KİK Kararı: 2013/UH.I-4422

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/075
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 27.11.2013
Karar No : 2013/UH.I-4422
BAŞVURU SAHİBİ:
Best Tasarım Peyzaj İnşaat Sulama İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti., HİLAL MAH. 696 SOK. NO:4/7 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü Sivas 16. Bölge Müdürlüğü, Kümbet Mah. Muhsın Yazıcıoglu Bulvarı No:39 58020 SİVAS

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/24625 İhale Kayıt Numaralı "Bölge Dahili Yollarda Fidan Temini-Dikimi-Bakımı-Çim Saha Teşkili Otomatik Sulama Sistemi Bakımı-Onarımı Ve Çalıştırılması İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü Sivas 16. Bölge Müdürlüğütarafından 11.04.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Bölge Dahili Yollarda Fidan Temini-Dikimi-Bakımı-Çim Saha Teşkili Otomatik Sulama Sistemi Bakımı-Onarımı ve Çalıştırılması İşleri” ihalesine ilişkin olarak Best Tasarım Peyzaj İnşaat Sulama İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.09.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 07.10.2013tarih ve 31401sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.10.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3584sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle teklifi aşırı düşük olarak tespit edilmiş olan GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin idareye sunmuş olduğu aşırı düşük açıklamasında iş kalemlerindeki saatlik asgari işçilik ücretlerinin 2012 yılı asgari işçilik ücreti olduğu, makinalı işlere dayalı iş kalemlerinin analizleri ve alt analizlerinde maliyet bileşeni olarak yer alan araç giderlerinin düşük tutulduğu, miktarlarının düşürüldüğü, amortismana dayalı açıklamada ise araç giderine ilişkin bileşenlere yer verilmediği, özel pozların fiyatlarının açıklanması için kullanılan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan açıklamalara uygun olmadığıbu nedenlerle aşırı düşük açıklamasının uygun görülmeyerek teklifinin reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Bahse konu ihale Karayolları Genel Müdürlüğü Sivas 16. Bölge Müdürlüğünün bölge dahili yollarda fidan temini, dikimi, bakımı, çim saha teşkili, otomatik sulama sistemi bakımı, onarımı ve çalıştırılması işi olup 11.04.2013tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 3 isteklinin katıldığı, bir isteklinin teklifi ekinde iki farklı iş ortaklığı beyannamesi sunması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, 19.06.2013 tarih ve 2013/UH.I-2511 sayılı Kurul kararı üzerine teklifi kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden 1.347.000,00 TL tutarındaki teklifi ile ilgili olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve açıklamaları uygun bulunarak 02.09.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerine bırakıldığı, Best Tasarım Peyz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır. ” hükmü yer almaktadır.

Hizmet alımı ihalelerinde teklif bedelinin aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerin 4734 sayılı Kanun’un 38’inci ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesi uyarınca yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esaslar Kamu İhale Genel Tebliği’nde düzenlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nde teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin teklif fiyatlarını açıklama yöntemleri belirtilmiş olup, tedarikçi veya üreticilerden alınan “proforma faturalar” ile piyasadan faaliyet gösteren kişilerden alınan “fiyat teklifleri” açıklamalara dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler arasında sayılmış,

Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda, proforma faturadaki birim satış tutarının; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği,

Benzer şekilde piyasada faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklama yapılması durumunda fiyat teklifinde belirlen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyatın, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği,

Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda mevzuatta yer alan düzenlemelere uygun açıklama sunmayan isteklilerin tekliflerinin ise reddedileceği düzenlenmiştir.

Bahse konu ihalede 1.347.000,00 TL teklif vermiş olan GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenmiş olup, 15.07.2013 yazı ile teklifine açıklık getirilmesi istenildiği görülmüş, ancak yazı ekinde bahse konu istekliye önemli teklif bileşenleri/açıklama istenilen iş kalemlerine yönelik belge gönderilip gönderilmediği anlaşılamamış ve idareden 05.11.2013 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif sorgulamada kullanılmak üzere önemli teklif bileşenleri/açıklama istenilen iş kalemlerinin belirlenip belirlenmediği, belirlenmiş ise bahse konu istekliye gönderilmiş olan aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde söz konusu listenin gönderilip gönderilmediği bilgisi talep edilmiş

İdarenin 13.11.2013 tarihli cevap yazısında şikâyete konu ihaleye ilişkin sıralı iş kalemleri listesi oluşturularak açıklama istenilecek iş kalemlerinin belirlendiği ve istekliye aşırı düşük teklif sorgulama talep yazısı ekinde gönderildiği belirtilerek yazı ekinde istekliye gönderilen sıralı iş kalemleri listesine de yer verilmiştir.

Sıralı iş kalemleri listesi incelendiğinde idare tarafından yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri içerisinden 14 tanesinin açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlendiği, bahse konu iş kalemlerinin 11 tanesinin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından birim fiyatı yayımlanan iş kalemi, 3 tanesinin ise çeşitli ağaç fidelerinin bedeline yönelik “özel poz” olduğu görülmüştür.

GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ile ilgili olarak sunmuş olduğu 24.07.2013 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesinde,

9 adedi idare tarafından açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenmiş olan toplam 15 adet iş kaleminin fiyatının tevsikine yönelik 4 adet proforma fatura ve faturada belirlenen fiyatlara göre düzenlenmiş analiz sunulduğu,

3 proforma faturanın Asya Fidancılık Peyzaj Tasarım Taah. Tic. tarafından düzenlendiği, faturalarda SMMM onayı olduğu ancak mevzuatta yer alan maliyete dayalı veya satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda proforma fatura üzerinde yer alması gereken ibarenin bulunmadığı, proforma faturalar ekinde yer alan “Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanakları”nda dönemin belirtilmediği, 2012 yılına ait bilgiler esas alınarak düzenlendiği,

Uğur Yanar tarafından düzenlenmiş proforma fatura üzerinde ise sadece faturayı düzenleyenin kaşesinin yer aldığı, fatura ekinde Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın sadece ilk sayfasının yer aldığı,

İdare tarafından açıklama istenilecek iş kalemleri olarak belirlenmiş olan 5 adet iş kaleminin fiyatına yönelik herhangi bir belgelendirme yapılmadığı,

3 farklı firmadan ihale konusu işin tamamını oluşturan 68 adet iş kalemine yönelik fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifleri üzerinde sadece teklifi veren firmaya ait kaşenin bulunduğu görülmüştür.

Açıklama kapsamında sunulmuş olan fiyat teklifi ve proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklanan fiyat teklifi ve proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda açıklama kapsamında sunulacak olan belgelerin taşıması gereken şartları sağlamadığı görülmüş olup bu hali ile yapılmış olan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, GFK İnş. Peyz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi