KİK Kararı: 2013/UH.I-4134

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/071
Gündem No : 8
Karar Tarihi : 06.11.2013
Karar No : 2013/UH.I-4134 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş., İSTOÇ TİCARET MERKEZİ 40.ADA O:19/2 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bolu İli Kamu Hastane Birliği Genel Sekreterliği, Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi Merkez Ünitesi Ağaççılar Mevkii 14100 BOLU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/96489 İhale Kayıt Numaralı "Bolu İli Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesisleri, İl Sağlık Müdürlüğü Ve Halk Sağlığı Müdürlüğünün 287 Kişi İle 2014 -2015 Yılları Veri Hazırlama Ve Bilgi İşlem Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bolu İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 26.08.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bolu İli Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesisleri, İl Sağlık Müdürlüğü ve Halk Sağlığı Müdürlüğünün 287 Kişi ile 2014 - 2015 Yılları Veri Hazırlama ve Bilgi İşlem Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş. nin 26.09.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.09.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.10.2013 tarih ve 31482 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.10.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3598 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,idarece tekliflerinin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde yer alan hüküm doğrultusunda çalıştıracağı % 3 oranında engelli işçi bakımından yararlanacağı Hazine teşvikini teklif fiyatından düşmek suretiyle hesapladığı işçilik giderine göre fiyat teklif edildiği, Hazinece karşılanacak işveren primine ilişkin yapılan hesaplamanın doğru kabul edilerek tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği ayrıca firmalarınca engelli işçi indirimine ilişkin yapılan hesaplamanın doğru olduğuna ilişkin emsal mahkeme kararlarının bulunduğu iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kısmi teklife açık ve 3 kısımdan oluşan başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Bolu İli Kamu Hastaneleri Birliğine Bağlı Sağlık Tesisleri, İl Sağlık Müdürlüğü ve Halk Sağlığı Müdürlüğünün 287 Kişi İle 2014 - 2015 Yılları Veri Hazırlama ve Bilgi İşlem Hizmeti Alımı” şeklinde belirtildiği,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ … 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Birinci Kısım İçin;

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi İçin;

1 Kişi İçin Asgari Ücretin % 6 Fazlası Öngörülmüştür.

190 Kişi İçin Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde gelecek işçi sayısı 9 X 29= 261 Gün ( Asgari Ücretin %4 fazlasını alan kişiler gelecektir.)

Bolu Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi İçin;

23 Kişi Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde gelecek işçi sayısı 2 X 29= 58 Gün ( Asgari Ücretin %4 fazlasını alan kişiler gelecektir.)

Bolu İzzet Baysal Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi İçin;

10 Kişi Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde Personel Çalışmayacaktır.

Bolu İzzet Baysal Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi İçin;

20 Kişi Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde gelecek işçi sayısı 3 X 29= 87 Gün ( Asgari Ücretin %4 fazlasını alan kişiler gelecektir.)

Bolu Gerede Devlet Hastanesi İçin;

27 Kişi Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde gelecek işçi sayısı 4 X 29= 116 Gün ( Asgari Ücretin %4 fazlasını alan kişiler gelecektir.)

Bolu Mudurnu Devlet Hastanesi İçin;

4 Kişi Asgari Ücretin % 4 Fazlası Öngörülmüştür.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde gelecek işçi sayısı 3 X 29= 87 Gün ( Asgari Ücretin %4 fazlasını alan kişiler gelecektir.)

2 Kısım İçin:

…

3. Kısım İçin:

…

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Birinci Kısım İçin;

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

Bolu Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

Bolu İzzet Baysal Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

Bolu İzzet Baysal Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

Bolu Gerede Devlet Hastanesi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

Bolu Mudurnu Devlet Hastanesi İçin;

İşçilerin yemek ihtiyacı yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İsteklilerde tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

Günlük yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. Aylık gün sayısı 26 gün olup, 1 işçiye verilecek 1 günlük yol ücreti 4,89 TL 'dir ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede özellikleri belirtilen kişi başına toplamda 4 adet iş önlüğü (2 adet yazlık, 2 adet kışlık) ve kişi başı 1 adet olmak üzere yaka kartı yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

2 Kısım İçin:

…

3. Kısım İçin:

…

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı 1 'dir.” düzenlemesinin,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2014; işi bitirme tarihi 31.12.2015” düzenlemesinin yer aldığı,

İhalenin 1’inci kısmına ait birim fiyat teklif cetvelinin,

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin % 6 Fazlası)

KİŞİ

1,00

24,000

2

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

190,00

24,000

3

Bolu Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

23,00

24,000

4

Bolu İzzet Baysal ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

10,00

24,000

5

Bolu İzzet Baysal Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

20,00

24,000

6

Bolu Gerede Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

27,00

24,000

7

Bolu Mudurnu Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)

KİŞİ

4,00

24,000

8

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası) Ulusal Tatil ve Genel Tatil Günleri

GÜN

9,00

29,000

9

Bolu Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası) Ulusal Tatil ve Genel Tatil Günleri

GÜN

2,00

29,000

10

Bolu İzzet Baysal Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi (Asgari Ücretin %4 Fazlası)Ulusal Tatil ve Genel Tatil Günleri

GÜN

3,00

29,000

11

Bolu Gerede Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası) Ulusal Tatil ve Genel Tatil Günleri

GÜN

4,00

29,000

12

Bolu Mudurnu Devlet Hastanesi (Asgari Ücretin %4 Fazlası) Ulusal Tatil ve Genel Tatil Günleri

GÜN

3,00

29,000

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi (Giyim)

KİŞİ

191,000

2

Bolu Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Hastanesi (Giyim)

KİŞİ

23,000

3

Bolu İzzet Baysal ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi (Giyim)

KİŞİ

10,000

4

Bolu İzzet Baysal Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi (Giyim)

KİŞİ

20,000

5

Bolu Gerede Devlet Hastanesi (Giyim)

KİŞİ

27,000

6

Bolu Mudurnu Devlet Hastanesi (Giyim)

KİŞİ

4,000

II. ARA TOPLAM(K.D.V. Hariç)7

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

şeklinde düzenlendiğigörülmüştür.

İdari Şartname’nin yukarıda anılan 25’inci maddesinde belirtilen teklif fiyata dahil giderler esas alınarak yapılan hesaplamada 1’inci kısım için ulusal bayram ve genel tatil günleri, yol gideri ve %3 sözleşme giderleri dahil, giyim hariç olmak üzere teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarının 9.852.430,08 TL’ye karşılık geldiği belirlenmiştir. Kâr hariç yaklaşık maliyet ise 9.866.675,08 TL’dir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, başvuru sahibi Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin ihalenin sadece 1’inci kısmına teklif verdiği, başvuru sahibi ile birlikte 1’inci kısma 7 isteklinin teklif verdiği, giyim hariç asgari işçilik maliyeti 9.852.430,08 TL olan ihalenin 1’inci kısmına giyim dâhil 9.833.467,28 TL tutarında teklif veren Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakıldığı, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında teklif veren On İlaçlama Sağlık Hizmetleri İnşaat Elektronik Gıda Ürünleri Bilgisayar Temizlik Hizmetleri İnsan Kaynakları ve Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üstünde teklif veren Beltur Turizm Taşımacılık Otomotiv Gıda Ürünleri Temizlik Hizmetleri İletişim Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi, Atlas Servis Otomasyon Temizlik Gıda Sağlık Hizmetleri Dağıtım İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi – Avrupa Grubu Tem. Gıda Yemek Ürt. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ve Anadolu Veri İşletmeciliği Hizmet Ticaret Ltd. Şti.nden idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, isteklilerce sunulan açıklamalar uygun görülerek ihalenin 1’inci kısmının 09.09.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile On İlaçlama Sağlık Hizmetleri İnşaat Elektronik Gıda Ürünleri Bilgisayar Temizlik Hizmetleri İnsan Kaynakları ve Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin üzerinde bırakıldığı, Beltur Turizm Taşımacılık Otomotiv Gıda Ürünleri Temizlik Hizmetleri İletişim Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “ Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu ” başlıklı 30’uncu maddesinde,

“İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde yüzde üç engelli, kamu işyerlerinde ise yüzde dört engelli ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi veya 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu veya 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu kapsamına giren ve askerlik hizmetini yaparken 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinde sayılan terör olaylarının sebep ve tesiri sonucu malul sayılmayacak şekilde yaralananları meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre hesaplanır.

Bu kapsamda çalıştırılacak işçi sayısının tespitinde belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesine göre çalıştırılan işçiler esas alınır. Kısmi süreli iş sözleşmesine göre çalışanlar, çalışma süreleri dikkate alınarak tam süreli çalışmaya dönüştürülür. Oranın hesaplanmasında yarıma kadar kesirler dikkate alınmaz, yarım ve daha fazla olanlar tama dönüştürülür. İşyerinin işçisi iken engelli hâle gelenlere öncelik tanınır.

…

Özel sektör işverenlerince bu madde kapsamında çalıştırılan 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi engelli sigortalılar ile 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen korumalı işyerlerinde çalıştırılan engelli sigortalıların, aynı Kanunun 72 nci ve 73 üncü maddelerinde sayılan ve 78 inci maddesiyle belirlenen prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin tamamı, kontenjan fazlası engelli çalıştıran, yükümlü olmadıkları halde engelli çalıştıran işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir engelli için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin yüzde ellisi Hazinece karşılanır. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet belgelerinin yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu fıkraya göre işveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil edilir. Hazinece karşılanan prim tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz. Bu fıkrada düzenlenen teşvik, kamu idareleri hariç 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılara ilişkin matrah ve oranlar üzerinden olmak üzere, 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki sandıkların statülerine tabi personeli için de uygulanır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı tarafından müştereken belirlenir.

Bu maddeye aykırılık hallerinde 101 inci madde uyarınca tahsil edilecek cezalar, engellilerin ve eski hükümlülerin kendi işini kurmaları, engellinin iş bulmasını sağlayacak destek teknolojileri, engellinin işe yerleştirilmesi, işe ve işyerine uyumunun sağlanması ve bu gibi projelerde kullanılır. Tahsil edilen cezaların kullanımına ilişkin hususlar, Türkiye İş Kurumunun koordinatörlüğünde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel Müdürlüğü ile İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü, en çok işçi ve işvereni temsil eden üst kuruluşların ve en çok engelliyi temsil eden üst kuruluşun birer temsilcisinden oluşan komisyon tarafından karara bağlanır. Komisyonun çalışma usul ve esasları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.

Eski hükümlü çalıştırılmasında, kanunlardaki kamu güvenliği ile ilgili hizmetlere ilişkin özel hükümler saklıdır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğuna aykırılık”başlıklı 101’inci maddesinde “Bu Kanunun 30 uncu maddesindeki hükümlere aykırı olarak engelli ve eski hükümlü çalıştırmayan işveren veya işveren vekiline çalıştırmadığı her engelli ve eski hükümlü ve çalıştırmadığı her ay için binyediyüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Kamu kuruluşları da bu para cezasından hiçbir şekilde muaf tutulamaz.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi**”** başlıklı 79’uncu maddesinde,

“79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir. ” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamalarında, işveren sigorta primi tutarının aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde esas alınacak bileşenlerden birisi olduğu açıklanmıştır. Bununla birlikte, işverenlerin istihdam ettikleri işçilerle ilgili yararlanacakları sigorta primi teşviklerinin ihalede teklif fiyatının oluşturulmasında ve tekliflerin değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulup bulundurulamayacağına ilişkin yürürlükteki mevzuatta herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu konuda istikrar kazanmış Kurul kararlarında “…İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı tüm hizmet alımı ihalelerinde, teklifler Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta primi tutarı dikkate alınmadan, işveren payları üzerinden hesaplanarak sunulacak ve değerlendirilecektir…” görüşü benimsenmektedir.

İhale dokümanında, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin idarece yapılmış bir düzenlemenin olmadığı durumlarda, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 30’uncu maddesindeki kontenjan fazlası engelli çalıştırılmasına ilişkin hüküm doğrultusunda, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin kısıtlayıcı bir düzenleme bulunmadığından, personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı ihalesine teklif veren bir isteklinin, ihalede çalıştırılacak işçi sayısının asgari yüzdesi ile azami işçi sayısı arasında bir belirleme yapmasının önünde herhangi bir engel bulunmayacaktır. Teklifin bu koşullar altında oluşturulmasına imkan verilmesi ise istekliler arasında eşitlik ilkesinin ihlaline, teklif sahiplerinin leh veya aleyhlerinde olmak üzere rekabet dengesinin bozulmasına sebep olacak ve esasen bir yarışma niteliği taşıyan ihale olgusu içerisinde farklı kabuller ile hareket edilmesine imkan tanınmış olacaktır.

Başka bir ifade ile ihale dokümanında, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin idarece yapılmış bir düzenlemenin olmadığı durumlarda, örneğin 60 işçinin çalıştırılacağı personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı ihalesine teklif veren bir isteklinin, İş Kanunu’nun 30’uncu maddesindeki kontenjan fazlası engelli çalıştırılmasına ilişkin hüküm doğrultusunda, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin kısıtlayıcı bir düzenleme bulunmadığından ve bu çerçevede sözü edilen isteklinin en az 2 en çok 60 engelli işçi çalıştıracağını beyan ederek teklifini bu koşullar üzerinden oluşturmasına engel bir durum olmadığından, bu durum istekliler arasında eşitlik ilkesine aykırı bir durum oluşmasına yol açacaktır.

Elli veya daha fazla işçi çalıştıran işverenlerin engelli işçi istihdam etmesi kanuni zorunluluk olmakla birlikte, Hazinece karşılanacak işveren priminden yararlanma imkânı tüm istekliler için söz konusu olmaktadır. Ancak ihalelerde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerden eşitlik ve rekabetin sağlanmasını temin etmek ve bu durumu korumak için teklif fiyatlarının oluşturulmasında, Hazinece karşılanacak işveren primi dikkate alınmadan teklif fiyatının oluşturulması gerektiği kabul edilmelidir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve tüm tespitler çerçevesinde, ihale dokümanında ihale konusu işin niteliğine göre bu iş kapsamında çalışacak personel arasında engelli personel bulunacağına, dolayısıyla 4857 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesine göre işverenin belirli sayıda engelli işçiyi “meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde” çalıştırma yükümlülüğünün idarenin ihale konusu hizmet işi kapsamında karşılanmasına yönelik herhangi bir düzenleme olmadığı, anılan Kanun’un 30’uncu maddesindeki kontenjan fazlası engelli çalıştırılmasına ilişkin hüküm doğrultusunda, ihale konusu işte çalıştırılacak engelli işçi sayısına ilişkin asgari sayının belirlenmesine rağmen kısıtlayıcı bir düzenlemenin bulunmadığı, bu hususun tekliflerin oluşturulması aşamasında istekliler arasında eşitsizliğe yol açabileceği anlaşılmıştır.

Öte yandan 4857 sayılı İş Kanunu’nun “ Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu ” başlıklı 30’uncu maddesinde, çalıştırılacak engelli işçi sayısının işverenin aynı il sınırları içinde yer alan işyerlerinde bulunan toplam işçi sayısına göre hesaplanacağı da düzenlenmiştir. Bu durumda ihaleyi gerçekleştiren idarenin sadece ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısına bakmaması, ihaleye teklif veren her istekliye ait il sınırları içinde başka işyeri bulunup bulunmadığını, varsa bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısını da bilmesi gerekeceğinden teklifinde engelli işçi çalıştıracağını beyan ederek teklif tutarını buna göre hesaplayan istekliler bakımından İş Kanununun anılan hükmü uyarınca idarenin ihaleyi karara bağlamadan önce her defasında araştırma yapma gereksinimi doğabilecek ve bu uygulama nedeniyle ihale süreçlerinde yaşanacak gecikmeler 4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan, “ihalelerde ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması” ilkesinin ihlaline yol açabilecektir. Ayrıca, İdari Şartname’de engelli işçi çalıştırılacağına ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmamasının İş Kanunu’nun 30’uncu maddesinin uygulanmasına engel teşkil etmeyeceği, başka bir ifade ile teklif bedelleri oluşturulurken, işin ifası sırasında çalıştırılacak engelli işçilere ilişkin indirimin dikkate alınmamasının, sözleşmenin uygulanması aşamasında yüklenicinin Kanun’dan doğan engelli işi çalıştırma yükümlülüğünü ihlal etmesine yol açmayacağı, bu yükümlülüğün devam edeceği de açıktır. Bunun yanında, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.11’inci maddesi uyarınca idarelerin, sözleşmenin uygulanması aşamasında aylık prim ve hizmet belgelerindeki prim oranının prim tarifesine uygun olup olmadığını kontrol ederek, hakediş ödemelerini yapacakları ve söz konusu hakedişlerin de, engelli işçi çalıştırılması durumunda uygulanacak prim indirimi dikkate alınarak düzenleneceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, bu durumun idarenin yükleniciye fazla ödeme yapmasına yol açmayacağı ve bir kamu zararının oluşmayacağı görülmüş olup, isteklinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, özel bir kanun olan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun ikincil mevzuatı çerçevesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tüm istekliler için eşit koşullarda olmak üzere aşırı düşük tekliflerin tespitinde esas alınan ve Tebliğ’in 79.3’üncü maddesinde açıklanan “asgari işçilik maliyeti” kapsamında Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta prim tutarının da dikkate alınmasına yönelik herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

İhale işlem dosyası kapsamındaki belgelerin incelenmesi sonucunda başvuru sahibi Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin 9.833.467,28 TL’lik teklifinin, ihalenin 1’inci kısmı için teklif edilmesi gereken (ulusal bayram ve genel tatil günleri, yol gideri ve %3 sözleşme giderleri dâhil, giyim hariç) 9.852.430,08 TL tutarındaki asgari işçilik maliyetini karşılamadığı görülmüştür.

Elli veya daha fazla işçi çalıştıran işverenlerin engelli işçi istihdam etmesi kanuni zorunluluk olmakla birlikte, Hazinece karşılanacak işveren priminden yararlanma imkânı tüm istekliler için söz konusudur. İhalelerde eşitlik ve rekabetin sağlanması ilkesi gereği isteklilerin Hazinece karşılanacak işveren primini dikkate almadan teklif fiyatlarını oluşturması gerektiği, Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin ihale konusu iş kapsamında engelli işçi istihdam edeceğini ve engelli istihdamı nedeniyle Kanun’dan kaynaklanan sigorta primi teşvikinden yararlanacağı gerekçesiyle, yararlanacağını iddia ettiği teşvik miktarını işçilik maliyetinden düşmek suretiyle teklif fiyatını oluşturduğu, söz konusu durumun diğer isteklilere karşı Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin lehine avantaj sağladığı anlaşılmıştır. Bu nedenle Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta primi tutarı dikkate alınmadan, teklif fiyatlarının işveren payları üzerinden hesaplanarak sunulması ve değerlendirilmesi gerektiğinden, teklif fiyatı asgari işçilik giderinden daha düşük olan Marmara Temizlik Hizmetleri A.Ş.nin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi