KİK Kararı: 2013/UH.I-3665 (18 Eylül 2013)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/060
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 18.09.2013
Karar No : 2013/UH.I-3665
BAŞVURU SAHİBİ:
Çuhadaroğlu Toplu Temizlik Yemek Gıda Öz.Güv. Top. Taşımacılık İnş. Tic. San. Ltd. Şti., ŞARKİYE MAH. SIRRIPAŞA CAD. NO:124/3 ORDU

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ordu İl Milli Eğitim Müdürlüğü- Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarlık, Saray Mahallesı Ulukonak Caddesı 5 52089 ORDU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/90202 İhale Kayıt Numaralı "Ordu Merkez İlçede Taşıma Kapsamında Bulunan Öğrencilere Öğle Yemeği Olarak Malzeme Dâhil Yemek Pişirme Dağıtımı Ve Sonrası Hizetleri Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ordu İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 12.08.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Ordu Merkez İlçede Taşıma Kapsamında Bulunan Öğrencilere Öğle Yemeği Olarak Malzeme Dâhil Yemek Pişirme Dağıtımı ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Çuhadaroğlu Toplu Temizlik Yemek Gıda Öz. Güv. Top. Taşımacılık İnş. Tic. San. Ltd. Şti.nin 15.08.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.08.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.09.2013tarih ve 28064sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.08.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/3139sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarenin 14.08.2013 tarihli yazısı ile tekliflerinin aşırı düşük bulunduğu, ancak aşırı düşük teklif talep yazısının ihale mevzuatına aykırı olduğu iddiasıyla idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 20.08.2013 tarihli yazısı ile şikayet başvurularının kısmen reddedildiği, idarenin şikayet başvurusu üzerine aldığı kararların ihale mevzuatına aykırı olduğu, şöyle ki;

1. İdari Şartname'nin 33'üncü maddesi ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 59'uncu maddesi gereğince, aşırı düşük teklif talep yazısında teklifte önemli görülen bileşenlerin kalem kalem belirtilme yükümlülüğünün idareye ait olduğu, yine söz konusu aşırı düşük talep yazısında yemek menüsünün Teknik Şartname’nin tamamında 2013-2014 eğitim öğretim yılı için verilen 171 günlük menü yerine daha kısa süreli ve yemek çeşitlerinin tamamına örnek teşkil edecek örnek menü şeklinde verilmesinin aşırı düşük talep yazısına verilecek cevabın niteliğini değiştirmeyeceği aksine kolaylaştıracağı,

2. Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79'uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince, şikayet konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı gibi ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı yönünde de ihale dokümanında hiçbir düzenleme olmadığından aşırı düşük talep yazısında personel giderleri ile ilgili açıklama istenmeyeceğinin sabit olduğuiddia edilmekte ve itirazen şikâyet başvurusunun Kurumumuzca incelenerek gereğinin yapılması istenmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde, ihale komisyonunun verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği hüküm altına alınmıştır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinde de bu hükme paralel düzenlemeler yer almaktadır.

Yine Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4’üncü maddesinde, ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği, idarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerektiği açıklanmıştır.

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde, ihale konusu işin adının “Ordu Merkez İlçede Taşıma Kapsamında Bulunan Öğrencilere Öğle Yemeği Olarak Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtımı ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” olarak belirtildiği, miktarı ve türüne ise Şartname ekinde,

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Ordu Merkez İlçede Taşıma Kapsamında Bulunan Öğrencilere Öğle Yemeği Olarak Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtımı ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi

Öğün

449.217

şeklinde yer verildiği, 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde, işe başlama tarihi 16.09.2013, işin bitiş tarihi ise 13.06.2014 olarak belirtildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinin tümü isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.”düzenlemesine yer verilmiştir.

Teknik Şartname’nin “Yemeğin Pişirilmesi ve Dağıtımı” başlıklı 2’nci maddesi Ek-1’de, 2013-2014 Eğitim-Öğretim yılı (16.09.2013-13.06.2014 tarihleri arası) Ordu Merkez İlçede Taşıma Merkezi Okullarda 2627 öğrenciye verilecek günlük, haftalık ve aylık öğle yemeği menü tablosunun; Ek-2’de, anılan tarihler arasında taşıma kapsamına alınıp yemek verilecek öğrenci sayıları, yemek verilecek taşıma merkezi okulların adı ve merkez ilçeye olan mesafelerinin verildiği tablo, 3’üncü maddesinde iş kapsamında çalıştırılacak personelin nitelikleri, Tablo 3’de “Gramajlar” başlığı altında yemek yapımında kullanılacak malzemenin gramajları ve evsafının düzenlendiği anlaşılmıştır.

12.08.2013 tarihinde yapılan başvuru konusu ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, 13.08.2013 tarihli ve 1 no’lu Komisyon Kararı ile tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda birinci ve ikinci en avantajlı teklif sahiplerinin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve Kamu İhale Kanunu’nun 38’nci maddesi gereğince aşırı düşük fiyat sorgulanmasına karar verildiği, 14.08.2013 tarih ve 2068646, 2068665 sayılı yazılar ile Çuhadaroğlu Top. Tem. Yem. Gıda Özel Güv. Top. Taş. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Akyol Özel Eğt. Rah. Gıda İnş. Hiz. İşlt. Taş. Turz. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne aşırı düşük teklif sorgulama yazısı yazıldığı, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında “… 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38. maddesi uyarınca Teknik Şartnamede bulunan 2013-2014 öğretim yılı Eylül- Haziran dönemine ait yemek menüsü ilişikte olup, Teknik Şartnamede belirtilen yemek gramajlarına göre hazırlanarak gönderilen menüye ve hizmet verilecek taşıma merkezi okullara göre, bu düşüklüğe neden olan maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamalarınızı belgeleriyle birlikte bu yazının elinize geçtiği günden itibaren 5(beş) iş günü içinde yazılı olarak idaremize bildirmenizi, aksi halde teklifinizin değerlendirme dışı bırakılacağı ….” ifadesine yer verildiği ve ekine Teknik Şartname’nin konulduğu, söz konusu yazının başvuru sahibi Çuhadaroğlu Top. Tem. Yem. Gıda Özel Güv. Top. Taş. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.ne 14.08.2013 tarihinde tebliğ edildiği, başvuru sahibi tarafından, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği gerekçesi ile 15.08.2013 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarece 19.08.2013 tarih ve 2 no’lu Komisyon Kararı ile şikayet kısmen uygun bulunarak teklif fiyata dahil olan bileşenlerin belirlendiği, 19.08.2013 tarihli yazı ile başvuru sahibinin şikayetine cevap verildiği, 2 no’lu Komisyon kararı doğrultusunda 20.08.2013 tarih ve 2137656 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısının başvuru sahibine aynı tarihte tebliğ edildiği, başvuru sahibi tarafından 27.08.2013 tarihli yazı ile, 171 günlük yemek menüsünün açıklanmasına ilişkin olarak yeterli bilgi ve belgelerin toplanması için 5 iş günü yetmeyeceği ifade edilerek 02.09.2013 tarihine kadar ek süre talebinde bulunulduğu, idarenin 28.08.2013 tarih ve 3 no’lu Komisyon Kararı ile öğrencilerin mağdur olacağı da gözönünde bulundurularak eğitim-öğretim faaliyetlerini olumsuz etkilemesi nedeniyle ikinci defa ek süre verilmesinin uygun görülmediği kararı alınarak başvuru sahibine aynı tarihte bildirildiği, idarenin 20.08.2013 tarihli yazısı ile şikayet başvurusunun kısmen reddedilmesi üzerine başvuru sahibinin 29.08.2013 tarihli dilekçe ile Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

20.08.2013 tarih ve 2137656 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısında,

“…Hizmet Alımları Uygulama Yönetmeliğinin 59. Maddesi ve bu ihale ile ilgili idari şartnamenin 33 (1.2.3) maddesi uyarınca teklif etmiş olduğunuz fiyatın önemli bileşenlerinden;

1-171 gün (ekte bulunan meniye ve teknik şartnameye göre) yemeğin yapımında kullanılacak ürünlerin temini ve maliyetleri,

2-Teknik Şartnamede belirtilen mesafelerdeki taşıma merkezi okullara yemeğin ulaşım maliyetlerinin tümü,

3-Aylık yemek analiz maliyetleri,

4-Yemeğin dağıtımında ve servis edilmesinde kullanılacak malzeme(çatal, kaşık, tabldot vb) maliyetleri,

5-Yemeğin üretiminde ve taşıma merkezi okullarda yemeğin öğrencilere servisinin yapılmasında, yemek sonrası temizlik hizmetlerinde görevlendirilecek personelin tüm giderleri,

6-Sözleşme giderleri

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. Maddesi doğrultusunda açıklanması ve ekte gönderilen örnek menü çerçevesinde maliyetlerini gösteren bilgileri 5 (beş) iş günü içinde Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. Maddesi doğrultusunda belgelere dayalı, yazılı, maliyet unsurları gözönünde bulundurularak müdürlüğümüze verilmesi hususunda …” ifadesine yer verilerek Teknik Şartnamenin eklendiği görülmüştür.

Teknik Şartname’de yemeğin pişirilmesi, taşınması, dağıtılması, servisinin yapılması ve sonrası hizmetler, iş kapsamında çalıştırılacak personelin nitelikleri ve diğer bazı hususlara ilişkin kapsamlı düzenlemelere yer verildiği, Şartname Ek-1’de 171 iş gününde verilecek günlük, haftalık ve aylık yemek menüsü listesi, Ek-2’de öğrenci sayıları, yemek verilecek taşıma merkezi okulların mesafesine ilişkin liste, Tablo-3’de yemek yapımında kullanılacak malzemelerin yemeğin cinsine göre gramajları ve evsafının belirtildiği tespit edilmiştir.

Bu çerçevede inceleme konusu ihale için yapılan 20.08.2013 tarihli aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ile idarece teklifte önemli olan bileşenler belirlenmiş olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihale yukarıda da aktarılan İdari ve Teknik Şartname düzenlemesinde görüldüğü üzere malzeme dâhil yemek hazırlama ve dağıtımı ihalesidir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3 numaralı maddesine göre malzeme dâhil yemek hazırlama ve dağıtımı ihaleleri, personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olarak değerlendirilmemektedir. Ancak bu işin yapımında da personel çalıştırılması işin doğası gereği olduğu, personel çalıştırılması da iş kapsamında bir maliyet teşkil ettiği, İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47.1’nci maddesinde ve Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde çalıştırılacak personelin nitelikleri belirtilerek personele ait giderlerin yüklenici firma tarafından karşılanacağının belirtildiği, bu nedenle aşırı düşük talep yazısında personel giderleri ile ilgili açıklama istenmesinde bir aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle, “ 1) İdari Şartname'nin 33'üncü maddesi ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 59'uncu maddesi gereğince, aşırı düşük teklif talep yazısında teklifte önemli görülen bileşenlerin kalem kalem belirtilme yükümlülüğünün idareye ait olduğu, yine söz konusu aşırı düşük talep yazısında yemek menüsünün Teknik Şartname’nin tamamında 2013-2014 eğitim öğretim yılı için verilen 171 günlük menü yerine daha kısa süreli ve yemek çeşitlerinin tamamına örnek teşkil edecek örnek menü şeklinde verilmesinin aşırı düşük talep yazısına verilecek cevabın niteliğini değiştirmeyeceği aksine kolaylaştıracağı, 2) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79'uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince, şikayet konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı gibi ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı yönünde de ihale dokümanında hiçbir düzenleme olmadığından aşırı düşük talep yazısında personel giderleri ile ilgili açıklama istenmeyeceğinin sabit olduğu, ” şeklinde belirtilen birinci ve ikinci iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibi isteklinin iddiasının kısmen yerinde olduğu yönünde “ Düzeltici işlem belirlenmesine” kararverilmiştir.

Başvuru sahibinin birinci ve ikinci iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Ordu İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ Ordu Merkez İlçede Taşıma Kapsamında Bulunan Öğrencilere Öğle Yemeği Olarak Malzeme Dâhil Yemek Pişirme Dağıtımı ve Sonrası Hizmetleri Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin toplam 1.141.011,18 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede (7) adet ihale dokümanı satın alındığı, 12.08.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 5 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, beş teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Akyol Özel Eğt. Rah. Gıda İnş. Hiz. İşlt. Taş. Turz. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.

678.317,67

Çuhadaroğlu Top. Tem. Yem. Gıda Özel Güv. Top. Taş. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.

918.199,55

Batı Top. Yem. İnş. Unlu Mam. Tem. Ltd. Şti.

950.842,65

Altıntaş Yemek Fabrikası Muzaffer Altıntaş

953.199,66

Eker Yem. Tem. Hay. Med. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

1.127.534,67

Şeklinde verildiği, 13.08.2013 tarihli ve 1 no’lu Komisyon Kararı ile tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda birinci ve ikinci en avantajlı teklif sahiplerinin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve Kamu İhale Kanunu’nun 38’nci maddesi gereğince aşırı düşük fiyat sorgulanmasına karar verildiği, Çuhadaroğlu Top. Tem. Yem. Gıda Özel Güv. Top. Taş. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Akyol Özel Eğt. Rah. Gıda İnş. Hiz. İşlt. Taş. Turz. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, başvuru sahibi tarafından, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği gerekçesi ile 15.08.2013 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarece 19.08.2013 tarih ve 2 no’lu Komisyon Kararı ile şikayet kısmen uygun bulunarak teklif fiyata dahil olan bileşenlerin belirlendiği, 19.08.2013 tarihli yazı ile başvuru sahibinin şikayetine cevap verildiği, 2 no’lu Komisyon kararı doğrultusunda 20.08.2013 tarih ve 2137656 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısının başvuru sahibine aynı tarihte tebliğ edildiği, başvuru sahibi tarafından 27.08.2013 tarihli yazı ile, 171 günlük yemek menüsünün açıklanmasına ilişkin olarak yeterli bilgi ve belgelerin toplanması için 5 iş günü yetmeyeceği ifade edilerek 02.09.2013 tarihine kadar ek süre talebinde bulunulduğu, idarenin 28.08.2013 tarih ve 3 no’lu Komisyon Kararı ile öğrencilerin mağdur olacağı da göz önünde bulundurularak eğitim-öğretim faaliyetlerini olumsuz etkilemesi nedeniyle ikinci defa ek süre verilmesinin uygun görülmediği kararı alınarak başvuru sahibine aynı tarihte bildirildiği, idarenin 20.08.2013 tarihli yazısı ile şikayet başvurusunun kısmen reddedilmesi üzerine başvuru sahibinin 29.08.2013 tarihli dilekçe ile Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu ve bu tarih itibariyle ihale sonucu hakkında bir alınmadığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, ihale sürecinde tekliflerin geçerliliği sonrasında geçerli tekliflerden aşırı düşük teklif açıklaması istemesi yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihale sürecine devam edilmesi yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; ikinci iddia kapsamında başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerindeaşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihale sürecine devam edilmesi yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu iddiaya ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi