak. Gıda Tem. Ltd. Şti. Ortak Girişimitarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan maliyet hesaplama çizelgesinde;

Teklif tutara dahil olan gider

Tutarı

1 personel – asgari ücretîn %10 fazlası, yol bedeli dahil.

16.375,44

69 personel - asgarî ücretin %5 fazlası, yol bedeli dahil

1.081.177,56

Bayram ve Resmî Tatiller - 5 kişi x 14,5 gün

2.987,00

Ara Toplam

1.100.540,00

Kışlık kıyafetler için 0,04 TL x 70 kişi

2,80 TL

%3 Sözleşme Gideri

0,08

Firma kârı

0,06

Yazlık kıyafetler için 0,028 TL x 70 kişi

1,96 TL

%3 Sözleşme gideri

0,06

Firma kârı

0,08

%3 Sözleşme Giderleri ve kâr Dahil Giyim Toplamı

4,90 TL

Teklif tutarı

1.100.544,90

şeklinde hesaplamaya yer verildiği, işçilik hesaplama modülü çıktıları, giyim giderine ilişkin Mersay Taş. Tem. Tekstil Ltd. Şti. tarafından 19.11.2012 tarihinde düzenlenen 4,62 TL tutarında, SMMM onayı ve beyanı bulunan proforma fatura, proforma faturaya dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek O-5) ile açıklama yapıldığı, kışlık kıyafetler için kişi başına 0,04 TL, yazlık kıyafetler için kişi başına 0,028 TL tutar öngörüldüğü, mükellefe ait imza sirkülerinin ve meslek mensubuna ait oda kayıt belgesinin açıklamada sunulduğu görülmüş olup, açıklamalarda mevzuata aykırılığa rastlanmamıştır.

2 ) İhalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti. nin 28.11.2012 tarihinde idareye sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesinden;

Teklif tutara dahil olan gider

Tutarı

1 personel – asgari ücretîn %10 fazlası, yol bedeli dahil.

16.375,44

69 personel - asgarî ücretin %5 fazlası, yol bedeli dahil

1.081.177,56

5 kişi x 14,5 gün Resmî Tatiller

2.987,00

(Yazlık + Kışlık) kişi başı 13,50 TL giyim bedeli x 70 kişi

945,00

Giyim için %3 sözleşme gideri

28,35

Firma kârı

76,65

Teklif tutarı

1.101.590,00

şeklinde teklif fiyata dahil giderlerin açıklandığı, işçilik giderine ilişkin işçilik hesaplama modülü çıktıları ile açıklama yapıldığı, giyim giderine ilişkin Can Bulgan Tekstil Ltd. Şti.’den alınan 28.11.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada SMMM onay ve beyanı bulunduğu, proforma faturaya dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanağının, mükellefe ait imza sirkülerinin ve belgeleri onaylayan meslek mensubuna ait 28.02.2013 tarihine kadar geçerliliği bulunan TÜRMOB oda kayıt belgesinin açıklamada sunulduğu görülmüştür.

İdarece, iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu belgelerin ticarî hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle uyumlu olup olmadığının değerlendirilmesi amacıyla Mithatpaşa Vergi Dairesi Müdürlüğü ve Van Vergi Dairesi Müdürlüğüne bildirim yapıldığı anlaşılmıştır.

İhalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti. nin açıklamasında sunulan proforma faturalara dayanak teşkil eden Ek-O.5 maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan yasal defter tasdik bilgileri kısmının “ Dönemi ” hanesinde “2012” ibaresine yer verilmiş olup, üç aylık geçici vergi beyanname döneminin belirtilmediği anlaşıldığından, bu yönüyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.16’ncı maddesine uygun olmayan aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi ve isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindedile getirdiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti. ‘nin açıklamasında sunulan Ek-0.5 maliyet/satış tutan tespit tutanağında yer alan yasal defter tasdik bilgileri kısmının “ Dönemi” hanesinde“2012”ibaresine yer verilmiş olup,üç aylık geçici vergi beyanname döneminin belirtilmediği, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı hususunda “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına ilişkin Kurul kararına katılmakla birlikte, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı gerekçesi olarak kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da uygun görülen Zeyveli Tur. Taş. Oto. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.-Çukan İnş. Nak. Gıda Temz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi işlemleri Kurulca uygun görülmeyen Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu bilgi ve belgeler yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında değerlendirildiğinde;

Aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da uygun görülen Zeyveli Tur. Taş. Oto. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.-Çukan İnş. Nak. Gıda Temz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; 140 adet gömlek için 0,01 TL, 140 adet pantolon için 0,01 TL, 140 adet fular ve kravat için 0,008 TL ve 70 adet süveter için 0,01 TL olarak önerilen birim fiyatlar ile toplamda 4.62 TL fiyat öngören Mersay Taş. Temz. Teks. Bilg. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 19.11.2012 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Diğer yandan, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi işlemleri Kurulca uygun görülmeyen Mebit Elek. Bil. İlet. Tek. Tic. Ltd. Şti. tarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; 70 adet fular ve kravat için 0,50 TL fiyat öngören Can Bulgan tekstil İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 27.11.2012 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile de, değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına ilişkin Kurul kararına katılmakla birlikte, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri proforma faturadaki teklif fiyatlarının maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmeleri Kurul çoğunluğunca da uygun görülen Zeyveli Tur. Taş. Oto. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.-Çukan İnş. Nak. Gıda Temz. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılarak ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği, ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesiişlemleri Kurulca uygun görülmeyen Mebit Elek. Bil. İlet.Tek. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin bu gerekçe ile de değerlendirme dışı bırakılarak ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği ve bu istekliye ilişkin gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu hususlara ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karar gerekçesine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi