KİK Kararı: 2013/UH.I-4785

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/080
Gündem No : 22
Karar Tarihi : 18.12.2013
Karar No : 2013/UH.I-4785
BAŞVURU SAHİBİ:
Artıbeş Temizlik İnşaat Turizm Gıda Elektronik Tic. Ve San. Ltd. Şti., ADALET MAH. 100. YIL BULVARI DİLEK APT. NO:236/2 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Samsun Huzurevi Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü, Hasköy Mahallesı Bulanık Sokak No:3 55080 SAMSUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/136650 İhale Kayıt Numaralı "2014 Yılı 32 Kişi İle Yaşlı Ve Engelli Bakım" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Samsun Huzurevi Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğütarafından 08.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014 Yılı 32 Kişi ile Yaşlı ve Engelli Bakım” ihalesine ilişkin olarak Artıbeş Tem. İnş. Turz. Gıda Elekt. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 18.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.11.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.11.2013tarih ve 36821sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.11.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4268sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin şikayete konu ihalede iş deneyimini tevsiken sunduğu belgeyi 2008 yılında Bayburt Devlet Hastanesi için gerçekleştirdiği iş neticesinde edindiği, Bayburt Devlet Hastanesi tarafından gerçekleştirilen ihalede ise Erzincan Kız Meslek Lisesinde gerçekleştirdiği iş neticesinde edindiği iş deneyim belgesini kullandığı, söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarının 99.000,00 TL olarak görüldüğü fakat gerçekte anılan belgenin 9.000,00 TL bedel ile gerçekleştirilen bir iş kapsamında edinildiği tüm bu bilgiler çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin haksız ve sahte yollardan elde ettiği iş deneyim belgesini kullandığının anlaşıldığı ayrıca Bayburt Devlet Hastanesi’nden aldığı iş deneyim belgesi ile Sinop Üniversite ve Çorum Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’nün de işlerini yaptığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İnceleme konusu ihalenin açık ihale usulü ile ihale edilen “2014 yılı 32 kişi ile yaşlı ve engelli bakım” işi olduğu, söz konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 980.941,53 TL olduğu, ihale kapsamında 7 adet teklif sunulduğu, bahse konu tekliflerden 6 teklifin geçerli kabul edildiği anlaşılmıştır. İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.” düzenlemesi ile anılan Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Kamuda veya özel sektörde personel çalıştırılmasına dayalı olarak ihale edilen çocuk veya genç veya yaşlı veya hasta veya engellilerin bakımına ilişkin işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde ; “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yapımla ilgili hizmet işleri dahil hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmetlerinde, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 38 inci maddesinde düzenlenen iş deneyimini gösteren belgelerin, istenilmesi zorunludur.

(2) İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre birinci fıkranın (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibi tarafından ihale konusu iş kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli Paşam İnş. Hay. Nak. Sos Hiz. Tem. Endeks Okuma İth. İhr. Ltd. Şti.nin Bayburt Üniversitesi tarafından düzenlenen iş deneyim belgesini sunduğu hususu iddia edilse de yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesini tevsiken Çorum Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş iş bitirme belgesini sunduğu görüldüğünden başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Diğer taraftan başvuru sahibi isteklinin itirazen şikayet dilekçesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin Bayburt Üniversitesi’nden aldığı belge ile Sinop Üniversitesi ile Çorum Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’nün işlerini yaptığının da iddia edildiği, söz konusu iddianın Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (b) bendinin 1 numaralı alt bendinde yer alan “İhalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikayetleri inceleyerek sonuçlandırmak.” hüküm gereğince Kurum’un görev alanında bulunmadığı anlaşıldığından bu iddia açısından başvurunun görev yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle, “ ihale üzerinde bırakılan isteklinin şikayete konu ihalede iş deneyimini tevsiken sunduğu belgeyi 2008 yılında Bayburt Devlet Hastanesi için gerçekleştirdiği iş neticesinde edindiği, Bayburt Devlet Hastanesi tarafından gerçekleştirilen ihalede ise Erzincan Kız Meslek Lisesinde gerçekleştirdiği iş neticesinde edindiği iş deneyim belgesini kullandığı, söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarının 99.000,00 TL olarak görüldüğü fakat gerçekte anılan belgenin 9.000,00 TL bedel ile gerçekleştirilen bir iş kapsamında edinildiği tüm bu bilgiler çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin haksız ve sahte yollardan elde ettiği iş deneyim belgesini kullandığının anlaşıldığı ayrıca Bayburt Devlet Hastanesi’nden aldığı iş deneyim belgesi ile Sinop Üniversite ve Çorum Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’nün de işlerini yaptığı ” şeklinde belirttiği iddiası Kurul çoğunluğunca, “ söz konusu iddianın Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (b) bendinin 1 numaralı alt bendinde yer alan “İhalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikayetleri inceleyerek sonuçlandırmak.” hükmü gereğince Kurum’un görev alanında bulunmadığı ” gerekçesine dayanılarak “** İtirazen şikayet başvurusunun reddine** ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesinde belirtilen eşit muamele yönünden incelenmesi sonucunda;

Hizmet İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde “** İhale** ”, “ Bu Kanunda yazılı usul ve şartlarla mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri, ” şeklinde tanımlanmıştır.

Diğer yandan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Amaç ve kapsam” başlıklı 1 nci maddesinde“ Bu Yönetmeliğin amacı; 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan ihalelerde; aday, istekli veya istekli olabileceklerin ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla yapacakları şikayet ve itirazen şikayet başvuruları ile bu başvuruların incelenmesi ve karara bağlanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümleri uyarınca, aday, istekli veya istekli olabileceklerin ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan süreç olan ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla yapacakları şikayet ve itirazen şikayet başvuruları ile bu başvuruların incelenmesi ve karara bağlanmasına ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir.

Başvuru sahibinin iddiaları bu kapsamda ele alındığında, iddia konusunun ihale süreci içinde sunulan iş deneyim belgesine ilişkin olduğu ve bu nedenle de iddianın Kurumun görev alanında olduğu ve iddianın incelenmesinin gerektiği değerlendirilmiştir.

Bu kapsamda yapılan incelemeye göre;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunun İhaleye katılımda mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesi yönündenamir hükmü olarak yeterlik kurallarını düzenleyen 10 uncu maddesinin (b) bendinin 2 no’lu alt bendinde,

“ Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

….

2)_(Değişik: 20/11/2008-5812/3 md.)_İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

b) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerinde sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

c) Devam eden yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler,

e) Devredilen işlerde sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleri ve son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarıyla ilgili deneyimi gösteren belgeler.” hükmü yer almaktadır.

Kanunun yukarıda aktarılan amir hükmünden, isteklilerce mesleki ve teknik yeterliğinin kanıtlanmasına yönelik 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilecek ihalerde ihale konusu işe benzer nitelik taşıyan ve bu madde hükmüne uygun hazırlanmış iş deneyim belgelerinin sunmalarının zorunlu olduğu, iş deneyim belgesi olmayanların 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilecek ihalelere teklif veremeyecekleri, mevzuatın öngördüğü şartları taşıyan iş deneyim belgesine sahip olmanın piyasada 4734 sayılı Kanun kapsamındaki ihaleler bazında bir nevi mesleki ve teknik yeterliliğe ilişkin ehliyet niteliğini taşıdığı, mevzuata uygun olarak düzenlenmemiş iş deneyim belgesi ile ihale alınamayacağının hususlarının açık anlaşıldığı, nitekim bu hükme karşılık ikincil mevzuatın ilgili bölümlerinin bu anlayış üzerinden düzenlendiği,

Konunun önemi açısından, itirazen şikayet başvurularının, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından incelendiği, iddialar ile sınırlı olarak inceleme hususu, teklif mektubu ile verilen ve bütünü itibariyle ihale dosyasını oluşturan yeterlik kriterlerinden biri veya birkaçına itiraz olması halinde sadece bu itiraz konuları açısından sınırlı ve eşit muamele yönünden diğer istekliler nezdinde de Kanunun belirtilen amir hükmü uyarınca inceleme yapıldığı, bu yasal düzenleme kapsamında somut olayda olduğu gibi başvuru sahibinin “ ihale üzerinde bırakılan isteklinin haksız ve sahte yollardan elde ettiği iş deneyim belgesini kullandığı” iddiasınailişkin inceleme kapsamında belirtilen iş deneyim belgesinin edinilme şekli yönünden incelenmemesinin yasaya aykırı olduğu gibi işin doğası hem de yasanın özü itibariyle zorunluluk olduğu, 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen temel ilkelerden eşit muamele, güvenirlik ve kamuoyu denetimini ilkelerinin bir arada çalıştırılmasının temini açısından iddia kapsamında Kanunun bir nevi ehliyet şeklinde aradığı ve Kanunun aradığı şartları taşıyan iş deneyim belgesi olmayanların mesleki ve teknik yeterliliğin aranmasının zorunluğu olduğu ve 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilecek ihalelere bu açıdan teklif veremeyeceklerinin açık olduğu hususları bir arada ele alındığında; iş deneyim belgelerinin taşıması gerekli şartları taşıyıp taşımadığının 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesindeki temel ilkelerin anlamlı olanlarının çalışmasının temini açısından nitelik ve nicelik yönleriyle bir bütünlük içinde incelenmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Bu bağlamda; başvuru sahibi Artıbeş Tem. İnş. Turz. Gıda Elekt. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından ihale konusu iş kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli olan Paşam İnş. Hay. Nak. Sos Hiz. Tem. Endeks Okuma İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından mesleki ve teknik yeterliliğin tevsikine yönelik olarak Erzincan Kız Meslek Lisesinde gerçekleştirdiği iş neticesinde haksız yere edinilen işdeneyimi üzerindenBayburt Üniversitesinin ihalesini kazanarak aldığı iş deneyim belgesinin sunulmadığı anlaşılmakla birlikte, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından şikayete konu işe ilişkin olarak mesleki ve teknik yeterliliğin tevsikine yönelik Çorum Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş iş bitirme belgesini sunduğu, anılan isteklinin bu iş bitirme belgesini Erzincan Kız Meslek Lisesinde gerçekleştirdiği işe dayanılarak Bayburt Üniversitesi tarafından düzenlenen iş deneyimi vasıtası ile kazandığı anlaşıldığından, mevzuata aykırı bir şekilde haksız yere kazanılan iş deneyim belgeleri üzerinden mesleki ve teknik yeterlilik kapsamında her zaman mevzuata uygun iş deneyim belgelerinin üretilebileceği, yanlış üzerine doğru işlem kurgulamanın her zaman yanlışlığa yol açabileceği düşüncesinden yola çıkıldığında, Erzincan Kız Meslek Lisesi tarafından düzenlenen iş deneyim belgesinin, mesleki ve teknik yeterliliğe ilişkin Kanunun 10 uncu maddesinin b-2 nolu alt bendi hükmünde belirtilen şartları taşıyıp taşımadığı hususlarının incelenmesi gerektiği, bunun yapılmaması durumunda, mevzuatın olmasa olmaz niteliğinde önemli kıldığı iş deneyim belgelerindeki sahtekarlığın nasıl tespit edileceği hususunun ortada kalacağı, bu konuda inceleme yapılmaması durumunda Kanunun 5 inci maddesindeki temel ilkelerden rekabet ilkesi açıkça zedelenecek ve haksız yere edinilmiş iş deneyim belgeleri üzerinden her zaman mesleki ve teknik yeterlilik kapsamında ihale alınarak mevzuatın aradığı geçerli şartları taşıyan iş deneyim belgesi edinilebilecek olduğu değerlendirmesinden yola çıkıldığında, başvuru sahibinin iddialarında belirtilen ve haksız yere edinilen iş deneyim belgesinin mevzuata uygunluğunun incelenerek uygun olmaması durumunda da üzerinden alınan diğer iş deneyim belgelerinin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddialarında belirtilen ve haksız yere edinilen iş deneyim belgesinin mevzuata uygunluğunun incelenerek uygun olmaması durumunda da üzerinden alınan diğer iş deneyim belgelerinin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğu kararına katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi