KİK Kararı: 2013/UH.I-4980

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/084
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 30.12.2013
Karar No : 2013/UH.I-4980
BAŞVURU SAHİBİ:
Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, BAĞLARBAŞI MAH. İNCİ SK. DEFNE SOK. NO : 5/11 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul İli Anadolu Güney Kamu Hastane Birliği Genel Sekreterliği, Başıbüyük Mah. Atatürk Cad. No:1 34840 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/115146 İhale Kayıt Numaralı "2014-2015 Yılları Teknik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul İli Anadolu Güney Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 01.10.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014-2015 Yılları Teknik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Makro Tem. Otom. Bil. İşl. Org. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.11.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.12.2013tarih ve 37615sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4366sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale konusu işin asgari işçilik maliyetinin 7.390.357,64 TL olduğu, personel yol ücretlerinin İdari Şartname’nin ilgili maddesinde aylık 26 gün üzerinden gidiş dönüş tam elektronik kart-akbil şeklinde verileceğinin öngörüldüğü, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin elektronik kart edinme bedeli olan 10,00 TL’yi ihtiva etmediği, Kamu İhale Kurulu’nun 2013/UH.I-2780 sayılı kararı gereği ayni yol bedeli hesaplamalarında kart bedeli için de bir gider öngörülmesi gerektiği, ayrıca anılan istekli tarafından personel fazla çalışma ücretlerinin de hatalı hesaplandığı bunun da yuvarlama işlemlerinin mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmemesinden kaynaklandığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede, ihale konusu işin 01.01.2014 ile 31.12.2015 tarihleri arasını kapsayan 153 personel ile gerçekleştirilecek teknik servis hizmet alımı işi olduğu anlaşılmıştır. İhaleye ait İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “1-Elektrik İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin % 40 fazlası) 17 Kişi -24 Ay

2-Elektrik İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 22 Kişi -24 Ay

3-Elektrik İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 12 Kişi -24 Ay

4-Elektrik İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %110 fazlası) 3 Kişi -24 Ay

5-Marangozluk İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 6 Kişi -24 Ay

6-Marangozluk İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 1 Kişi-24 Ay

7-Marangozluk İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 1 Kişi-24 Ay

8-Sıhhi Tesisat İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 13 Kiş -24 Ay

9-Sıhhi Tesisat İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 8 Kiş -24 Ay

10-Sıhhi Tesisat İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 3 Kişi-24 Ay

11-Boyacılık İşleri Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 19 Kişi-24 Ay

12- Kalorifer-Kazan İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 8 Kişi-24 Ay

13- Kalorifer-Kazan İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 1 Kişi -24 Ay

14-İnşaat İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 8 Kişi-24 Ay

15- İklimlendirme Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 4 Kişi -24 Ay

16- İklimlendirme Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 2 Kişi-24 Ay

17- İklimlendirme Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 5 Kişi-24 Ay

18-Medikal Gaz Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 2 Kişi -24 Ay

19-Telekomünikasyon Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 1 Kişi-24 Ay

20-Telekomünikasyon Teknik Elemanı- (Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 2 Kişi-24 Ay

21-Metal İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 3 Kişi -24 Ay

22-Metal İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 4 Kişi -24 Ay

23-Mekanik İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %40 fazlası) 1 Kişi -24 Ay

24-Mekanik İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 2 Kişi -24 Ay

25-Mekanik İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 1 Kişi -24 Ay

26-Makine İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %45 fazlası) 2 Kişi -24 Ay

27-Makine İşleri Teknik Elemanı-(Brüt Asgari Ücretin %50 fazlası) 1 Kişi -24 Ay

28-Makine Mühendisi-(Brüt Asgari Ücretin % 110 fazlası) 1 Kişi -24 Ay

29-Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası)-5 Kişi * 29 Gün)

30- Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Brüt Asgari Ücretin %45 Fazlası)-12 Kişi * 29 Gün)

31- Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası)-4Kişi * 29 Gün)

32-Fazla Çalışma Ücreti (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası) (180 saat *24 ay)

33-Fazla Çalışma Ücreti (Brüt Asgari Ücretin %45 Fazlası) (100 saat *24 ay)

34-Fazla Çalışma Ücreti (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası) (120 saat *24 ay)

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek Gideri:

Çalışan personelin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İstekliler de tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Yol Giderleri:

- Çalışan Personelin yol ihtiyacı isteklilerce ayni olarak (aylık 26 gün üzerinden gidiş dönüş tam elektronik kart-akbil şeklinde) karşılanacak olup teklif fiyata K.D.V hariç olarak dahil edilecektir.

Giyecek Giderleri:

- Çalışan personelin kıyafetleri idare tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahil edilmeyecektir.

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

_Sigorta Risk Prim Oranı olarak da (%
3 ) esas alınmalıdır.” _düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

İhale konusu işe ilişkin Teknik Şartname’nin “Yol ücreti” başlıklı 11’inci maddesinde yüklenicinin çalıştırdığı personele aylık 26 gün üzerinden gidiş dönüş tam elektronik kart-akbil şeklinde ayni olarak ödeyeceğinin düzenlendiği tespit edilmiştir.

01.10.2013 tarihinde yapılan ihaleye 4 isteklinin teklif sunduğu, kârsız yaklaşık maliyet tutarının (7.390.372,33 TL) altında geçerli teklif sunan ihale üzerinde bırakılan istekli Yeşilırmak Sos. Hiz. İnş. Turz. Org. Tic.ve San. Ltd. Şti. + MSC Prof. Yön. ve Tem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. + Rass Biy. ve Yön. Müh. Sos. Hiz. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunarak 24.10.2013 tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin Yeşilırmak Sos. Hiz. İnş. Turz. Org. Tic.ve San. Ltd. Şti. + MSC Prof. Yön. ve Tem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. + Rass Biy.ve Yön. Müh. Sos. Hiz. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi üzerinde bırakıldığı, Tüm-Pa Tem. ve Sos. Hiz. İnş. Turz. Tic. Paz. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi, başvuru sahibi istekli Makro Tem. Otom. Bil. İşl. Org. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ise geçerli teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru konusu ihalede idare tarafından kar hariç yaklaşık maliyetin (7.390.372,33) altında teklif fiyatı sunan ihale üzerinde bırakılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği anlaşılmıştır. İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması istenen yazıda işçilik maliyeti ile yol bedelinin açıklanmasının talep edildiği tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, asgari işçilik maliyetine ilişkin yapılan hesaplamaların gösterildiği çizelgeler, toplam teklif tutarını gösteren çizelge, toplu taşıma ücret tarifesini gösterir çizelgeler, işçilik maliyetinin el ile hesaplanacağına dair Kamu İhale Kurulu kararları sunulmuştur.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1.(Değişik: 9/2/2011 -27841 RG/ 4. md.) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır….” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’de yol giderine ilişkin yapılan düzenleme gereğince tam elektronik kartın akbil şeklinde ayni olarak verileceği anlaşıldığından, yol giderinin 1 kişi için aylık 52 bilet ücreti üzerinden elde edilen yol giderinden %18 KDV düşülerek hesaplanacağı, İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından ücretli kartların mavi kart, harcırah kartı ve ticari kart olarak belirlendiği ve söz konusu kartların edinme ücretinin 10,00 TL olduğu, bu durumda hesaplanan yol giderine 1 kişi için 10,00 TL olmak üzere kart ücretinin de ilave edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Buna göre 1 adet biletin KDV dâhil 1,95 TL olduğu, her bir personel için 26 gün üzerinden aylık toplam 52 biletin teklif edilmesi gerektiği, KDV dâhil aylık toplamın (1,95 TL *52) 101,40 TL olduğu, söz konusu yol bedelinin aylık olarak verilmesi gerektiği, isteklilerin aylık yol bedelini (KDV hariç) asgari 85,93 TL + %3 sözleşme gideri+ (bir defaya mahsus olmak üzere) kart ücreti gideri (10,00) ilavesiyle öngörmeleri gerektiği anlaşılmıştır.

Yaklaşık maliyet hesap cetvelinde yol giderinin İETT’nin yazısında belirttiği aktarmasız gidiş-dönüş bedeli üzerinden hesaplandığı ve %18 KDV düşüldüğü daha sonra elde edilen tutar üzerinden toplam tutarın hesaplandığı ( aylık aynî olarak KDV hâriç İETT günlük yol bedeli olan 1 bilet ücreti -1,65 TL, gidiş dönüş 3,30 TL, 3,30 TL26 gün153 kişi24 ay=315.057,60 TL**)** , bulunan bedele (315.057,60 TL) %3 sözleşme giderinin (315.057,60%3=9.451,73 TL) eklendiği anlaşılmış ve idarece kart bedeli öngörülmeden yol giderinin hesaplandığı tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

İşçilik maliyetinin elle hesaplama yöntemi ile yapıldığı ve gerçekleştirilen hesaplamalar esnasında her aşamada yuvarlama işleminin yapıldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hesaplanan işçilik maliyeti ile inceleme kapsamında KİK işçilik modülünün kullanılması vasıtasıyla elde edilen tutar arasında herhangi bir uyumsuzluk bulunmadığı tespit edildiğinden anılan isteklinin işçilik giderini mevzuata uygun hesapladığı görülmüştür.

Anılan istekli tarafından yol giderini tevsik etmek için İETT Genel Müdürlüğü internet adresinden alınan “Toplu Taşıma Ücret Tarifesi” çıktısının sunulduğu, toplu taşıma ücret tarifesi içerisinde yer alan “ÖHO Toplu Taşıma Ücret Tarifesi” kısmındaki tarifeye göre 1 adet tam elektronik biletin KDV dâhil 1,95 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından %18 KDV bedelinin düşülmesi suretiyle bilet bedelinin 1,65 TL olarak hesaplandığı, gidiş dönüş 26 günlük bilet bedelinin ise 85,80 TL (1,65 TL226 gün=85,80TL) olarak hesaplandığı, anılan tutara işçilik maliyetinin içerisinde yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda açıklandığı şekilde, yol giderine ilişkin olarak 1 kişi için aylık 52 bilet ücreti üzerinden %18 KDV düşülerek hesaplama yapıldıktan sonra, bulunan sonuca bir defaya mahsus olmak üzere 1 kişi için 10,00 TL (10,00 TL*153 kişi) kart ücretinin de ilave edilmesi gerektiği anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasında kart ücreti öngörmemesi nedeniyle sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının dokümana uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan ihale tarihinde (01.10.2013) yürürlükte olan Hizmet Alımı Fiyat Farkında Uygulanacak Esasların 8’inci maddesinde “…İhale konusu hizmetin gerçekleştirilebilmesi için çalıştırılacak 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi personelin, sayı ve günlük çalışma saatinin belirtilmesi kaydıyla;

a) Asgari ücret tespit komisyonunca ihale (son teklif verme) tarihinde 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenmiş asgari ücretin değiştirilmesi halinde eski ve yeni asgari ücret arasındaki fark,

b) İhale (son teklif verme) tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda; asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranlan değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek fark,

c) 506 sayılı Kanunun 77 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde sözleşmede öngörülen ücret ekleri nedeniyle, işveren tarafından karşılanmakta olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigorta primine ilişkin toplam tutarda meydana gelecek fark,

toplamı (a), (b) ve (c) bentleri toplamı), 506 sayılı Kanun gereğince işveren nâm ve hesabına Hazinece yapılacak olan ödemeler de dikkate alınmak suretiyle bu Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen hüküm uyarınca, ihale tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda; asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranları değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek farkın Hizmet Alımı Fiyat Farkında Uygulanacak Esasların 7’inci maddesi uygulanmaksızın ödeneceği veya kesileceği düzenlenmiştir.

Diğer yandan, 6385 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 01.09.2013 tarihinde yürürlüğe giren 9’uncu maddesinde “5510 sayılı Kanunun 81 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, sigortalının prime esas kazancının %2’sidir. Bu primin tamamını işveren öder. Bu oranı %1,5 oranına düşürmeye ya da %2,5 oranına artırmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hüküm ile yapılan değişiklik sonucu 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 81’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca kısa vadeli sigorta kolları prim oranı tüm hizmet işlerinde sigortalının prime esas kazancının %2’si olarak belirlenmiştir. Anılan bentte, bu primin tamamının işverence ödeneceği ve bu oranı %1,5 oranına düşürmeye ya da %2,5 oranına artırmaya Bakanlar Kurulu’nun yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla, 01.09.2013 tarihinden itibaren hizmet işlerinde istihdam edilen işçilerin risk prim oranlarının işverenlerince %2 oranı üzerinden yatırılması yasal bir zorunluluk teşkil etmektedir.

İnceleme konusu ihalenin ilanının 29.08.2013 tarihinde yapıldığı, söz konusu tarih itibariyle Kanun hükmünün yürürlükte olmadığı, ihale dokümanında kısa vadeli sigorta kolları prim oranının %3 olarak belirlendiği, diğer yandan ihale tarihi olan 01.10.2013 itibariyle söz konusu Kanun hükmünün yürürlükte olduğu anlaşılmıştır.

İhale dokümanında her ne kadar ihale konusu işin yürütülmesi aşamasında fiyat farkı verileceği düzenlenmiş ise de, söz konusu düzenlemede ihale tarihi itibariyle geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücretin dikkate alınarak hesaplanacağı belirtilmiş, dolayısıyla söz konusu düzenlemenin yalnızca ihale tarihinden sonra kısa vadeli sigorta kolları prim oranında yapılacak değişikliklerden doğabilecek farkları kapsadığı görülmüştür.

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemeleri ve mevzuat hükümleri çerçevesinde, ihale konusu işin yürütülmesi aşamasında idare tarafından yükleniciye işçilerin risk prim oranı % 3’lük oran üzerinden ödenecek iken yüklenici tarafından işçilerin risk primleri Sosyal Güvenlik Kurumu’na yasal zorunluluk olan % 2’lik oran üzerinden yatırılması gerekecektir. İhale dokümanında yükleniciye fiyat farkı verilmesine yönelik yapılan düzenlemenin ihale tarihinden sonra işçilerin risk prim oranında yapılacak değişikliklerden doğacak farkları kapsadığı göz önüne alındığında, idare tarafından doküman düzenlemesi ile yasal düzenlemeler arasındaki % 1 oranındaki risk prim oranı farkının yükleniciye fazladan ödeneceği anlaşılmaktadır.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “… Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur...” hükmü yer almaktadır.

Netice itibariyle, yüklenici bakımından hakkaniyete uygun olmayan yukarıda aktarılan durumun, 4735 sayılı Kanun’un 4’üncü maddesine aykırılık teşkil edeceği ve sözleşmenin sağlıklı bir şekilde yürütülmesini engelleyeceği sonucuna ulaşılmıştır. Söz konusu mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan “ihale konusu işin asgari işçilik maliyetinin 7.390.357,64 TL olduğu, personel yol ücretlerinin İdari Şartname’nin ilgili maddesinde aylık 26 gün üzerinden gidiş dönüş tam elektronik kart-akbil şeklinde verileceğinin öngörüldüğü, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin elektronik kart edinme bedeli olan 10,00 TL’yi ihtiva etmediği, Kamu İhale Kurulu’nun 2013/UH.I-2780 sayılı Kararı gereği ayni yol bedeli hesaplamalarında kart bedeli için de bir gider öngörülmesi gerektiği, ayrıca anılan istekli tarafından personel fazla çalışma ücretlerinin de hatalı hesaplandığı bunun da yuvarlama işlemlerinin mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmemesinden kaynaklandığı” şeklindeki iddiasının incelenmesi sonucunda, söz konusu ihalede, idarece belirlenen kısa vadeli sigorta kolları prim oranının mevzuata uygun olmadığı, yüklenici bakımından hakkaniyete uygun olmayan bu durumun, 4735 sayılı Kanun’un 4’üncü maddesine aykırılık teşkil edeceği ve sözleşmenin sağlıklı bir şekilde yürütülmesini engelleyeceği, bu nedenle ihalenin iptal edilmesi gerektiği gerekçeleri ile Kurul çoğunluğunca “ ihalenin iptaline” karar verilmiştir.

Anılan kararda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklamalarının kart ücreti öngörülmemiş olması nedeniyle uygun olmadığı, ancak idarece ihale dokümanında kısa vadeli sigorta kolları prim oranının % 3 olarak belirlendiği, inceleme konusu ihalenin ilanının 29.08.2013 tarihinde yapıldığı, ancak ihale tarihi 01.10.2013 olan ihalede, iş kazası ve meslek hastalıkları sigortası prim oranının 01.09.2013 tarihinden itibaren %2 üzerinden hesaplanmasının zorunlu olduğu, bu durumda ihale dokümanı da kesinleştiğinden tekliflerin mevzuata uygun şekilde değerlendirilmesinin mümkün olmadığı ifade edilmektedir.

4734 sayılı Kanun çerçevesinde gerçekleştirilen ihalelerde, ihale dokümanının hazırlanması aşamasında ortaya çıkan, gerek Kanun gerekse ikincil mevzuat ile çelişen nitelikte olan düzenlemeler sebebiyle, hak kaybına uğrayabileceğini iddia eden kişilerin başvurması gereken yol ve başvuru şartlarının neler olduğu, 4734 sayılı Kanunun “ İdareye şikayet başvurusu ” başlıklı 55’nci maddesinde yer alan;

“Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikayet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir.” düzenlemesive İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru süreleri ” başlıklı 6 ncı maddesinde yer alan;

“(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” düzenlemesi ile açıkça belirlenerek, ihale dokümanında yer alan bir düzenlemeye karşı ancak, 4734 sayılı Kanun ve ikincil mevzuatında öngörülen sürelerde ve şekilde bir itirazda bulunulabileceği kabul edilmiştir. Dolayısıyla, dokümana itiraz yolunun kullanılmaması sebebiyle, aleyhine bir başvuru bulunmayan ihale dokümanındaki düzenlemenin mevcut hali ile uygulanması ve ihalenin, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde sonuçlandırılması gerekmektedir.

Bu itibarla, ihale sürecinde, ihale dokümanında kısa vadeli sigorta kolları prim oranının % 3 olarak belirlenmesine yönelik olarak, süresinde bir şikâyet başvurusunda bulunulmadığı, dolayısıyla ihale dokümanının mevcut haliyle kesinleştiği, başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamede yer alan düzenleme uyarınca tekliflerin oluşturulması gerektiği, ihale dokümanının bir bütün olduğu ve ihaleye teklif sunan isteklilerce birim fiyat teklif mektubunun birinci maddesinde yer alan “…ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir.” ifadesi ile dokümanın mevcut haliyle kabul edildiğinin beyan edildiği de dikkate alındığında, ihalenin mevcut doküman üzerinden sonuçlandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, kesinleşen doküman düzenlemelerine göre bir karar verilmesigerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “ ihalenin iptaline ” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi