KİK Kararı: 2013/UH.I-319

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/006
Gündem No : 28
Karar Tarihi : 17.01.2013
Karar No : 2013/UH.I-319
BAŞVURU SAHİBİ:
Müküs Seyahat Taşımacılık Taahhüt İnş. San.Tic. Ltd. Şti., PTT C AD. SANAT SOK. MELEK İŞ MERKEZİ KAT : 3 NO : 2 VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
17.Bölge Bölge Müdürlüğü Van, Eminpaşa Mahallesi İpekyolu Caddesi Havaalanı Kavşağı 65040 VAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/150656 İhale Kayıt Numaralı "Dsi 17.Bölge Müdürlüğü Personel Servisi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Van DSİ 17. Bölge Müdürlüğü tarafından 30.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “DSİ 17. Bölge Müdürlüğü Personel Servisi” ihalesine ilişkin olarak Müküs Seyahat Taşımacılık Taahhüt İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin 10.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.12.2012 tarih ve 42742 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/5026 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, kendilerinin de katıldığı söz konusu ihaleye 5 firmanın teklif verdiği, verilen tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında kaldığı, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde işin adının “DSİ 17.Bölge Müdürlüğü Personel Servisi” şeklinde ifade edildiği, işin süresinin ise 01.01.2013-31.12.2013 tarihleri arasında 12 ay olduğu anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararı incelendiğinde, şikâyete konu ihalenin 30.11.2012 tarihinde yapıldığı, söz konusu ihalede 11 doküman satın alındığı, ihaleye 6 isteklinin katıldığı, I.Kısım için ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak Aksal Gök-Er Taş. Sınır Tic. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ve II. Kısım için ekonomik açıdan birinci teklif sahibi olarak Vasfi Değirmen-Değirmenler TAŞ.nin belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’ inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3’üncü fıkrasında “ Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu hüküm gereğince, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye Kurum yetkili kılınmıştır. İhale komisyonunca, Kurum tarafından belirlenmiş kriterlere uygun olarak diğer tekliflere veya belirlenen yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olan teklifleri tespit zorunluluğu vardır. Yani, bu hususa ilişkin olarak idareye verilmiş herhangi bir takdir yetkisinden bahsetmek mümkün değildir.

Her ne kadar mevzuatta yemek ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi ve açıklamaların ne şekilde yapılacağına dair Kurum tarafından yapılmış ayrı bir düzenleme bulunmamakta ise de, bu durumu yemek ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin belirlenmesinde ve değerlendirilmesinde idareye takdir yetkisi verildiği şeklinde yorumlamak mümkün değildir.

Kurum tarafından Mal Alımı İhalelerine yönelik olarak gerek Yönetmelik’te gerekse Kamu İhale Genel Tebliği’nde herhangi bir düzenleme yapılmaması bu ihalelerin yapısından kaynaklanmaktadır. Teklif edilen fiyatla teknik şartnameye uygun mal tesliminin yapılıp yapılamayacağının tespitine ilişkin olarak Kurum tarafından bir düzenleme yapılmamış olup, Kurul kararlarında da Muayene Kabul Komisyonuna atıfta bulunularak bu hususta yetki ve sorumluluğun idarede olduğu vurgulanmaktadır.

Hizmet alımı ihaleleri ile yapım ihalelerinde ise böyle bir durum söz konusu olmayıp gerek Yönetmeliklerde, gerekse Tebliğ’de Kurum tarafından aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi ve sorgulama kriterlerine ilişkin olarak düzenlemeler yapılmıştır. Söz konusu ihalelere ilişkin olarak yapılan düzenlemeler veya alınan Kurul kararlarıyla idareye devredilmiş herhangi bir yetki veya takdir yetkisinden söz etmek mümkün değildir.

Kurumun, genel düzenlemelere uymayan veya ayrıca düzenleme yapılmasını gerektiren özel durumlara ilişkin olarak kendisine Kanun tarafından verilmiş olan yetkiyi Kamu İhale Kurulu tarafından verilen kararlar marifetiyle kullandığı hususu ise izahtan varestedir.

İstikrar kazanmış Kurul kararlarına göre ise hizmet alımı ihalelerinde kârsız yaklaşık maliyetin altında kalan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması, üstünde kalan isteklilere ise sorgulama yapılmaması esastır.

İhale konusu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet türü olmadığı tespit edilmiştir.

İdarece ihale işlem dosyasının incelenmesinde yaklaşık maliyetin KİK işçilik hesaplama modülü kullanılmak suretiyle kiralık araçların MTV, Trafik ve Koltuk sigortası bedelleri, akaryakıt bayi fiyatı raporları, fiyat farkı katsayıları dikkate alınmak suretiyle, araç bazında, kat edeceği km, akaryakıt sarfiyatı, bakım onarım lastik vb. giderler katsayısı, amortisman katsayısı, personel sayısı ve %20 müteahhit kârı üzerinden hesaplandığı görülmüştür.

İdare tarafından yaklaşık maliyetin %20 oranında kâr eklenmek suretiyle I. kısım için 537.146,64 TLolarak ve II. kısım için 262.849,20 TLbelirlendiği, kâr hariç yaklaşık maliyetin de I.kısım için 447.622,2TL ve II.kısım için 219.041,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi hükmüne göre, yaklaşık maliyete veya diğer tekliflere göre aşırı düşük teklifleri tespit yetki ve sorumluluğu ihale komisyonunda bulunmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde istikrar kazanmış Kurul kararlarında kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif sunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği yönünde tespitler yapıldığı anlaşılmıştır.

Buradan hareketle incelenen ihalenin I.kısmı için 447.622,2TL olan kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren istekli olmadığından idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi