KİK Kararı: 2013/UH.I-1904

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/033
Gündem No : 8
Karar Tarihi : 29.04.2013
Karar No : 2013/UH.I-1904
BAŞVURU SAHİBİ:
Tem-İş Temizlik Hizm Etleri Turz Ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.(11.03.2013 TARİHLİ, 2013/030 TOPLANTI NOLU VE 2013/MK-105 NOLU KARAR) , SİYAVUŞPAŞA MAH. BARBAROS CAD. ARAS İŞHANI NO : 26 K : 5 D : 5 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bartın Belediye Başkanlığı (Temizlik İşleri Müdürlüğü), Kemerköprü Mahallesı Elmalık Sokak No:1 74100 BARTIN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/127468 İhale Kayıt Numaralı "Kent İçi Temizlik, Çöp Toplama Ve Nakli" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bartın Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğütarafından 22.10.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kent İçi Temizlik, Çöp Toplama ve Nakli” ihalesine ilişkin olarak Tem-İş Temizlik Hizm Etleri Turz. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin itirazen şikâyet başvurusu üzerine alınan 24.12.2012 tarih ve 2012/UH.I-4979 sayılı Kurul kararına karşı başvuru sahibi tarafından dava açıldığı anlaşılmış, Ankara 9. İdare Mahkemesince verilen 18.03.2013 tarih ve E:2013/46 sayılı karar üzerine de Kurulun 11.03.2013 tarih ve 2013/MK-105 sayılı kararı ile başvurunun yeniden incelenmesine karar verilmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4634-01 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük sorgulamasına tabi tutulan ihale üzerinde bırakılan Öz-Tem Orman Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu açıklamaların ihale dokümanında yüklenici tarafından karşılanması gereken giderler olarak sayılan; işçilik maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler ile yemek bedeli dahil), resmi tatil günü çalışması maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler dahil), muhtelif cinste araçlara ait akaryakıt, amortisman, yedek parça, tamir bakım, onarım, sigorta vb. giderleri, çeşitli özelliklere sahip kıyafet giderleri, muhtelif cins ve sayıda malzeme giderleri ve tüm masrafları yüklenici tarafından karşılanması gereken 5 adet cep telefonunun cihaz ve operatörlerine ait giderleri ile ilgili mevzuatına göre hesaplanması gereken sözleşme giderlerinin objektif kriterlere ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu ve alt maddelerine uygun olması gerektiği, ancak anılan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasının Tebliğin 79’uncu maddesi ile bu maddenin alt maddelerine uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu iş “Kent İçi Temizlik, Çöp Toplama ve Nakli” şeklinde tanımlanmıştır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde ise “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuatı gereğince yapılacak olan ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tümü isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İşçilik Giderleri:

Yüklenici çalıştıracağı 95 adet temizlik işçisine asgari ücret ve 26 gün üzerinden günlük brüt 4,50 TL yemek bedeli ödeyecektir.

Yüklenici çalıştıracağı 25 şoför, 2 operatör ve 5 iş takipçisi personele asgari ücretin %15 fazlasını ve 26 gün üzerinden günlük brüt 4,50 TL yemek bedeli ödeyecektir.

Yüklenici Şantiye Müdürü olarak çalıştıracağı Çevre Mühendisine, asgari ücretin %150 fazlasını ve 26 gün üzerinden brüt 4,50 TL yemek bedeli ödeyecektir.

Bu iş kapsamında fazla mesai yaptırılmayacaktır.

Bu iş kapsamında mevcut bulunan 17 günlük resmi tatilin her gününde 45 adet temizlik işçisi ve 11 adet vasıflı işçi (9 şoför, 2 adet vardiya sorumlusu) çalışacaktır.

45 işçi x 17 tatil günü= 765 tatilde çalışılacak toplam gün

11 işçi x 17 tatil günü = 187 tatilde çalışılacak toplam gün

Araç Giderleri:

- 3 Adet 13+1,5 m³ Kapasiteli Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu; Toplam Çalışma Süresi:19.350 Saat

- 2 Adet 7+1 m³ Kapasiteli Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu; Toplam Çalışma Süresi: 11.610 Saat

- 2 Adet 6 Ton Kapasiteli Damperli Kamyon; Toplam Çalışma Süresi: 12.255 Saat

- 1 Adet 9 Ton Kapasiteli Damperli Kamyon; Toplam Çalışma Süresi: 1.905 Saat

- 1 Adet Çift Kabin Pikap; Toplam Çalışma Süresi: 7.740 Saat,

- 1 Adet 12 Ton Kapasiteli Su Tankeri; Toplam Çalışma Süresi:3.203 Saat,

- 1 Adet Beko Loder; Toplam Çalışma Süresi:3.203 Saat,

- 1 Adet Süpürge Aracı-4m³; Toplam Çalışma Süresi: 3.203 Saat,

- 1 Adet Konteyner Yıkama Aracı; Toplam Çalışma Süresi:450 Saat,

- 1 Adet Süpürge Aracı-6m³; Toplam Çalışma Süresi: 3.203 Saat.

Yüklenici iş süresince aşağıdaki koruyucu malzeme ve temizlik gereçlerini kendisi temin edecektir.

- Yazlık tişört: 190 adet

- Yazlık pantolon: 95 adet

- Kışlık ceket: 190 adet

- Kışlık pantolon: 190 adet

- Çizme: 190 çift

- Eldiven: 3150 çift

- Yağmurluk: 190 adet

- Kürek: 400 adet

- El arabası: 40 adet

- Çalı süpürgesi: 10.000 adet

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

5.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile ilgili meslek hastalıkları sigortası prim oranı %2,5 (Yüzde İki Nokta Beş) olarak tespit edilmiştir.” şeklinde düzenlemeler yapılmıştır.

Sözleşme Tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “İşe başlama tarihi 01.01.2013; işi bitirme tarihi 31.05.2014” şeklinde düzenleme yapılarak işin süresi 17 ay olarak belirlenmiştir.

22.10.2012 tarihinde yapılan ihaleye 8 istekli tarafından teklif verilmiş olup ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmeye göre 2 isteklinin teklifi (Hüseyin Çoban İnş. Tem. Taah. Tıbbi Mlz. Müt. Tic. Ltd. Şti. ve Orion Grup Sos. Hiz. İnş. Tur. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.) geçici teminat mektubunun uygun olmaması sebebiyle değerlendirme dışı bırakılmıştır. İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyete göre sınır değer 5.656.144,83 TL olarak belirlenmiş olup buna göre 3 istekliye (Öz-Tem Orm. Ür. Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Asya Loj. İnş. Yak. Gıdda Teks. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Temiz İş Tem. Akry. İnş. Tur. ve Dış Tic. Ltd. Şti.) idarenin 30.10.2012 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmıştır. Aşırı düşük teklif sorgulamasına 2 istekli (Asya Loj. İnş. Yak. Gıdda Teks. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Temiz İş Tem. Akry. İnş. Tur. ve Dış Tic. Ltd. Şti.) tarafından açıklama yapılmamış, anılan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılmış, 1 istekli (Öz-Tem Orm. Ür. Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar da uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.

İdarenin 30.10.2012 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ile teklifte önemli bileşen olarak belirlenen; asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderleri ile araç, giyim ve malzeme giderleri bedellerine ilişkin olarak isteklilerden açıklama istenilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından ise 02.11.2012 tarihli yazı ve ekindeki belgelerle aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapılmış olup sunulan belgeler başvuru sahibinin iddiasında yer alan hususlar, idarenin teklifte önemli bileşen olarak belirledikleri unsurlar ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre incelenmiştir.

• Teklifte önemli bileşen olarak belirlenen asgari işçilik maliyeti ile ilgili olarak:

İhale dokümanında yapılan düzenlemelere ve ilgili mevzuatına göre teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti 3.056.636,72 TL olup ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından asgari işçilik maliyeti ile ilgili olarak yüklenici kârı ve sözleşme giderleri dahil olmak üzere 3.117.753,15 TL olarak açıklama yapıldığı, söz konusu açıklamanın bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin asgari işçilik maliyeti ile ilgili iddiası yerinde bulunmamıştır.

• Teklifte önemli bileşen olarak belirlenen araç maliyeti ile ilgili olarak:

İhale dokümanında yapılan düzenlemelere göre ihale konusu işte çalıştırılacak araç sayısı toplam 10 adet olup ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından her bir araç ile ilgili olarak amortisman, yedek parça, tamir, bakım ve sermaye faizi – sigorta - depolama ve akaryakıt giderleri ile ilgili maliyet çıkarılmıştır. Bu kapsamda hesap edilen maliyet 1.145.457,31 TL olup bu bedele yüklenici karı, sözleşme ve genel giderleri de dahil edilmiştir. Söz konusu maliyet makine mühendisi tarafından her bir aracın sigorta bedeli üzerinden maliyeti esas alınarak araçların amortisman müddeti ve her bir aracın saatlik yakıt tüketimi üzerinden yapılmıştır. Araçlarda kullanılan yakıtın birim maliyeti ile ilgili olarak da maliyet satış tutarı tespit tutanağı (EK-O5) ile birlikte proforma fatura verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından araç maliyetine ilişkin yapılan açıklamaların bir kısmının 2011 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı inşaat birim fiyat analizleri tablosundan yararlanılarak oluşturulduğu, ancak ihale ilan tarihinin 17.09.2012 olduğu dikkate alındığında 2012 yılına ait güncel birim fiyatların kullanılmadığının anlaşıldığı, diğer taraftan araçların kullanacağı yakıt miktarlarını tevsik etmek üzere bir makine mühendisi tarafından hazırlanan akaryakıt tespit tutanağı sunulduğu ve bu haliyle yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde yer alan “79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

…

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

…

79.4.2.6. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir…” şeklindeki açıklamalara uygun olmadığı, makine mühendisi tarafından yapılan açıklamanın da bu haliyle mevzuatta yeri olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin araç maliyeti ile ilgili iddiası yerinde bulunmuştur.

3- Teklifte önemli bileşen olarak belirlenen giyim ve malzeme maliyeti ile ilgili olarak:

İhale dokümanında yapılan düzenlemelere göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim ve malzeme gideri ile ilgili olarak yüklenici kârı ve sözleşme giderleri de dahil olmak üzere toplam 55.789,54 TL’lik bir maliyet çıkarılmış olup, söz konusu maliyet hesabı maliyet satış tutarı tespit tutanağı (EK-O5) ve proforma fatura ile tevsik edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim ve malzeme gideri ile ilgili olarak yapılan açıklamanın bu haliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.4’üncü maddesinde yer alan “Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” şeklindeki açıklamaya uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

4- Teklifte önemli bileşen olarak belirlenen sözleşme ve genel giderler ile ilgili olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde yer alan “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.” şeklindeki düzenleme gereğince ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı iş olmadığı anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde yer alan “79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.” şeklindeki düzenleme gereğince personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarında sözleşme giderlerinin % 3 olarak kabul edilemeyeceği, ilgili mevzuatına göre hesap edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda idarece teklifte önemli bileşen olarak belirlenen her bir bileşen için yüklenici kârı ve % 3 sözleşme giderleri altında bir maliyet hesabı yapılmış, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti KİK modülü kullanılarak hesap edilmiş, söz konusu modüle göre yapılan hesaplamada personel giderinde % 3 oranındaki sözleşme gideri dahil olmasına rağmen anılan istekli tarafından hesap edilen teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti üzerinden ayrıca yüklenici kârı ve % 3 sözleşme gideri adı altında ekstra bir maliyet daha öngörülmüştür. Buna göre ihale konusu işin götürü bedel teklif alma yöntemi ile ihale edildiği hususu da göz önünde bulundurulduğunda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından her bir iş kalemi için ayrı ayrı hesap edilen yüklenici kârı ve % 3 sözleşme giderleri altında hesap edilen toplam tutarın mevzuatın yukarıya aktarılan 79.4.2.19’uncu maddesinde yer alan hükmüne göre ilgili mevzuatına göre hesap edilmesi gereken sözleşme giderlerini fazlası ile karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz-Tem Orm. Ür. Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Kurul Başkanı

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi