KİK Kararı: 2013/UH.I-1410

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/023
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 18.03.2013
Karar No : 2013/UH.I-1410
BAŞVURU SAHİBİ:
Tuğra Yemekçilik Gıda Temizlik İnş. Tic. Ve San. Ltd. Şti., GÜLTEPE MAH. KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN CD. ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Atatürk Devlet Hastanesi Baştabipliği, Kurtuluş Mah. Cumhurıyet Cad. No:61 AYDIN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/127973 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım Ve Sonrası Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Atatürk Devlet Hastanesi Baştabipliğitarafından 17.10.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2013 Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Tuğra Yemekçilik Gıda Temizlik İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. nin 04.02.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.02.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.03.2013 tarih ve 7677 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.02.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/927 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama veren ve ihale üzerinde bırakılan İlarya Gıda Yemek Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin vermiş olduğu açıklamaların kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı (proforma faturaların son geçici vergi döneminde yapılmadığı, faturalar üzerinde gerekli ibarelerin yer almadığı, personelin ücretine ilişkin açıklamanın uygun olmadığı, temizlik ve sarf malzeme tamir bakım giderine ilişkin belge sunulmadığı, ekmek maliyetine ilişkin proforma fatura sunulmadığı, ambalaj ve portör giderlerinin belge ile tevsik edilmediği) iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhaleye teklif veren Filiz Gıda Tar. Hayv. Tic. Ltd. Şti.-Moderatör Akar. Nak. Tic. Ltd. Şti. Ort. Girişimi’nin daha önce Kuruma yapmış olduğu şikayet başvurusu üzerine alınan 12.12.2012 tarihli ve 2012/UH.I-4760 sayılı kararda ihale komisyonunca aşırı düşük teklif veren tüm isteklilerden 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi suretiyle açıklama istenerek, bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği kararı alınmıştır.

Anılan karar doğrultusunda idare alınan düzeltici kararda beş isteklinin teklifine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmak suretiyle Teknik Şartname’nin ekindeki örnek yemek listelerindeki gramajlar dikkate alınarak maliyet bileşenlerine göre açıklama yapılması talebinde bulunulmuştur.

Ancak dört isteklinin teklifinin verilen sürede aşırı düşük teklif açıklaması sunulmamasından dolayı değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin süresinde açıklama sunan ve açıklamaları uygun görülen İlarya Gıda Yemek Hizm. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

İdarece isteklilere gönderilen 25.12.2012 tarihli yazının ekinde yer alan tabloda teklifte önemli görülen bileşenlerin ayrıntılı olarak belirtildiği görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40’ncı maddesinde “(1) İhale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilir. Ancak, idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personel çalıştırıldığına, çalıştırılacağına veya personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemez.

(2) Çalıştırılacak personelin nitelikleri ve deneyim süresi ile bunları tevsik edecek belgelere ilişkin düzenleme teknik şartnamede yapılır. Asgari deneyim süresi öngörülmesi halinde, bu süre bir yıldan az beş yıldan fazla olmamak üzere idare tarafından belirlenir. Deneyim süresi mezuniyet tarihi esas alınarak mezuniyete ilişkin belge ile tevsik edilir. Personelin niteliğini ve deneyim süresini gösteren belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlanmadan önce yüklenici tarafından idareye sunulur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.6. Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.” açıklamaları,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

Altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.6. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir.

79.4.2.7. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

79.4.2.8. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.(Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük olarak yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

79.4.2.9. İstekli tarafından perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarının kullanılması halinde, ilgili mala ait sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir fiyatı gösteren mağaza veya market yönetimince onaylanmış kataloğu sunması yeterlidir.

79.4.2.10. İstekli tarafından ticaret borsalarında oluşan fiyatların kullanılması halinde, 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son işlem tarihinde gerçekleşen asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.11. İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılması halinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.12. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

79.4.2.13. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

79.4.2.17. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, “ 25.3.1. Çalışan personelin ücretleri aşağıdaki gibi olacaktır.
Başaşçı: Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının % 80 fazlası,
Aşçı-Tatlıcı-Pastacı ustası: Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının %70 fazlası,
Aşçı Yardımcısı: Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının %50 fazlası,
Garson, bulaşıkçı ve temizlik-ara elamanlarına ise en az asgari ücret ödenecektir.
Yemek firması personelinin yemek ihtiyacı yüklenici firma tarafından karşılanacaktır.
Personele yol ücreti; nakdi olarak ödenecektir. 1 günlük yol ücreti (gidiş-geliş) brüt tutarı 4,56-TL. olarak hesaplanacaktır. Ayda 26 gün üzerinden personele ödenecek olup, 26 x 4,56 = 118,56- TL. ücret bordrosunda gösterilecektir.
İhale uhdesinde kalan istekli sözleşme imzalanmadan önce hastanede yemek pişirmelerinde meydana gelebilecek yangınlar ile gıda zehirlenmelerine karşı teklif edilen bedelin % 50 sine eş değer tutarda ürün, 3. şahıs sorumluluk ve işveren mali mesuliyet sigorta poliçesini idareye teslim edecektir.

..

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu işte kısa vadeli sigorta kolları Sigorta Prim Oranı % 1 dir.__” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “ 47.1.
1-Elektrik ve su için Hastanemizce mutfağın, yemekhanenin elektrik ve su sarfiyatını belirlemek için ayrı sayaç takılacaktır. Aylık sarfiyatlar tespit edilerek Belediye ve AYDEM'in (Aydın Elektrik Dağıtım Merkezi) uyguladığı fiyatlar üzerinden ücretlendirilerek aylık olarak firmanın hakedişlerinden kesilecektir.

3.Yüklenici ihale edilecek hizmetlerden yalnızca ilaçlama hizmetlerini alt yüklenicilere yaptırabilir. Bu ihalede ilaçlamanın Halk Sağlığı alanında haşerelere karşı ilaçlama usul ve esasları hakkında yönetmeliğe uygun olarak gerçekleştirilecektir. Yüklenicinin Halk Sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesine sahip olması durumunda ilaçlamanın yüklenici tarafından; bu izin belgesine sahip olmaması durumunda ise ilaçlamanın anılan izin belgesine sahip olanlara yaptıracaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Çalıştırılacak Personelin Nitelikleri ve sayıları” başlıklı 4.2’ nci maddesinde “ Yüklenici, üstlenmiş olduğu iş için aşağıda sayıları ve nitelikleri belirtilen personeli çalıştıracaktır.

Yüklenici Firma Toplamda;

Başaşçı 1 kişi (Aşçılık Diplomalı veya MEB onaylı Ustalık Belgeli)

Tatlıcı-Pastacı Ustası 1 kişi (Aşçılık Diplomalı veya MEB onaylı Ustalık Belgeli)

Aşçı 4 kişi (Aşçılık Diplomalı veya MEB onaylı Ustalık Belgeli)

Aşçı Yardımcısı 6 kişi

Garson 13 kişi

Bulaşıkçı 4 kişi

Temizlik-ara eleman 4 kişi

TOPLAM 33 KİŞİ

çalıştıracaktır. İdare ve kontrol teşkilatı, yükleniciden, çalıştırılmasında veya işyerinde bulunmasında engel durumu olduğunu tespit ettiği, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz kanaatinde olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların ve alt yüklenicinin, iş başından veya işyerinden uzaklaştırılmasını talep etme hakkına sahiptir. Yüklenici, bu talebi idare veya kontrol teşkilatı tarafından yapılacak tebligat üzerine ve verilen süre içinde yerine getirmek zorundadır. Yüklenicinin bu yükümlülüğü verilen süre içinde yerine getirmemesi halinde, söz konusu kişiler idare veya kontrol teşkilatı tarafından uzaklaştırılır veya uzaklaştırılmaları sağlanır. Uzaklaştırılmaları istenilenler, idarenin veya kontrol teşkilatının izni ve onayı alınmaksızın bir daha işlerde görev alamaz. Yüklenici, uzaklaştırılan kişilerin yerine en kısa zamanda uygun nitelikli başkalarını getirmek zorundadır. Kontrol teşkilatı, uygun olmayan ekipman ve araçların işyerinden uzaklaştırılmasını talep hakkına sahiptir. Yüklenici, söz konusu ekipman ve araçları idare veya kontrol teşkilatınca kabul edilebilir olanlarla verilen süre içerisinde değiştirecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Çalıştırılacak personelin Ücretleri ve İzinleri” başlıklı 4.3’üncü maddesinde “ Çalışan personelin ücretleri aşağıdaki gibi olacaktır.

Başaşçı – Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının % 80 fazlası,

Aşçı--Tatlıcı-Pastacı ustası- Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının %70 fazlası,

Aşçı Yardımcısı- Brüt ücreti, Asgari ücret BRÜT tutarının %50 fazlası,

Garson, bulaşıkçı ve temizlik-ara elamanlarına ise en az asgari ücret ödenecektir.

4.3.2. Personele yol ücreti; nakdi olarak ödenecektir. 1 günlük yol ücreti (gidiş-geliş) brüt tutarı 4,56-TL. olarak hesaplanacaktır. Ayda 26 gün üzerinden personele ödenecek olup, 26x4,56=118,56-TL. ücret bordrosunda gösterilecektir.

4.3.3.Hastanemizde firma tarafından çalıştırılacak personeller ile ilk işe başlayanlara hastanelerin ilgili birimlerince, yılda 2 kez hizmet içi eğitim verilecektir.

4.3.4.Çalışan personele, iş kanunu hükümleri doğrultusunda izin kullandırılacaktır.

4.3.5.Yemek firması personelinin yemek ihtiyacı yüklenici firma tarafından karşılanacaktır.” Düzenlemesi,

Yine Teknik Şartname’nin “İstenilen Araç ve Gereç Sayıları Toplamı ve nitelikleri” başlıklı 4.4’üncü maddesinde “ İstenilen alet ekipman, araç-gereç ve makinelerin montajı ve bağlantısı için gerekli(elektrik, su vb.) tüm giderler yüklenici tarafından karşılanacak, bu çalışmalar Hastanemiz teknik hizmetler servisinin bilgisinde ve gözetiminde yapılacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Hizmetin yürütülmesi” başlıklı 4.5’ inci maddesinde “ Hastane idaresi tarafından teslim edilen araç- gereç ve demirbaşların bakım, onarım giderleri yüklenici firma tarafından karşılanacak ve tüm alet ve ekipmanlar ile makine ve cihazlar çalışır durumda olacaktır. Herhangi bir arıza durumunda 48 saat içinde çalışır hale getirilecek ve bu durum İdareye yazılı olarak bildirilecektir. Yemekhanelerin dezenfeksiyonu, bulaşık ve temizlik için kullanılan tüm deterjan vb. sarf malzemeleri ile Yemekhaneler ve mutfakta bulunan tuvalet ve lavaboların sıvı el sabunu, el dezenfektan solüsyonları, tuvalet kağıdı, kağıt havlu vb. ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Hizmetlerin yürütülmesi esnasında hastane idarelerinin belirlediği kurallara uyulacaktır. Aksi takdirde meydana gelebilecek zararlar yüklenici firma tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde “..Yüklenici çalıştırdığı personelin temizliğine dikkat edecek , yemek dağıtıcıları, hastane idaresinin tespit ettiği renkte, yazlık ve kışlık, ikişer takım üniforma (pantolon, gömlek, yelek, papyon) ve ayakkabıları (çizme, terlik, ayakkabı) giyeceklerdir. Mutfak çalışma kıyafetleri ile servislerdeki yemek dağıtım kıyafetleri ayrı olacaktır.”, “Yemekhaneler, mutfak ve bağlı birimlerde kullanılan su ve elektrik giderleri Yükleniciye aittir.” , “Hastane personeli için kullanılan kart okutma cihazlarının bakım ve onarımı yükleniciye aittir.” ve “Hastanemizdeki mutfak ve bağlı birimlerdeki soğuk hava depolarının düzenlenmesi, bakım ve onarımı yükleniciye aittir. ” düzenlemeleri yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “..(2) Adayın veya isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir.” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin işçilik ücretlerine ilişkin 25’inci maddesinde yapılan belirlemeler doğrultusunda KİK işçilik hesaplama modülünden yapılan işçilik hesaplamasında asgari işçilik maliyetinin 651.003,96 TL olduğu tespit edilmiştir.

Söz konusu teklif bileşenleri kapsamında ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesinde:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından KİK hesaplama modülünde yapılan işçilik hesaplamaları, elektrik, su, gaz (mutfak tüpü), ilaçlama, personel, yemek ve kıyafet, sigorta maliyeti, demirbaş amortisman maliyeti, temizlik sarf malzeme maliyeti, bakım onarım gideri, cihaz kalibrasyon maliyeti, normal yemek+diyet yemek çiğ maliyet giderleri, normal kahvaltı+diyet kahvaltı çiğ maliyet giderleri ve ara öğün çiğ maliyet giderlerine ilişkin açıklamalarda bulunulduğu, örnek yemek listesi doğrultusunda yemekler için belirlenen girdilerin idarenin Teknik Şartname’de belirlediği gramajlar açısından uygun şekilde belirlendiği, söz konusu yemek girdilerine, ilişkin olarak proforma faturalar ve İstanbul Ticaret Borsası ihale öncesi son bültenin, İzmir Belediyesi sebze-meyve-balık hal bülteninin, İstanbul Belediyesi sebze-meyve-balık hal bülteninin, Ankara Ticaret Borsası bülteninin sunulduğu, söz konusu bültenlerin Tebliğin 79.4.2.10’uncu maddesine uygun şekilde ilgili malın ihale tarihinden önceki son işlem tarihinde gerçekleşen asgari fiyatını gösterdiği ve 79.4.2.11’ inci maddesine uygun şekilde ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösterdiği, ayrıca sunulan proforma faturaların üzerinde Tebliğin 79.4.2.4’üncü maddesi uyarınca satışlar üzerinden açıklama yapıldığında olması gerekli “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” Ve maliyetler üzerinde açıklama yapıldığında olması gerekli “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin bulunduğu ve meslek mensubunca imzalanmak ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği , ayrıca çalıştırılacak personel ile ilgili olarak da asgari ücrette belirlenen oranda artış dikkate alınarak maliyet açıklaması yapıldığı görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan elektrik giderine ilişkin EPDK’dan alınan 01.10.2012 tarihinden itibaren uygulanacak fonsuz tarifenin, sigortaya ve bakım onarım giderlerine ilişkin proforma faturaların, temizlik ve sarf malzemelerine ilişkin proforma faturanın sunulduğu anlaşılmış olsa da, su giderine ilişkin bir maliyet öngörülmüş olmasına karşılık belgelendirme yapılmadığı,

Ayrıca demirbaş malzemelerin maliyet listesi ile Öztiryakiler A.Ş.nin 2012 fiyat kataloğunun sunulduğu görülmüş olmakla birlikte, söz konusu listedeki bilgileri tevsik edici herhangi bir proforma fatura veya fiyat teklifine açıklama belgeleri arasında rastlanılmadığı ve bu durumların mevzuata uygun olmadığı anlaşılmış olup, söz konusu isteklinin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, İlarya Gıda Yemek. Tic. San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle; “ aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama veren ve ihale üzerinde bırakılan İlarya Gıda Yemek Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin vermiş olduğu açıklamaların kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, (proforma faturaların son geçici vergi döneminde yapılmadığı, faturalar üzerinde gerekli ibarelerin yer almadığı, personelin üctenine ilişkin açıklamanın uygun olmadığı, temizlik ve sarf malzeme tamir bakım giderine ilişkin belge sunulmadığı, ekmek maliyetine ilişkin proforma fatura sunulmadığı, ambalaj ve portör giderlerinin belge ile tevsik edilmediği)__” şeklinde ifade edilen iddiası hakkında Kurulca,İlarya Gıda Yemek, ic. San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesihususunda “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Aydın Atatürk Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından gerçekleştirilen “ 2013 Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin piyasa fiyatları esas alınarak, normal yemek+diyet yemek için 1.746.712,65 TL, normal kahvaltı+diyet kahvaltı için 412.473,75 TL ve ara öğün için 165.500,60 TL olarak belirlenen bileşenler üzerinden toplam 2.324.687,00 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 25 (yirmibeş) adet ihale dokümanı satın alındığı, 17.10.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 11 (onbir) istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, bir isteklinin teklifinin “ teklif bedelinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu ” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede 10 geçerli teklifin kaldığı, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Canlar Taah. Paz. İnş.San. Tic. Ltd.Şti.

1.601.900,00

Tortamışlar Nak. Gıda Tem. İnş.Ltd.Şti.

1.818.080,00

Filiz Gıda Tar.Hayv. Tic.Ltd.Şti.-Moderatör Akar.Nak. Tic.Ltd.Şti. Ort.Girş.

1.868.600,00

Veysel Müteah.Yemk. Tem.San.Tic.Ltd.Şti.

1.889.400,00

İlarya Gıda Yemek.Tic.San.Ltd.Şti.

1.935.800,00

Metropoli Gıda Tekstil Hayv.İnş.Tic.Ltd.Şti.

1.956.400,00

Tuğra Yemek.Gıda Temz.İnş.Tic.Ltd.Şti.

2.020.700,00

Nif-Tem Temz.Malz.Tur.İnş.San.Tic.Ltd.Şti.

2.096.080,00

Erkaraca Gıda İnş.San.Tic.Ltd.Şti.-Bintat Hazır Yemek San.Tic.Ltd.Şti.

2.097.020,00

Özata Gıda Soğuk Hava San.Tic.Ltd.Şti.

2.241.200,00

Şeklinde verildiği, 1.937.239,16 TL olarak belirlenenkârsız yaklaşık maliyetin altında teklif veren beş istekliye (Canlar Taah. Paz. İnş.San. Tic. Ltd.Şti., Tortamışlar Nak. Gıda Tem. İnş. Ltd. Şti., Filiz Gıda Tar. Hayv. Tic. Ltd. Şti.-Moderatör Akar. Nak. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Veysel Müteah. Yemk. Tem. San. Tic. Ltd. Şti. ve İlarya Gıda Yemek. Tic. San. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, dört isteklinin teklifinin süresinde cevap vermediği için, bir isteklinin teklifinin ise açıklamalarının uygun görülmemesi sebebiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin en düşük teklifi veren Metropoli Gıda Tekstil Hayv. İnş. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verilerek ihalenin sonuçlandırıldığı, daha sonra, istekliFiliz Gıda Tar. Hayv. Tic. Ltd. Şti.-Moderatör Akar. Nak. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin daha önce Kuruma yapmış olduğu şikayet başvurusu üzerine alınan 12.12.2012 tarih ve 2012/UH.I-4760 sayılı kararda, ihale komisyonunca aşırı düşük teklif veren tüm isteklilerden 4734 sayılı Kanunun 38'inci maddesi uyarınca teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi suretiyle açıklama istenerek, bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği kararının alınması üzerine, anılan karar doğrultusunda idare alınan düzeltici kararda beş isteklinin teklifine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmak suretiyle Teknik Şartnamenin ekindeki örnek yemek listelerindeki gramajlar dikkate alınarak maliyet bileşenlerine göre açıklama yapılması talebinde bulunulduğu, ancak dört isteklinin teklifinin verilen sürede aşırı düşük teklif açıklaması sunulmamasından dolayı değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin süresinde açıklama sunan ve açıklamaları uygun görülen İlarya Gıda Yemek Hizm. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakılmasına karar verildiği,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde dile getirdiği “Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama veren ve ihale üzerinde bırakılan İlarya Gıda Yemek Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin vermiş olduğu açıklamaların kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, (proforma faturaların son geçici vergi döneminde yapılmadığı, faturalar üzerinde gerekli ibarelerin yer almadığı, personelin ücretine ilişkin açıklamanın uygun olmadığı, temizlik ve sarf malzeme tamir bakım giderine ilişkin belge sunulmadığı, ekmek maliyetine ilişkin proforma fatura sunulmadığı, ambalaj ve portör giderlerinin belge ile tevsik edilmediği)” şeklindeki iddiası hakkında Kurulca “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan İlarya Gıda Yemek Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bakım onarım maliyetine ilişkin sunduğu proforma fatura incelendiğinde, proforma faturanın Serbest Muhasebeci Hasan Öztürk tarafından onaylandığı tespit edilmiştir.

Aşırı düşük açıklamaya yönelik sunulan sözkonusu proforma fatura mevzuat uyarınca SMMM ya da YMM tarafından onaylanması gerekirken serbest muhasebeci tarafından onaylanması işlemleri Kurul kararı ile mevzuata uygun bulunmuştur.

3568 sayılı Kanunun “Muhasebecilik ve Mali Müşavirlik Mesleğinin Konusu” başlığı altında düzenlenen 2’nci maddesinin (A) fıkrasında; “Gerçek ve tüzelkişilere ait teşebbüs ve işletmelerin;

a) Genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, defterlerini tutmak, bilanço, kar-zarar tablosu ve beyannameleri ile diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işleri yapmak.

b) Muhasebe sistemlerini kurmak, geliştirmek, işletmecilik, muhasebe, finans, mali mevzuat ve bunların uygulamaları ile ilgili işlerini düzenlemek veya bu konularda müşavirlik yapmak.

c) Yukarıdaki bentte yazılı konularda, belgelerine dayanılarak, inceleme, tahlil, denetim yapmak, mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş vermek, rapor ve benzerlerini düzenlemek, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapmak.

Yukarıda sayılan işleri; bir işyerine bağlı olmaksızın yapanlara serbest muhasebeci mali müşavir denir.” hükmü yer almaktadır.

13.06.1989 tarih ve 20194 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 3568 sayılı “Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu” incelendiğinde; Kanun metinlerinde geçen “serbest muhasebeci” ibarelerinin 10.07.2008 tarih ve 5786 sayılı Kanunun 19’uncu maddesi uyarınca metinden çıkarıldığı, Kanuna eklenen geçici 11’inci maddede de geçiş hükümlerine yer verildiği görülmektedir.

3568 sayılı Kanunun geçici 11’inci maddesinin birinci fıkrasında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce serbest muhasebeci unvanını almış olanlar ile serbest muhasebecilik stajına devam edenlerden başarılı olanların; altı ayı geçmemek üzere, TÜRMOB tarafından verilen mesleki uyum eğitimine katılarak bu eğitimi tamamladıkları tarihten itibaren 5 yıl içinde yapılacak, özel serbest muhasebeci mali müşavirlik sınavlarına beş defa girebilecekleri ve bu sınavlarda başarılı olanların, serbest muhasebeci mali müşavir unvanını almaya hak kazanacakları hükme bağlanmıştır.

Söz konusu maddenin ikinci fıkrasında ise, bahse konu sınavlarda başarılı olamayanların veya sınava katılmayanların, sadece serbest muhasebeci unvanı ile çalışabileceği, serbest muhasebeci mali müşavir unvanını kullanamayacakları, ayrıca bu durumda olanların Kanunun 2’nci maddesinin (A) fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen işleri yapamayacakları hükmüne yer verilmiştir.

Anılan hükümlerin birlikte incelenmesinden, serbest muhasebeci unvanını taşıyan bir meslek mensubunun, yukarıda maddeler halinde sayılmış işlerden sadece (a) bendinde ifade edilen muhasebe prensipleri doğrultusunda defter tutma, bilanço, kâr-zarar tablosu ve beyannameleri düzenleme ve buna benzer işleri yapmaya yetkili kılındığı, ancak bu belgelere dayanarak inceleme, tahlil, denetim yapma, mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş verme, rapor ve benzerlerini düzenleme, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapma yetkisinin bulunmadığı, Kanunda belirtilen mesleki uyum eğitimini tamamlayıp, sınavda da başarılı olanların “serbest muhasebeci mali müşavir” unvanını almaya hak kazanacağı ve bu tarihten sonra Kanunun 2’nci maddesinin (A) fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen işleri yapabilecekleri, bu nedenle de geçiş dönemi içerisinde de serbest muhasebeci olanların, serbest muhasebeci mali müşavirlerin yetkilerini kullanamayacağı anlaşılmaktadır.

Bir başka ifadeyle, Kanun değişikliğinin serbest muhasebecilerin şuanda sahip olduğu yetkiyi kısıtlamadığı, zaten sahip olmadıkları yetkiyi, sınavı kazanmaları halinde unvan değişikliği ile birlikte tanıdığı görülmektedir.

Kamu ihale mevzuatı gereği, aşırı düşük teklif açıklamalarında, teklif edilen fiyatları tevsik etmek amacıyla hazırlanan belgelerin ve üzerinde bulanan beyanların, mükellefin yasal defter ve belgelerinin tahlilini ve incelemesini yapma ve sonucunda, kimi zaman rapor düzenlenmesini gerekli kılması nedeniyle, “serbest muhasebeci” tarafından bu belgelerin hazırlanmasının ve onaylanmasının mümkün olmadığı, bu yetkiyi sadece SMMM veya YMM sıfatını taşıyan meslek mensuplarının kullanabileceği değerlendirildiğinden, serbest muhasebecinin beyanı ile imzalanarak ve kaşelenerek sunulan proforma faturanın sunulma şeklinin, mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, bu hususun da anılan Kurul Kararı gerekçeleri arasında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurulun “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararına katılıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi