KİK Kararı: 2013/UH.I-1124

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2013/017
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 25.02.2013
Karar No : 2013/UH.I-1124
BAŞVURU SAHİBİ:
Pırıltı Temizlik Taahhüt İnşaat Turizm Medikal San. Tic. Ltd. Şti., GAZİALEMŞAH MAH. KÜÇÜKARMAĞAN SOK. TİLLA APT. NO:2/3 KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Beyşehir Devlet Hastanesi, Yeni Mahalle Hastane Caddesi 1 42700 KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/164597 İhale Kayıt Numaralı "Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım Ve Bulaşık Yıkama Hizmet Alımı (9 Kişi, 12 Ay)" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Beyşehir Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 11.12.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzeme Dâhil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Bulaşık Yıkama Hizmet Alımı (9 Kişi, 12 Ay)” ihalesine ilişkin olarak Pırıltı Temizlik Taahhüt İnşaat Turizm Medikal San. Tic. Ltd. Şti.nin 15.01.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.01.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.01.2013 tarih ve 3705 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.01.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/540 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif vermiş olan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarında yangın söndürme cihazı maliyetinin tevsiki için sunulan proforma faturada meslek mensubu ibaresinin bulunmadığı, ilaçlama maliyetine ilişkin bir bedel öngörülmediği ve açıklama kapsamında makina-ekipman ile ilaçlama eğitimi teknik özelliklerine ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı, Teknik Şartname'nin ilgili maddelerinde düzenlenen ambar ve depo için gerekli demirbaş malzemeleri maliyeti, soğuk hava ve kuru erzak deposu kurulması maliyeti ve zehirlenmelere karşı eğitim maliyetinin dikkate alınıp alınmadığı hususlarının incelenmesi gerektiği, öte yandan 11.12.2012 tarihinde yapılan ihalede 26.12.2012 tarihinde alınan ihale komisyonu kararına kadarki tebligat ve cevap sürelerinin anlaşılamadığı ve Kanun'un öngördüğü süreler beklenilmeksizin 29.01.2013 tarihinde istekliyle sözleşme imzalandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılıKamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “…(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur…” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ise “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklamasına yer verilmiştir.

İdarece yaklaşık maliyetin Ereğli Devlet Hastanesi Başhekimliği ile Akşehir Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından yapılan aynı veya benzer işlerdeki fiyatların ve piyasadan alınan fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınarak 804.500,00 TL olarak belirlendiği ve söz konusu tutarın içerisinde yüklenici kârının yer almadığı görülmüştür.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin yanı sıra personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de kâr hariç yaklaşık maliyetin üstünde teklif vermiş olan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenmemesi gerekmekte olup idarelerin yaklaşık maliyeti yüklenici kârı öngörmeden hesaplamaları durumunda, hizmet alımı ihalelerinde belirlenebilecek azami kâr oranı olan % 20’lik tutarın, yaklaşık maliyetten çıkarılması sonucu bulunan tutarın, kâr hariç yaklaşık maliyet olarak esas alınması gerekmektedir. Yapılan inceleme sonucunda, başvuruya konu ihalede söz konusu tutarın 670.416,67 TL’ye tekabül ettiği ve ihale üzerinde bırakılan istekli de dâhil olmak üzere hiçbir isteklinin teklifinin kâr hariç yaklaşık maliyet tutarı olarak esas alınan tutarın altında olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olmadığı ve istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi yönündeki idari işlemde isabet bulunmadığı, bu nedenle isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı yönündeki iddialar açısından herhangi bir inceleme yapılmasının mümkün olmadığı neticesine varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde, idareye şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamayacağı hüküm altına alınmıştır. Başvuruya konu ihalede isteklinin 15.01.2013 tarihli şikâyet başvurusuna idarece 22.01.2013 tarihinde cevap verildiği ve Kanun’da öngörülen süreler beklenilmeksizin 29.01.2013 tarihinde usulüne aykırı şekilde ihale üzerinde bırakılan istekliyle sözleşme imzalandığı görülmüş ancak mevzuata aykırı olan söz konusu hususun ihalenin esasını ve sonucunu etkileyecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Ayrıca, başvuru sahibi tarafından başvuru bedelinin iki kez yatırıldığı ve isteklinin yazılı talebi halinde fazla yatırılan tutarın kendisine iade edilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödendiği anlaşılan başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iade edilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi